Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

Search Scripture Search

Lesser Exposition 1 चूळनिद्देस 1

Chapter: 1234567891011121314151617181920212223

Namo tassa Bhagavato Arahato Sammāsambuddhassa.

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary. There is no free English translation of this book, so it is shown in Pāli only.

Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235 · Hide pronunciation

1. 1

   चूळनिद्देसcū·ḷa·nid·de·sa

   Cūḷaniddesa

2. 2

   पारायनवग्गगाथाpā·rā·ya·na·vag·ga·gā·thā

   Pārāyanavaggagāthā

3. 3

   1। वत्थुगाथाvat·thu·gā·thā

   1. Vatthugāthā

4. 4

   नमोna·mo तस्सtas·sa भगवतोbha·ga·va·to अरहतोa·ra·ha·to सम्मासम्बुद्धस्स।sam·mā·sam·bud·dhas·sa

   Namo tassa Bhagavato Arahato Sammāsambuddhassa.

5. 5

   कोसलानंko·sa·lā·naṃ पुराpu·rā रम्मा,ram·mā

   Kosalānaṁ purā rammā,

   (Pāli only)

6. 6

   अगमाa·ga·mā दक्खिणापथं;dak·khi·ṇā·pa·thaṃ

   agamā dakkhiṇāpathaṁ;

   (Pāli only)

7. 7

   आकिञ्चञ्ञंā·kiñ·cañ·ñaṃ पत्थयानो,pat·tha·yā·no

   Ākiñcaññaṁ patthayāno,

   (Pāli only)

8. 8

   ब्राह्मणोbrāh·ma·ṇo मन्तपारगू।man·ta·pā·ra·gū

   brāhmaṇo mantapāragū.

   (Pāli only)

9. 9

   सोso अस्सकस्सas·sa·kas·sa विसये,vi·sa·ye

   So assakassa visaye,

   (Pāli only)

10. 10

    मळकस्सma·ḷa·kas·sa समासने;sa·mā·sa·ne

    maḷakassa samāsane;

    (Pāli only)

11. 11

    वसिva·si गोधावरीकूले,go·dhā·va·rī·kū·le

    Vasi godhāvarīkūle,

    (Pāli only)

12. 12

    उञ्छेनuñ·che·na चca फलेनpha·le·na च।ca

    uñchena ca phalena ca.

    (Pāli only)

13. 13

    तस्सेवtas·se·va उपनिस्साय,u·pa·nis·sā·ya

    Tasseva upanissāya,

    (Pāli only)

14. 14

    गामोgā·mo चca विपुलोvi·pu·lo अहु;a·hu

    gāmo ca vipulo ahu;

    (Pāli only)

15. 15

    ततोta·to जातेनjā·te·na आयेन,ā·ye·na

    Tato jātena āyena,

    (Pāli only)

16. 16

    महायञ्ञमकप्पयि।ma·hā·yañ·ña·ma·kap·pa·yi

    mahāyaññamakappayi.

    (Pāli only)

17. 17

    महायञ्ञंma·hā·yañ·ñaṃ यजित्वान,ya·jit·vā·na

    Mahāyaññaṁ yajitvāna,

    (Pāli only)

18. 18

    पुनpu·na पाविसिpā·vi·si अस्समं;as·sa·maṃ

    puna pāvisi assamaṁ;

    (Pāli only)

19. 19

    तस्मिंtas·miṃ पटिपविट्ठम्हि,pa·ṭi·pa·viṭ·ṭham·hi

    Tasmiṁ paṭipaviṭṭhamhi,

    (Pāli only)

20. 20

    अञ्ञोañ·ño आगञ्छिā·gañ·chi ब्राह्मणो।brāh·ma·ṇo

    añño āgañchi brāhmaṇo.

    (Pāli only)

21. 21

    उग्घट्टपादोug·ghaṭ·ṭa·pā·do तसितो,ta·si·to

    Ugghaṭṭapādo tasito,

    (Pāli only)

22. 22

    पङ्कदन्तोpaṅ·ka·dan·to रजस्सिरो;ra·jas·si·ro

    paṅkadanto rajassiro;

    (Pāli only)

23. 23

    सोso चca नंnaṃ उपसङ्कम्म,u·pa·saṅ·kam·ma

    So ca naṁ upasaṅkamma,

    (Pāli only)

24. 24

    सतानिsa·tā·ni पञ्चpañ·ca याचति।yā·ca·ti

    satāni pañca yācati.

    (Pāli only)

25. 25

    तमेनंta·me·naṃ बावरीbā·va·rī दिस्वा,dis·vā

    Tamenaṁ bāvarī disvā,

    (Pāli only)

26. 26

    आसनेनā·sa·ne·na निमन्तयि;ni·man·ta·yi

    āsanena nimantayi;

    (Pāli only)

27. 27

    सुखञ्चsu·khañ·ca कुसलंku·sa·laṃ पुच्छि,puc·chi

    Sukhañca kusalaṁ pucchi,

    (Pāli only)

28. 28

    इदंi·daṃ वचनमब्रवि।va·ca·na·mab·ra·vi

    idaṁ vacanamabravi.

