Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon
Numbered Discourses 3 40 अङ्गुत्तर 3 40
Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158
Ādhipateyyasutta
Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary.
Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475 · Hide pronunciation
-
1
Numbered Discourses 3.40
-
2
4। देवदूतवग्गde·va·dū·ta·vag·ga
4. Devadūtavagga
4. Messengers from the Gods
-
3
आधिपतेय्यसुत्तā·dhi·pa·tey·ya·sut·ta
Ādhipateyyasutta
-
4
“तीणिमानि,tī·ṇi·mā·ni भिक्खवे,bhik·kha·ve आधिपतेय्यानि।ā·dhi·pa·tey·yā·ni
“Tīṇimāni, bhikkhave, ādhipateyyāni.
“There are, mendicants, these three things to put in charge.
- 5
-
6
अत्ताधिपतेय्यं,at·tā·dhi·pa·tey·yaṃ लोकाधिपतेय्यं,lo·kā·dhi·pa·tey·yaṃ धम्माधिपतेय्यं।dham·mā·dhi·pa·tey·yaṃ
Attādhipateyyaṁ, lokādhipateyyaṁ, dhammādhipateyyaṁ.
- 7
-
8
इध,i·dha भिक्खवे,bhik·kha·ve भिक्खुbhik·khu अरञ्ञगतोa·rañ·ña·ga·to वाvā रुक्खमूलगतोruk·kha·mū·la·ga·to वाvā सुञ्ञागारगतोsuñ·ñā·gā·ra·ga·to वाvā इतिi·ti पटिसञ्चिक्खति:pa·ṭi·sañ·cik·kha·ti
Idha, bhikkhave, bhikkhu araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā iti paṭisañcikkhati:
It’s when a mendicant has gone to a wilderness, or to the root of a tree, or to an empty hut, and reflects like this:
- 9
-
10
नna पिण्डपातहेतु,piṇ·ḍa·pā·ta·he·tu नna सेनासनहेतु,se·nā·sa·na·he·tu नna इतिभवाभवहेतुi·ti·bha·vā·bha·va·he·tu अगारस्माa·gā·ras·mā अनगारियंa·na·gā·ri·yaṃ पब्बजितो।pab·ba·ji·to
Na piṇḍapātahetu, na senāsanahetu, na itibhavābhavahetu agārasmā anagāriyaṁ pabbajito.
-
11
अपिa·pi चca खोम्हिkhom·hi ओतिण्णोo·tiṇ·ṇo जातियाjā·ti·yā जरायja·rā·ya मरणेनma·ra·ṇe·na सोकेहिso·ke·hi परिदेवेहिpa·ri·de·ve·hi दुक्खेहिduk·khe·hi दोमनस्सेहिdo·ma·nas·se·hi उपायासेहि,u·pā·yā·se·hi दुक्खोतिण्णोduk·kho·tiṇ·ṇo दुक्खपरेतो।duk·kha·pa·re·to
Api ca khomhi otiṇṇo jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi, dukkhotiṇṇo dukkhapareto.
But I was swamped by rebirth, old age, and death; by sorrow, lamentation, pain, sadness, and distress. I was swamped by suffering, mired in suffering.
- 12
-
13
अहञ्चेवa·hañ·ce·va खोkho पनpa·na यादिसकेyā·di·sa·ke कामेkā·me ओहायo·hā·ya अगारस्माa·gā·ras·mā अनगारियंa·na·gā·ri·yaṃ पब्बजितोpab·ba·ji·to तादिसकेtā·di·sa·ke वाvā कामेkā·me परियेसेय्यंpa·ri·ye·sey·yaṃ ततोta·to वाvā पापिट्ठतरे,pā·piṭ·ṭha·ta·re नna मेतंme·taṃ पतिरूपन्’ति।pa·ti·rū·pan
Ahañceva kho pana yādisake kāme ohāya agārasmā anagāriyaṁ pabbajito tādisake vā kāme pariyeseyyaṁ tato vā pāpiṭṭhatare, na metaṁ patirūpan’ti.
But it would not be appropriate for me to seek sensual pleasures like those I abandoned when I went forth, or even worse.’
