Klryz

Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

Questions of King Milinda 34 मिलिन्दपञ्ह 34

Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245246247248

7. Cakkhuviññāṇādipañha

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary. There is no free English translation of this book, so it is shown in Pāli only.

Verse: 1234567891011121314151617181920212223242526272829303132333435363738394041424344454647484950 · Hide pronunciation

  1. 1

    मिलिन्दपञ्हmi·lin·da·pañ·ha

    Milindapañha

  2. 2

    विचारवग्गvi·cā·ra·vag·ga

    Vicāravagga

  3. 3

    7। चक्खुविञ्ञाणादिपञ्हcak·khu·viñ·ñā·ṇā·di·pañ·ha

    7. Cakkhuviññāṇādipañha

  4. 4

    राजाrā·jā आह—ā·ha

    Rājā āha—

    (Pāli only)

  5. 5

    “भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जती”ति?up·paj·ja·tī

    “bhante nāgasena, yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjatī”ti?

    (Pāli only)

  6. 6

    “आम,ā·ma महाराज,ma·hā·rā·ja यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जती”ति।up·paj·ja·tī

    “Āma, mahārāja, yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjatī”ti.

    (Pāli only)

  7. 7

    “किंkiṃ नुnu खो,kho भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na पठमंpa·ṭha·maṃ चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti पच्छाpac·chā मनोविञ्ञाणं,ma·no·viñ·ñā·ṇaṃ उदाहुu·dā·hu मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ पठमंpa·ṭha·maṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti पच्छाpac·chā चक्खुविञ्ञाणन्”ति?cak·khu·viñ·ñā·ṇan

    “Kiṁ nu kho, bhante nāgasena, paṭhamaṁ cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, pacchā manoviññāṇaṁ, udāhu manoviññāṇaṁ paṭhamaṁ uppajjati, pacchā cakkhuviññāṇan”ti?

    (Pāli only)

  8. 8

    “पठमं,pa·ṭha·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti पच्छाpac·chā मनोविञ्ञाणन्”ति।ma·no·viñ·ñā·ṇan

    “Paṭhamaṁ, mahārāja, cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, pacchā manoviññāṇan”ti.

    (Pāli only)

  9. 9

    “किंkiṃ नुnu खो,kho भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘यत्थाहंyat·thā·haṃ उप्पज्जामि,up·paj·jā·mi त्वम्पिtvam·pi तत्थtat·tha उप्पज्जाही’ति,up·paj·jā·hī उदाहुu·dā·hu मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘यत्थyat·tha त्वंtvaṃ उप्पज्जिस्ससि,up·paj·jis·sa·si अहम्पिa·ham·pi तत्थtat·tha उप्पज्जिस्सामी’”ति?up·paj·jis·sā·mī

    “Kiṁ nu kho, bhante nāgasena, cakkhuviññāṇaṁ manoviññāṇaṁ āṇāpeti ‘yatthāhaṁ uppajjāmi, tvampi tattha uppajjāhī’ti, udāhu manoviññāṇaṁ cakkhuviññāṇaṁ āṇāpeti ‘yattha tvaṁ uppajjissasi, ahampi tattha uppajjissāmī’”ti?

    (Pāli only)

  10. 10

    “नna हि,hi महाराज,ma·hā·rā·ja अनालापोa·nā·lā·po तेसंte·saṃ अञ्ञमञ्ञेही”ति।añ·ña·mañ·ñe·hī

    “Na hi, mahārāja, anālāpo tesaṁ aññamaññehī”ti.

    (Pāli only)

  11. 11

    “कथं,ka·thaṃ भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जती”ति?up·paj·ja·tī

    “Kathaṁ, bhante nāgasena, yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjatī”ti?

    (Pāli only)

  12. 12

    “निन्नत्ताnin·nat·tā च,ca महाराज,ma·hā·rā·ja द्वारत्ताdvā·rat·tā चca चिण्णत्ताciṇ·ṇat·tā चca समुदाचरितत्ताsa·mu·dā·ca·ri·tat·tā चा”ति।cā

    “Ninnattā ca, mahārāja, dvārattā ca ciṇṇattā ca samudācaritattā cā”ti.