    (Pāli only)

29. 29

    “यंyaṃ खोkho ममma·ma देय्यधम्मं,dey·ya·dham·maṃ

    “Yaṁ kho mama deyyadhammaṁ,

    (Pāli only)

30. 30

    सब्बंsab·baṃ विसज्जितंvi·saj·ji·taṃ मया;ma·yā

    Sabbaṁ visajjitaṁ mayā;

    (Pāli only)

31. 31

    अनुजानाहिa·nu·jā·nā·hi मेme ब्रह्मे,brah·me

    Anujānāhi me brahme,

    (Pāli only)

32. 32

    नत्थिnat·thi पञ्चसतानिpañ·ca·sa·tā·ni मे”।me

    Natthi pañcasatāni me”.

    (Pāli only)

33. 33

    “सचेsa·ce मेme याचमानस्स,yā·ca·mā·nas·sa

    “Sace me yācamānassa,

    (Pāli only)

34. 34

    भवंbha·vaṃ नानुपदस्सति;nā·nu·pa·das·sa·ti

    bhavaṁ nānupadassati;

    (Pāli only)

35. 35

    सत्तमेsat·ta·me दिवसेdi·va·se तुय्हं,tuy·haṃ

    Sattame divase tuyhaṁ,

    (Pāli only)

36. 36

    मुद्धाmud·dhā फलतुpha·la·tu सत्तधा”।sat·ta·dhā

    muddhā phalatu sattadhā”.

    (Pāli only)

37. 37

    अभिसङ्खरित्वाa·bhi·saṅ·kha·rit·vā कुहको,ku·ha·ko

    Abhisaṅkharitvā kuhako,

    (Pāli only)

38. 38

    भेरवंbhe·ra·vaṃ सोso अकित्तयि;a·kit·ta·yi

    bheravaṁ so akittayi;

    (Pāli only)

39. 39

    तस्सtas·sa तंtaṃ वचनंva·ca·naṃ सुत्वा,sut·vā

    Tassa taṁ vacanaṁ sutvā,

    (Pāli only)

40. 40

    बावरीbā·va·rī दुक्खितोduk·khi·to अहु।a·hu

    bāvarī dukkhito ahu.

    (Pāli only)

41. 41

    उस्सुस्सतिus·sus·sa·ti अनाहारो,a·nā·hā·ro

    Ussussati anāhāro,

    (Pāli only)

42. 42

    सोकसल्लसमप्पितो;so·ka·sal·la·sa·map·pi·to

    sokasallasamappito;

    (Pāli only)

43. 43

    अथोपिa·tho·pi एवंe·vaṃ चित्तस्स,cit·tas·sa

    Athopi evaṁ cittassa,

    (Pāli only)

44. 44

    झानेjhā·ne नna रमतीra·ma·tī मनो।ma·no

    jhāne na ramatī mano.

    (Pāli only)

45. 45

    उत्रस्तंut·ras·taṃ दुक्खितंduk·khi·taṃ दिस्वा,dis·vā

    Utrastaṁ dukkhitaṁ disvā,

    (Pāli only)

46. 46

    देवताde·va·tā अत्थकामिनी;at·tha·kā·mi·nī

    devatā atthakāminī;

    (Pāli only)

47. 47

    बावरिंbā·va·riṃ उपसङ्कम्म,u·pa·saṅ·kam·ma

    Bāvariṁ upasaṅkamma,

    (Pāli only)

48. 48

    इदंi·daṃ वचनमब्रवि।va·ca·na·mab·ra·vi

    idaṁ vacanamabravi.

    (Pāli only)

49. 49

    “नna सोso मुद्धंmud·dhaṃ पजानाति,pa·jā·nā·ti

    “Na so muddhaṁ pajānāti,

    (Pāli only)

50. 50

    कुहकोku·ha·ko सोso धनत्थिको;dha·nat·thi·ko

    kuhako so dhanatthiko;

    (Pāli only)

51. 51

    मुद्धनिmud·dha·ni मुद्धपातेmud·dha·pā·te वा,vā

    Muddhani muddhapāte vā,

    (Pāli only)

52. 52

    ञाणंñā·ṇaṃ तस्सtas·sa नna विज्जति”।vij·ja·ti

    ñāṇaṁ tassa na vijjati”.

    (Pāli only)

53. 53

    “भोतीbho·tī चरहिca·ra·hi जानाति,jā·nā·ti

    “Bhotī carahi jānāti,

    (Pāli only)

54. 54

    तंtaṃ मेme अक्खाहिak·khā·hi पुच्छिता;puc·chi·tā

    Taṁ me akkhāhi pucchitā;

    (Pāli only)

55. 55

    मुद्धंmud·dhaṃ मुद्धाधिपातञ्च,mud·dhā·dhi·pā·tañ·ca

    Muddhaṁ muddhādhipātañca,

    (Pāli only)

56. 56

    तंtaṃ सुणोमsu·ṇo·ma वचोva·co तव”।ta·va

    Taṁ suṇoma vaco tava”.

    (Pāli only)

57. 57

    “अहम्पेतंa·ham·pe·taṃ नna जानामि,jā·nā·mi

    “Ahampetaṁ na jānāmi,

    (Pāli only)

58. 58

    ञाणंñā·ṇaṃ मेत्थmet·tha नna विज्जति;vij·ja·ti

    ñāṇaṁ mettha na vijjati;

    (Pāli only)

59. 59

    मुद्धनिmud·dha·ni मुद्धाधिपातेmud·dhā·dhi·pā·te च,ca

    Muddhani muddhādhipāte ca,

    (Pāli only)

60. 60

    जिनानंji·nā·naṃ हेत्थhet·tha दस्सनं”।das·sa·naṃ

    jinānaṁ hettha dassanaṁ”.