- 14
-
15
‘आरद्धंā·rad·dhaṃ खोkho पनpa·na मेme वीरियंvī·ri·yaṃ भविस्सतिbha·vis·sa·ti असल्लीनं,a·sal·lī·naṃ उपट्ठिताu·paṭ·ṭhi·tā सतिsa·ti असम्मुट्ठा,a·sam·muṭ·ṭhā पस्सद्धोpas·sad·dho कायोkā·yo असारद्धो,a·sā·rad·dho समाहितंsa·mā·hi·taṃ चित्तंcit·taṃ एकग्गन्’ति।e·kag·gan
‘āraddhaṁ kho pana me vīriyaṁ bhavissati asallīnaṁ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, passaddho kāyo asāraddho, samāhitaṁ cittaṁ ekaggan’ti.
‘My energy shall be roused up and unflagging, mindfulness shall be established and lucid, my body shall be tranquil and undisturbed, and my mind shall be immersed in samādhi.’
-
16
सोso अत्तानंयेवat·tā·naṃ·ye·va अधिपतिंa·dhi·pa·tiṃ करित्वाka·rit·vā अकुसलंa·ku·sa·laṃ पजहति,pa·ja·ha·ti कुसलंku·sa·laṃ भावेति,bhā·ve·ti सावज्जंsā·vaj·jaṃ पजहति,pa·ja·ha·ti अनवज्जंa·na·vaj·jaṃ भावेति,bhā·ve·ti सुद्धंsud·dhaṃ अत्तानंat·tā·naṃ परिहरति।pa·ri·ha·ra·ti
So attānaṁyeva adhipatiṁ karitvā akusalaṁ pajahati, kusalaṁ bhāveti, sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti, suddhaṁ attānaṁ pariharati.
Putting themselves in charge, they give up the unskillful and develop the skillful, they give up the blameworthy and develop the blameless, and they keep themselves pure.
- 17
- 18
-
19
इध,i·dha भिक्खवे,bhik·kha·ve भिक्खुbhik·khu अरञ्ञगतोa·rañ·ña·ga·to वाvā रुक्खमूलगतोruk·kha·mū·la·ga·to वाvā सुञ्ञागारगतोsuñ·ñā·gā·ra·ga·to वाvā इतिi·ti पटिसञ्चिक्खति:pa·ṭi·sañ·cik·kha·ti
Idha, bhikkhave, bhikkhu araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā iti paṭisañcikkhati:
It’s when a mendicant has gone to a wilderness, or to the root of a tree, or to an empty hut, and reflects like this:
- 20
-
21
नna पिण्डपातहेतु,piṇ·ḍa·pā·ta·he·tu नna सेनासनहेतु,se·nā·sa·na·he·tu नna इतिभवाभवहेतुi·ti·bha·vā·bha·va·he·tu अगारस्माa·gā·ras·mā अनगारियंa·na·gā·ri·yaṃ पब्बजितो।pab·ba·ji·to
Na piṇḍapātahetu, na senāsanahetu, na itibhavābhavahetu agārasmā anagāriyaṁ pabbajito.
-
22
अपिa·pi चca खोम्हिkhom·hi ओतिण्णोo·tiṇ·ṇo जातियाjā·ti·yā जरायja·rā·ya मरणेनma·ra·ṇe·na सोकेहिso·ke·hi परिदेवेहिpa·ri·de·ve·hi दुक्खेहिduk·khe·hi दोमनस्सेहिdo·ma·nas·se·hi उपायासेहि,u·pā·yā·se·hi दुक्खोतिण्णोduk·kho·tiṇ·ṇo दुक्खपरेतो।duk·kha·pa·re·to
Api ca khomhi otiṇṇo jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi, dukkhotiṇṇo dukkhapareto.
But I was swamped by rebirth, old age, and death, by sorrow, lamentation, pain, sadness, and distress. I was swamped by suffering, mired in suffering.
- 23
-
24
अहञ्चेवa·hañ·ce·va खोkho पनpa·na एवंe·vaṃ पब्बजितोpab·ba·ji·to समानोsa·mā·no कामवितक्कंkā·ma·vi·tak·kaṃ वाvā वितक्केय्यं,vi·tak·key·yaṃ ब्यापादवितक्कंbyā·pā·da·vi·tak·kaṃ वाvā वितक्केय्यं,vi·tak·key·yaṃ विहिंसावितक्कंvi·hiṃ·sā·vi·tak·kaṃ वाvā वितक्केय्यं,vi·tak·key·yaṃ महाma·hā खोkho पनायंpa·nā·yaṃ लोकसन्निवासो।lo·ka·san·ni·vā·so
Ahañceva kho pana evaṁ pabbajito samāno kāmavitakkaṁ vā vitakkeyyaṁ, byāpādavitakkaṁ vā vitakkeyyaṁ, vihiṁsāvitakkaṁ vā vitakkeyyaṁ, mahā kho panāyaṁ lokasannivāso.