    (Pāli only)

  13. 13

    “कथं,ka·thaṃ भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na निन्नत्ताnin·nat·tā यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जति?up·paj·ja·ti

    “Kathaṁ, bhante nāgasena, ninnattā yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjati?

    (Pāli only)

  14. 14

    ओपम्मंo·pam·maṃ करोही”ति।ka·ro·hī

    Opammaṁ karohī”ti.

    (Pāli only)

  15. 15

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसि,mañ·ña·si महाराज,ma·hā·rā·ja देवेde·ve वस्सन्तेvas·san·te कतमेनka·ta·me·na उदकंu·da·kaṃ गच्छेय्या”ति?gac·chey·yā

    “Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja, deve vassante katamena udakaṁ gaccheyyā”ti?

    (Pāli only)

  16. 16

    “येन,ye·na भन्ते,bhan·te निन्नं,nin·naṃ तेनte·na गच्छेय्या”ति।gac·chey·yā

    “Yena, bhante, ninnaṁ, tena gaccheyyā”ti.

    (Pāli only)

  17. 17

    “अथापरेनa·thā·pa·re·na समयेनsa·ma·ye·na देवोde·vo वस्सेय्य,vas·sey·ya कतमेनka·ta·me·na तंtaṃ उदकंu·da·kaṃ गच्छेय्या”ति।gac·chey·yā

    “Athāparena samayena devo vasseyya, katamena taṁ udakaṁ gaccheyyā”ti.

    (Pāli only)

  18. 18

    “येन,ye·na भन्ते,bhan·te पुरिमंpu·ri·maṃ उदकंu·da·kaṃ गतं,ga·taṃ तम्पिtam·pi तेनte·na गच्छेय्या”ति।gac·chey·yā

    “Yena, bhante, purimaṁ udakaṁ gataṁ, tampi tena gaccheyyā”ti.

    (Pāli only)

  19. 19

    “किंkiṃ नुnu खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja पुरिमंpu·ri·maṃ उदकंu·da·kaṃ पच्छिमंpac·chi·maṃ उदकंu·da·kaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘येनाहंye·nā·haṃ गच्छामि,gac·chā·mi त्वम्पिtvam·pi तेनte·na गच्छाही’ति,gac·chā·hī पच्छिमंpac·chi·maṃ वाvā उदकंu·da·kaṃ पुरिमंpu·ri·maṃ उदकंu·da·kaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘येनye·na त्वंtvaṃ गच्छिस्ससि,gac·chis·sa·si अहम्पिa·ham·pi तेनte·na गच्छिस्सामी’”ति।gac·chis·sā·mī

    “Kiṁ nu kho, mahārāja, purimaṁ udakaṁ pacchimaṁ udakaṁ āṇāpeti ‘yenāhaṁ gacchāmi, tvampi tena gacchāhī’ti, pacchimaṁ vā udakaṁ purimaṁ udakaṁ āṇāpeti ‘yena tvaṁ gacchissasi, ahampi tena gacchissāmī’”ti.

    (Pāli only)

  20. 20

    “नna हि,hi भन्ते,bhan·te अनालापोa·nā·lā·po तेसंte·saṃ अञ्ञमञ्ञेहि,añ·ña·mañ·ñe·hi निन्नत्ताnin·nat·tā गच्छन्ती”ति।gac·chan·tī

    “Na hi, bhante, anālāpo tesaṁ aññamaññehi, ninnattā gacchantī”ti.

    (Pāli only)

  21. 21

    “एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja निन्नत्ताnin·nat·tā यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जति,up·paj·ja·ti नna चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘यत्थाहंyat·thā·haṃ उप्पज्जामि,up·paj·jā·mi त्वम्पिtvam·pi तत्थtat·tha उप्पज्जाही’ति,up·paj·jā·hī नापिnā·pi मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘यत्थyat·tha त्वंtvaṃ उप्पज्जिस्ससि,up·paj·jis·sa·si अहम्पिa·ham·pi तत्थtat·tha उप्पज्जिस्सामी’ति,up·paj·jis·sā·mī अनालापोa·nā·lā·po तेसंte·saṃ अञ्ञमञ्ञेहि,añ·ña·mañ·ñe·hi निन्नत्ताnin·nat·tā उप्पज्जन्ती”ति।up·paj·jan·tī

    “Evameva kho, mahārāja, ninnattā yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjati, na cakkhuviññāṇaṁ manoviññāṇaṁ āṇāpeti ‘yatthāhaṁ uppajjāmi, tvampi tattha uppajjāhī’ti, nāpi manoviññāṇaṁ cakkhuviññāṇaṁ āṇāpeti ‘yattha tvaṁ uppajjissasi, ahampi tattha uppajjissāmī’ti, anālāpo tesaṁ aññamaññehi, ninnattā uppajjantī”ti.