    (Pāli only)

61. 61

    “अथa·tha कोko चरहिca·ra·hi जानाति,jā·nā·ti

    “Atha ko carahi jānāti,

    (Pāli only)

62. 62

    अस्मिंas·miṃ पथविमण्डले;pa·tha·vi·maṇ·ḍa·le

    asmiṁ pathavimaṇḍale;

    (Pāli only)

63. 63

    मुद्धंmud·dhaṃ मुद्धाधिपातञ्च,mud·dhā·dhi·pā·tañ·ca

    Muddhaṁ muddhādhipātañca,

    (Pāli only)

64. 64

    तंtaṃ मेme अक्खाहिak·khā·hi देवते”।de·va·te

    taṁ me akkhāhi devate”.

    (Pāli only)

65. 65

    “पुराpu·rā कपिलवत्थुम्हा,ka·pi·la·vat·thum·hā

    “Purā kapilavatthumhā,

    (Pāli only)

66. 66

    निक्खन्तोnik·khan·to लोकनायको;lo·ka·nā·ya·ko

    nikkhanto lokanāyako;

    (Pāli only)

67. 67

    अपच्चोa·pac·co ओक्काकराजस्स,ok·kā·ka·rā·jas·sa

    Apacco okkākarājassa,

    (Pāli only)

68. 68

    सक्यपुत्तोsak·ya·put·to पभङ्करो।pa·bhaṅ·ka·ro

    sakyaputto pabhaṅkaro.

    (Pāli only)

69. 69

    सोso हिhi ब्राह्मणbrāh·ma·ṇa सम्बुद्धो,sam·bud·dho

    So hi brāhmaṇa sambuddho,

    (Pāli only)

70. 70

    सब्बधम्मानsab·ba·dham·mā·na पारगू;pā·ra·gū

    sabbadhammāna pāragū;

    (Pāli only)

71. 71

    सब्बाभिञ्ञाबलप्पत्तो,sab·bā·bhiñ·ñā·ba·lap·pat·to

    Sabbābhiññābalappatto,

    (Pāli only)

72. 72

    सब्बधम्मेसुsab·ba·dham·me·su चक्खुमा;cak·khu·mā

    sabbadhammesu cakkhumā;

    (Pāli only)

73. 73

    सब्बकम्मक्खयंsab·ba·kam·mak·kha·yaṃ पत्तो,pat·to

    Sabbakammakkhayaṁ patto,

    (Pāli only)

74. 74

    विमुत्तोvi·mut·to उपधिक्खये।u·pa·dhik·kha·ye

    vimutto upadhikkhaye.

    (Pāli only)

75. 75

    बुद्धोbud·dho सोso भगवाbha·ga·vā लोके,lo·ke

    Buddho so bhagavā loke,

    (Pāli only)

76. 76

    धम्मंdham·maṃ देसेतिde·se·ti चक्खुमा;cak·khu·mā

    dhammaṁ deseti cakkhumā;

    (Pāli only)

77. 77

    तंtaṃ त्वंtvaṃ गन्त्वानgan·tvā·na पुच्छस्सु,puc·chas·su

    Taṁ tvaṁ gantvāna pucchassu,

    (Pāli only)

78. 78

    सोso तेte तंtaṃ ब्याकरिस्सति”।byā·ka·ris·sa·ti

    so te taṁ byākarissati”.

    (Pāli only)

79. 79

    सम्बुद्धोतिsam·bud·dho·ti वचोva·co सुत्वा,sut·vā

    Sambuddhoti vaco sutvā,

    (Pāli only)

80. 80

    उदग्गोu·dag·go बावरीbā·va·rī अहु;a·hu

    udaggo bāvarī ahu;

    (Pāli only)

81. 81

    सोकस्सso·kas·sa तनुकोta·nu·ko आसि,ā·si

    Sokassa tanuko āsi,

    (Pāli only)

82. 82

    पीतिञ्चpī·tiñ·ca विपुलंvi·pu·laṃ लभि।la·bhi

    pītiñca vipulaṁ labhi.

    (Pāli only)

83. 83

    सोso बावरीbā·va·rī अत्तमनोat·ta·ma·no उदग्गो,u·dag·go

    So bāvarī attamano udaggo,

    (Pāli only)

84. 84

    तंtaṃ देवतंde·va·taṃ पुच्छतिpuc·cha·ti वेदजातो;ve·da·jā·to

    Taṁ devataṁ pucchati vedajāto;

    (Pāli only)

85. 85

    “कतमम्हिka·ta·mam·hi गामेgā·me निगमम्हिni·ga·mam·hi वाvā पन,pa·na

    “Katamamhi gāme nigamamhi vā pana,

    (Pāli only)

86. 86

    कतमम्हिka·ta·mam·hi वाvā जनपदेja·na·pa·de लोकनाथो;lo·ka·nā·tho

    Katamamhi vā janapade lokanātho;

    (Pāli only)

87. 87

    यत्थyat·tha गन्त्वानgan·tvā·na पस्सेमु,pas·se·mu

    Yattha gantvāna passemu,

    (Pāli only)

88. 88

    सम्बुद्धंsam·bud·dhaṃ द्विपदुत्तमं”।dvi·pa·dut·ta·maṃ

    Sambuddhaṁ dvipaduttamaṁ”.