And now, since I’ve now gone forth, I might have sensual, malicious, or cruel thoughts. But the population of the world is large,
-
25
महन्तस्मिंma·han·tas·miṃ खोkho पनpa·na लोकसन्निवासेlo·ka·san·ni·vā·se सन्तिsan·ti समणब्राह्मणाsa·ma·ṇab·rāh·ma·ṇā इद्धिमन्तोid·dhi·man·to दिब्बचक्खुकाdib·ba·cak·khu·kā परचित्तविदुनो।pa·ra·cit·ta·vi·du·no
Mahantasmiṁ kho pana lokasannivāse santi samaṇabrāhmaṇā iddhimanto dibbacakkhukā paracittaviduno.
and there are ascetics and brahmins who have psychic power—they’re clairvoyant, and can read the minds of others.
-
26
तेte दूरतोपिdū·ra·to·pi पस्सन्ति,pas·san·ti आसन्नापिā·san·nā·pi नna दिस्सन्ति,dis·san·ti चेतसापिce·ta·sā·pi चित्तंcit·taṃ पजानन्ति।pa·jā·nan·ti
Te dūratopi passanti, āsannāpi na dissanti, cetasāpi cittaṁ pajānanti.
They see far without being seen, even by those close; and they understand the minds of others.
- 27
-
28
‘पस्सथ,pas·sa·tha भो,bho इमंi·maṃ कुलपुत्तंku·la·put·taṃ सद्धाsad·dhā अगारस्माa·gā·ras·mā अनगारियंa·na·gā·ri·yaṃ पब्बजितोpab·ba·ji·to समानोsa·mā·no वोकिण्णोvo·kiṇ·ṇo विहरतिvi·ha·ra·ti पापकेहिpā·pa·ke·hi अकुसलेहिa·ku·sa·le·hi धम्मेही’ति।dham·me·hī
‘passatha, bho, imaṁ kulaputtaṁ saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajito samāno vokiṇṇo viharati pāpakehi akusalehi dhammehī’ti.
“Look at this gentleman; he’s gone forth out of faith from the lay life to homelessness, but he’s living mixed up with bad, unskillful qualities.”
-
29
देवतापिde·va·tā·pi खोkho सन्तिsan·ti इद्धिमन्तिनियोid·dhi·man·ti·ni·yo दिब्बचक्खुकाdib·ba·cak·khu·kā परचित्तविदुनियो।pa·ra·cit·ta·vi·du·ni·yo
devatāpi kho santi iddhimantiniyo dibbacakkhukā paracittaviduniyo.
And there are deities, too, who have psychic power—they’re clairvoyant, and can read the minds of others.
-
30
ताtā दूरतोपिdū·ra·to·pi पस्सन्ति,pas·san·ti आसन्नापिā·san·nā·pi नna दिस्सन्ति,dis·san·ti चेतसापिce·ta·sā·pi चित्तंcit·taṃ जानन्ति।jā·nan·ti
Tā dūratopi passanti, āsannāpi na dissanti, cetasāpi cittaṁ jānanti.
They see far without being seen, even by those close; and they understand the minds of others.
- 31
-
32
‘पस्सथ,pas·sa·tha भो,bho इमंi·maṃ कुलपुत्तंku·la·put·taṃ सद्धाsad·dhā अगारस्माa·gā·ras·mā अनगारियंa·na·gā·ri·yaṃ पब्बजितोpab·ba·ji·to समानोsa·mā·no वोकिण्णोvo·kiṇ·ṇo विहरतिvi·ha·ra·ti पापकेहिpā·pa·ke·hi अकुसलेहिa·ku·sa·le·hi धम्मेही’ति।dham·me·hī
‘passatha, bho, imaṁ kulaputtaṁ saddhā agārasmā anagāriyaṁ pabbajito samāno vokiṇṇo viharati pāpakehi akusalehi dhammehī’ti.
“Look at this gentleman; he’s gone forth out of faith from the lay life to homelessness, but he’s living mixed up with bad, unskillful qualities.”’
