Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon
Questions of King Milinda 179 मिलिन्दपञ्ह 179
Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245246247248
2. Dhutaṅgapañha
Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary. There is no free English translation of this book, so it is shown in Pāli only.
Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131 · Hide pronunciation
-
1
मिलिन्दपञ्हmi·lin·da·pañ·ha
Milindapañha
-
2
अनुमानपञ्हa·nu·mā·na·pañ·ha
Anumānapañha
-
3
अनुमानवग्गa·nu·mā·na·vag·ga
Anumānavagga
-
4
2। धुतङ्गपञ्हdhu·taṅ·ga·pañ·ha
2. Dhutaṅgapañha
-
5
“पस्सतारञ्ञकेpas·sa·tā·rañ·ña·ke भिक्खू,bhik·khū
“Passatāraññake bhikkhū,
(Pāli only)
-
6
अज्झोगाळ्हेaj·jho·gā·ḷhe धुतेdhu·te गुणे;gu·ṇe
ajjhogāḷhe dhute guṇe;
(Pāli only)
- 7
-
8
अनागामिफलेa·nā·gā·mi·pha·le ठिते।ṭhi·te
anāgāmiphale ṭhite.
(Pāli only)
-
9
उभोपिu·bho·pi तेte विलोकेत्वा,vi·lo·ket·vā
Ubhopi te viloketvā,
(Pāli only)
- 10
- 11
- 12
-
13
परवादिवादमथनं,pa·ra·vā·di·vā·da·ma·tha·naṃ
Paravādivādamathanaṁ,
(Pāli only)
-
14
निपुणंni·pu·ṇaṃ पिटकत्तये;pi·ṭa·kat·ta·ye
nipuṇaṁ piṭakattaye;
(Pāli only)
-
15
हन्दhan·da पुच्छेpuc·che कथिसेट्ठं,ka·thi·seṭ·ṭhaṃ
Handa pucche kathiseṭṭhaṁ,
(Pāli only)
-
16
सोso मेme कङ्खंkaṅ·khaṃ विनेस्सती”ति।vi·nes·sa·tī
so me kaṅkhaṁ vinessatī”ti.
(Pāli only)
-
17
अथa·tha खोkho मिलिन्दोmi·lin·do राजाrā·jā येनायस्माye·nā·yas·mā नागसेनोnā·ga·se·no तेनुपसङ्कमि,te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ नागसेनंnā·ga·se·naṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदि,ni·sī·di एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नोni·sin·no खोkho मिलिन्दोmi·lin·do राजाrā·jā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ नागसेनंnā·ga·se·naṃ एतदवोच—e·ta·da·vo·ca
Atha kho milindo rājā yenāyasmā nāgaseno tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmantaṁ nāgasenaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi, ekamantaṁ nisinno kho milindo rājā āyasmantaṁ nāgasenaṁ etadavoca—
(Pāli only)
-
18
“भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na अत्थिat·thi कोचिko·ci गिहीgi·hī अगारिकोa·gā·ri·ko कामभोगीkā·ma·bho·gī पुत्तदारसम्बाधसयनंput·ta·dā·ra·sam·bā·dha·sa·ya·naṃ अज्झावसन्तोaj·jhā·va·san·to कासिकचन्दनंkā·si·ka·can·da·naṃ पच्चनुभोन्तोpac·ca·nu·bhon·to मालागन्धविलेपनंmā·lā·gan·dha·vi·le·pa·naṃ धारयन्तोdhā·ra·yan·to जातरूपरजतंjā·ta·rū·pa·ra·ja·taṃ सादियन्तोsā·di·yan·to मणिमुत्ताकञ्चनविचित्तमोळिबद्धोma·ṇi·mut·tā·kañ·ca·na·vi·cit·ta·mo·ḷi·bad·dho येनye·na सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकतन्”ति?sac·chi·ka·tan
“bhante nāgasena, atthi koci gihī agāriko kāmabhogī puttadārasambādhasayanaṁ ajjhāvasanto kāsikacandanaṁ paccanubhonto mālāgandhavilepanaṁ dhārayanto jātarūparajataṁ sādiyanto maṇimuttākañcanavicittamoḷibaddho yena santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikatan”ti?
(Pāli only)
-
19
“न,na महाराज,ma·hā·rā·ja एकञ्ञेवe·kañ·ñe·va सतंsa·taṃ नna द्वेdve सतानिsa·tā·ni नna तीणिtī·ṇi चत्तारिcat·tā·ri पञ्चpañ·ca सतानिsa·tā·ni नna सहस्संsa·has·saṃ नna सतसहस्संsa·ta·sa·has·saṃ नna कोटिसतंko·ṭi·sa·taṃ नna कोटिसहस्संko·ṭi·sa·has·saṃ नna कोटिसतसहस्सं,ko·ṭi·sa·ta·sa·has·saṃ तिट्ठतु,tiṭ·ṭha·tu महाराज,ma·hā·rā·ja दसन्नंda·san·naṃ वीसतियाvī·sa·ti·yā सतस्सsa·tas·sa सहस्सस्सsa·has·sas·sa अभिसमयो,a·bhi·sa·ma·yo कतमेनka·ta·me·na तेte परियायेनpa·ri·yā·ye·na अनुयोगंa·nu·yo·gaṃ दम्मी”ति।dam·mī
“Na, mahārāja, ekaññeva sataṁ na dve satāni na tīṇi cattāri pañca satāni na sahassaṁ na satasahassaṁ na koṭisataṁ na koṭisahassaṁ na koṭisatasahassaṁ, tiṭṭhatu, mahārāja, dasannaṁ vīsatiyā satassa sahassassa abhisamayo, katamena te pariyāyena anuyogaṁ dammī”ti.
(Pāli only)
-
20
“त्वमेवेतंtva·me·ve·taṃ ब्रूही”ति।brū·hī
“Tvamevetaṁ brūhī”ti.
(Pāli only)
-
21
“तेनte·na हिhi ते,te महाराज,ma·hā·rā·ja कथयिस्सामिka·tha·yis·sā·mi सतेनsa·te·na वाvā सहस्सेनsa·has·se·na वाvā सतसहस्सेनsa·ta·sa·has·se·na वाvā कोटियाko·ṭi·yā वाvā कोटिसतेनko·ṭi·sa·te·na वाvā कोटिसहस्सेनko·ṭi·sa·has·se·na वाvā कोटिसतसहस्सेनko·ṭi·sa·ta·sa·has·se·na वा,vā याyā काचिkā·ci नवङ्गेna·vaṅ·ge बुद्धवचनेbud·dha·va·ca·ne सल्लेखिताचारप्पटिपत्तिधुतवरङ्गगुणनिस्सिताsal·le·khi·tā·cā·rap·pa·ṭi·pat·ti·dhu·ta·va·raṅ·ga·gu·ṇa·nis·si·tā कथा,ka·thā ताtā सब्बाsab·bā इधi·dha समोसरिस्सन्ति।sa·mo·sa·ris·san·ti
“Tena hi te, mahārāja, kathayissāmi satena vā sahassena vā satasahassena vā koṭiyā vā koṭisatena vā koṭisahassena vā koṭisatasahassena vā, yā kāci navaṅge buddhavacane sallekhitācārappaṭipattidhutavaraṅgaguṇanissitā kathā, tā sabbā idha samosarissanti.
(Pāli only)
-
22
यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja निन्नुन्नतसमविसमथलाथलदेसभागेnin·nun·na·ta·sa·ma·vi·sa·ma·tha·lā·tha·la·de·sa·bhā·ge अभिवुट्ठंa·bhi·vuṭ·ṭhaṃ उदकं,u·da·kaṃ सब्बंsab·baṃ तंtaṃ ततोta·to विनिगळित्वाvi·ni·ga·ḷit·vā महोदधिंma·ho·da·dhiṃ सागरंsā·ga·raṃ समोसरति;sa·mo·sa·ra·ti
Yathā, mahārāja, ninnunnatasamavisamathalāthaladesabhāge abhivuṭṭhaṁ udakaṁ, sabbaṁ taṁ tato vinigaḷitvā mahodadhiṁ sāgaraṁ samosarati;
(Pāli only)
-
23
एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja सम्पादकेsam·pā·da·ke सतिsa·ti याyā काचिkā·ci नवङ्गेna·vaṅ·ge बुद्धवचनेbud·dha·va·ca·ne सल्लेखिताचारप्पटिपत्तिधुतङ्गगुणधरनिस्सिताsal·le·khi·tā·cā·rap·pa·ṭi·pat·ti·dhu·taṅ·ga·gu·ṇa·dha·ra·nis·si·tā कथा,ka·thā ताtā सब्बाsab·bā इधi·dha समोसरिस्सन्ति।sa·mo·sa·ris·san·ti
evameva kho, mahārāja, sampādake sati yā kāci navaṅge buddhavacane sallekhitācārappaṭipattidhutaṅgaguṇadharanissitā kathā, tā sabbā idha samosarissanti.
(Pāli only)
-
24
मय्हम्पेत्थ,may·ham·pet·tha महाराज,ma·hā·rā·ja परिब्यत्ततायpa·rib·yat·ta·tā·ya बुद्धियाbud·dhi·yā कारणपरिदीपनंkā·ra·ṇa·pa·ri·dī·pa·naṃ समोसरिस्सति,sa·mo·sa·ris·sa·ti तेनेसोte·ne·so अत्थोat·tho सुविभत्तोsu·vi·bhat·to विचित्तोvi·cit·to परिपुण्णोpa·ri·puṇ·ṇo परिसुद्धोpa·ri·sud·dho समानीतोsa·mā·nī·to भविस्सति।bha·vis·sa·ti
Mayhampettha, mahārāja, paribyattatāya buddhiyā kāraṇaparidīpanaṁ samosarissati, teneso attho suvibhatto vicitto paripuṇṇo parisuddho samānīto bhavissati.
(Pāli only)
-
25
यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja कुसलोku·sa·lo लेखाचरियोle·khā·ca·ri·yo अनुसिट्ठोa·nu·siṭ·ṭho लेखंle·khaṃ ओसारेन्तोo·sā·ren·to अत्तनोat·ta·no ब्यत्ततायbyat·ta·tā·ya बुद्धियाbud·dhi·yā कारणपरिदीपनेनkā·ra·ṇa·pa·ri·dī·pa·ne·na लेखंle·khaṃ परिपूरेति,pa·ri·pū·re·ti एवंe·vaṃ साsā लेखाle·khā समत्ताsa·mat·tā परिपुण्णाpa·ri·puṇ·ṇā अनूनिकाa·nū·ni·kā भविस्सति।bha·vis·sa·ti
Yathā, mahārāja, kusalo lekhācariyo anusiṭṭho lekhaṁ osārento attano byattatāya buddhiyā kāraṇaparidīpanena lekhaṁ paripūreti, evaṁ sā lekhā samattā paripuṇṇā anūnikā bhavissati.
(Pāli only)
-
26
एवमेवe·va·me·va मय्हम्पेत्थmay·ham·pet·tha परिब्यत्ततायpa·rib·yat·ta·tā·ya बुद्धियाbud·dhi·yā कारणपरिदीपनंkā·ra·ṇa·pa·ri·dī·pa·naṃ समोसरिस्सति,sa·mo·sa·ris·sa·ti तेनेसोte·ne·so अत्थोat·tho सुविभत्तोsu·vi·bhat·to विचित्तोvi·cit·to परिपुण्णोpa·ri·puṇ·ṇo परिसुद्धोpa·ri·sud·dho समानीतोsa·mā·nī·to भविस्सति।bha·vis·sa·ti
Evameva mayhampettha paribyattatāya buddhiyā kāraṇaparidīpanaṁ samosarissati, teneso attho suvibhatto vicitto paripuṇṇo parisuddho samānīto bhavissati.
(Pāli only)
-
27
नगरे,na·ga·re महाराज,ma·hā·rā·ja सावत्थियाsā·vat·thi·yā पञ्चकोटिमत्ताpañ·ca·ko·ṭi·mat·tā अरियसावकाa·ri·ya·sā·va·kā भगवतोbha·ga·va·to उपासकउपासिकायोu·pā·sa·ka·u·pā·si·kā·yo सत्तपण्णाससहस्सानिsat·ta·paṇ·ṇā·sa·sa·has·sā·ni तीणिtī·ṇi चca सतसहस्सानिsa·ta·sa·has·sā·ni अनागामिफलेa·nā·gā·mi·pha·le पतिट्ठिता,pa·tiṭ·ṭhi·tā तेte सब्बेपिsab·be·pi गिहीयेव,gi·hī·ye·va नna पब्बजिता।pab·ba·ji·tā
Nagare, mahārāja, sāvatthiyā pañcakoṭimattā ariyasāvakā bhagavato upāsakaupāsikāyo sattapaṇṇāsasahassāni tīṇi ca satasahassāni anāgāmiphale patiṭṭhitā, te sabbepi gihīyeva, na pabbajitā.
(Pāli only)
-
28
पुनpu·na तत्थेवtat·the·va कण्डम्बमूलेkaṇ·ḍam·ba·mū·le यमकपाटिहारियेya·ma·ka·pā·ṭi·hā·ri·ye वीसतिvī·sa·ti पाणकोटियोpā·ṇa·ko·ṭi·yo अभिसमिंसु,a·bhi·sa·miṃ·su पुनpu·na चूळराहुलोवादे,cū·ḷa·rā·hu·lo·vā·de महामङ्गलसुत्तन्ते,ma·hā·maṅ·ga·la·sut·tan·te समचित्तपरियाये,sa·ma·cit·ta·pa·ri·yā·ye पराभवसुत्तन्ते,pa·rā·bha·va·sut·tan·te पुराभेदसुत्तन्ते,pu·rā·bhe·da·sut·tan·te कलहविवादसुत्तन्ते,ka·la·ha·vi·vā·da·sut·tan·te चूळब्यूहसुत्तन्ते,cū·ḷab·yū·ha·sut·tan·te महाब्यूहसुत्तन्ते,ma·hāb·yū·ha·sut·tan·te तुवटकसुत्तन्ते,tu·va·ṭa·ka·sut·tan·te सारिपुत्तसुत्तन्तेsā·ri·put·ta·sut·tan·te गणनपथमतीतानंga·ṇa·na·pa·tha·ma·tī·tā·naṃ देवतानंde·va·tā·naṃ धम्माभिसमयोdham·mā·bhi·sa·ma·yo अहोसि।a·ho·si
Puna tattheva kaṇḍambamūle yamakapāṭihāriye vīsati pāṇakoṭiyo abhisamiṁsu, puna cūḷarāhulovāde, mahāmaṅgalasuttante, samacittapariyāye, parābhavasuttante, purābhedasuttante, kalahavivādasuttante, cūḷabyūhasuttante, mahābyūhasuttante, tuvaṭakasuttante, sāriputtasuttante gaṇanapathamatītānaṁ devatānaṁ dhammābhisamayo ahosi.
