Klryz

Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

Questions of King Milinda 99 मिलिन्दपञ्ह 99

Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245246247248

4. Pathavicalanapañha

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary. There is no free English translation of this book, so it is shown in Pāli only.

Verse: 1234567891011121314151617181920212223242526272829303132333435363738394041424344454647484950515253545556575859606162636465666768 · Hide pronunciation

  1. 1

    मिलिन्दपञ्हmi·lin·da·pañ·ha

    Milindapañha

  2. 2

    मेण्डकपञ्हmeṇ·ḍa·ka·pañ·ha

    Meṇḍakapañha

  3. 3

    इद्धिबलवग्गid·dhi·ba·la·vag·ga

    Iddhibalavagga

  4. 4

    4। पथविचलनपञ्हpa·tha·vi·ca·la·na·pañ·ha

    4. Pathavicalanapañha

  5. 5

    “भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na भासितम्पेतंbhā·si·tam·pe·taṃ भगवता—bha·ga·va·tā

    “Bhante nāgasena, bhāsitampetaṁ bhagavatā—

    (Pāli only)

  6. 6

    ‘अट्ठिमे,aṭ·ṭhi·me भिक्खवे,bhik·kha·ve हेतूhe·tū अट्ठaṭ·ṭha पच्चयाpac·ca·yā महतोma·ha·to भूमिचालस्सbhū·mi·cā·las·sa पातुभावाया’ति।pā·tu·bhā·vā·yā

    ‘aṭṭhime, bhikkhave, hetū aṭṭha paccayā mahato bhūmicālassa pātubhāvāyā’ti.

    (Pāli only)

  7. 7

    असेसवचनंa·se·sa·va·ca·naṃ इदं,i·daṃ निस्सेसवचनंnis·se·sa·va·ca·naṃ इदं,i·daṃ निप्परियायवचनंnip·pa·ri·yā·ya·va·ca·naṃ इदं,i·daṃ नत्थञ्ञोnat·thañ·ño नवमोna·va·mo हेतुhe·tu महतोma·ha·to भूमिचालस्सbhū·mi·cā·las·sa पातुभावाय।pā·tu·bhā·vā·ya

    Asesavacanaṁ idaṁ, nissesavacanaṁ idaṁ, nippariyāyavacanaṁ idaṁ, natthañño navamo hetu mahato bhūmicālassa pātubhāvāya.

    (Pāli only)

  8. 8

    यदि,ya·di भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na अञ्ञोañ·ño नवमोna·va·mo हेतुhe·tu भवेय्यbha·vey·ya महतोma·ha·to भूमिचालस्सbhū·mi·cā·las·sa पातुभावाय,pā·tu·bhā·vā·ya तम्पिtam·pi हेतुंhe·tuṃ भगवाbha·ga·vā कथेय्य।ka·they·ya

    Yadi, bhante nāgasena, añño navamo hetu bhaveyya mahato bhūmicālassa pātubhāvāya, tampi hetuṁ bhagavā katheyya.

    (Pāli only)

  9. 9

    यस्माyas·mā चca खो,kho भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na नत्थञ्ञोnat·thañ·ño नवमोna·va·mo हेतुhe·tu महतोma·ha·to भूमिचालस्सbhū·mi·cā·las·sa पातुभावाय,pā·tu·bhā·vā·ya तस्माtas·mā अनाचिक्खितोa·nā·cik·khi·to भगवता,bha·ga·va·tā अयञ्चa·yañ·ca नवमोna·va·mo हेतुhe·tu दिस्सतिdis·sa·ti महतोma·ha·to भूमिचालस्सbhū·mi·cā·las·sa पातुभावाय,pā·tu·bhā·vā·ya यंyaṃ वेस्सन्तरेनves·san·ta·re·na रञ्ञाrañ·ñā महादानेma·hā·dā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne सत्तक्खत्तुंsat·tak·khat·tuṃ महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पिताति।kam·pi·tā·ti

    Yasmā ca kho, bhante nāgasena, natthañño navamo hetu mahato bhūmicālassa pātubhāvāya, tasmā anācikkhito bhagavatā, ayañca navamo hetu dissati mahato bhūmicālassa pātubhāvāya, yaṁ vessantarena raññā mahādāne dīyamāne sattakkhattuṁ mahāpathavī kampitāti.