- 33
-
34
‘आरद्धंā·rad·dhaṃ खोkho पनpa·na मेme वीरियंvī·ri·yaṃ भविस्सतिbha·vis·sa·ti असल्लीनं,a·sal·lī·naṃ उपट्ठिताu·paṭ·ṭhi·tā सतिsa·ti असम्मुट्ठा,a·sam·muṭ·ṭhā पस्सद्धोpas·sad·dho कायोkā·yo असारद्धो,a·sā·rad·dho समाहितंsa·mā·hi·taṃ चित्तंcit·taṃ एकग्गन्’ति।e·kag·gan
‘āraddhaṁ kho pana me vīriyaṁ bhavissati asallīnaṁ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, passaddho kāyo asāraddho, samāhitaṁ cittaṁ ekaggan’ti.
‘My energy shall be roused up and unflagging, mindfulness shall be established and lucid, my body shall be tranquil and undisturbed, and my mind shall be immersed in samādhi.’
-
35
सोso लोकंयेवlo·kaṃ·ye·va अधिपतिंa·dhi·pa·tiṃ करित्वाka·rit·vā अकुसलंa·ku·sa·laṃ पजहति,pa·ja·ha·ti कुसलंku·sa·laṃ भावेति,bhā·ve·ti सावज्जंsā·vaj·jaṃ पजहति,pa·ja·ha·ti अनवज्जंa·na·vaj·jaṃ भावेति,bhā·ve·ti सुद्धंsud·dhaṃ अत्तानंat·tā·naṃ परिहरति।pa·ri·ha·ra·ti
So lokaṁyeva adhipatiṁ karitvā akusalaṁ pajahati, kusalaṁ bhāveti, sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti, suddhaṁ attānaṁ pariharati.
Putting the world in charge, they give up the unskillful and develop the skillful, they give up the blameworthy and develop the blameless, and they keep themselves pure.
- 36
- 37
-
38
इध,i·dha भिक्खवे,bhik·kha·ve भिक्खुbhik·khu अरञ्ञगतोa·rañ·ña·ga·to वाvā रुक्खमूलगतोruk·kha·mū·la·ga·to वाvā सुञ्ञागारगतोsuñ·ñā·gā·ra·ga·to वाvā इतिi·ti पटिसञ्चिक्खति:pa·ṭi·sañ·cik·kha·ti
Idha, bhikkhave, bhikkhu araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā iti paṭisañcikkhati:
It’s when a mendicant has gone to a wilderness, or to the root of a tree, or to an empty hut, and reflects like this:
- 39
-
40
नna पिण्डपातहेतु,piṇ·ḍa·pā·ta·he·tu नna सेनासनहेतु,se·nā·sa·na·he·tu नna इतिभवाभवहेतुi·ti·bha·vā·bha·va·he·tu अगारस्माa·gā·ras·mā अनगारियंa·na·gā·ri·yaṃ पब्बजितो।pab·ba·ji·to
Na piṇḍapātahetu, na senāsanahetu, na itibhavābhavahetu agārasmā anagāriyaṁ pabbajito.
-
41
अपिa·pi चca खोम्हिkhom·hi ओतिण्णोo·tiṇ·ṇo जातियाjā·ti·yā जरायja·rā·ya मरणेनma·ra·ṇe·na सोकेहिso·ke·hi परिदेवेहिpa·ri·de·ve·hi दुक्खेहिduk·khe·hi दोमनस्सेहिdo·ma·nas·se·hi उपायासेहि,u·pā·yā·se·hi दुक्खोतिण्णोduk·kho·tiṇ·ṇo दुक्खपरेतो।duk·kha·pa·re·to
Api ca khomhi otiṇṇo jātiyā jarāya maraṇena sokehi paridevehi dukkhehi domanassehi upāyāsehi, dukkhotiṇṇo dukkhapareto.
But I was swamped by rebirth, old age, and death, by sorrow, lamentation, pain, sadness, and distress. I was swamped by suffering, mired in suffering.
- 42
-
43
स्वाक्खातोsvāk·khā·to भगवताbha·ga·va·tā धम्मोdham·mo सन्दिट्ठिकोsan·diṭ·ṭhi·ko अकालिकोa·kā·li·ko एहिपस्सिकोe·hi·pas·si·ko ओपनेय्यिकोo·pa·ney·yi·ko पच्चत्तंpac·cat·taṃ वेदितब्बोve·di·tab·bo विञ्ञूहीति।viñ·ñū·hī·ti
Svākkhāto bhagavatā dhammo sandiṭṭhiko akāliko ehipassiko opaneyyiko paccattaṁ veditabbo viññūhīti.