(Pāli only)
-
29
नगरेna·ga·re राजगहेrā·ja·ga·he पञ्ञाससहस्सानिpañ·ñā·sa·sa·has·sā·ni तीणिtī·ṇi चca सतसहस्सानिsa·ta·sa·has·sā·ni अरियसावकाa·ri·ya·sā·va·kā भगवतोbha·ga·va·to उपासकउपासिकायो,u·pā·sa·ka·u·pā·si·kā·yo पुनpu·na तत्थेवtat·the·va धनपालहत्थिनागदमनेdha·na·pā·la·hat·thi·nā·ga·da·ma·ne नवुतिna·vu·ti पाणकोटियो,pā·ṇa·ko·ṭi·yo पारायनसमागमेpā·rā·ya·na·sa·mā·ga·me पासाणकचेतियेpā·sā·ṇa·ka·ce·ti·ye चुद्दसcud·da·sa पाणकोटियो,pā·ṇa·ko·ṭi·yo पुनpu·na इन्दसालगुहायंin·da·sā·la·gu·hā·yaṃ असीतिa·sī·ti देवताकोटियो,de·va·tā·ko·ṭi·yo पुनpu·na बाराणसियंbā·rā·ṇa·si·yaṃ इसिपतनेi·si·pa·ta·ne मिगदायेmi·ga·dā·ye पठमेpa·ṭha·me धम्मदेसनेdham·ma·de·sa·ne अट्ठारसaṭ·ṭhā·ra·sa ब्रह्मकोटियोbrah·ma·ko·ṭi·yo अपरिमाणाa·pa·ri·mā·ṇā चca देवतायो,de·va·tā·yo पुनpu·na तावतिंसभवनेtā·va·tiṃ·sa·bha·va·ne पण्डुकम्बलसिलायंpaṇ·ḍu·kam·ba·la·si·lā·yaṃ अभिधम्मदेसनायa·bhi·dham·ma·de·sa·nā·ya असीतिa·sī·ti देवताकोटियो,de·va·tā·ko·ṭi·yo देवोरोहणेde·vo·ro·ha·ṇe सङ्कस्सनगरद्वारेsaṅ·kas·sa·na·ga·rad·vā·re लोकविवरणपाटिहारियेlo·ka·vi·va·ra·ṇa·pā·ṭi·hā·ri·ye पसन्नानंpa·san·nā·naṃ नरमरूनंna·ra·ma·rū·naṃ तिंसtiṃ·sa कोटियोko·ṭi·yo अभिसमिंसु।a·bhi·sa·miṃ·su
Nagare rājagahe paññāsasahassāni tīṇi ca satasahassāni ariyasāvakā bhagavato upāsakaupāsikāyo, puna tattheva dhanapālahatthināgadamane navuti pāṇakoṭiyo, pārāyanasamāgame pāsāṇakacetiye cuddasa pāṇakoṭiyo, puna indasālaguhāyaṁ asīti devatākoṭiyo, puna bārāṇasiyaṁ isipatane migadāye paṭhame dhammadesane aṭṭhārasa brahmakoṭiyo aparimāṇā ca devatāyo, puna tāvatiṁsabhavane paṇḍukambalasilāyaṁ abhidhammadesanāya asīti devatākoṭiyo, devorohaṇe saṅkassanagaradvāre lokavivaraṇapāṭihāriye pasannānaṁ naramarūnaṁ tiṁsa koṭiyo abhisamiṁsu.
(Pāli only)
-
30
पुनpu·na सक्केसुsak·ke·su कपिलवत्थुस्मिंka·pi·la·vat·thus·miṃ निग्रोधारामेnig·ro·dhā·rā·me बुद्धवंसदेसनायbud·dha·vaṃ·sa·de·sa·nā·ya महासमयसुत्तन्तदेसनायma·hā·sa·ma·ya·sut·tan·ta·de·sa·nā·ya चca गणनपथमतीतानंga·ṇa·na·pa·tha·ma·tī·tā·naṃ देवतानंde·va·tā·naṃ धम्माभिसमयोdham·mā·bhi·sa·ma·yo अहोसि।a·ho·si
Puna sakkesu kapilavatthusmiṁ nigrodhārāme buddhavaṁsadesanāya mahāsamayasuttantadesanāya ca gaṇanapathamatītānaṁ devatānaṁ dhammābhisamayo ahosi.
(Pāli only)
-
31
पुनpu·na सुमनमालाकारसमागमे,su·ma·na·mā·lā·kā·ra·sa·mā·ga·me गरहदिन्नसमागमे,ga·ra·ha·din·na·sa·mā·ga·me आनन्दसेट्ठिसमागमे,ā·nan·da·seṭ·ṭhi·sa·mā·ga·me जम्बुकाजीवकसमागमे,jam·bu·kā·jī·va·ka·sa·mā·ga·me मण्डुकदेवपुत्तसमागमे,maṇ·ḍu·ka·de·va·put·ta·sa·mā·ga·me मट्ठकुण्डलिदेवपुत्तसमागमे,maṭ·ṭha·kuṇ·ḍa·li·de·va·put·ta·sa·mā·ga·me सुलसानगरसोभिनिसमागमे,su·la·sā·na·ga·ra·so·bhi·ni·sa·mā·ga·me सिरिमानगरसोभिनिसमागमे,si·ri·mā·na·ga·ra·so·bhi·ni·sa·mā·ga·me पेसकारधीतुसमागमे,pe·sa·kā·ra·dhī·tu·sa·mā·ga·me चूळसुभद्दासमागमे,cū·ḷa·su·bhad·dā·sa·mā·ga·me साकेतब्राह्मणस्सsā·ke·tab·rāh·ma·ṇas·sa आळाहनदस्सनसमागमे,ā·ḷā·ha·na·das·sa·na·sa·mā·ga·me सूनापरन्तकसमागमे,sū·nā·pa·ran·ta·ka·sa·mā·ga·me सक्कपञ्हसमागमे,sak·ka·pañ·ha·sa·mā·ga·me तिरोकुट्टसमागमे,ti·ro·kuṭ·ṭa·sa·mā·ga·me रतनसुत्तसमागमेra·ta·na·sut·ta·sa·mā·ga·me पच्चेकंpac·ce·kaṃ चतुरासीतियाca·tu·rā·sī·ti·yā पाणसहस्सानंpā·ṇa·sa·has·sā·naṃ धम्माभिसमयोdham·mā·bhi·sa·ma·yo अहोसि,a·ho·si यावता,yā·va·tā महाराज,ma·hā·rā·ja भगवाbha·ga·vā लोकेlo·ke अट्ठासि,aṭ·ṭhā·si तावtā·va तीसुtī·su मण्डलेसुmaṇ·ḍa·le·su सोळससुso·ḷa·sa·su महाजनपदेसुma·hā·ja·na·pa·de·su यत्थyat·tha यत्थyat·tha भगवाbha·ga·vā विहासि,vi·hā·si तत्थtat·tha तत्थtat·tha येभुय्येनye·bhuy·ye·na द्वेdve तयोta·yo चत्तारोcat·tā·ro पञ्चpañ·ca सतंsa·taṃ सहस्संsa·has·saṃ सतसहस्संsa·ta·sa·has·saṃ देवाde·vā चca मनुस्साma·nus·sā चca सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकरिंसु।sac·chi·ka·riṃ·su
Puna sumanamālākārasamāgame, garahadinnasamāgame, ānandaseṭṭhisamāgame, jambukājīvakasamāgame, maṇḍukadevaputtasamāgame, maṭṭhakuṇḍalidevaputtasamāgame, sulasānagarasobhinisamāgame, sirimānagarasobhinisamāgame, pesakāradhītusamāgame, cūḷasubhaddāsamāgame, sāketabrāhmaṇassa āḷāhanadassanasamāgame, sūnāparantakasamāgame, sakkapañhasamāgame, tirokuṭṭasamāgame, ratanasuttasamāgame paccekaṁ caturāsītiyā pāṇasahassānaṁ dhammābhisamayo ahosi, yāvatā, mahārāja, bhagavā loke aṭṭhāsi, tāva tīsu maṇḍalesu soḷasasu mahājanapadesu yattha yattha bhagavā vihāsi, tattha tattha yebhuyyena dve tayo cattāro pañca sataṁ sahassaṁ satasahassaṁ devā ca manussā ca santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikariṁsu.
(Pāli only)
-
32
येye ते,te महाराज,ma·hā·rā·ja देवाde·vā गिहीयेव,gi·hī·ye·va नna तेte पब्बजिता,pab·ba·ji·tā एतानिe·tā·ni चेव,ce·va महाराज,ma·hā·rā·ja अञ्ञानिañ·ñā·ni चca अनेकानिa·ne·kā·ni देवताकोटिसतसहस्सानिde·va·tā·ko·ṭi·sa·ta·sa·has·sā·ni गिहीgi·hī अगारिकाa·gā·ri·kā कामभोगिनोkā·ma·bho·gi·no सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकरिंसू”ति।sac·chi·ka·riṃ·sū
Ye te, mahārāja, devā gihīyeva, na te pabbajitā, etāni ceva, mahārāja, aññāni ca anekāni devatākoṭisatasahassāni gihī agārikā kāmabhogino santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikariṁsū”ti.
(Pāli only)
-
33
“यदि,ya·di भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na गिहीgi·hī अगारिकाa·gā·ri·kā कामभोगिनोkā·ma·bho·gi·no सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकरोन्ति,sac·chi·ka·ron·ti अथa·tha इमानिi·mā·ni धुतङ्गानिdhu·taṅ·gā·ni किमत्थंki·mat·thaṃ साधेन्ति,sā·dhen·ti तेनte·na कारणेनkā·ra·ṇe·na धुतङ्गानिdhu·taṅ·gā·ni अकिच्चकरानिa·kic·ca·ka·rā·ni होन्ति।hon·ti
“Yadi, bhante nāgasena, gihī agārikā kāmabhogino santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikaronti, atha imāni dhutaṅgāni kimatthaṁ sādhenti, tena kāraṇena dhutaṅgāni akiccakarāni honti.
(Pāli only)
-
34
यदि,ya·di भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na विनाvi·nā मन्तोसधेहिman·to·sa·dhe·hi ब्याधयोbyā·dha·yo वूपसमन्ति,vū·pa·sa·man·ti किंkiṃ वमनविरेचनादिनाva·ma·na·vi·re·ca·nā·di·nā सरीरदुब्बलकरणेन?sa·rī·ra·dub·ba·la·ka·ra·ṇe·na
Yadi, bhante nāgasena, vinā mantosadhehi byādhayo vūpasamanti, kiṁ vamanavirecanādinā sarīradubbalakaraṇena?
(Pāli only)
-
35
यदिya·di मुट्ठीहिmuṭ·ṭhī·hi पटिसत्तुनिग्गहोpa·ṭi·sat·tu·nig·ga·ho भवति,bha·va·ti किंkiṃ असिसत्तिसरधनुकोदण्डलगुळमुग्गरेहि?a·si·sat·ti·sa·ra·dha·nu·ko·daṇ·ḍa·la·gu·ḷa·mug·ga·re·hi
Yadi muṭṭhīhi paṭisattuniggaho bhavati, kiṁ asisattisaradhanukodaṇḍalaguḷamuggarehi?
(Pāli only)
-
36
यदिya·di गण्ठिकुटिलसुसिरकण्टलतासाखाgaṇ·ṭhi·ku·ṭi·la·su·si·ra·kaṇ·ṭa·la·tā·sā·khā आलम्बित्वाā·lam·bit·vā रुक्खमभिरूहनंruk·kha·ma·bhi·rū·ha·naṃ भवति,bha·va·ti किंkiṃ दीघदळ्हनिस्सेणिपरियेसनेन?dī·gha·da·ḷha·nis·se·ṇi·pa·ri·ye·sa·ne·na
Yadi gaṇṭhikuṭilasusirakaṇṭalatāsākhā ālambitvā rukkhamabhirūhanaṁ bhavati, kiṁ dīghadaḷhanisseṇipariyesanena?
(Pāli only)
-
37
यदिya·di थण्डिलसेय्यायthaṇ·ḍi·la·sey·yā·ya धातुसमताdhā·tu·sa·ma·tā भवति,bha·va·ti किंkiṃ सुखसम्फस्समहतिमहासिरिसयनपरियेसनेन?su·kha·sam·phas·sa·ma·ha·ti·ma·hā·si·ri·sa·ya·na·pa·ri·ye·sa·ne·na
Yadi thaṇḍilaseyyāya dhātusamatā bhavati, kiṁ sukhasamphassamahatimahāsirisayanapariyesanena?
(Pāli only)
-
38
यदिya·di एककोe·ka·ko सासङ्कसप्पटिभयविसमकन्तारतरणसमत्थोsā·saṅ·ka·sap·pa·ṭi·bha·ya·vi·sa·ma·kan·tā·ra·ta·ra·ṇa·sa·mat·tho भवति,bha·va·ti किंkiṃ सन्नद्धसज्जमहतिमहासत्थपरियेसनेन?san·nad·dha·saj·ja·ma·ha·ti·ma·hā·sat·tha·pa·ri·ye·sa·ne·na
Yadi ekako sāsaṅkasappaṭibhayavisamakantārataraṇasamattho bhavati, kiṁ sannaddhasajjamahatimahāsatthapariyesanena?
(Pāli only)
- 39
-
40
यदिya·di सकसन्तकेनsa·ka·san·ta·ke·na घासच्छादनंghā·sac·chā·da·naṃ कातुंkā·tuṃ पहोति,pa·ho·ti किंkiṃ परूपसेवनपियसमुल्लापपच्छापुरेधावनेन?pa·rū·pa·se·va·na·pi·ya·sa·mul·lā·pa·pac·chā·pu·re·dhā·va·ne·na
Yadi sakasantakena ghāsacchādanaṁ kātuṁ pahoti, kiṁ parūpasevanapiyasamullāpapacchāpuredhāvanena?
(Pāli only)
- 41
-
42
एवमेवe·va·me·va खो,kho भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na यदिya·di गिहीgi·hī अगारिकाa·gā·ri·kā कामभोगिनोkā·ma·bho·gi·no सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकरोन्ति,sac·chi·ka·ron·ti किंkiṃ धुतगुणवरसमादियनेना”ति?dhu·ta·gu·ṇa·va·ra·sa·mā·di·ya·ne·nā
Evameva kho, bhante nāgasena, yadi gihī agārikā kāmabhogino santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikaronti, kiṁ dhutaguṇavarasamādiyanenā”ti?
(Pāli only)
-
43
“अट्ठवीसतिaṭ·ṭha·vī·sa·ti खोkho पनिमे,pa·ni·me महाराज,ma·hā·rā·ja धुतङ्गगुणाdhu·taṅ·ga·gu·ṇā यथाभुच्चगुणा,ya·thā·bhuc·ca·gu·ṇā येहिye·hi गुणेहिgu·ṇe·hi धुतङ्गानिdhu·taṅ·gā·ni सब्बबुद्धानंsab·ba·bud·dhā·naṃ पिहयितानिpi·ha·yi·tā·ni पत्थितानि।pat·thi·tā·ni
“Aṭṭhavīsati kho panime, mahārāja, dhutaṅgaguṇā yathābhuccaguṇā, yehi guṇehi dhutaṅgāni sabbabuddhānaṁ pihayitāni patthitāni.
(Pāli only)
-
44
कतमेka·ta·me अट्ठवीसति?aṭ·ṭha·vī·sa·ti
Katame aṭṭhavīsati?