    (Pāli only)

89. 89

    “सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ कोसलमन्दिरेko·sa·la·man·di·re जिनो,ji·no

    “Sāvatthiyaṁ kosalamandire jino,

    (Pāli only)

90. 90

    पहूतपञ्ञोpa·hū·ta·pañ·ño वरभूरिमेधसो;va·ra·bhū·ri·me·dha·so

    Pahūtapañño varabhūrimedhaso;

    (Pāli only)

91. 91

    सोso सक्यपुत्तोsak·ya·put·to विधुरोvi·dhu·ro अनासवो,a·nā·sa·vo

    So sakyaputto vidhuro anāsavo,

    (Pāli only)

92. 92

    मुद्धाधिपातस्सmud·dhā·dhi·pā·tas·sa विदूvi·dū नरासभो”।na·rā·sa·bho

    Muddhādhipātassa vidū narāsabho”.

    (Pāli only)

93. 93

    ततोta·to आमन्तयीā·man·ta·yī सिस्से,sis·se

    Tato āmantayī sisse,

    (Pāli only)

94. 94

    ब्राह्मणेbrāh·ma·ṇe मन्तपारगू;man·ta·pā·ra·gū

    brāhmaṇe mantapāragū;

    (Pāli only)

95. 95

    “एथe·tha माणवाmā·ṇa·vā अक्खिस्सं,ak·khis·saṃ

    “Etha māṇavā akkhissaṁ,

    (Pāli only)

96. 96

    सुणाथsu·ṇā·tha वचनंva·ca·naṃ मम।ma·ma

    suṇātha vacanaṁ mama.

    (Pāli only)

97. 97

    यस्सेसोyas·se·so दुल्लभोdul·la·bho लोके,lo·ke

    Yasseso dullabho loke,

    (Pāli only)

98. 98

    पातुभावोpā·tu·bhā·vo अभिण्हसो;a·bhiṇ·ha·so

    pātubhāvo abhiṇhaso;

    (Pāli only)

99. 99

    स्वाज्जsvāj·ja लोकम्हिlo·kam·hi उप्पन्नो,up·pan·no

    Svājja lokamhi uppanno,

    (Pāli only)

100. 100

     सम्बुद्धोsam·bud·dho इतिi·ti विस्सुतो;vis·su·to

     sambuddho iti vissuto;

     (Pāli only)

101. 101

     खिप्पंkhip·paṃ गन्त्वानgan·tvā·na सावत्थिं,sā·vat·thiṃ

     Khippaṁ gantvāna sāvatthiṁ,

     (Pāli only)

102. 102

     पस्सव्होpas·sav·ho द्विपदुत्तमं”।dvi·pa·dut·ta·maṃ

     passavho dvipaduttamaṁ”.

     (Pāli only)

103. 103

     “कथंka·thaṃ चरहिca·ra·hi जानेमु,jā·ne·mu

     “Kathaṁ carahi jānemu,

     (Pāli only)

104. 104

     दिस्वाdis·vā बुद्धोतिbud·dho·ti ब्राह्मण;brāh·ma·ṇa

     disvā buddhoti brāhmaṇa;

     (Pāli only)

105. 105

     अजानतंa·jā·na·taṃ नोno पब्रूहि,pab·rū·hi

     Ajānataṁ no pabrūhi,

     (Pāli only)

106. 106

     यथाya·thā जानेमुjā·ne·mu तंtaṃ मयं”।ma·yaṃ

     yathā jānemu taṁ mayaṁ”.

     (Pāli only)

107. 107

     “आगतानिā·ga·tā·ni हिhi मन्तेसु,man·te·su

     “Āgatāni hi mantesu,

     (Pāli only)

108. 108

     महापुरिसलक्खणा;ma·hā·pu·ri·sa·lak·kha·ṇā

     mahāpurisalakkhaṇā;

     (Pāli only)

109. 109

     द्वत्तिंसानिdvat·tiṃ·sā·ni चca ब्याक्खाता,byāk·khā·tā

     Dvattiṁsāni ca byākkhātā,

     (Pāli only)

110. 110

     समत्ताsa·mat·tā अनुपुब्बसो।a·nu·pub·ba·so

     samattā anupubbaso.

     (Pāli only)

111. 111

     यस्सेतेyas·se·te होन्तिhon·ti गत्तेसु,gat·te·su

     Yassete honti gattesu,

     (Pāli only)

112. 112

     महापुरिसलक्खणा;ma·hā·pu·ri·sa·lak·kha·ṇā

     mahāpurisalakkhaṇā;

     (Pāli only)

113. 113

     द्वेयेवdve·ye·va तस्सtas·sa गतियो,ga·ti·yo

     Dveyeva tassa gatiyo,

     (Pāli only)

114. 114

     ततियाta·ti·yā हिhi नna विज्जति।vij·ja·ti

     tatiyā hi na vijjati.

     (Pāli only)

115. 115

     सचेsa·ce अगारंa·gā·raṃ आवसति,ā·va·sa·ti

     Sace agāraṁ āvasati,

     (Pāli only)

116. 116

     विजेय्यvi·jey·ya पथविंpa·tha·viṃ इमं;i·maṃ

     vijeyya pathaviṁ imaṁ;

     (Pāli only)

117. 117

     अदण्डेनa·daṇ·ḍe·na असत्थेन,a·sat·the·na

     Adaṇḍena asatthena,

     (Pāli only)

118. 118

     धम्मेनdham·me·na अनुसासति।a·nu·sā·sa·ti

     dhammena anusāsati.