    (Pāli only)

  22. 22

    “कथं,ka·thaṃ भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na द्वारत्ताdvā·rat·tā यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जति?up·paj·ja·ti

    “Kathaṁ, bhante nāgasena, dvārattā yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjati?

    (Pāli only)

  23. 23

    ओपम्मंo·pam·maṃ करोही”ति।ka·ro·hī

    Opammaṁ karohī”ti.

    (Pāli only)

  24. 24

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसि,mañ·ña·si महाराज,ma·hā·rā·ja रञ्ञोrañ·ño पच्चन्तिमंpac·can·ti·maṃ नगरंna·ga·raṃ अस्सas·sa दळ्हपाकारतोरणंda·ḷha·pā·kā·ra·to·ra·ṇaṃ एकद्वारं,e·kad·vā·raṃ ततोta·to पुरिसोpu·ri·so निक्खमितुकामोnik·kha·mi·tu·kā·mo भवेय्य,bha·vey·ya कतमेनka·ta·me·na निक्खमेय्या”ति?nik·kha·mey·yā

    “Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja, rañño paccantimaṁ nagaraṁ assa daḷhapākāratoraṇaṁ ekadvāraṁ, tato puriso nikkhamitukāmo bhaveyya, katamena nikkhameyyā”ti?

    (Pāli only)

  25. 25

    “द्वारेन,dvā·re·na भन्ते,bhan·te निक्खमेय्या”ति।nik·kha·mey·yā

    “Dvārena, bhante, nikkhameyyā”ti.

    (Pāli only)

  26. 26

    “अथापरोa·thā·pa·ro पुरिसोpu·ri·so निक्खमितुकामोnik·kha·mi·tu·kā·mo भवेय्य,bha·vey·ya कतमेनka·ta·me·na सोso निक्खमेय्या”ति?nik·kha·mey·yā

    “Athāparo puriso nikkhamitukāmo bhaveyya, katamena so nikkhameyyā”ti?

    (Pāli only)

  27. 27

    “येन,ye·na भन्ते,bhan·te पुरिमोpu·ri·mo पुरिसोpu·ri·so निक्खन्तो,nik·khan·to सोपिso·pi तेनte·na निक्खमेय्या”ति।nik·kha·mey·yā

    “Yena, bhante, purimo puriso nikkhanto, sopi tena nikkhameyyā”ti.

    (Pāli only)

  28. 28

    “किंkiṃ नुnu खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja पुरिमोpu·ri·mo पुरिसोpu·ri·so पच्छिमंpac·chi·maṃ पुरिसंpu·ri·saṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘येनाहंye·nā·haṃ गच्छामि,gac·chā·mi त्वम्पिtvam·pi तेनte·na गच्छाही’ति,gac·chā·hī पच्छिमोpac·chi·mo वाvā पुरिसोpu·ri·so पुरिमंpu·ri·maṃ पुरिसंpu·ri·saṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘येनye·na त्वंtvaṃ गच्छिस्ससि,gac·chis·sa·si अहम्पिa·ham·pi तेनte·na गच्छिस्सामी’”ति।gac·chis·sā·mī

    “Kiṁ nu kho, mahārāja, purimo puriso pacchimaṁ purisaṁ āṇāpeti ‘yenāhaṁ gacchāmi, tvampi tena gacchāhī’ti, pacchimo vā puriso purimaṁ purisaṁ āṇāpeti ‘yena tvaṁ gacchissasi, ahampi tena gacchissāmī’”ti.

    (Pāli only)

  29. 29

    “नna हि,hi भन्ते,bhan·te अनालापोa·nā·lā·po तेसंte·saṃ अञ्ञमञ्ञेहि,añ·ña·mañ·ñe·hi द्वारत्ताdvā·rat·tā गच्छन्ती”ति।gac·chan·tī

    “Na hi, bhante, anālāpo tesaṁ aññamaññehi, dvārattā gacchantī”ti.