(Pāli only)
-
45
इध,i·dha महाराज,ma·hā·rā·ja धुतङ्गंdhu·taṅ·gaṃ सुद्धाजीवंsud·dhā·jī·vaṃ सुखफलंsu·kha·pha·laṃ अनवज्जंa·na·vaj·jaṃ नna परदुक्खापनंpa·ra·duk·khā·pa·naṃ अभयंa·bha·yaṃ असम्पीळनंa·sam·pī·ḷa·naṃ एकन्तवड्ढिकंe·kan·ta·vaḍ·ḍhi·kaṃ अपरिहानियंa·pa·ri·hā·ni·yaṃ अमायंa·mā·yaṃ आरक्खाā·rak·khā पत्थितददंpat·thi·ta·da·daṃ सब्बसत्तदमनंsab·ba·sat·ta·da·ma·naṃ संवरहितंsaṃ·va·ra·hi·taṃ पतिरूपंpa·ti·rū·paṃ अनिस्सितंa·nis·si·taṃ विप्पमुत्तंvip·pa·mut·taṃ रागक्खयंrā·gak·kha·yaṃ दोसक्खयंdo·sak·kha·yaṃ मोहक्खयंmo·hak·kha·yaṃ मानप्पहानंmā·nap·pa·hā·naṃ कुवितक्कच्छेदनंku·vi·tak·kac·che·da·naṃ कङ्खावितरणंkaṅ·khā·vi·ta·ra·ṇaṃ कोसज्जविद्धंसनंko·saj·ja·vid·dhaṃ·sa·naṃ अरतिप्पहानंa·ra·tip·pa·hā·naṃ खमनंkha·ma·naṃ अतुलंa·tu·laṃ अप्पमाणंap·pa·mā·ṇaṃ सब्बदुक्खक्खयगमनं,sab·ba·duk·khak·kha·ya·ga·ma·naṃ इमेi·me खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja अट्ठवीसतिaṭ·ṭha·vī·sa·ti धुतङ्गगुणाdhu·taṅ·ga·gu·ṇā यथाभुच्चगुणाya·thā·bhuc·ca·gu·ṇā येहिye·hi गुणेहिgu·ṇe·hi धुतङ्गानिdhu·taṅ·gā·ni सब्बबुद्धानंsab·ba·bud·dhā·naṃ पिहयितानिpi·ha·yi·tā·ni पत्थितानि।pat·thi·tā·ni
Idha, mahārāja, dhutaṅgaṁ suddhājīvaṁ sukhaphalaṁ anavajjaṁ na paradukkhāpanaṁ abhayaṁ asampīḷanaṁ ekantavaḍḍhikaṁ aparihāniyaṁ amāyaṁ ārakkhā patthitadadaṁ sabbasattadamanaṁ saṁvarahitaṁ patirūpaṁ anissitaṁ vippamuttaṁ rāgakkhayaṁ dosakkhayaṁ mohakkhayaṁ mānappahānaṁ kuvitakkacchedanaṁ kaṅkhāvitaraṇaṁ kosajjaviddhaṁsanaṁ aratippahānaṁ khamanaṁ atulaṁ appamāṇaṁ sabbadukkhakkhayagamanaṁ, ime kho, mahārāja, aṭṭhavīsati dhutaṅgaguṇā yathābhuccaguṇā yehi guṇehi dhutaṅgāni sabbabuddhānaṁ pihayitāni patthitāni.
(Pāli only)
- 46
-
47
कतमेहिka·ta·me·hi अट्ठारसहि?aṭ·ṭhā·ra·sa·hi
Katamehi aṭṭhārasahi?
(Pāli only)
-
48
आचारोā·cā·ro तेसंte·saṃ सुविसुद्धोsu·vi·sud·dho होति,ho·ti पटिपदाpa·ṭi·pa·dā सुपूरिताsu·pū·ri·tā होति,ho·ti कायिकंkā·yi·kaṃ वाचसिकंvā·ca·si·kaṃ सुरक्खितंsu·rak·khi·taṃ होति,ho·ti मनोसमाचारोma·no·sa·mā·cā·ro सुविसुद्धोsu·vi·sud·dho होति,ho·ti वीरियंvī·ri·yaṃ सुपग्गहितंsu·pag·ga·hi·taṃ होति,ho·ti भयंbha·yaṃ वूपसम्मति,vū·pa·sam·ma·ti अत्तानुदिट्ठिब्यपगताat·tā·nu·diṭ·ṭhib·ya·pa·ga·tā होति,ho·ti आघातोā·ghā·to उपरतोu·pa·ra·to होति,ho·ti मेत्ताmet·tā उपट्ठिताu·paṭ·ṭhi·tā होति,ho·ti आहारोā·hā·ro परिञ्ञातोpa·riñ·ñā·to होति,ho·ti सब्बसत्तानंsab·ba·sat·tā·naṃ गरुकतोga·ru·ka·to होति,ho·ti भोजनेbho·ja·ne मत्तञ्ञूmat·tañ·ñū होति,ho·ti जागरियमनुयुत्तोjā·ga·ri·ya·ma·nu·yut·to होति,ho·ti अनिकेतोa·ni·ke·to होति,ho·ti यत्थyat·tha फासुphā·su तत्थtat·tha विहारीvi·hā·rī होति,ho·ti पापजेगुच्छीpā·pa·je·guc·chī होति,ho·ti विवेकारामोvi·ve·kā·rā·mo होति,ho·ti सततंsa·ta·taṃ अप्पमत्तोap·pa·mat·to होति,ho·ti येye ते,te महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणेdhu·ta·gu·ṇe सम्माsam·mā उपसेवन्ति,u·pa·se·van·ti तेte इमेहिi·me·hi अट्ठारसहिaṭ·ṭhā·ra·sa·hi गुणेहिgu·ṇe·hi समुपेताsa·mu·pe·tā भवन्ति।bha·van·ti
Ācāro tesaṁ suvisuddho hoti, paṭipadā supūritā hoti, kāyikaṁ vācasikaṁ surakkhitaṁ hoti, manosamācāro suvisuddho hoti, vīriyaṁ supaggahitaṁ hoti, bhayaṁ vūpasammati, attānudiṭṭhibyapagatā hoti, āghāto uparato hoti, mettā upaṭṭhitā hoti, āhāro pariññāto hoti, sabbasattānaṁ garukato hoti, bhojane mattaññū hoti, jāgariyamanuyutto hoti, aniketo hoti, yattha phāsu tattha vihārī hoti, pāpajegucchī hoti, vivekārāmo hoti, satataṁ appamatto hoti, ye te, mahārāja, dhutaguṇe sammā upasevanti, te imehi aṭṭhārasahi guṇehi samupetā bhavanti.
(Pāli only)
-
49
दसda·sa इमे,i·me महाराज,ma·hā·rā·ja पुग्गलाpug·ga·lā धुतगुणारहा।dhu·ta·gu·ṇā·ra·hā
Dasa ime, mahārāja, puggalā dhutaguṇārahā.
(Pāli only)
- 50
-
51
सद्धोsad·dho होतिho·ti हिरिमाhi·ri·mā धितिमाdhi·ti·mā अकुहोa·ku·ho अत्थवसीat·tha·va·sī अलोलोa·lo·lo सिक्खाकामोsik·khā·kā·mo दळ्हसमादानोda·ḷha·sa·mā·dā·no अनुज्झानबहुलोa·nuj·jhā·na·ba·hu·lo मेत्ताविहारी,met·tā·vi·hā·rī इमेi·me खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja दसda·sa पुग्गलाpug·ga·lā धुतगुणारहा।dhu·ta·gu·ṇā·ra·hā
Saddho hoti hirimā dhitimā akuho atthavasī alolo sikkhākāmo daḷhasamādāno anujjhānabahulo mettāvihārī, ime kho, mahārāja, dasa puggalā dhutaguṇārahā.
(Pāli only)
-
52
येye ते,te महाराज,ma·hā·rā·ja गिहीgi·hī अगारिकाa·gā·ri·kā कामभोगिनोkā·ma·bho·gi·no सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकरोन्ति,sac·chi·ka·ron·ti सब्बेsab·be तेte पुरिमासुpu·ri·mā·su जातीसुjā·tī·su तेरससुte·ra·sa·su धुतगुणेसुdhu·ta·gu·ṇe·su कतूपासनाka·tū·pā·sa·nā कतभूमिकम्मा,ka·ta·bhū·mi·kam·mā तेte तत्थtat·tha चारञ्चcā·rañ·ca पटिपत्तिञ्चpa·ṭi·pat·tiñ·ca सोधयित्वाso·dha·yit·vā अज्जेतरहिaj·je·ta·ra·hi गिहीयेवgi·hī·ye·va सन्ताsan·tā सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकरोन्ति।sac·chi·ka·ron·ti
Ye te, mahārāja, gihī agārikā kāmabhogino santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikaronti, sabbe te purimāsu jātīsu terasasu dhutaguṇesu katūpāsanā katabhūmikammā, te tattha cārañca paṭipattiñca sodhayitvā ajjetarahi gihīyeva santā santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikaronti.
(Pāli only)
-
53
यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja कुसलोku·sa·lo इस्सासोis·sā·so अन्तेवासिकेan·te·vā·si·ke पठमंpa·ṭha·maṃ तावtā·va उपासनसालायंu·pā·sa·na·sā·lā·yaṃ चापभेदचापारोपनग्गहणमुट्ठिप्पटिपीळनअङ्गुलिविनामनपादठपनसरग्गहणसन्नहनआकड्ढनसन्धारणलक्खनियमनखिपनेcā·pa·bhe·da·cā·pā·ro·pa·nag·ga·ha·ṇa·muṭ·ṭhip·pa·ṭi·pī·ḷa·na·aṅ·gu·li·vi·nā·ma·na·pā·da·ṭha·pa·na·sa·rag·ga·ha·ṇa·san·na·ha·na·ā·kaḍ·ḍha·na·san·dhā·ra·ṇa·lak·kha·ni·ya·ma·na·khi·pa·ne तिणपुरिसकछकणतिणपलालमत्तिकापुञ्जफलकलक्खवेधेti·ṇa·pu·ri·sa·ka·cha·ka·ṇa·ti·ṇa·pa·lā·la·mat·ti·kā·puñ·ja·pha·la·ka·lak·kha·ve·dhe अनुसिक्खापेत्वाa·nu·sik·khā·pet·vā रञ्ञोrañ·ño सन्तिकेsan·ti·ke उपासनंu·pā·sa·naṃ आराधयित्वाā·rā·dha·yit·vā आजञ्ञरथगजतुरङ्गधनधञ्ञहिरञ्ञसुवण्णदासिदासभरियगामवरंā·jañ·ña·ra·tha·ga·ja·tu·raṅ·ga·dha·na·dhañ·ña·hi·rañ·ña·su·vaṇ·ṇa·dā·si·dā·sa·bha·ri·ya·gā·ma·va·raṃ लभति;la·bha·ti
Yathā, mahārāja, kusalo issāso antevāsike paṭhamaṁ tāva upāsanasālāyaṁ cāpabhedacāpāropanaggahaṇamuṭṭhippaṭipīḷanaaṅgulivināmanapādaṭhapanasaraggahaṇasannahanaākaḍḍhanasandhāraṇalakkhaniyamanakhipane tiṇapurisakachakaṇatiṇapalālamattikāpuñjaphalakalakkhavedhe anusikkhāpetvā rañño santike upāsanaṁ ārādhayitvā ājaññarathagajaturaṅgadhanadhaññahiraññasuvaṇṇadāsidāsabhariyagāmavaraṁ labhati;
(Pāli only)
-
54
एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja येye तेte गिहीgi·hī अगारिकाa·gā·ri·kā कामभोगिनोkā·ma·bho·gi·no सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकरोन्ति,sac·chi·ka·ron·ti तेte सब्बेsab·be पुरिमासुpu·ri·mā·su जातीसुjā·tī·su तेरससुte·ra·sa·su धुतगुणेसुdhu·ta·gu·ṇe·su कतूपासनाka·tū·pā·sa·nā कतभूमिकम्मा,ka·ta·bhū·mi·kam·mā तेte तत्थेवtat·the·va चारञ्चcā·rañ·ca पटिपत्तिञ्चpa·ṭi·pat·tiñ·ca सोधयित्वाso·dha·yit·vā अज्जेतरहिaj·je·ta·ra·hi गिहीयेवgi·hī·ye·va सन्ताsan·tā सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकरोन्ति।sac·chi·ka·ron·ti
evameva kho, mahārāja, ye te gihī agārikā kāmabhogino santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikaronti, te sabbe purimāsu jātīsu terasasu dhutaguṇesu katūpāsanā katabhūmikammā, te tattheva cārañca paṭipattiñca sodhayitvā ajjetarahi gihīyeva santā santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikaronti.
(Pāli only)
-
55
न,na महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणेसुdhu·ta·gu·ṇe·su पुब्बासेवनंpub·bā·se·va·naṃ विनाvi·nā एकिस्सायेवe·kis·sā·ye·va जातियाjā·ti·yā अरहत्तंa·ra·hat·taṃ सच्छिकिरियाsac·chi·ki·ri·yā होति,ho·ti उत्तमेनut·ta·me·na पनpa·na वीरियेनvī·ri·ye·na उत्तमायut·ta·mā·ya पटिपत्तियाpa·ṭi·pat·ti·yā तथारूपेनta·thā·rū·pe·na आचरियेनā·ca·ri·ye·na कल्याणमित्तेनkal·yā·ṇa·mit·te·na अरहत्तंa·ra·hat·taṃ सच्छिकिरियाsac·chi·ki·ri·yā होति।ho·ti
Na, mahārāja, dhutaguṇesu pubbāsevanaṁ vinā ekissāyeva jātiyā arahattaṁ sacchikiriyā hoti, uttamena pana vīriyena uttamāya paṭipattiyā tathārūpena ācariyena kalyāṇamittena arahattaṁ sacchikiriyā hoti.
(Pāli only)
-
56
यथाya·thā वाvā पन,pa·na महाराज,ma·hā·rā·ja भिसक्कोbhi·sak·ko सल्लकत्तोsal·la·kat·to आचरियंā·ca·ri·yaṃ धनेनdha·ne·na वाvā वत्तप्पटिपत्तियाvat·tap·pa·ṭi·pat·ti·yā वाvā आराधेत्वाā·rā·dhet·vā सत्थग्गहणछेदनलेखनवेधनसल्लुद्धरणवणधोवनसोसनभेसज्जानुलिम्पनवमनविरेचनानुवासनकिरियमनुसिक्खित्वाsat·thag·ga·ha·ṇa·che·da·na·le·kha·na·ve·dha·na·sal·lud·dha·ra·ṇa·va·ṇa·dho·va·na·so·sa·na·bhe·saj·jā·nu·lim·pa·na·va·ma·na·vi·re·ca·nā·nu·vā·sa·na·ki·ri·ya·ma·nu·sik·khit·vā विज्जासुvij·jā·su कतसिक्खोka·ta·sik·kho कतूपासनोka·tū·pā·sa·no कतहत्थोka·ta·hat·tho आतुरेā·tu·re उपसङ्कमतिu·pa·saṅ·ka·ma·ti तिकिच्छाय;ti·kic·chā·ya
Yathā vā pana, mahārāja, bhisakko sallakatto ācariyaṁ dhanena vā vattappaṭipattiyā vā ārādhetvā satthaggahaṇachedanalekhanavedhanasalluddharaṇavaṇadhovanasosanabhesajjānulimpanavamanavirecanānuvāsanakiriyamanusikkhitvā vijjāsu katasikkho katūpāsano katahattho āture upasaṅkamati tikicchāya;
(Pāli only)
-
57
एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja येye तेte गिहीgi·hī अगारिकाa·gā·ri·kā कामभोगिनोkā·ma·bho·gi·no सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकरोन्ति,sac·chi·ka·ron·ti तेte सब्बेsab·be पुरिमासुpu·ri·mā·su जातीसुjā·tī·su तेरससुte·ra·sa·su धुतगुणेसुdhu·ta·gu·ṇe·su कतूपासनाka·tū·pā·sa·nā कतभूमिकम्मा,ka·ta·bhū·mi·kam·mā तेte तत्थेवtat·the·va चारञ्चcā·rañ·ca पटिपत्तिञ्चpa·ṭi·pat·tiñ·ca सोधयित्वाso·dha·yit·vā अज्जेतरहिaj·je·ta·ra·hi गिहीयेवgi·hī·ye·va सन्ताsan·tā सन्तंsan·taṃ परमत्थंpa·ra·mat·thaṃ निब्बानंnib·bā·naṃ सच्छिकरोन्ति,sac·chi·ka·ron·ti न,na महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणेहिdhu·ta·gu·ṇe·hi अविसुद्धानंa·vi·sud·dhā·naṃ धम्माभिसमयोdham·mā·bhi·sa·ma·yo होति।ho·ti
evameva kho, mahārāja, ye te gihī agārikā kāmabhogino santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikaronti, te sabbe purimāsu jātīsu terasasu dhutaguṇesu katūpāsanā katabhūmikammā, te tattheva cārañca paṭipattiñca sodhayitvā ajjetarahi gihīyeva santā santaṁ paramatthaṁ nibbānaṁ sacchikaronti, na, mahārāja, dhutaguṇehi avisuddhānaṁ dhammābhisamayo hoti.