     (Pāli only)

119. 119

     सचेsa·ce चca सोso पब्बजति,pab·ba·ja·ti

     Sace ca so pabbajati,

     (Pāli only)

120. 120

     अगाराa·gā·rā अनगारियं;a·na·gā·ri·yaṃ

     Agārā anagāriyaṁ;

     (Pāli only)

121. 121

     विवट्टच्छदोvi·vaṭ·ṭac·cha·do सम्बुद्धो,sam·bud·dho

     Vivaṭṭacchado sambuddho,

     (Pāli only)

122. 122

     अरहाa·ra·hā भवतिbha·va·ti अनुत्तरो।a·nut·ta·ro

     Arahā bhavati anuttaro.

     (Pāli only)

123. 123

     जातिंjā·tiṃ गोत्तञ्चgot·tañ·ca लक्खणं,lak·kha·ṇaṃ

     Jātiṁ gottañca lakkhaṇaṁ,

     (Pāli only)

124. 124

     मन्तेman·te सिस्सेsis·se पुनापरे;pu·nā·pa·re

     mante sisse punāpare;

     (Pāli only)

125. 125

     मुद्धंmud·dhaṃ मुद्धाधिपातञ्च,mud·dhā·dhi·pā·tañ·ca

     Muddhaṁ muddhādhipātañca,

     (Pāli only)

126. 126

     मनसायेवma·na·sā·ye·va पुच्छथ।puc·cha·tha

     manasāyeva pucchatha.

     (Pāli only)

127. 127

     अनावरणदस्सावी,a·nā·va·ra·ṇa·das·sā·vī

     Anāvaraṇadassāvī,

     (Pāli only)

128. 128

     यदिya·di बुद्धोbud·dho भविस्सति;bha·vis·sa·ti

     yadi buddho bhavissati;

     (Pāli only)

129. 129

     मनसाma·na·sā पुच्छितेpuc·chi·te पञ्हे,pañ·he

     Manasā pucchite pañhe,

     (Pāli only)

130. 130

     वाचायvā·cā·ya विसज्जेस्सति”।vi·saj·jes·sa·ti

     vācāya visajjessati”.

     (Pāli only)

131. 131

     बावरिस्सbā·va·ris·sa वचोva·co सुत्वा,sut·vā

     Bāvarissa vaco sutvā,

     (Pāli only)

132. 132

     सिस्साsis·sā सोळसso·ḷa·sa ब्राह्मणा;brāh·ma·ṇā

     sissā soḷasa brāhmaṇā;

     (Pāli only)

133. 133

     अजितोa·ji·to तिस्समेत्तेय्यो,tis·sa·met·tey·yo

     Ajito tissametteyyo,

     (Pāli only)

134. 134

     पुण्णकोpuṇ·ṇa·ko अथa·tha मेत्तगू।met·ta·gū

     puṇṇako atha mettagū.

     (Pāli only)

135. 135

     धोतकोdho·ta·ko उपसीवोu·pa·sī·vo च,ca

     Dhotako upasīvo ca,

     (Pāli only)

136. 136

     नन्दोnan·do चca अथa·tha हेमको;he·ma·ko

     nando ca atha hemako;

     (Pāli only)

137. 137

     तोदेय्यकप्पाto·dey·ya·kap·pā दुभयो,du·bha·yo

     Todeyyakappā dubhayo,

     (Pāli only)

138. 138

     जतुकण्णीja·tu·kaṇ·ṇī चca पण्डितो।paṇ·ḍi·to

     jatukaṇṇī ca paṇḍito.

     (Pāli only)

139. 139

     भद्रावुधोbhad·rā·vu·dho उदयोu·da·yo च,ca

     Bhadrāvudho udayo ca,

     (Pāli only)

140. 140

     पोसालोpo·sā·lo चापिcā·pi ब्राह्मणो;brāh·ma·ṇo

     posālo cāpi brāhmaṇo;

     (Pāli only)

141. 141

     मोघराजाmo·gha·rā·jā चca मेधावी,me·dhā·vī

     Mogharājā ca medhāvī,

     (Pāli only)

142. 142

     पिङ्गियोpiṅ·gi·yo चca महाइसि।ma·hā·i·si

     piṅgiyo ca mahāisi.

     (Pāli only)

143. 143

     पच्चेकगणिनोpac·ce·ka·ga·ṇi·no सब्बे,sab·be

     Paccekagaṇino sabbe,

     (Pāli only)

144. 144

     सब्बलोकस्सsab·ba·lo·kas·sa विस्सुता;vis·su·tā

     sabbalokassa vissutā;

     (Pāli only)

145. 145

     झायीjhā·yī झानरताjhā·na·ra·tā धीरा,dhī·rā

     Jhāyī jhānaratā dhīrā,

     (Pāli only)

146. 146

     पुब्बवासनवासिता।pub·ba·vā·sa·na·vā·si·tā

     pubbavāsanavāsitā.