    (Pāli only)

  30. 30

    “एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja द्वारत्ताdvā·rat·tā यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जति,up·paj·ja·ti नna चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘यत्थाहंyat·thā·haṃ उप्पज्जामि,up·paj·jā·mi त्वम्पिtvam·pi तत्थtat·tha उप्पज्जाही’ति,up·paj·jā·hī नापिnā·pi मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘यत्थyat·tha त्वंtvaṃ उप्पज्जिस्ससि,up·paj·jis·sa·si अहम्पिa·ham·pi तत्थtat·tha उप्पज्जिस्सामी’ति,up·paj·jis·sā·mī अनालापोa·nā·lā·po तेसंte·saṃ अञ्ञमञ्ञेहि,añ·ña·mañ·ñe·hi द्वारत्ताdvā·rat·tā उप्पज्जन्ती”ति।up·paj·jan·tī

    “Evameva kho, mahārāja, dvārattā yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjati, na cakkhuviññāṇaṁ manoviññāṇaṁ āṇāpeti ‘yatthāhaṁ uppajjāmi, tvampi tattha uppajjāhī’ti, nāpi manoviññāṇaṁ cakkhuviññāṇaṁ āṇāpeti ‘yattha tvaṁ uppajjissasi, ahampi tattha uppajjissāmī’ti, anālāpo tesaṁ aññamaññehi, dvārattā uppajjantī”ti.

    (Pāli only)

  31. 31

    “कथं,ka·thaṃ भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na चिण्णत्ताciṇ·ṇat·tā यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जति?up·paj·ja·ti

    “Kathaṁ, bhante nāgasena, ciṇṇattā yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjati?

    (Pāli only)

  32. 32

    ओपम्मंo·pam·maṃ करोही”ति।ka·ro·hī

    Opammaṁ karohī”ti.

    (Pāli only)

  33. 33

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसि,mañ·ña·si महाराज,ma·hā·rā·ja पठमंpa·ṭha·maṃ एकंe·kaṃ सकटंsa·ka·ṭaṃ गच्छेय्य,gac·chey·ya अथa·tha दुतियंdu·ti·yaṃ सकटंsa·ka·ṭaṃ कतमेनka·ta·me·na गच्छेय्या”ति?gac·chey·yā

    “Taṁ kiṁ maññasi, mahārāja, paṭhamaṁ ekaṁ sakaṭaṁ gaccheyya, atha dutiyaṁ sakaṭaṁ katamena gaccheyyā”ti?

    (Pāli only)

  34. 34

    “येन,ye·na भन्ते,bhan·te पुरिमंpu·ri·maṃ सकटंsa·ka·ṭaṃ गतं,ga·taṃ तम्पिtam·pi तेनte·na गच्छेय्या”ति।gac·chey·yā

    “Yena, bhante, purimaṁ sakaṭaṁ gataṁ, tampi tena gaccheyyā”ti.

    (Pāli only)

  35. 35

    “किंkiṃ नुnu खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja पुरिमंpu·ri·maṃ सकटंsa·ka·ṭaṃ पच्छिमंpac·chi·maṃ सकटंsa·ka·ṭaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘येनाहंye·nā·haṃ गच्छामि,gac·chā·mi त्वम्पिtvam·pi तेनte·na गच्छाही’ति,gac·chā·hī पच्छिमंpac·chi·maṃ वाvā सकटंsa·ka·ṭaṃ पुरिमंpu·ri·maṃ सकटंsa·ka·ṭaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘येनye·na त्वंtvaṃ गच्छिस्ससि,gac·chis·sa·si अहम्पिa·ham·pi तेनte·na गच्छिस्सामी’”ति।gac·chis·sā·mī

    “Kiṁ nu kho, mahārāja, purimaṁ sakaṭaṁ pacchimaṁ sakaṭaṁ āṇāpeti ‘yenāhaṁ gacchāmi, tvampi tena gacchāhī’ti, pacchimaṁ vā sakaṭaṁ purimaṁ sakaṭaṁ āṇāpeti ‘yena tvaṁ gacchissasi, ahampi tena gacchissāmī’”ti.