(Pāli only)
- 58
-
59
एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणेहिdhu·ta·gu·ṇe·hi अविसुद्धानंa·vi·sud·dhā·naṃ धम्माभिसमयोdham·mā·bhi·sa·ma·yo नna होति।ho·ti
evameva kho, mahārāja, dhutaguṇehi avisuddhānaṁ dhammābhisamayo na hoti.
(Pāli only)
-
60
यथाya·thā वाvā पन,pa·na महाराज,ma·hā·rā·ja अकतकुसलानंa·ka·ta·ku·sa·lā·naṃ अकतकल्याणानंa·ka·ta·kal·yā·ṇā·naṃ सुगतिगमनंsu·ga·ti·ga·ma·naṃ नna होति;ho·ti
Yathā vā pana, mahārāja, akatakusalānaṁ akatakalyāṇānaṁ sugatigamanaṁ na hoti;
(Pāli only)
-
61
एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणेहिdhu·ta·gu·ṇe·hi अविसुद्धानंa·vi·sud·dhā·naṃ धम्माभिसमयोdham·mā·bhi·sa·ma·yo नna होति।ho·ti
evameva kho, mahārāja, dhutaguṇehi avisuddhānaṁ dhammābhisamayo na hoti.
(Pāli only)
-
62
पथविसमं,pa·tha·vi·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ पतिट्ठानट्ठेन।pa·tiṭ·ṭhā·naṭ·ṭhe·na
Pathavisamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ patiṭṭhānaṭṭhena.
(Pāli only)
-
63
आपोसमं,ā·po·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सब्बकिलेसमलधोवनट्ठेन।sab·ba·ki·le·sa·ma·la·dho·va·naṭ·ṭhe·na
Āposamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ sabbakilesamaladhovanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
64
तेजोसमं,te·jo·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सब्बकिलेसवनज्झापनट्ठेन।sab·ba·ki·le·sa·va·naj·jhā·pa·naṭ·ṭhe·na
Tejosamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ sabbakilesavanajjhāpanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
65
वायोसमं,vā·yo·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सब्बकिलेसमलरजोपवाहनट्ठेन।sab·ba·ki·le·sa·ma·la·ra·jo·pa·vā·ha·naṭ·ṭhe·na
Vāyosamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ sabbakilesamalarajopavāhanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
66
अगदसमं,a·ga·da·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सब्बकिलेसब्याधिवूपसमनट्ठेन।sab·ba·ki·le·sab·yā·dhi·vū·pa·sa·ma·naṭ·ṭhe·na
Agadasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ sabbakilesabyādhivūpasamanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
67
अमतसमं,a·ma·ta·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सब्बकिलेसविसनासनट्ठेन।sab·ba·ki·le·sa·vi·sa·nā·sa·naṭ·ṭhe·na
Amatasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ sabbakilesavisanāsanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
68
खेत्तसमं,khet·ta·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सब्बसामञ्ञगुणसस्सविरूहनट्ठेन।sab·ba·sā·mañ·ña·gu·ṇa·sas·sa·vi·rū·ha·naṭ·ṭhe·na
Khettasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ sabbasāmaññaguṇasassavirūhanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
69
मनोहरसमं,ma·no·ha·ra·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ पत्थितिच्छितसब्बसम्पत्तिवरददट्ठेन।pat·thi·tic·chi·ta·sab·ba·sam·pat·ti·va·ra·da·daṭ·ṭhe·na
Manoharasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ patthiticchitasabbasampattivaradadaṭṭhena.
(Pāli only)
-
70
नावासमं,nā·vā·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ संसारमहण्णवपारगमनट्ठेन।saṃ·sā·ra·ma·haṇ·ṇa·va·pā·ra·ga·ma·naṭ·ṭhe·na
Nāvāsamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ saṁsāramahaṇṇavapāragamanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
71
भीरुत्ताणसमं,bhī·rut·tā·ṇa·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ जरामरणभीतानंja·rā·ma·ra·ṇa·bhī·tā·naṃ अस्सासकरणट्ठेन।as·sā·sa·ka·ra·ṇaṭ·ṭhe·na
Bhīruttāṇasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ jarāmaraṇabhītānaṁ assāsakaraṇaṭṭhena.
(Pāli only)
-
72
मातुसमं,mā·tu·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ किलेसदुक्खप्पटिपीळितानंki·le·sa·duk·khap·pa·ṭi·pī·ḷi·tā·naṃ अनुग्गाहकट्ठेन।a·nug·gā·ha·kaṭ·ṭhe·na
Mātusamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ kilesadukkhappaṭipīḷitānaṁ anuggāhakaṭṭhena.
(Pāli only)
-
73
पितुसमं,pi·tu·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ कुसलवड्ढिकामानंku·sa·la·vaḍ·ḍhi·kā·mā·naṃ सब्बसामञ्ञगुणजनकट्ठेन।sab·ba·sā·mañ·ña·gu·ṇa·ja·na·kaṭ·ṭhe·na
Pitusamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ kusalavaḍḍhikāmānaṁ sabbasāmaññaguṇajanakaṭṭhena.
(Pāli only)
-
74
मित्तसमं,mit·ta·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सब्बसामञ्ञगुणपरियेसनअविसंवादकट्ठेन।sab·ba·sā·mañ·ña·gu·ṇa·pa·ri·ye·sa·na·a·vi·saṃ·vā·da·kaṭ·ṭhe·na
Mittasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ sabbasāmaññaguṇapariyesanaavisaṁvādakaṭṭhena.
(Pāli only)
-
75
पदुमसमं,pa·du·ma·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सब्बकिलेसमलेहिsab·ba·ki·le·sa·ma·le·hi अनुपलित्तट्ठेन।a·nu·pa·lit·taṭ·ṭhe·na
Padumasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ sabbakilesamalehi anupalittaṭṭhena.
(Pāli only)
-
76
चतुज्जातियवरगन्धसमं,ca·tuj·jā·ti·ya·va·ra·gan·dha·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ किलेसदुग्गन्धपटिविनोदनट्ठेन।ki·le·sa·dug·gan·dha·pa·ṭi·vi·no·da·naṭ·ṭhe·na
Catujjātiyavaragandhasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ kilesaduggandhapaṭivinodanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
77
गिरिराजवरसमं,gi·ri·rā·ja·va·ra·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ अट्ठलोकधम्मवातेहिaṭ·ṭha·lo·ka·dham·ma·vā·te·hi अकम्पियट्ठेन।a·kam·pi·yaṭ·ṭhe·na
Girirājavarasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ aṭṭhalokadhammavātehi akampiyaṭṭhena.
(Pāli only)
-
78
आकाससमं,ā·kā·sa·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सब्बत्थsab·bat·tha गहणापगतउरुविसटवित्थतमहन्तट्ठेन।ga·ha·ṇā·pa·ga·ta·u·ru·vi·sa·ṭa·vit·tha·ta·ma·han·taṭ·ṭhe·na
Ākāsasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ sabbattha gahaṇāpagatauruvisaṭavitthatamahantaṭṭhena.
(Pāli only)
-
79
नदीसमं,na·dī·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ किलेसमलपवाहनट्ठेन।ki·le·sa·ma·la·pa·vā·ha·naṭ·ṭhe·na
Nadīsamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ kilesamalapavāhanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
80
सुदेसकसमं,su·de·sa·ka·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ जातिकन्तारकिलेसवनगहननित्थरणट्ठेन।jā·ti·kan·tā·ra·ki·le·sa·va·na·ga·ha·na·nit·tha·ra·ṇaṭ·ṭhe·na
Sudesakasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ jātikantārakilesavanagahananittharaṇaṭṭhena.
(Pāli only)
-
81
महासत्थवाहसमं,ma·hā·sat·tha·vā·ha·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सब्बभयसुञ्ञखेमअभयवरपवरनिब्बाननगरसम्पापनट्ठेन।sab·ba·bha·ya·suñ·ña·khe·ma·a·bha·ya·va·ra·pa·va·ra·nib·bā·na·na·ga·ra·sam·pā·pa·naṭ·ṭhe·na
Mahāsatthavāhasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ sabbabhayasuññakhemaabhayavarapavaranibbānanagarasampāpanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
82
सुमज्जितविमलादाससमं,su·maj·ji·ta·vi·ma·lā·dā·sa·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ सङ्खारानंsaṅ·khā·rā·naṃ सभावदस्सनट्ठेन।sa·bhā·va·das·sa·naṭ·ṭhe·na
Sumajjitavimalādāsasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ saṅkhārānaṁ sabhāvadassanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
83
फलकसमं,pha·la·ka·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ किलेसलगुळसरसत्तिपटिबाहनट्ठेन।ki·le·sa·la·gu·ḷa·sa·ra·sat·ti·pa·ṭi·bā·ha·naṭ·ṭhe·na
Phalakasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ kilesalaguḷasarasattipaṭibāhanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
84
छत्तसमं,chat·ta·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ किलेसवस्सतिविधग्गिसन्तापातपपटिबाहनट्ठेन।ki·le·sa·vas·sa·ti·vi·dhag·gi·san·tā·pā·ta·pa·pa·ṭi·bā·ha·naṭ·ṭhe·na
Chattasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ kilesavassatividhaggisantāpātapapaṭibāhanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
85
चन्दसमं,can·da·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ पिहयितपत्थितट्ठेन।pi·ha·yi·ta·pat·thi·taṭ·ṭhe·na
Candasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ pihayitapatthitaṭṭhena.
(Pāli only)
-
86
सूरियसमं,sū·ri·ya·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ मोहतमतिमिरनासनट्ठेन।mo·ha·ta·ma·ti·mi·ra·nā·sa·naṭ·ṭhe·na
Sūriyasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ mohatamatimiranāsanaṭṭhena.
(Pāli only)
-
87
सागरसमं,sā·ga·ra·sa·maṃ महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ अनेकविधसामञ्ञगुणवररतनुट्ठानट्ठेन,a·ne·ka·vi·dha·sā·mañ·ña·gu·ṇa·va·ra·ra·ta·nuṭ·ṭhā·naṭ·ṭhe·na अपरिमितअसङ्ख्येय्यअप्पमेय्यट्ठेनa·pa·ri·mi·ta·a·saṅ·khyey·ya·ap·pa·mey·yaṭ·ṭhe·na च।ca
Sāgarasamaṁ, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ anekavidhasāmaññaguṇavararatanuṭṭhānaṭṭhena, aparimitaasaṅkhyeyyaappameyyaṭṭhena ca.
(Pāli only)
-
88
एवंe·vaṃ खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ विसुद्धिकामानंvi·sud·dhi·kā·mā·naṃ बहूपकारंba·hū·pa·kā·raṃ सब्बदरथपरिळाहनुदंsab·ba·da·ra·tha·pa·ri·ḷā·ha·nu·daṃ अरतिनुदंa·ra·ti·nu·daṃ भयनुदंbha·ya·nu·daṃ भवनुदंbha·va·nu·daṃ खीलनुदंkhī·la·nu·daṃ मलनुदंma·la·nu·daṃ सोकनुदंso·ka·nu·daṃ दुक्खनुदंduk·kha·nu·daṃ रागनुदंrā·ga·nu·daṃ दोसनुदंdo·sa·nu·daṃ मोहनुदंmo·ha·nu·daṃ माननुदंmā·na·nu·daṃ दिट्ठिनुदंdiṭ·ṭhi·nu·daṃ सब्बाकुसलधम्मनुदंsab·bā·ku·sa·la·dham·ma·nu·daṃ यसावहंya·sā·va·haṃ हितावहंhi·tā·va·haṃ सुखावहंsu·khā·va·haṃ फासुकरंphā·su·ka·raṃ पीतिकरंpī·ti·ka·raṃ योगक्खेमकरंyo·gak·khe·ma·ka·raṃ अनवज्जंa·na·vaj·jaṃ इट्ठसुखविपाकंiṭ·ṭha·su·kha·vi·pā·kaṃ गुणरासिगुणपुञ्जअपरिमितअसङ्ख्येय्यअप्पमेय्यगुणंgu·ṇa·rā·si·gu·ṇa·puñ·ja·a·pa·ri·mi·ta·a·saṅ·khyey·ya·ap·pa·mey·ya·gu·ṇaṃ वरंva·raṃ पवरंpa·va·raṃ अग्गं।ag·gaṃ
Evaṁ kho, mahārāja, dhutaguṇaṁ visuddhikāmānaṁ bahūpakāraṁ sabbadarathapariḷāhanudaṁ aratinudaṁ bhayanudaṁ bhavanudaṁ khīlanudaṁ malanudaṁ sokanudaṁ dukkhanudaṁ rāganudaṁ dosanudaṁ mohanudaṁ mānanudaṁ diṭṭhinudaṁ sabbākusaladhammanudaṁ yasāvahaṁ hitāvahaṁ sukhāvahaṁ phāsukaraṁ pītikaraṁ yogakkhemakaraṁ anavajjaṁ iṭṭhasukhavipākaṁ guṇarāsiguṇapuñjaaparimitaasaṅkhyeyyaappameyyaguṇaṁ varaṁ pavaraṁ aggaṁ.
(Pāli only)
-
89
यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja मनुस्साma·nus·sā उपत्थम्भवसेनu·pat·tham·bha·va·se·na भोजनंbho·ja·naṃ उपसेवन्ति,u·pa·se·van·ti हितवसेनhi·ta·va·se·na भेसज्जंbhe·saj·jaṃ उपसेवन्ति,u·pa·se·van·ti उपकारवसेनu·pa·kā·ra·va·se·na मित्तंmit·taṃ उपसेवन्ति,u·pa·se·van·ti तारणवसेनtā·ra·ṇa·va·se·na नावंnā·vaṃ उपसेवन्ति,u·pa·se·van·ti सुगन्धवसेनsu·gan·dha·va·se·na मालागन्धंmā·lā·gan·dhaṃ उपसेवन्ति,u·pa·se·van·ti अभयवसेनa·bha·ya·va·se·na भीरुत्ताणंbhī·rut·tā·ṇaṃ उपसेवन्ति,u·pa·se·van·ti पतिट्ठावसेनpa·tiṭ·ṭhā·va·se·na पथविंpa·tha·viṃ उपसेवन्ति,u·pa·se·van·ti सिप्पवसेनsip·pa·va·se·na आचरियंā·ca·ri·yaṃ उपसेवन्ति,u·pa·se·van·ti यसवसेनya·sa·va·se·na राजानंrā·jā·naṃ उपसेवन्ति,u·pa·se·van·ti कामददवसेनkā·ma·da·da·va·se·na मणिरतनंma·ṇi·ra·ta·naṃ उपसेवन्ति;u·pa·se·van·ti
Yathā, mahārāja, manussā upatthambhavasena bhojanaṁ upasevanti, hitavasena bhesajjaṁ upasevanti, upakāravasena mittaṁ upasevanti, tāraṇavasena nāvaṁ upasevanti, sugandhavasena mālāgandhaṁ upasevanti, abhayavasena bhīruttāṇaṁ upasevanti, patiṭṭhāvasena pathaviṁ upasevanti, sippavasena ācariyaṁ upasevanti, yasavasena rājānaṁ upasevanti, kāmadadavasena maṇiratanaṁ upasevanti;
(Pāli only)
-
90
एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja सब्बसामञ्ञगुणददवसेनsab·ba·sā·mañ·ña·gu·ṇa·da·da·va·se·na अरियाa·ri·yā धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ उपसेवन्ति।u·pa·se·van·ti
evameva kho, mahārāja, sabbasāmaññaguṇadadavasena ariyā dhutaguṇaṁ upasevanti.