The teaching is well explained by the Buddha—apparent in the present life, immediately effective, inviting inspection, relevant, so that sensible people can know it for themselves.
- 44
-
45
अहञ्चेवa·hañ·ce·va खोkho पनpa·na एवंe·vaṃ स्वाक्खातेsvāk·khā·te धम्मविनयेdham·ma·vi·na·ye पब्बजितोpab·ba·ji·to समानोsa·mā·no कुसीतोku·sī·to विहरेय्यंvi·ha·rey·yaṃ पमत्तो,pa·mat·to नna मेतंme·taṃ अस्सas·sa पतिरूपन्’ति।pa·ti·rū·pan
Ahañceva kho pana evaṁ svākkhāte dhammavinaye pabbajito samāno kusīto vihareyyaṁ pamatto, na metaṁ assa patirūpan’ti.
Now that I’ve gone forth in this well explained teaching and training, it would not be appropriate for me to live lazy and heedless.’
- 46
-
47
‘आरद्धंā·rad·dhaṃ खोkho पनpa·na मेme वीरियंvī·ri·yaṃ भविस्सतिbha·vis·sa·ti असल्लीनं,a·sal·lī·naṃ उपट्ठिताu·paṭ·ṭhi·tā सतिsa·ti असम्मुट्ठा,a·sam·muṭ·ṭhā पस्सद्धोpas·sad·dho कायोkā·yo असारद्धो,a·sā·rad·dho समाहितंsa·mā·hi·taṃ चित्तंcit·taṃ एकग्गन्’ति।e·kag·gan
‘āraddhaṁ kho pana me vīriyaṁ bhavissati asallīnaṁ, upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā, passaddho kāyo asāraddho, samāhitaṁ cittaṁ ekaggan’ti.
‘My energy shall be roused up and unflagging, mindfulness shall be established and lucid, my body shall be tranquil and undisturbed, and my mind shall be immersed in samādhi.’
-
48
सोso धम्मंयेवdham·maṃ·ye·va अधिपतिंa·dhi·pa·tiṃ करित्वाka·rit·vā अकुसलंa·ku·sa·laṃ पजहति,pa·ja·ha·ti कुसलंku·sa·laṃ भावेति,bhā·ve·ti सावज्जंsā·vaj·jaṃ पजहति,pa·ja·ha·ti अनवज्जंa·na·vaj·jaṃ भावेति,bhā·ve·ti सुद्धंsud·dhaṃ अत्तानंat·tā·naṃ परिहरति।pa·ri·ha·ra·ti
So dhammaṁyeva adhipatiṁ karitvā akusalaṁ pajahati, kusalaṁ bhāveti, sāvajjaṁ pajahati, anavajjaṁ bhāveti, suddhaṁ attānaṁ pariharati.
Putting the teaching in charge, they give up the unskillful and develop the skillful, they give up the blameworthy and develop the blameless, and they keep themselves pure.
- 49
- 50
- 51
- 52
- 53
- 54
- 55
-
56
अत्तानंat·tā·naṃ अतिमञ्ञसि;a·ti·mañ·ña·si
attānaṁ atimaññasi;
- 57
- 58
- 59
- 60
- 61
- 62
- 63
- 64
- 65
- 66
-
67
- 68
-
69
दसमं।da·sa·maṃ
Dasamaṁ.
(Pāli only)
-
70
देवदूतवग्गोde·va·dū·ta·vag·go चतुत्थो।ca·tut·tho
Devadūtavaggo catuttho.
(Pāli only)
-
71
तस्सुद्दानंtas·sud·dā·naṃ
Tassuddānaṁ
(Pāli only)
-
72
ब्रह्मbrah·ma आनन्दā·nan·da सारिपुत्तो,sā·ri·put·to
Brahma ānanda sāriputto,
(Pāli only)
- 73
- 74
-
75
सुखुमालाधिपतेय्येनsu·khu·mā·lā·dhi·pa·tey·ye·na चाति।cā·ti
Sukhumālādhipateyyena cāti.
(Pāli only)
Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.