    (Pāli only)

  36. 36

    “नna हि,hi भन्ते,bhan·te अनालापोa·nā·lā·po तेसंte·saṃ अञ्ञमञ्ञेहि,añ·ña·mañ·ñe·hi चिण्णत्ताciṇ·ṇat·tā गच्छन्ती”ति।gac·chan·tī

    “Na hi, bhante, anālāpo tesaṁ aññamaññehi, ciṇṇattā gacchantī”ti.

    (Pāli only)

  37. 37

    “एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja चिण्णत्ताciṇ·ṇat·tā यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जति,up·paj·ja·ti नna चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘यत्थाहंyat·thā·haṃ उप्पज्जामि,up·paj·jā·mi त्वम्पिtvam·pi तत्थtat·tha उप्पज्जाही’ति,up·paj·jā·hī नापिnā·pi मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘यत्थyat·tha त्वंtvaṃ उप्पज्जिस्ससि,up·paj·jis·sa·si अहम्पिa·ham·pi तत्थtat·tha उप्पज्जिस्सामी’ति,up·paj·jis·sā·mī अनालापोa·nā·lā·po तेसंte·saṃ अञ्ञमञ्ञेहि,añ·ña·mañ·ñe·hi चिण्णत्ताciṇ·ṇat·tā उप्पज्जन्ती”ति।up·paj·jan·tī

    “Evameva kho, mahārāja, ciṇṇattā yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjati, na cakkhuviññāṇaṁ manoviññāṇaṁ āṇāpeti ‘yatthāhaṁ uppajjāmi, tvampi tattha uppajjāhī’ti, nāpi manoviññāṇaṁ cakkhuviññāṇaṁ āṇāpeti ‘yattha tvaṁ uppajjissasi, ahampi tattha uppajjissāmī’ti, anālāpo tesaṁ aññamaññehi, ciṇṇattā uppajjantī”ti.

    (Pāli only)

  38. 38

    “कथं,ka·thaṃ भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na समुदाचरितत्ताsa·mu·dā·ca·ri·tat·tā यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जति?up·paj·ja·ti

    “Kathaṁ, bhante nāgasena, samudācaritattā yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjati?

    (Pāli only)

  39. 39

    ओपम्मंo·pam·maṃ करोही”ति।ka·ro·hī

    Opammaṁ karohī”ti.

    (Pāli only)

  40. 40

    “यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja मुद्दागणनासङ्ख्यालेखासिप्पट्ठानेसुmud·dā·ga·ṇa·nā·saṅ·khyā·le·khā·sip·paṭ·ṭhā·ne·su आदिकम्मिकस्सā·di·kam·mi·kas·sa दन्धायनाdan·dhā·ya·nā भवति,bha·va·ti अथापरेनa·thā·pa·re·na समयेनsa·ma·ye·na निसम्मकिरियायni·sam·ma·ki·ri·yā·ya समुदाचरितत्ताsa·mu·dā·ca·ri·tat·tā अदन्धायनाa·dan·dhā·ya·nā भवति।bha·va·ti

    “Yathā, mahārāja, muddāgaṇanāsaṅkhyālekhāsippaṭṭhānesu ādikammikassa dandhāyanā bhavati, athāparena samayena nisammakiriyāya samudācaritattā adandhāyanā bhavati.

    (Pāli only)

  41. 41

    एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja समुदाचरितत्ताsa·mu·dā·ca·ri·tat·tā यत्थyat·tha चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जति,up·paj·ja·ti नna चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘यत्थाहंyat·thā·haṃ उप्पज्जामि,up·paj·jā·mi त्वम्पिtvam·pi तत्थtat·tha उप्पज्जाही’ति,up·paj·jā·hī नापिnā·pi मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ आणापेतिā·ṇā·pe·ti ‘यत्थyat·tha त्वंtvaṃ उप्पज्जिस्ससि,up·paj·jis·sa·si अहम्पिa·ham·pi तत्थtat·tha उप्पज्जिस्सामी’ति,up·paj·jis·sā·mī अनालापोa·nā·lā·po तेसंte·saṃ अञ्ञमञ्ञेहि,añ·ña·mañ·ñe·hi समुदाचरितत्ताsa·mu·dā·ca·ri·tat·tā उप्पज्जन्ती”ति।up·paj·jan·tī

    Evameva kho, mahārāja, samudācaritattā yattha cakkhuviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjati, na cakkhuviññāṇaṁ manoviññāṇaṁ āṇāpeti ‘yatthāhaṁ uppajjāmi, tvampi tattha uppajjāhī’ti, nāpi manoviññāṇaṁ cakkhuviññāṇaṁ āṇāpeti ‘yattha tvaṁ uppajjissasi, ahampi tattha uppajjissāmī’ti, anālāpo tesaṁ aññamaññehi, samudācaritattā uppajjantī”ti.