(Pāli only)
-
91
यथाya·thā वाvā पन,pa·na महाराज,ma·hā·rā·ja उदकंu·da·kaṃ बीजविरूहनाय,bī·ja·vi·rū·ha·nā·ya अग्गिag·gi झापनाय,jhā·pa·nā·ya आहारोā·hā·ro बलाहरणाय,ba·lā·ha·ra·ṇā·ya लताla·tā बन्धनाय,ban·dha·nā·ya सत्थंsat·thaṃ छेदनाय,che·da·nā·ya पानीयंpā·nī·yaṃ पिपासाविनयनाय,pi·pā·sā·vi·na·ya·nā·ya निधिni·dhi अस्सासकरणाय,as·sā·sa·ka·ra·ṇā·ya नावाnā·vā तीरसम्पापनाय,tī·ra·sam·pā·pa·nā·ya भेसज्जंbhe·saj·jaṃ ब्याधिवूपसमनाय,byā·dhi·vū·pa·sa·ma·nā·ya यानंyā·naṃ सुखगमनाय,su·kha·ga·ma·nā·ya भीरुत्ताणंbhī·rut·tā·ṇaṃ भयविनोदनाय,bha·ya·vi·no·da·nā·ya राजाrā·jā आरक्खत्थाय,ā·rak·khat·thā·ya फलकंpha·la·kaṃ दण्डलेड्डुलगुळसरसत्तिपटिबाहनाय,daṇ·ḍa·leḍ·ḍu·la·gu·ḷa·sa·ra·sat·ti·pa·ṭi·bā·ha·nā·ya आचरियोā·ca·ri·yo अनुसासनाय,a·nu·sā·sa·nā·ya माताmā·tā पोसनाय,po·sa·nā·ya आदासोā·dā·so ओलोकनाय,o·lo·ka·nā·ya अलङ्कारोa·laṅ·kā·ro सोभनाय,so·bha·nā·ya वत्थंvat·thaṃ पटिच्छादनाय,pa·ṭic·chā·da·nā·ya निस्सेणीnis·se·ṇī आरोहनाय,ā·ro·ha·nā·ya तुलाtu·lā विसमविक्खेपनाय,vi·sa·ma·vik·khe·pa·nā·ya मन्तंman·taṃ परिजप्पनाय,pa·ri·jap·pa·nā·ya आवुधंā·vu·dhaṃ तज्जनीयपटिबाहनाय,taj·ja·nī·ya·pa·ṭi·bā·ha·nā·ya पदीपोpa·dī·po अन्धकारविधमनाय,an·dha·kā·ra·vi·dha·ma·nā·ya वातोvā·to परिळाहनिब्बापनाय,pa·ri·ḷā·ha·nib·bā·pa·nā·ya सिप्पंsip·paṃ वुत्तिनिप्फादनाय,vut·ti·nip·phā·da·nā·ya अगदंa·ga·daṃ जीवितरक्खणाय,jī·vi·ta·rak·kha·ṇā·ya आकरोā·ka·ro रतनुप्पादनाय,ra·ta·nup·pā·da·nā·ya रतनंra·ta·naṃ अलङ्कराय,a·laṅ·ka·rā·ya आणाā·ṇā अनतिक्कमनाय,a·na·tik·ka·ma·nā·ya इस्सरियंis·sa·ri·yaṃ वसवत्तनाय;va·sa·vat·ta·nā·ya
Yathā vā pana, mahārāja, udakaṁ bījavirūhanāya, aggi jhāpanāya, āhāro balāharaṇāya, latā bandhanāya, satthaṁ chedanāya, pānīyaṁ pipāsāvinayanāya, nidhi assāsakaraṇāya, nāvā tīrasampāpanāya, bhesajjaṁ byādhivūpasamanāya, yānaṁ sukhagamanāya, bhīruttāṇaṁ bhayavinodanāya, rājā ārakkhatthāya, phalakaṁ daṇḍaleḍḍulaguḷasarasattipaṭibāhanāya, ācariyo anusāsanāya, mātā posanāya, ādāso olokanāya, alaṅkāro sobhanāya, vatthaṁ paṭicchādanāya, nisseṇī ārohanāya, tulā visamavikkhepanāya, mantaṁ parijappanāya, āvudhaṁ tajjanīyapaṭibāhanāya, padīpo andhakāravidhamanāya, vāto pariḷāhanibbāpanāya, sippaṁ vuttinipphādanāya, agadaṁ jīvitarakkhaṇāya, ākaro ratanuppādanāya, ratanaṁ alaṅkarāya, āṇā anatikkamanāya, issariyaṁ vasavattanāya;
(Pāli only)
-
92
एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ सामञ्ञबीजविरूहनाय,sā·mañ·ña·bī·ja·vi·rū·ha·nā·ya किलेसमलझापनाय,ki·le·sa·ma·la·jhā·pa·nā·ya इद्धिबलाहरणाय,id·dhi·ba·lā·ha·ra·ṇā·ya सतिसंवरनिबन्धनाय,sa·ti·saṃ·va·ra·ni·ban·dha·nā·ya विमतिविचिकिच्छासमुच्छेदनाय,vi·ma·ti·vi·ci·kic·chā·sa·muc·che·da·nā·ya तण्हापिपासाविनयनाय,taṇ·hā·pi·pā·sā·vi·na·ya·nā·ya अभिसमयअस्सासकरणाय,a·bhi·sa·ma·ya·as·sā·sa·ka·ra·ṇā·ya चतुरोघनित्थरणाय,ca·tu·ro·gha·nit·tha·ra·ṇā·ya किलेसब्याधिवूपसमाय,ki·le·sab·yā·dhi·vū·pa·sa·mā·ya निब्बानसुखप्पटिलाभाय,nib·bā·na·su·khap·pa·ṭi·lā·bhā·ya जातिजराब्याधिमरणसोकपरिदेवदुक्खदोमनस्सुपायासभयविनोदनाय,jā·ti·ja·rāb·yā·dhi·ma·ra·ṇa·so·ka·pa·ri·de·va·duk·kha·do·ma·nas·su·pā·yā·sa·bha·ya·vi·no·da·nā·ya सामञ्ञगुणपरिरक्खणाय,sā·mañ·ña·gu·ṇa·pa·ri·rak·kha·ṇā·ya अरतिकुवितक्कपटिबाहनाय,a·ra·ti·ku·vi·tak·ka·pa·ṭi·bā·ha·nā·ya सकलसामञ्ञत्थानुसासनाय,sa·ka·la·sā·mañ·ñat·thā·nu·sā·sa·nā·ya सब्बसामञ्ञगुणपोसनाय,sab·ba·sā·mañ·ña·gu·ṇa·po·sa·nā·ya समथविपस्सनामग्गफलनिब्बानदस्सनाय,sa·ma·tha·vi·pas·sa·nā·mag·ga·pha·la·nib·bā·na·das·sa·nā·ya सकललोकथुतथोमितमहतिमहासोभनकरणाय,sa·ka·la·lo·ka·thu·ta·tho·mi·ta·ma·ha·ti·ma·hā·so·bha·na·ka·ra·ṇā·ya सब्बापायपिदहनाय,sab·bā·pā·ya·pi·da·ha·nā·ya सामञ्ञत्थसेलसिखरमुद्धनिsā·mañ·ñat·tha·se·la·si·kha·ra·mud·dha·ni अभिरूहनाय,a·bhi·rū·ha·nā·ya वङ्ककुटिलविसमचित्तविक्खेपनाय,vaṅ·ka·ku·ṭi·la·vi·sa·ma·cit·ta·vik·khe·pa·nā·ya सेवितब्बासेवितब्बधम्मेse·vi·tab·bā·se·vi·tab·ba·dham·me साधुसज्झायकरणाय,sā·dhu·saj·jhā·ya·ka·ra·ṇā·ya सब्बकिलेसपटिसत्तुतज्जनाय,sab·ba·ki·le·sa·pa·ṭi·sat·tu·taj·ja·nā·ya अविज्जन्धकारविधमनाय,a·vij·jan·dha·kā·ra·vi·dha·ma·nā·ya तिविधग्गिसन्तापपरिळाहनिब्बापनाय,ti·vi·dhag·gi·san·tā·pa·pa·ri·ḷā·ha·nib·bā·pa·nā·ya सण्हसुखुमसन्तसमापत्तिनिप्फादनाय,saṇ·ha·su·khu·ma·san·ta·sa·mā·pat·ti·nip·phā·da·nā·ya सकलसामञ्ञगुणपरिरक्खणाय,sa·ka·la·sā·mañ·ña·gu·ṇa·pa·ri·rak·kha·ṇā·ya बोज्झङ्गवररतनुप्पादनाय,boj·jhaṅ·ga·va·ra·ra·ta·nup·pā·da·nā·ya योगिजनालङ्करणाय,yo·gi·ja·nā·laṅ·ka·ra·ṇā·ya अनवज्जनिपुणसुखुमसन्तिसुखमनतिक्कमनाय,a·na·vaj·ja·ni·pu·ṇa·su·khu·ma·san·ti·su·kha·ma·na·tik·ka·ma·nā·ya सकलसामञ्ञअरियधम्मवसवत्तनाय।sa·ka·la·sā·mañ·ña·a·ri·ya·dham·ma·va·sa·vat·ta·nā·ya
evameva kho, mahārāja, dhutaguṇaṁ sāmaññabījavirūhanāya, kilesamalajhāpanāya, iddhibalāharaṇāya, satisaṁvaranibandhanāya, vimativicikicchāsamucchedanāya, taṇhāpipāsāvinayanāya, abhisamayaassāsakaraṇāya, caturoghanittharaṇāya, kilesabyādhivūpasamāya, nibbānasukhappaṭilābhāya, jātijarābyādhimaraṇasokaparidevadukkhadomanassupāyāsabhayavinodanāya, sāmaññaguṇaparirakkhaṇāya, aratikuvitakkapaṭibāhanāya, sakalasāmaññatthānusāsanāya, sabbasāmaññaguṇaposanāya, samathavipassanāmaggaphalanibbānadassanāya, sakalalokathutathomitamahatimahāsobhanakaraṇāya, sabbāpāyapidahanāya, sāmaññatthaselasikharamuddhani abhirūhanāya, vaṅkakuṭilavisamacittavikkhepanāya, sevitabbāsevitabbadhamme sādhusajjhāyakaraṇāya, sabbakilesapaṭisattutajjanāya, avijjandhakāravidhamanāya, tividhaggisantāpapariḷāhanibbāpanāya, saṇhasukhumasantasamāpattinipphādanāya, sakalasāmaññaguṇaparirakkhaṇāya, bojjhaṅgavararatanuppādanāya, yogijanālaṅkaraṇāya, anavajjanipuṇasukhumasantisukhamanatikkamanāya, sakalasāmaññaariyadhammavasavattanāya.
(Pāli only)
-
93
इति,i·ti महाराज,ma·hā·rā·ja इमेसंi·me·saṃ गुणानंgu·ṇā·naṃ अधिगमायa·dhi·ga·mā·ya यदिदंya·di·daṃ एकमेकंe·ka·me·kaṃ धुतगुणं,dhu·ta·gu·ṇaṃ एवं,e·vaṃ महाराज,ma·hā·rā·ja अतुलियंa·tu·li·yaṃ धुतगुणंdhu·ta·gu·ṇaṃ अप्पमेय्यंap·pa·mey·yaṃ असमंa·sa·maṃ अप्पटिसमंap·pa·ṭi·sa·maṃ अप्पटिभागंap·pa·ṭi·bhā·gaṃ अप्पटिसेट्ठंap·pa·ṭi·seṭ·ṭhaṃ उत्तरंut·ta·raṃ सेट्ठंseṭ·ṭhaṃ विसिट्ठंvi·siṭ·ṭhaṃ अधिकंa·dhi·kaṃ आयतंā·ya·taṃ पुथुलंpu·thu·laṃ विसटंvi·sa·ṭaṃ वित्थतंvit·tha·taṃ गरुकंga·ru·kaṃ भारियंbhā·ri·yaṃ महन्तं।ma·han·taṃ
Iti, mahārāja, imesaṁ guṇānaṁ adhigamāya yadidaṁ ekamekaṁ dhutaguṇaṁ, evaṁ, mahārāja, atuliyaṁ dhutaguṇaṁ appameyyaṁ asamaṁ appaṭisamaṁ appaṭibhāgaṁ appaṭiseṭṭhaṁ uttaraṁ seṭṭhaṁ visiṭṭhaṁ adhikaṁ āyataṁ puthulaṁ visaṭaṁ vitthataṁ garukaṁ bhāriyaṁ mahantaṁ.
(Pāli only)
-
94
योyo खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja पुग्गलोpug·ga·lo पापिच्छोpā·pic·cho इच्छापकतोic·chā·pa·ka·to कुहकोku·ha·ko लुद्धोlud·dho ओदरिकोo·da·ri·ko लाभकामोlā·bha·kā·mo यसकामोya·sa·kā·mo कित्तिकामोkit·ti·kā·mo अयुत्तोa·yut·to अप्पत्तोap·pat·to अननुच्छविकोa·na·nuc·cha·vi·ko अनरहोa·na·ra·ho अप्पतिरूपोap·pa·ti·rū·po धुतङ्गंdhu·taṅ·gaṃ समादियति,sa·mā·di·ya·ti सोso दिगुणंdi·gu·ṇaṃ दण्डमापज्जति,daṇ·ḍa·mā·paj·ja·ti सब्बगुणघातमापज्जति,sab·ba·gu·ṇa·ghā·ta·mā·paj·ja·ti दिट्ठधम्मिकंdiṭ·ṭha·dham·mi·kaṃ हीळनंhī·ḷa·naṃ खीळनंkhī·ḷa·naṃ गरहनंga·ra·ha·naṃ उप्पण्डनंup·paṇ·ḍa·naṃ खिपनंkhi·pa·naṃ असम्भोगंa·sam·bho·gaṃ निस्सारणंnis·sā·ra·ṇaṃ निच्छुभनंnic·chu·bha·naṃ पवाहनंpa·vā·ha·naṃ पब्बाजनंpab·bā·ja·naṃ पटिलभति,pa·ṭi·la·bha·ti सम्परायेपिsam·pa·rā·ye·pi सतयोजनिकेsa·ta·yo·ja·ni·ke अवीचिमहानिरयेa·vī·ci·ma·hā·ni·ra·ye उण्हकठिततत्तसन्तत्तअच्चिजालामालकेuṇ·ha·ka·ṭhi·ta·tat·ta·san·tat·ta·ac·ci·jā·lā·mā·la·ke अनेकवस्सकोटिसतसहस्सानिa·ne·ka·vas·sa·ko·ṭi·sa·ta·sa·has·sā·ni उद्धमधोud·dha·ma·dho तिरियंti·ri·yaṃ फेणुद्देहकंphe·ṇud·de·ha·kaṃ सम्परिवत्तकंsam·pa·ri·vat·ta·kaṃ पच्चति,pac·ca·ti ततोta·to मुच्चित्वाmuc·cit·vā किसफरुसकाळङ्गपच्चङ्गोki·sa·pha·ru·sa·kā·ḷaṅ·ga·pac·caṅ·go सूनुद्धुमातसुसिरुत्तमङ्गोsū·nud·dhu·mā·ta·su·si·rut·ta·maṅ·go छातोchā·to पिपासितोpi·pā·si·to विसमभीमरूपवण्णोvi·sa·ma·bhī·ma·rū·pa·vaṇ·ṇo भग्गकण्णसोतोbhag·ga·kaṇ·ṇa·so·to उम्मीलितनिमीलितनेत्तनयनोum·mī·li·ta·ni·mī·li·ta·net·ta·na·ya·no अरुगत्तपक्कगत्तोa·ru·gat·ta·pak·ka·gat·to पुलवाकिण्णसब्बकायोpu·la·vā·kiṇ·ṇa·sab·ba·kā·yo वातमुखेvā·ta·mu·khe जलमानोja·la·mā·no वियvi·ya अग्गिक्खन्धोag·gik·khan·dho अन्तोan·to जलमानोja·la·mā·no पज्जलमानोpaj·ja·la·mā·no अताणोa·tā·ṇo असरणोa·sa·ra·ṇo आरुण्णरुण्णकारुञ्ञरवंā·ruṇ·ṇa·ruṇ·ṇa·kā·ruñ·ña·ra·vaṃ परिदेवमानोpa·ri·de·va·mā·no निज्झामतण्हिकोnij·jhā·ma·taṇ·hi·ko समणमहापेतोsa·ma·ṇa·ma·hā·pe·to हुत्वाhut·vā आहिण्डमानोā·hiṇ·ḍa·mā·no महियाma·hi·yā अट्टस्सरंaṭ·ṭas·sa·raṃ करोति।ka·ro·ti
Yo kho, mahārāja, puggalo pāpiccho icchāpakato kuhako luddho odariko lābhakāmo yasakāmo kittikāmo ayutto appatto ananucchaviko anaraho appatirūpo dhutaṅgaṁ samādiyati, so diguṇaṁ daṇḍamāpajjati, sabbaguṇaghātamāpajjati, diṭṭhadhammikaṁ hīḷanaṁ khīḷanaṁ garahanaṁ uppaṇḍanaṁ khipanaṁ asambhogaṁ nissāraṇaṁ nicchubhanaṁ pavāhanaṁ pabbājanaṁ paṭilabhati, samparāyepi satayojanike avīcimahāniraye uṇhakaṭhitatattasantattaaccijālāmālake anekavassakoṭisatasahassāni uddhamadho tiriyaṁ pheṇuddehakaṁ samparivattakaṁ paccati, tato muccitvā kisapharusakāḷaṅgapaccaṅgo sūnuddhumātasusiruttamaṅgo chāto pipāsito visamabhīmarūpavaṇṇo bhaggakaṇṇasoto ummīlitanimīlitanettanayano arugattapakkagatto pulavākiṇṇasabbakāyo vātamukhe jalamāno viya aggikkhandho anto jalamāno pajjalamāno atāṇo asaraṇo āruṇṇaruṇṇakāruññaravaṁ paridevamāno nijjhāmataṇhiko samaṇamahāpeto hutvā āhiṇḍamāno mahiyā aṭṭassaraṁ karoti.