     (Pāli only)

147. 147

     बावरिंbā·va·riṃ अभिवादेत्वा,a·bhi·vā·det·vā

     Bāvariṁ abhivādetvā,

     (Pāli only)

148. 148

     कत्वाkat·vā चca नंnaṃ पदक्खिणं;pa·dak·khi·ṇaṃ

     katvā ca naṁ padakkhiṇaṁ;

     (Pāli only)

149. 149

     जटाजिनधराja·ṭā·ji·na·dha·rā सब्बे,sab·be

     Jaṭājinadharā sabbe,

     (Pāli only)

150. 150

     पक्कामुंpak·kā·muṃ उत्तरामुखा।ut·ta·rā·mu·khā

     pakkāmuṁ uttarāmukhā.

     (Pāli only)

151. 151

     मळकस्सma·ḷa·kas·sa पतिट्ठानं,pa·tiṭ·ṭhā·naṃ

     Maḷakassa patiṭṭhānaṁ,

     (Pāli only)

152. 152

     पुरमाहिस्सतिंpu·ra·mā·his·sa·tiṃ तदा;ta·dā

     puramāhissatiṁ tadā;

     (Pāli only)

153. 153

     उज्जेनिञ्चापिuj·je·niñ·cā·pi गोनद्धं,go·nad·dhaṃ

     Ujjeniñcāpi gonaddhaṁ,

     (Pāli only)

154. 154

     वेदिसंve·di·saṃ वनसव्हयं।va·na·sav·ha·yaṃ

     vedisaṁ vanasavhayaṁ.

     (Pāli only)

155. 155

     कोसम्बिञ्चापिko·sam·biñ·cā·pi साकेतं,sā·ke·taṃ

     Kosambiñcāpi sāketaṁ,

     (Pāli only)

156. 156

     सावत्थिञ्चsā·vat·thiñ·ca पुरुत्तमं;pu·rut·ta·maṃ

     sāvatthiñca puruttamaṁ;

     (Pāli only)

157. 157

     सेतब्यंse·tab·yaṃ कपिलवत्थुं,ka·pi·la·vat·thuṃ

     Setabyaṁ kapilavatthuṁ,

     (Pāli only)

158. 158

     कुसिनारञ्चku·si·nā·rañ·ca मन्दिरं।man·di·raṃ

     kusinārañca mandiraṁ.

     (Pāli only)

159. 159

     पावञ्चpā·vañ·ca भोगनगरं,bho·ga·na·ga·raṃ

     Pāvañca bhoganagaraṁ,

     (Pāli only)

160. 160

     वेसालिंve·sā·liṃ मागधंmā·ga·dhaṃ पुरं;pu·raṃ

     vesāliṁ māgadhaṁ puraṁ;

     (Pāli only)

161. 161

     पासाणकंpā·sā·ṇa·kaṃ चेतियञ्च,ce·ti·yañ·ca

     Pāsāṇakaṁ cetiyañca,

     (Pāli only)

162. 162

     रमणीयंra·ma·ṇī·yaṃ मनोरमं।ma·no·ra·maṃ

     ramaṇīyaṁ manoramaṁ.

     (Pāli only)

163. 163

     तसितोवुदकंta·si·to·vu·da·kaṃ सीतं,sī·taṃ

     Tasitovudakaṁ sītaṁ,

     (Pāli only)

164. 164

     महालाभंवma·hā·lā·bhaṃ·va वाणिजो;vā·ṇi·jo

     mahālābhaṁva vāṇijo;

     (Pāli only)

165. 165

     छायंchā·yaṃ घम्माभितत्तोव,gham·mā·bhi·tat·to·va

     Chāyaṁ ghammābhitattova,

     (Pāli only)

166. 166

     तुरिताtu·ri·tā पब्बतमारुहुं।pab·ba·ta·mā·ru·huṃ

     turitā pabbatamāruhuṁ.

     (Pāli only)

167. 167

     भगवाbha·ga·vā तम्हिtam·hi समये,sa·ma·ye

     Bhagavā tamhi samaye,

     (Pāli only)

168. 168

     भिक्खुसङ्घपुरक्खतो;bhik·khu·saṅ·gha·pu·rak·kha·to

     bhikkhusaṅghapurakkhato;

     (Pāli only)

169. 169

     भिक्खूनंbhik·khū·naṃ धम्मंdham·maṃ देसेति,de·se·ti

     Bhikkhūnaṁ dhammaṁ deseti,

     (Pāli only)

170. 170

     सीहोवsī·ho·va नदतीna·da·tī वने।va·ne

     sīhova nadatī vane.

     (Pāli only)

171. 171

     अजितोa·ji·to अद्दसad·da·sa बुद्धं,bud·dhaṃ

     Ajito addasa buddhaṁ,

     (Pāli only)

172. 172

     पीतरंसिंवpī·ta·raṃ·siṃ·va भाणुमं;bhā·ṇu·maṃ

     Pītaraṁsiṁva bhāṇumaṁ;

     (Pāli only)

173. 173

     चन्दंcan·daṃ यथाya·thā पन्नरसे,pan·na·ra·se

     Candaṁ yathā pannarase,

     (Pāli only)

174. 174

     परिपूरंpa·ri·pū·raṃ उपागतं।u·pā·ga·taṃ

     Paripūraṁ upāgataṁ.

     (Pāli only)

175. 175

     अथस्सa·thas·sa गत्तेgat·te दिस्वान,dis·vā·na

     Athassa gatte disvāna,

     (Pāli only)

176. 176

     परिपूरञ्चpa·ri·pū·rañ·ca ब्यञ्जनं;byañ·ja·naṃ

     paripūrañca byañjanaṁ;

     (Pāli only)

177. 177

     एकमन्तंe·ka·man·taṃ ठितोṭhi·to हट्ठो,haṭ·ṭho

     Ekamantaṁ ṭhito haṭṭho,

     (Pāli only)

178. 178

     मनोपञ्हेma·no·pañ·he अपुच्छथ।a·puc·cha·tha

     manopañhe apucchatha.