    (Pāli only)

  10. 10

    यदि,ya·di भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na अट्ठेवaṭ·ṭhe·va हेतूhe·tū अट्ठaṭ·ṭha पच्चयाpac·ca·yā महतोma·ha·to भूमिचालस्सbhū·mi·cā·las·sa पातुभावाय,pā·tu·bhā·vā·ya तेनte·na हिhi वेस्सन्तरेनves·san·ta·re·na रञ्ञाrañ·ñā महादानेma·hā·dā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne सत्तक्खत्तुंsat·tak·khat·tuṃ महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पितातिkam·pi·tā·ti यंyaṃ वचनं,va·ca·naṃ तंtaṃ मिच्छा।mic·chā

    Yadi, bhante nāgasena, aṭṭheva hetū aṭṭha paccayā mahato bhūmicālassa pātubhāvāya, tena hi vessantarena raññā mahādāne dīyamāne sattakkhattuṁ mahāpathavī kampitāti yaṁ vacanaṁ, taṁ micchā.

    (Pāli only)

  11. 11

    यदिya·di वेस्सन्तरेनves·san·ta·re·na रञ्ञाrañ·ñā महादानेma·hā·dā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne सत्तक्खत्तुंsat·tak·khat·tuṃ महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पिता,kam·pi·tā तेनte·na हिhi अट्ठेवaṭ·ṭhe·va हेतूhe·tū अट्ठaṭ·ṭha पच्चयाpac·ca·yā महतोma·ha·to भूमिचालस्सbhū·mi·cā·las·sa पातुभावायातिpā·tu·bhā·vā·yā·ti तम्पिtam·pi वचनंva·ca·naṃ मिच्छा।mic·chā

    Yadi vessantarena raññā mahādāne dīyamāne sattakkhattuṁ mahāpathavī kampitā, tena hi aṭṭheva hetū aṭṭha paccayā mahato bhūmicālassa pātubhāvāyāti tampi vacanaṁ micchā.

    (Pāli only)

  12. 12

    अयम्पिa·yam·pi उभतोu·bha·to कोटिकोko·ṭi·ko पञ्होpañ·ho सुखुमोsu·khu·mo दुन्निवेठियोdun·ni·ve·ṭhi·yo अन्धकरणोan·dha·ka·ra·ṇo चेवce·va गम्भीरोgam·bhī·ro च,ca सोso तवानुप्पत्तो,ta·vā·nup·pat·to नेसोne·so अञ्ञेनañ·ñe·na इत्तरपञ्ञेनit·ta·ra·pañ·ñe·na सक्काsak·kā विसज्जेतुंvi·saj·je·tuṃ अञ्ञत्रañ·ñat·ra तवादिसेनta·vā·di·se·na बुद्धिमता”ति।bud·dhi·ma·tā

    Ayampi ubhato koṭiko pañho sukhumo dunniveṭhiyo andhakaraṇo ceva gambhīro ca, so tavānuppatto, neso aññena ittarapaññena sakkā visajjetuṁ aññatra tavādisena buddhimatā”ti.

    (Pāli only)

  13. 13

    “भासितम्पेतं,bhā·si·tam·pe·taṃ महाराज,ma·hā·rā·ja भगवता—bha·ga·va·tā

    “Bhāsitampetaṁ, mahārāja, bhagavatā—

    (Pāli only)

  14. 14

    ‘अट्ठिमे,aṭ·ṭhi·me भिक्खवे,bhik·kha·ve हेतूhe·tū अट्ठaṭ·ṭha पच्चयाpac·ca·yā महतोma·ha·to भूमिचालस्सbhū·mi·cā·las·sa पातुभावाया’ति।pā·tu·bhā·vā·yā

    ‘aṭṭhime, bhikkhave, hetū aṭṭha paccayā mahato bhūmicālassa pātubhāvāyā’ti.