(Pāli only)
-
95
यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja कोचिko·ci अयुत्तोa·yut·to अप्पत्तोap·pat·to अननुच्छविकोa·na·nuc·cha·vi·ko अनरहोa·na·ra·ho अप्पतिरूपोap·pa·ti·rū·po हीनोhī·no कुजातिकोku·jā·ti·ko खत्तियाभिसेकेनkhat·ti·yā·bhi·se·ke·na अभिसिञ्चति,a·bhi·siñ·ca·ti सोso लभतिla·bha·ti हत्थच्छेदंhat·thac·che·daṃ पादच्छेदंpā·dac·che·daṃ हत्थपादच्छेदंhat·tha·pā·dac·che·daṃ कण्णच्छेदंkaṇ·ṇac·che·daṃ नासच्छेदंnā·sac·che·daṃ कण्णनासच्छेदंkaṇ·ṇa·nā·sac·che·daṃ बिलङ्गथालिकंbi·laṅ·ga·thā·li·kaṃ सङ्खमुण्डिकंsaṅ·kha·muṇ·ḍi·kaṃ राहुमुखंrā·hu·mu·khaṃ जोतिमालिकंjo·ti·mā·li·kaṃ हत्थपज्जोतिकंhat·tha·paj·jo·ti·kaṃ एरकवत्तिकंe·ra·ka·vat·ti·kaṃ चीरकवासिकंcī·ra·ka·vā·si·kaṃ एणेय्यकंe·ṇey·ya·kaṃ बळिसमंसिकंba·ḷi·sa·maṃ·si·kaṃ कहापणकंka·hā·pa·ṇa·kaṃ खारापतच्छिकंkhā·rā·pa·tac·chi·kaṃ पलिघपरिवत्तिकंpa·li·gha·pa·ri·vat·ti·kaṃ पलालपीठकंpa·lā·la·pī·ṭha·kaṃ तत्तेनtat·te·na तेलेनte·le·na ओसिञ्चनंo·siñ·ca·naṃ सुनखेहिsu·na·khe·hi खादापनंkhā·dā·pa·naṃ जीवसूलारोपनंjī·va·sū·lā·ro·pa·naṃ असिनाa·si·nā सीसच्छेदंsī·sac·che·daṃ अनेकविहितम्पिa·ne·ka·vi·hi·tam·pi कम्मकारणंkam·ma·kā·ra·ṇaṃ अनुभवति।a·nu·bha·va·ti
Yathā, mahārāja, koci ayutto appatto ananucchaviko anaraho appatirūpo hīno kujātiko khattiyābhisekena abhisiñcati, so labhati hatthacchedaṁ pādacchedaṁ hatthapādacchedaṁ kaṇṇacchedaṁ nāsacchedaṁ kaṇṇanāsacchedaṁ bilaṅgathālikaṁ saṅkhamuṇḍikaṁ rāhumukhaṁ jotimālikaṁ hatthapajjotikaṁ erakavattikaṁ cīrakavāsikaṁ eṇeyyakaṁ baḷisamaṁsikaṁ kahāpaṇakaṁ khārāpatacchikaṁ palighaparivattikaṁ palālapīṭhakaṁ tattena telena osiñcanaṁ sunakhehi khādāpanaṁ jīvasūlāropanaṁ asinā sīsacchedaṁ anekavihitampi kammakāraṇaṁ anubhavati.
(Pāli only)
- 96
-
97
अयुत्तोa·yut·to अप्पत्तोap·pat·to अननुच्छविकोa·na·nuc·cha·vi·ko अनरहोa·na·ra·ho अप्पतिरूपोap·pa·ti·rū·po हीनोhī·no कुजातिकोku·jā·ti·ko महन्तेma·han·te इस्सरियेis·sa·ri·ye ठानेṭhā·ne अत्तानंat·tā·naṃ ठपेसि,ṭha·pe·si वेलंve·laṃ घातेसि।ghā·te·si
Ayutto appatto ananucchaviko anaraho appatirūpo hīno kujātiko mahante issariye ṭhāne attānaṁ ṭhapesi, velaṁ ghātesi.
(Pāli only)
- 98
- 99
-
100
योyo पन,pa·na महाराज,ma·hā·rā·ja पुग्गलोpug·ga·lo युत्तोyut·to पत्तोpat·to अनुच्छविकोa·nuc·cha·vi·ko अरहोa·ra·ho पतिरूपोpa·ti·rū·po अप्पिच्छोap·pic·cho सन्तुट्ठोsan·tuṭ·ṭho पविवित्तोpa·vi·vit·to असंसट्ठोa·saṃ·saṭ·ṭho आरद्धवीरियोā·rad·dha·vī·ri·yo पहितत्तोpa·hi·tat·to असठोa·sa·ṭho अमायोa·mā·yo अनोदरिकोa·no·da·ri·ko अलाभकामोa·lā·bha·kā·mo अयसकामोa·ya·sa·kā·mo अकित्तिकामोa·kit·ti·kā·mo सद्धोsad·dho सद्धापब्बजितोsad·dhā·pab·ba·ji·to जरामरणाja·rā·ma·ra·ṇā मुच्चितुकामोmuc·ci·tu·kā·mo ‘सासनंsā·sa·naṃ पग्गण्हिस्सामी’तिpag·gaṇ·his·sā·mī धुतङ्गंdhu·taṅ·gaṃ समादियति,sa·mā·di·ya·ti सोso दिगुणंdi·gu·ṇaṃ पूजंpū·jaṃ अरहतिa·ra·ha·ti देवानञ्चde·vā·nañ·ca पियोpi·yo होतिho·ti मनापोma·nā·po पिहयितोpi·ha·yi·to पत्थितो,pat·thi·to जातिसुमनमल्लिकादीनंjā·ti·su·ma·na·mal·li·kā·dī·naṃ वियvi·ya पुप्फंpup·phaṃ नहातानुलित्तस्स,na·hā·tā·nu·lit·tas·sa जिघच्छितस्सji·ghac·chi·tas·sa वियvi·ya पणीतभोजनं,pa·ṇī·ta·bho·ja·naṃ पिपासितस्सpi·pā·si·tas·sa वियvi·ya सीतलविमलसुरभिपानीयं,sī·ta·la·vi·ma·la·su·ra·bhi·pā·nī·yaṃ विसगतस्सvi·sa·ga·tas·sa वियvi·ya ओसधवरं,o·sa·dha·va·raṃ सीघगमनकामस्सsī·gha·ga·ma·na·kā·mas·sa वियvi·ya आजञ्ञरथवरुत्तमं,ā·jañ·ña·ra·tha·va·rut·ta·maṃ अत्थकामस्सat·tha·kā·mas·sa वियvi·ya मनोहरमणिरतनं,ma·no·ha·ra·ma·ṇi·ra·ta·naṃ अभिसिञ्चितुकामस्सa·bhi·siñ·ci·tu·kā·mas·sa वियvi·ya पण्डरविमलसेतच्छत्तं,paṇ·ḍa·ra·vi·ma·la·se·tac·chat·taṃ धम्मकामस्सdham·ma·kā·mas·sa वियvi·ya अरहत्तफलाधिगममनुत्तरं।a·ra·hat·ta·pha·lā·dhi·ga·ma·ma·nut·ta·raṃ
Yo pana, mahārāja, puggalo yutto patto anucchaviko araho patirūpo appiccho santuṭṭho pavivitto asaṁsaṭṭho āraddhavīriyo pahitatto asaṭho amāyo anodariko alābhakāmo ayasakāmo akittikāmo saddho saddhāpabbajito jarāmaraṇā muccitukāmo ‘sāsanaṁ paggaṇhissāmī’ti dhutaṅgaṁ samādiyati, so diguṇaṁ pūjaṁ arahati devānañca piyo hoti manāpo pihayito patthito, jātisumanamallikādīnaṁ viya pupphaṁ nahātānulittassa, jighacchitassa viya paṇītabhojanaṁ, pipāsitassa viya sītalavimalasurabhipānīyaṁ, visagatassa viya osadhavaraṁ, sīghagamanakāmassa viya ājaññarathavaruttamaṁ, atthakāmassa viya manoharamaṇiratanaṁ, abhisiñcitukāmassa viya paṇḍaravimalasetacchattaṁ, dhammakāmassa viya arahattaphalādhigamamanuttaraṁ.
(Pāli only)
-
101
तस्सtas·sa चत्तारोcat·tā·ro सतिपट्ठानाsa·ti·paṭ·ṭhā·nā भावनापारिपूरिंbhā·va·nā·pā·ri·pū·riṃ गच्छन्ति,gac·chan·ti चत्तारोcat·tā·ro सम्मप्पधानाsam·map·pa·dhā·nā चत्तारोcat·tā·ro इद्धिपादाid·dhi·pā·dā पञ्चिन्द्रियानिpañ·cin·dri·yā·ni पञ्चpañ·ca बलानिba·lā·ni सत्तsat·ta बोज्झङ्गाboj·jhaṅ·gā अरियोa·ri·yo अट्ठङ्गिकोaṭ·ṭhaṅ·gi·ko मग्गोmag·go भावनापारिपूरिंbhā·va·nā·pā·ri·pū·riṃ गच्छति,gac·cha·ti समथविपस्सनाsa·ma·tha·vi·pas·sa·nā अधिगच्छति,a·dhi·gac·cha·ti अधिगमप्पटिपत्तिa·dhi·ga·map·pa·ṭi·pat·ti परिणमति,pa·ri·ṇa·ma·ti चत्तारिcat·tā·ri सामञ्ञफलानिsā·mañ·ña·pha·lā·ni चतस्सोca·tas·so पटिसम्भिदाpa·ṭi·sam·bhi·dā तिस्सोtis·so विज्जाvij·jā छळभिञ्ञाcha·ḷa·bhiñ·ñā केवलोke·va·lo चca समणधम्मोsa·ma·ṇa·dham·mo सब्बेsab·be तस्साधेय्याtas·sā·dhey·yā होन्ति,hon·ti विमुत्तिपण्डरविमलसेतच्छत्तेनvi·mut·ti·paṇ·ḍa·ra·vi·ma·la·se·tac·chat·te·na अभिसिञ्चति।a·bhi·siñ·ca·ti
Tassa cattāro satipaṭṭhānā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti, cattāro sammappadhānā cattāro iddhipādā pañcindriyāni pañca balāni satta bojjhaṅgā ariyo aṭṭhaṅgiko maggo bhāvanāpāripūriṁ gacchati, samathavipassanā adhigacchati, adhigamappaṭipatti pariṇamati, cattāri sāmaññaphalāni catasso paṭisambhidā tisso vijjā chaḷabhiññā kevalo ca samaṇadhammo sabbe tassādheyyā honti, vimuttipaṇḍaravimalasetacchattena abhisiñcati.
(Pāli only)
-
102
यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja रञ्ञोrañ·ño खत्तियस्सkhat·ti·yas·sa अभिजातकुलकुलीनस्सa·bhi·jā·ta·ku·la·ku·lī·nas·sa खत्तियाभिसेकेनkhat·ti·yā·bhi·se·ke·na अभिसित्तस्सa·bhi·sit·tas·sa परिचरन्तिpa·ri·ca·ran·ti सरट्ठनेगमजानपदभटबलाsa·raṭ·ṭha·ne·ga·ma·jā·na·pa·da·bha·ṭa·ba·lā अट्ठत्तिंसाaṭ·ṭhat·tiṃ·sā चca राजपरिसाrā·ja·pa·ri·sā नटनच्चकाna·ṭa·nac·ca·kā मुखमङ्गलिकाmu·kha·maṅ·ga·li·kā सोत्थिवाचकाsot·thi·vā·ca·kā समणब्राह्मणसब्बपासण्डगणाsa·ma·ṇab·rāh·ma·ṇa·sab·ba·pā·saṇ·ḍa·ga·ṇā अभिगच्छन्ति,a·bhi·gac·chan·ti यंyaṃ किञ्चिkiñ·ci पथवियाpa·tha·vi·yā पट्टनरतनाकरनगरसुङ्कट्ठानवेरज्जकछेज्जभेज्जजनमनुसासनंpaṭ·ṭa·na·ra·ta·nā·ka·ra·na·ga·ra·suṅ·kaṭ·ṭhā·na·ve·raj·ja·ka·chej·ja·bhej·ja·ja·na·ma·nu·sā·sa·naṃ सब्बत्थsab·bat·tha सामिकोsā·mi·ko भवति;bha·va·ti
Yathā, mahārāja, rañño khattiyassa abhijātakulakulīnassa khattiyābhisekena abhisittassa paricaranti saraṭṭhanegamajānapadabhaṭabalā aṭṭhattiṁsā ca rājaparisā naṭanaccakā mukhamaṅgalikā sotthivācakā samaṇabrāhmaṇasabbapāsaṇḍagaṇā abhigacchanti, yaṁ kiñci pathaviyā paṭṭanaratanākaranagarasuṅkaṭṭhānaverajjakachejjabhejjajanamanusāsanaṁ sabbattha sāmiko bhavati;
(Pāli only)
- 103
-
104
विमुत्तिपण्डरविमलसेतच्छत्तेनvi·mut·ti·paṇ·ḍa·ra·vi·ma·la·se·tac·chat·te·na अभिसिञ्चति।a·bhi·siñ·ca·ti
vimuttipaṇḍaravimalasetacchattena abhisiñcati.