     (Pāli only)

179. 179

     “आदिस्सā·dis·sa जम्मनंjam·ma·naṃ ब्रूहि,brū·hi

     “Ādissa jammanaṁ brūhi,

     (Pāli only)

180. 180

     गोत्तंgot·taṃ ब्रूहिbrū·hi सलक्खणं;sa·lak·kha·ṇaṃ

     gottaṁ brūhi salakkhaṇaṁ;

     (Pāli only)

181. 181

     मन्तेसुman·te·su पारमिंpā·ra·miṃ ब्रूहि,brū·hi

     Mantesu pāramiṁ brūhi,

     (Pāli only)

182. 182

     कतिka·ti वाचेतिvā·ce·ti ब्राह्मणो”।brāh·ma·ṇo

     kati vāceti brāhmaṇo”.

     (Pāli only)

183. 183

     “वीसंvī·saṃ वस्ससतंvas·sa·sa·taṃ आयु,ā·yu

     “Vīsaṁ vassasataṁ āyu,

     (Pāli only)

184. 184

     सोso चca गोत्तेनgot·te·na बावरी;bā·va·rī

     so ca gottena bāvarī;

     (Pāli only)

185. 185

     तीणिस्सtī·ṇis·sa लक्खणाlak·kha·ṇā गत्ते,gat·te

     Tīṇissa lakkhaṇā gatte,

     (Pāli only)

186. 186

     तिण्णंtiṇ·ṇaṃ वेदानve·dā·na पारगू।pā·ra·gū

     tiṇṇaṁ vedāna pāragū.

     (Pāli only)

187. 187

     लक्खणेlak·kha·ṇe इतिहासेi·ti·hā·se च,ca

     Lakkhaṇe itihāse ca,

     (Pāli only)

188. 188

     सनिघण्डुसकेटुभे;sa·ni·ghaṇ·ḍu·sa·ke·ṭu·bhe

     sanighaṇḍusakeṭubhe;

     (Pāli only)

189. 189

     पञ्चसतानिpañ·ca·sa·tā·ni वाचेति,vā·ce·ti

     Pañcasatāni vāceti,

     (Pāli only)

190. 190

     सधम्मेsa·dham·me पारमिंpā·ra·miṃ गतो”।ga·to

     sadhamme pāramiṁ gato”.

     (Pāli only)

191. 191

     “लक्खणानंlak·kha·ṇā·naṃ पविचयं,pa·vi·ca·yaṃ

     “Lakkhaṇānaṁ pavicayaṁ,

     (Pāli only)

192. 192

     बावरिस्सbā·va·ris·sa नरुत्तम;na·rut·ta·ma

     bāvarissa naruttama;

     (Pāli only)

193. 193

     तण्हच्छिदtaṇ·hac·chi·da पकासेहि,pa·kā·se·hi

     Taṇhacchida pakāsehi,

     (Pāli only)

194. 194

     माmā नोno कङ्खायितंkaṅ·khā·yi·taṃ अहु”।a·hu

     mā no kaṅkhāyitaṁ ahu”.

     (Pāli only)

195. 195

     “मुखंmu·khaṃ जिव्हायjiv·hā·ya छादेति,chā·de·ti

     “Mukhaṁ jivhāya chādeti,

     (Pāli only)

196. 196

     उण्णस्सuṇ·ṇas·sa भमुकन्तरे;bha·mu·kan·ta·re

     uṇṇassa bhamukantare;

     (Pāli only)

197. 197

     कोसोहितंko·so·hi·taṃ वत्थगुय्हं,vat·tha·guy·haṃ

     Kosohitaṁ vatthaguyhaṁ,

     (Pāli only)

198. 198

     एवंe·vaṃ जानाहिjā·nā·hi माणव”।mā·ṇa·va

     evaṁ jānāhi māṇava”.

     (Pāli only)

199. 199

     पुच्छञ्हिpuc·chañ·hi किञ्चिkiñ·ci असुणन्तो,a·su·ṇan·to

     Pucchañhi kiñci asuṇanto,

     (Pāli only)

200. 200

     सुत्वाsut·vā पञ्हेpañ·he वियाकते;vi·yā·ka·te

     sutvā pañhe viyākate;

     (Pāli only)

201. 201

     विचिन्तेतिvi·cin·te·ti जनोja·no सब्बो,sab·bo

     Vicinteti jano sabbo,

     (Pāli only)

202. 202

     वेदजातोve·da·jā·to कतञ्जली।ka·tañ·ja·lī

     vedajāto katañjalī.

     (Pāli only)

203. 203

     “कोko नुnu देवोde·vo वाvā ब्रह्माbrah·mā वा,vā

     “Ko nu devo vā brahmā vā,

     (Pāli only)

204. 204

     इन्दोin·do वापिvā·pi सुजम्पति;su·jam·pa·ti

     indo vāpi sujampati;

     (Pāli only)

205. 205

     मनसाma·na·sā पुच्छितेpuc·chi·te पञ्हे,pañ·he

     Manasā pucchite pañhe,

     (Pāli only)

206. 206

     कमेतंka·me·taṃ पटिभासति”।pa·ṭi·bhā·sa·ti

     kametaṁ paṭibhāsati”.