    (Pāli only)

  42. 42

    “भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na यत्थyat·tha सोतविञ्ञाणंso·ta·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जतीतिup·paj·ja·tī·ti …पे…pe

    “Bhante nāgasena, yattha sotaviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjatīti …pe…

    (Pāli only)

  43. 43

    यत्थyat·tha घानविञ्ञाणंghā·na·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जतिup·paj·ja·ti … यत्थyat·tha जिव्हाविञ्ञाणंjiv·hā·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जतिup·paj·ja·ti … यत्थyat·tha कायविञ्ञाणंkā·ya·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जती”ति?up·paj·ja·tī

    yattha ghānaviññāṇaṁ uppajjati … yattha jivhāviññāṇaṁ uppajjati … yattha kāyaviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjatī”ti?

    (Pāli only)

  44. 44

    “आम,ā·ma महाराज,ma·hā·rā·ja यत्थyat·tha कायविञ्ञाणंkā·ya·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti तत्थtat·tha मनोविञ्ञाणम्पिma·no·viñ·ñā·ṇam·pi उप्पज्जती”ति।up·paj·ja·tī

    “Āma, mahārāja, yattha kāyaviññāṇaṁ uppajjati, tattha manoviññāṇampi uppajjatī”ti.

    (Pāli only)

  45. 45

    “किंkiṃ नुnu खो,kho भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na पठमंpa·ṭha·maṃ कायविञ्ञाणंkā·ya·viñ·ñā·ṇaṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti पच्छाpac·chā मनोविञ्ञाणं,ma·no·viñ·ñā·ṇaṃ उदाहुu·dā·hu मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ पठमंpa·ṭha·maṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti पच्छाpac·chā कायविञ्ञाणन्”ति?kā·ya·viñ·ñā·ṇan

    “Kiṁ nu kho, bhante nāgasena, paṭhamaṁ kāyaviññāṇaṁ uppajjati, pacchā manoviññāṇaṁ, udāhu manoviññāṇaṁ paṭhamaṁ uppajjati, pacchā kāyaviññāṇan”ti?

    (Pāli only)

  46. 46

    “कायविञ्ञाणं,kā·ya·viñ·ñā·ṇaṃ महाराज,ma·hā·rā·ja पठमंpa·ṭha·maṃ उप्पज्जति,up·paj·ja·ti पच्छाpac·chā मनोविञ्ञाणन्”ति।ma·no·viñ·ñā·ṇan

    “Kāyaviññāṇaṁ, mahārāja, paṭhamaṁ uppajjati, pacchā manoviññāṇan”ti.

    (Pāli only)

  47. 47

    “किंkiṃ नुnu खो,kho भन्तेbhan·te नागसेनnā·ga·se·na …पे…pe

    “Kiṁ nu kho, bhante nāgasena …pe…

    (Pāli only)

  48. 48

    अनालापोa·nā·lā·po तेसंte·saṃ अञ्ञमञ्ञेहि,añ·ña·mañ·ñe·hi समुदाचरितत्ताsa·mu·dā·ca·ri·tat·tā उप्पज्जन्ती”ति।up·paj·jan·tī

    anālāpo tesaṁ aññamaññehi, samudācaritattā uppajjantī”ti.

    (Pāli only)

  49. 49

    “कल्लोसि,kal·lo·si भन्तेbhan·te नागसेना”ति।nā·ga·se·nā

    “Kallosi, bhante nāgasenā”ti.

    (Pāli only)

  50. 50

    चक्खुविञ्ञाणादिपञ्होcak·khu·viñ·ñā·ṇā·di·pañ·ho सत्तमो।sat·ta·mo

    Cakkhuviññāṇādipañho sattamo.

    (Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.