(Pāli only)
-
105
तेरसिमानि,te·ra·si·mā·ni महाराज,ma·hā·rā·ja धुतङ्गानि,dhu·taṅ·gā·ni येहिye·hi सुद्धिकतोsud·dhi·ka·to निब्बानमहासमुद्दंnib·bā·na·ma·hā·sa·mud·daṃ पविसित्वाpa·vi·sit·vā बहुविधंba·hu·vi·dhaṃ धम्मकीळमभिकीळति,dham·ma·kī·ḷa·ma·bhi·kī·ḷa·ti रूपारूपअट्ठसमापत्तियोrū·pā·rū·pa·aṭ·ṭha·sa·mā·pat·ti·yo वळञ्जेति,va·ḷañ·je·ti इद्धिविधंid·dhi·vi·dhaṃ दिब्बसोतधातुंdib·ba·so·ta·dhā·tuṃ परचित्तविजाननंpa·ra·cit·ta·vi·jā·na·naṃ पुब्बेनिवासानुस्सतिंpub·be·ni·vā·sā·nus·sa·tiṃ दिब्बचक्खुंdib·ba·cak·khuṃ सब्बासवक्खयञ्चsab·bā·sa·vak·kha·yañ·ca पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti
Terasimāni, mahārāja, dhutaṅgāni, yehi suddhikato nibbānamahāsamuddaṁ pavisitvā bahuvidhaṁ dhammakīḷamabhikīḷati, rūpārūpaaṭṭhasamāpattiyo vaḷañjeti, iddhividhaṁ dibbasotadhātuṁ paracittavijānanaṁ pubbenivāsānussatiṁ dibbacakkhuṁ sabbāsavakkhayañca pāpuṇāti.
(Pāli only)
- 106
-
107
पंसुकूलिकङ्गंpaṃ·su·kū·li·kaṅ·gaṃ तेचीवरिकङ्गंte·cī·va·ri·kaṅ·gaṃ पिण्डपातिकङ्गंpiṇ·ḍa·pā·ti·kaṅ·gaṃ सपदानचारिकङ्गंsa·pa·dā·na·cā·ri·kaṅ·gaṃ एकासनिकङ्गंe·kā·sa·ni·kaṅ·gaṃ पत्तपिण्डिकङ्गंpat·ta·piṇ·ḍi·kaṅ·gaṃ खलुपच्छाभत्तिकङ्गंkha·lu·pac·chā·bhat·ti·kaṅ·gaṃ आरञ्ञिकङ्गंā·rañ·ñi·kaṅ·gaṃ रुक्खमूलिकङ्गंruk·kha·mū·li·kaṅ·gaṃ अब्भोकासिकङ्गंab·bho·kā·si·kaṅ·gaṃ सोसानिकङ्गंso·sā·ni·kaṅ·gaṃ यथासन्थतिकङ्गंya·thā·san·tha·ti·kaṅ·gaṃ नेसज्जिकङ्गं,ne·saj·ji·kaṅ·gaṃ इमेहिi·me·hi खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja तेरसहिte·ra·sa·hi धुतगुणेहिdhu·ta·gu·ṇe·hi पुब्बेpub·be आसेवितेहिā·se·vi·te·hi निसेवितेहिni·se·vi·te·hi चिण्णेहिciṇ·ṇe·hi परिचिण्णेहिpa·ri·ciṇ·ṇe·hi चरितेहिca·ri·te·hi उपचरितेहिu·pa·ca·ri·te·hi परिपूरितेहिpa·ri·pū·ri·te·hi केवलंke·va·laṃ सामञ्ञंsā·mañ·ñaṃ पटिलभति,pa·ṭi·la·bha·ti तस्साधेय्याtas·sā·dhey·yā होन्तिhon·ti केवलाke·va·lā सन्ताsan·tā सुखाsu·khā समापत्तियो।sa·mā·pat·ti·yo
Paṁsukūlikaṅgaṁ tecīvarikaṅgaṁ piṇḍapātikaṅgaṁ sapadānacārikaṅgaṁ ekāsanikaṅgaṁ pattapiṇḍikaṅgaṁ khalupacchābhattikaṅgaṁ āraññikaṅgaṁ rukkhamūlikaṅgaṁ abbhokāsikaṅgaṁ sosānikaṅgaṁ yathāsanthatikaṅgaṁ nesajjikaṅgaṁ, imehi kho, mahārāja, terasahi dhutaguṇehi pubbe āsevitehi nisevitehi ciṇṇehi pariciṇṇehi caritehi upacaritehi paripūritehi kevalaṁ sāmaññaṁ paṭilabhati, tassādheyyā honti kevalā santā sukhā samāpattiyo.
(Pāli only)
-
108
यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja सधनोsa·dha·no नाविकोnā·vi·ko पट्टनेpaṭ·ṭa·ne सुट्ठुsuṭ·ṭhu कतसुङ्कोka·ta·suṅ·ko महासमुद्दंma·hā·sa·mud·daṃ पविसित्वाpa·vi·sit·vā वङ्गंvaṅ·gaṃ तक्कोलंtak·ko·laṃ चीनंcī·naṃ सोवीरंso·vī·raṃ सुरट्ठंsu·raṭ·ṭhaṃ अलसन्दंa·la·san·daṃ कोलपट्टनंko·la·paṭ·ṭa·naṃ सुवण्णभूमिंsu·vaṇ·ṇa·bhū·miṃ गच्छतिgac·cha·ti अञ्ञम्पिañ·ñam·pi यंyaṃ किञ्चिkiñ·ci नावासञ्चरणं;nā·vā·sañ·ca·ra·ṇaṃ
Yathā, mahārāja, sadhano nāviko paṭṭane suṭṭhu katasuṅko mahāsamuddaṁ pavisitvā vaṅgaṁ takkolaṁ cīnaṁ sovīraṁ suraṭṭhaṁ alasandaṁ kolapaṭṭanaṁ suvaṇṇabhūmiṁ gacchati aññampi yaṁ kiñci nāvāsañcaraṇaṁ;
(Pāli only)
-
109
एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja इमेहिi·me·hi तेरसहिte·ra·sa·hi धुतगुणेहिdhu·ta·gu·ṇe·hi पुब्बेpub·be आसेवितेहिā·se·vi·te·hi निसेवितेहिni·se·vi·te·hi चिण्णेहिciṇ·ṇe·hi परिचिण्णेहिpa·ri·ciṇ·ṇe·hi चरितेहिca·ri·te·hi उपचरितेहिu·pa·ca·ri·te·hi परिपूरितेहिpa·ri·pū·ri·te·hi केवलंke·va·laṃ सामञ्ञंsā·mañ·ñaṃ पटिलभति,pa·ṭi·la·bha·ti तस्साधेय्याtas·sā·dhey·yā होन्तिhon·ti केवलाke·va·lā सन्ताsan·tā सुखाsu·khā समापत्तियो।sa·mā·pat·ti·yo
evameva kho, mahārāja, imehi terasahi dhutaguṇehi pubbe āsevitehi nisevitehi ciṇṇehi pariciṇṇehi caritehi upacaritehi paripūritehi kevalaṁ sāmaññaṁ paṭilabhati, tassādheyyā honti kevalā santā sukhā samāpattiyo.
(Pāli only)
-
110
यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja कस्सकोkas·sa·ko पठमंpa·ṭha·maṃ खेत्तदोसंkhet·ta·do·saṃ तिणकट्ठपासाणंti·ṇa·kaṭ·ṭha·pā·sā·ṇaṃ अपनेत्वाa·pa·net·vā कसित्वाka·sit·vā वपित्वाva·pit·vā सम्माsam·mā उदकंu·da·kaṃ पवेसेत्वाpa·ve·set·vā रक्खित्वाrak·khit·vā गोपेत्वाgo·pet·vā लवनमद्दनेनla·va·na·mad·da·ne·na बहुधञ्ञकोba·hu·dhañ·ña·ko होति,ho·ti तस्साधेय्याtas·sā·dhey·yā भवन्तिbha·van·ti येye केचिke·ci अधनाa·dha·nā कपणाka·pa·ṇā दलिद्दाda·lid·dā दुग्गतजना;dug·ga·ta·ja·nā
Yathā, mahārāja, kassako paṭhamaṁ khettadosaṁ tiṇakaṭṭhapāsāṇaṁ apanetvā kasitvā vapitvā sammā udakaṁ pavesetvā rakkhitvā gopetvā lavanamaddanena bahudhaññako hoti, tassādheyyā bhavanti ye keci adhanā kapaṇā daliddā duggatajanā;
(Pāli only)
- 111
-
112
केवलाke·va·lā सन्ताsan·tā सुखाsu·khā समापत्तियो।sa·mā·pat·ti·yo
kevalā santā sukhā samāpattiyo.
(Pāli only)
-
113
यथाya·thā वाvā पन,pa·na महाराज,ma·hā·rā·ja खत्तियोkhat·ti·yo मुद्धावसित्तोmud·dhā·va·sit·to अभिजातकुलीनोa·bhi·jā·ta·ku·lī·no छेज्जभेज्जजनमनुसासनेchej·ja·bhej·ja·ja·na·ma·nu·sā·sa·ne इस्सरोis·sa·ro होतिho·ti वसवत्तीva·sa·vat·tī सामिकोsā·mi·ko इच्छाकरणो,ic·chā·ka·ra·ṇo केवलाke·va·lā चca महापथवीma·hā·pa·tha·vī तस्साधेय्याtas·sā·dhey·yā होति;ho·ti
Yathā vā pana, mahārāja, khattiyo muddhāvasitto abhijātakulīno chejjabhejjajanamanusāsane issaro hoti vasavattī sāmiko icchākaraṇo, kevalā ca mahāpathavī tassādheyyā hoti;
(Pāli only)
-
114
एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja इमेहिi·me·hi तेरसहिte·ra·sa·hi धुतगुणेहिdhu·ta·gu·ṇe·hi पुब्बेpub·be आसेवितेहिā·se·vi·te·hi निसेवितेहिni·se·vi·te·hi चिण्णेहिciṇ·ṇe·hi परिचिण्णेहिpa·ri·ciṇ·ṇe·hi चरितेहिca·ri·te·hi उपचरितेहिu·pa·ca·ri·te·hi परिपूरितेहिpa·ri·pū·ri·te·hi जिनसासनवरेji·na·sā·sa·na·va·re इस्सरोis·sa·ro होतिho·ti वसवत्तीva·sa·vat·tī सामिकोsā·mi·ko इच्छाकरणो,ic·chā·ka·ra·ṇo केवलाke·va·lā चca समणगुणाsa·ma·ṇa·gu·ṇā तस्साधेय्याtas·sā·dhey·yā होन्ति।hon·ti
evameva kho, mahārāja, imehi terasahi dhutaguṇehi pubbe āsevitehi nisevitehi ciṇṇehi pariciṇṇehi caritehi upacaritehi paripūritehi jinasāsanavare issaro hoti vasavattī sāmiko icchākaraṇo, kevalā ca samaṇaguṇā tassādheyyā honti.
(Pāli only)
-
115
ननु,na·nu महाराज,ma·hā·rā·ja थेरोthe·ro उपसेनोu·pa·se·no वङ्गन्तपुत्तोvaṅ·gan·ta·put·to सल्लेखधुतगुणेsal·le·kha·dhu·ta·gu·ṇe परिपूरकारितायpa·ri·pū·ra·kā·ri·tā·ya अनादियित्वाa·nā·di·yit·vā सावत्थियाsā·vat·thi·yā सङ्घस्सsaṅ·ghas·sa कतिकंka·ti·kaṃ सपरिसोsa·pa·ri·so नरदम्मसारथिंna·ra·dam·ma·sā·ra·thiṃ पटिसल्लानगतंpa·ṭi·sal·lā·na·ga·taṃ उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā भगवतोbha·ga·va·to पादेpā·de सिरसाsi·ra·sā वन्दित्वाvan·dit·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदि,ni·sī·di भगवाbha·ga·vā चca तंtaṃ सुविनीतंsu·vi·nī·taṃ परिसंpa·ri·saṃ ओलोकेत्वाo·lo·ket·vā हट्ठतुट्ठोhaṭ·ṭha·tuṭ·ṭho पमुदितोpa·mu·di·to उदग्गोu·dag·go परिसायpa·ri·sā·ya सद्धिंsad·dhiṃ सल्लापंsal·lā·paṃ सल्लपित्वाsal·la·pit·vā असम्भिन्नेनa·sam·bhin·ne·na ब्रह्मस्सरेनbrah·mas·sa·re·na एतदवोच—e·ta·da·vo·ca
Nanu, mahārāja, thero upaseno vaṅgantaputto sallekhadhutaguṇe paripūrakāritāya anādiyitvā sāvatthiyā saṅghassa katikaṁ sapariso naradammasārathiṁ paṭisallānagataṁ upasaṅkamitvā bhagavato pāde sirasā vanditvā ekamantaṁ nisīdi, bhagavā ca taṁ suvinītaṁ parisaṁ oloketvā haṭṭhatuṭṭho pamudito udaggo parisāya saddhiṁ sallāpaṁ sallapitvā asambhinnena brahmassarena etadavoca—
(Pāli only)
- 116
-
117
सोपिso·pi सब्बञ्ञुनाsab·bañ·ñu·nā दसबलेनda·sa·ba·le·na देवातिदेवेनde·vā·ti·de·ve·na पुट्ठोpuṭ·ṭho यथाभूतसभावगुणवसेनya·thā·bhū·ta·sa·bhā·va·gu·ṇa·va·se·na भगवन्तंbha·ga·van·taṃ एतदवोच—e·ta·da·vo·ca
Sopi sabbaññunā dasabalena devātidevena puṭṭho yathābhūtasabhāvaguṇavasena bhagavantaṁ etadavoca—
(Pāli only)
-
118
‘योyo कोचिko·ci मं,maṃ भन्ते,bhan·te उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā पब्बज्जंpab·baj·jaṃ वाvā निस्सयंnis·sa·yaṃ वाvā याचति,yā·ca·ti तमहंta·ma·haṃ एवंe·vaṃ वदामिva·dā·mi “अहंa·haṃ खो,kho आवुसो,ā·vu·so आरञ्ञिकोā·rañ·ñi·ko पिण्डपातिकोpiṇ·ḍa·pā·ti·ko पंसुकूलिकोpaṃ·su·kū·li·ko तेचीवरिको।te·cī·va·ri·ko
‘Yo koci maṁ, bhante, upasaṅkamitvā pabbajjaṁ vā nissayaṁ vā yācati, tamahaṁ evaṁ vadāmi “ahaṁ kho, āvuso, āraññiko piṇḍapātiko paṁsukūliko tecīvariko.
(Pāli only)
-
119
सचेsa·ce त्वम्पिtvam·pi आरञ्ञिकोā·rañ·ñi·ko भविस्ससिbha·vis·sa·si पिण्डपातिकोpiṇ·ḍa·pā·ti·ko पंसुकूलिकोpaṃ·su·kū·li·ko तेचीवरिको,te·cī·va·ri·ko एवाहंe·vā·haṃ तंtaṃ पब्बाजेस्सामिpab·bā·jes·sā·mi निस्सयंnis·sa·yaṃ दस्सामी”ति,das·sā·mī सचेsa·ce सोso मे,me भन्ते,bhan·te पटिस्सुणित्वाpa·ṭis·su·ṇit·vā नन्दतिnan·da·ti ओरमति,o·ra·ma·ti एवाहंe·vā·haṃ तंtaṃ पब्बाजेमिpab·bā·je·mi निस्सयंnis·sa·yaṃ देमि,de·mi सचेsa·ce नna नन्दतिnan·da·ti नna ओरमति,o·ra·ma·ti नna तंtaṃ पब्बाजेमि,pab·bā·je·mi नna निस्सयंnis·sa·yaṃ देमि,de·mi एवाहं,e·vā·haṃ भन्ते,bhan·te परिसंpa·ri·saṃ विनेमी’ति।vi·ne·mī
Sace tvampi āraññiko bhavissasi piṇḍapātiko paṁsukūliko tecīvariko, evāhaṁ taṁ pabbājessāmi nissayaṁ dassāmī”ti, sace so me, bhante, paṭissuṇitvā nandati oramati, evāhaṁ taṁ pabbājemi nissayaṁ demi, sace na nandati na oramati, na taṁ pabbājemi, na nissayaṁ demi, evāhaṁ, bhante, parisaṁ vinemī’ti.