     (Pāli only)

207. 207

     “मुद्धंmud·dhaṃ मुद्धाधिपातञ्च,mud·dhā·dhi·pā·tañ·ca

     “Muddhaṁ muddhādhipātañca,

     (Pāli only)

208. 208

     बावरीbā·va·rī परिपुच्छति;pa·ri·puc·cha·ti

     bāvarī paripucchati;

     (Pāli only)

209. 209

     तंtaṃ ब्याकरोहिbyā·ka·ro·hi भगवा,bha·ga·vā

     Taṁ byākarohi bhagavā,

     (Pāli only)

210. 210

     कङ्खंkaṅ·khaṃ विनयvi·na·ya नोno इसे”।i·se

     kaṅkhaṁ vinaya no ise”.

     (Pāli only)

211. 211

     “अविज्जाa·vij·jā मुद्धातिmud·dhā·ti जानाहि,jā·nā·hi

     “Avijjā muddhāti jānāhi,

     (Pāli only)

212. 212

     विज्जाvij·jā मुद्धाधिपातिनी;mud·dhā·dhi·pā·ti·nī

     vijjā muddhādhipātinī;

     (Pāli only)

213. 213

     सद्धासतिसमाधीहि,sad·dhā·sa·ti·sa·mā·dhī·hi

     Saddhāsatisamādhīhi,

     (Pāli only)

214. 214

     छन्दवीरियेनchan·da·vī·ri·ye·na संयुता”।saṃ·yu·tā

     chandavīriyena saṁyutā”.

     (Pāli only)

215. 215

     ततोta·to वेदेनve·de·na महता,ma·ha·tā

     Tato vedena mahatā,

     (Pāli only)

216. 216

     सन्थम्भेत्वानsan·tham·bhet·vā·na माणवो;mā·ṇa·vo

     santhambhetvāna māṇavo;

     (Pāli only)

217. 217

     एकंसंe·kaṃ·saṃ अजिनंa·ji·naṃ कत्वा,kat·vā

     Ekaṁsaṁ ajinaṁ katvā,

     (Pāli only)

218. 218

     पादेसुpā·de·su सिरसाsi·ra·sā पति।pa·ti

     pādesu sirasā pati.

     (Pāli only)

219. 219

     “बावरीbā·va·rī ब्राह्मणोbrāh·ma·ṇo भोतो,bho·to

     “Bāvarī brāhmaṇo bhoto,

     (Pāli only)

220. 220

     सहsa·ha सिस्सेहिsis·se·hi मारिस;mā·ri·sa

     saha sissehi mārisa;

     (Pāli only)

221. 221

     उदग्गचित्तोu·dag·ga·cit·to सुमनो,su·ma·no

     Udaggacitto sumano,

     (Pāli only)

222. 222

     पादेpā·de वन्दतिvan·da·ti चक्खुम”।cak·khu·ma

     pāde vandati cakkhuma”.

     (Pāli only)

223. 223

     “सुखितोsu·khi·to बावरीbā·va·rī होतु,ho·tu

     “Sukhito bāvarī hotu,

     (Pāli only)

224. 224

     सहsa·ha सिस्सेहिsis·se·hi ब्राह्मणो;brāh·ma·ṇo

     saha sissehi brāhmaṇo;

     (Pāli only)

225. 225

     त्वञ्चापिtvañ·cā·pi सुखितोsu·khi·to होहि,ho·hi

     Tvañcāpi sukhito hohi,

     (Pāli only)

226. 226

     चिरंci·raṃ जीवाहिjī·vā·hi माणव।mā·ṇa·va

     ciraṁ jīvāhi māṇava.

     (Pāli only)

227. 227

     बावरिस्सbā·va·ris·sa चca तुय्हंtuy·haṃ वा,vā

     Bāvarissa ca tuyhaṁ vā,

     (Pāli only)

228. 228

     सब्बेसंsab·be·saṃ सब्बसंसयं;sab·ba·saṃ·sa·yaṃ

     sabbesaṁ sabbasaṁsayaṁ;

     (Pāli only)

229. 229

     कतावकासाka·tā·va·kā·sā पुच्छव्हो,puc·chav·ho

     Katāvakāsā pucchavho,

     (Pāli only)

230. 230

     यंyaṃ किञ्चिkiñ·ci मनसिच्छथ”।ma·na·sic·cha·tha

     yaṁ kiñci manasicchatha”.

     (Pāli only)

231. 231

     सम्बुद्धेनsam·bud·dhe·na कतोकासो,ka·to·kā·so

     Sambuddhena katokāso,

     (Pāli only)

232. 232

     निसीदित्वानni·sī·dit·vā·na पञ्जली;pañ·ja·lī

     nisīditvāna pañjalī;

     (Pāli only)

233. 233

     अजितोa·ji·to पठमंpa·ṭha·maṃ पञ्हं,pañ·haṃ

     Ajito paṭhamaṁ pañhaṁ,

     (Pāli only)

234. 234

     तत्थtat·tha पुच्छिpuc·chi तथागतं।ta·thā·ga·taṃ

     tattha pucchi tathāgataṁ.

     (Pāli only)

235. 235

     वत्थुगाथाvat·thu·gā·thā निट्ठिता।niṭ·ṭhi·tā

     Vatthugāthā niṭṭhitā.

     (Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.