(Pāli only)
-
120
एवंe·vaṃ खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja धुतगुणवरसमादिण्णोdhu·ta·gu·ṇa·va·ra·sa·mā·diṇ·ṇo जिनसासनवरेji·na·sā·sa·na·va·re इस्सरोis·sa·ro होति।ho·ti
Evaṁ kho, mahārāja, dhutaguṇavarasamādiṇṇo jinasāsanavare issaro hoti.
(Pāli only)
-
121
वसवत्तीva·sa·vat·tī सामिकोsā·mi·ko इच्छाकरणो,ic·chā·ka·ra·ṇo तस्साधेय्याtas·sā·dhey·yā होन्तिhon·ti केवलाke·va·lā सन्ताsan·tā सुखाsu·khā समापत्तियो।sa·mā·pat·ti·yo
Vasavattī sāmiko icchākaraṇo, tassādheyyā honti kevalā santā sukhā samāpattiyo.
(Pāli only)
-
122
यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja पदुमंpa·du·maṃ अभिवुद्धपरिसुद्धउदिच्चजातिप्पभवंa·bhi·vud·dha·pa·ri·sud·dha·u·dic·ca·jā·tip·pa·bha·vaṃ सिनिद्धंsi·nid·dhaṃ मुदुmu·du लोभनीयंlo·bha·nī·yaṃ सुगन्धंsu·gan·dhaṃ पियंpi·yaṃ पत्थितंpat·thi·taṃ पसत्थंpa·sat·thaṃ जलकद्दममनुपलित्तंja·la·kad·da·ma·ma·nu·pa·lit·taṃ अणुपत्तकेसरकण्णिकाभिमण्डितंa·ṇu·pat·ta·ke·sa·ra·kaṇ·ṇi·kā·bhi·maṇ·ḍi·taṃ भमरगणसेवितंbha·ma·ra·ga·ṇa·se·vi·taṃ सीतलसलिलसंवद्धं;sī·ta·la·sa·li·la·saṃ·vad·dhaṃ
Yathā, mahārāja, padumaṁ abhivuddhaparisuddhaudiccajātippabhavaṁ siniddhaṁ mudu lobhanīyaṁ sugandhaṁ piyaṁ patthitaṁ pasatthaṁ jalakaddamamanupalittaṁ aṇupattakesarakaṇṇikābhimaṇḍitaṁ bhamaragaṇasevitaṁ sītalasalilasaṁvaddhaṁ;
(Pāli only)
-
123
एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja इमेहिi·me·hi तेरसहिte·ra·sa·hi धुतगुणेहिdhu·ta·gu·ṇe·hi पुब्बेpub·be आसेवितेहिā·se·vi·te·hi निसेवितेहिni·se·vi·te·hi चिण्णेहिciṇ·ṇe·hi परिचिण्णेहिpa·ri·ciṇ·ṇe·hi चरितेहिca·ri·te·hi उपचरितेहिu·pa·ca·ri·te·hi परिपूरितेहिpa·ri·pū·ri·te·hi अरियसावकोa·ri·ya·sā·va·ko तिंसगुणवरेहिtiṃ·sa·gu·ṇa·va·re·hi समुपेतोsa·mu·pe·to होति।ho·ti
evameva kho, mahārāja, imehi terasahi dhutaguṇehi pubbe āsevitehi nisevitehi ciṇṇehi pariciṇṇehi caritehi upacaritehi paripūritehi ariyasāvako tiṁsaguṇavarehi samupeto hoti.
(Pāli only)
-
124
कतमेहिka·ta·me·hi तिंसगुणवरेहि?tiṃ·sa·gu·ṇa·va·re·hi
Katamehi tiṁsaguṇavarehi?
(Pāli only)
-
125
सिनिद्धमुदुमद्दवमेत्तचित्तोsi·nid·dha·mu·du·mad·da·va·met·ta·cit·to होति,ho·ti घातितहतविहतकिलेसोghā·ti·ta·ha·ta·vi·ha·ta·ki·le·so होति,ho·ti हतनिहतमानदब्बोha·ta·ni·ha·ta·mā·na·dab·bo होति,ho·ti अचलदळ्हनिविट्ठनिब्बेमतिकसद्धोa·ca·la·da·ḷha·ni·viṭ·ṭha·nib·be·ma·ti·ka·sad·dho होति,ho·ti परिपुण्णपीणितपहट्ठलोभनीयसन्तसुखसमापत्तिलाभीpa·ri·puṇ·ṇa·pī·ṇi·ta·pa·haṭ·ṭha·lo·bha·nī·ya·san·ta·su·kha·sa·mā·pat·ti·lā·bhī होति,ho·ti सीलवरपवरअसमसुचिगन्धपरिभावितोsī·la·va·ra·pa·va·ra·a·sa·ma·su·ci·gan·dha·pa·ri·bhā·vi·to होति,ho·ti देवमनुस्सानंde·va·ma·nus·sā·naṃ पियोpi·yo होतिho·ti मनापो,ma·nā·po खीणासवअरियवरपुग्गलपत्थितो,khī·ṇā·sa·va·a·ri·ya·va·ra·pug·ga·la·pat·thi·to देवमनुस्सानंde·va·ma·nus·sā·naṃ वन्दितपूजितो,van·di·ta·pū·ji·to बुधविबुधपण्डितजनानंbu·dha·vi·bu·dha·paṇ·ḍi·ta·ja·nā·naṃ थुतथवितथोमितपसत्थो,thu·ta·tha·vi·ta·tho·mi·ta·pa·sat·tho इधi·dha वाvā हुरंhu·raṃ वाvā लोकेनlo·ke·na अनुपलित्तो,a·nu·pa·lit·to अप्पथोकवज्जेपिap·pa·tho·ka·vaj·je·pi भयदस्सावी,bha·ya·das·sā·vī विपुलवरसम्पत्तिकामानंvi·pu·la·va·ra·sam·pat·ti·kā·mā·naṃ मग्गफलवरत्थसाधनो,mag·ga·pha·la·va·rat·tha·sā·dha·no आयाचितविपुलपणीतपच्चयभागी,ā·yā·ci·ta·vi·pu·la·pa·ṇī·ta·pac·ca·ya·bhā·gī अनिकेतसयनो,a·ni·ke·ta·sa·ya·no झानज्झोसिततप्पवरविहारी,jhā·naj·jho·si·ta·tap·pa·va·ra·vi·hā·rī विजटितकिलेसजालवत्थु,vi·ja·ṭi·ta·ki·le·sa·jā·la·vat·thu भिन्नभग्गसङ्कुटितसञ्छिन्नगतिनीवरणो,bhin·na·bhag·ga·saṅ·ku·ṭi·ta·sañ·chin·na·ga·ti·nī·va·ra·ṇo अकुप्पधम्मो,a·kup·pa·dham·mo अभिनीतवासो,a·bhi·nī·ta·vā·so अनवज्जभोगी,a·na·vaj·ja·bho·gī गतिविमुत्तो,ga·ti·vi·mut·to उत्तिण्णसब्बविचिकिच्छो,ut·tiṇ·ṇa·sab·ba·vi·ci·kic·cho विमुत्तिज्झोसितत्थो,vi·mut·tij·jho·si·tat·tho दिट्ठधम्मो,diṭ·ṭha·dham·mo अचलदळ्हभीरुत्ताणमुपगतो,a·ca·la·da·ḷha·bhī·rut·tā·ṇa·mu·pa·ga·to समुच्छिन्नानुसयो,sa·muc·chin·nā·nu·sa·yo सब्बासवक्खयंsab·bā·sa·vak·kha·yaṃ पत्तो,pat·to सन्तसुखसमापत्तिविहारबहुलो,san·ta·su·kha·sa·mā·pat·ti·vi·hā·ra·ba·hu·lo सब्बसमणगुणसमुपेतो,sab·ba·sa·ma·ṇa·gu·ṇa·sa·mu·pe·to इमेहिi·me·hi तिंसगुणवरेहिtiṃ·sa·gu·ṇa·va·re·hi समुपेतोsa·mu·pe·to होति।ho·ti
Siniddhamudumaddavamettacitto hoti, ghātitahatavihatakileso hoti, hatanihatamānadabbo hoti, acaladaḷhaniviṭṭhanibbematikasaddho hoti, paripuṇṇapīṇitapahaṭṭhalobhanīyasantasukhasamāpattilābhī hoti, sīlavarapavaraasamasucigandhaparibhāvito hoti, devamanussānaṁ piyo hoti manāpo, khīṇāsavaariyavarapuggalapatthito, devamanussānaṁ vanditapūjito, budhavibudhapaṇḍitajanānaṁ thutathavitathomitapasattho, idha vā huraṁ vā lokena anupalitto, appathokavajjepi bhayadassāvī, vipulavarasampattikāmānaṁ maggaphalavaratthasādhano, āyācitavipulapaṇītapaccayabhāgī, aniketasayano, jhānajjhositatappavaravihārī, vijaṭitakilesajālavatthu, bhinnabhaggasaṅkuṭitasañchinnagatinīvaraṇo, akuppadhammo, abhinītavāso, anavajjabhogī, gativimutto, uttiṇṇasabbavicikiccho, vimuttijjhositattho, diṭṭhadhammo, acaladaḷhabhīruttāṇamupagato, samucchinnānusayo, sabbāsavakkhayaṁ patto, santasukhasamāpattivihārabahulo, sabbasamaṇaguṇasamupeto, imehi tiṁsaguṇavarehi samupeto hoti.
(Pāli only)
-
126
ननु,na·nu महाराज,ma·hā·rā·ja थेरोthe·ro सारिपुत्तोsā·ri·put·to दससहस्सिलोकधातुयाda·sa·sa·has·si·lo·ka·dhā·tu·yā अग्गपुरिसोag·ga·pu·ri·so ठपेत्वाṭha·pet·vā दसबलंda·sa·ba·laṃ लोकाचरियं,lo·kā·ca·ri·yaṃ सोपिso·pi अपरिमितमसङ्ख्येय्यकप्पेa·pa·ri·mi·ta·ma·saṅ·khyey·ya·kap·pe समाचितकुसलमूलोsa·mā·ci·ta·ku·sa·la·mū·lo ब्राह्मणकुलकुलीनोbrāh·ma·ṇa·ku·la·ku·lī·no मनापिकंma·nā·pi·kaṃ कामरतिंkā·ma·ra·tiṃ अनेकसतसङ्खंa·ne·ka·sa·ta·saṅ·khaṃ धनवरञ्चdha·na·va·rañ·ca ओहायo·hā·ya जिनसासनेji·na·sā·sa·ne पब्बजित्वाpab·ba·jit·vā इमेहिi·me·hi तेरसहिte·ra·sa·hi धुतगुणेहिdhu·ta·gu·ṇe·hi कायवचीचित्तंkā·ya·va·cī·cit·taṃ दमयित्वाda·ma·yit·vā अज्जेतरहिaj·je·ta·ra·hi अनन्तगुणसमन्नागतोa·nan·ta·gu·ṇa·sa·man·nā·ga·to गोतमस्सgo·ta·mas·sa भगवतोbha·ga·va·to सासनवरेsā·sa·na·va·re धम्मचक्कमनुप्पवत्तकोdham·ma·cak·ka·ma·nup·pa·vat·ta·ko जातो।jā·to
Nanu, mahārāja, thero sāriputto dasasahassilokadhātuyā aggapuriso ṭhapetvā dasabalaṁ lokācariyaṁ, sopi aparimitamasaṅkhyeyyakappe samācitakusalamūlo brāhmaṇakulakulīno manāpikaṁ kāmaratiṁ anekasatasaṅkhaṁ dhanavarañca ohāya jinasāsane pabbajitvā imehi terasahi dhutaguṇehi kāyavacīcittaṁ damayitvā ajjetarahi anantaguṇasamannāgato gotamassa bhagavato sāsanavare dhammacakkamanuppavattako jāto.
(Pāli only)
-
127
भासितम्पेतं,bhā·si·tam·pe·taṃ महाराज,ma·hā·rā·ja भगवताbha·ga·va·tā देवातिदेवेनde·vā·ti·de·ve·na एकङ्गुत्तरनिकायवरलञ्छके—e·kaṅ·gut·ta·ra·ni·kā·ya·va·ra·lañ·cha·ke
Bhāsitampetaṁ, mahārāja, bhagavatā devātidevena ekaṅguttaranikāyavaralañchake—
(Pāli only)
-
128
‘नाहं,nā·haṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve अञ्ञंañ·ñaṃ एकपुग्गलम्पिe·ka·pug·ga·lam·pi समनुपस्सामि,sa·ma·nu·pas·sā·mi योyo एवंe·vaṃ तथागतेनta·thā·ga·te·na अनुत्तरंa·nut·ta·raṃ धम्मचक्कंdham·ma·cak·kaṃ पवत्तितंpa·vat·ti·taṃ सम्मदेवsam·ma·de·va अनुप्पवत्तेति,a·nup·pa·vat·te·ti यथयिदं,ya·tha·yi·daṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve सारिपुत्तो,sā·ri·put·to सारिपुत्तो,sā·ri·put·to भिक्खवे,bhik·kha·ve तथागतेनta·thā·ga·te·na अनुत्तरंa·nut·ta·raṃ धम्मचक्कंdham·ma·cak·kaṃ पवत्तितंpa·vat·ti·taṃ सम्मदेवsam·ma·de·va अनुप्पवत्तेती’”ति।a·nup·pa·vat·te·tī
‘Nāhaṁ, bhikkhave, aññaṁ ekapuggalampi samanupassāmi, yo evaṁ tathāgatena anuttaraṁ dhammacakkaṁ pavattitaṁ sammadeva anuppavatteti, yathayidaṁ, bhikkhave, sāriputto, sāriputto, bhikkhave, tathāgatena anuttaraṁ dhammacakkaṁ pavattitaṁ sammadeva anuppavattetī’”ti.
(Pāli only)
-
129
“साधु,sā·dhu भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na यंyaṃ किञ्चिkiñ·ci नवङ्गंna·vaṅ·gaṃ बुद्धवचनं,bud·dha·va·ca·naṃ याyā चca लोकुत्तराlo·kut·ta·rā किरिया,ki·ri·yā याyā चca लोकेlo·ke अधिगमविपुलवरसम्पत्तियो,a·dhi·ga·ma·vi·pu·la·va·ra·sam·pat·ti·yo सब्बंsab·baṃ तंtaṃ तेरससुte·ra·sa·su धुतगुणेसुdhu·ta·gu·ṇe·su समोधानोपगतन्”ति।sa·mo·dhā·no·pa·ga·tan
“Sādhu, bhante nāgasena, yaṁ kiñci navaṅgaṁ buddhavacanaṁ, yā ca lokuttarā kiriyā, yā ca loke adhigamavipulavarasampattiyo, sabbaṁ taṁ terasasu dhutaguṇesu samodhānopagatan”ti.
(Pāli only)
-
130
धुतङ्गपञ्होdhu·taṅ·ga·pañ·ho दुतियो।du·ti·yo
Dhutaṅgapañho dutiyo.
(Pāli only)
-
131
अनुमानवग्गोa·nu·mā·na·vag·go चतुत्थो।ca·tut·tho
Anumānavaggo catuttho.
(Pāli only)
Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.