    (Pāli only)

  15. 15

    यंyaṃ वेस्सन्तरेनves·san·ta·re·na रञ्ञाrañ·ñā महादानेma·hā·dā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne सत्तक्खत्तुंsat·tak·khat·tuṃ महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पिता,kam·pi·tā तञ्चtañ·ca पनpa·na अकालिकंa·kā·li·kaṃ कदाचुप्पत्तिकंka·dā·cup·pat·ti·kaṃ अट्ठहिaṭ·ṭha·hi हेतूहिhe·tū·hi विप्पमुत्तं,vip·pa·mut·taṃ तस्माtas·mā अगणितंa·ga·ṇi·taṃ अट्ठहिaṭ·ṭha·hi हेतूहि।he·tū·hi

    Yaṁ vessantarena raññā mahādāne dīyamāne sattakkhattuṁ mahāpathavī kampitā, tañca pana akālikaṁ kadācuppattikaṁ aṭṭhahi hetūhi vippamuttaṁ, tasmā agaṇitaṁ aṭṭhahi hetūhi.

    (Pāli only)

  16. 16

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja लोकेlo·ke तयोयेवta·yo·ye·va मेघाme·ghā गणीयन्तिga·ṇī·yan·ti वस्सिकोvas·si·ko हेमन्तिकोhe·man·ti·ko पावुसकोति।pā·vu·sa·ko·ti

    Yathā, mahārāja, loke tayoyeva meghā gaṇīyanti vassiko hemantiko pāvusakoti.

    (Pāli only)

  17. 17

    यदिya·di तेte मुञ्चित्वाmuñ·cit·vā अञ्ञोañ·ño मेघोme·gho पवस्सति,pa·vas·sa·ti नna सोso मेघोme·gho गणीयतिga·ṇī·ya·ti सम्मतेहिsam·ma·te·hi मेघेहि,me·ghe·hi अकालमेघोत्वेवa·kā·la·me·ghot·ve·va सङ्खंsaṅ·khaṃ गच्छति।gac·cha·ti

    Yadi te muñcitvā añño megho pavassati, na so megho gaṇīyati sammatehi meghehi, akālameghotveva saṅkhaṁ gacchati.

    (Pāli only)

  18. 18

    एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja वेस्सन्तरेनves·san·ta·re·na रञ्ञाrañ·ñā महादानेma·hā·dā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne यंyaṃ सत्तक्खत्तुंsat·tak·khat·tuṃ महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पिता,kam·pi·tā अकालिकंa·kā·li·kaṃ एतंe·taṃ कदाचुप्पत्तिकंka·dā·cup·pat·ti·kaṃ अट्ठहिaṭ·ṭha·hi हेतूहिhe·tū·hi विप्पमुत्तं,vip·pa·mut·taṃ नna तंtaṃ गणीयतिga·ṇī·ya·ti अट्ठहिaṭ·ṭha·hi हेतूहि।he·tū·hi

    Evameva kho, mahārāja, vessantarena raññā mahādāne dīyamāne yaṁ sattakkhattuṁ mahāpathavī kampitā, akālikaṁ etaṁ kadācuppattikaṁ aṭṭhahi hetūhi vippamuttaṁ, na taṁ gaṇīyati aṭṭhahi hetūhi.

    (Pāli only)

  19. 19

    यथाya·thā वाvā पन,pa·na महाराज,ma·hā·rā·ja हिमवन्ताhi·ma·van·tā पब्बताpab·ba·tā पञ्चpañ·ca नदिसतानिna·di·sa·tā·ni सन्दन्ति,san·dan·ti तेसं,te·saṃ महाराज,ma·hā·rā·ja पञ्चन्नंpañ·can·naṃ नदिसतानंna·di·sa·tā·naṃ दसेवda·se·va नदियोna·di·yo नदिगणनायna·di·ga·ṇa·nā·ya गणीयन्ति।ga·ṇī·yan·ti

    Yathā vā pana, mahārāja, himavantā pabbatā pañca nadisatāni sandanti, tesaṁ, mahārāja, pañcannaṁ nadisatānaṁ daseva nadiyo nadigaṇanāya gaṇīyanti.

    (Pāli only)

  20. 20

    सेय्यथिदं—sey·ya·thi·daṃ

    Seyyathidaṁ—

    (Pāli only)

  21. 21

    गङ्गाgaṅ·gā यमुनाya·mu·nā अचिरवतीa·ci·ra·va·tī सरभूsa·ra·bhū महीma·hī सिन्धुsin·dhu सरस्सतीsa·ras·sa·tī वेत्रवतीvet·ra·va·tī वीतंसाvī·taṃ·sā चन्दभागाति,can·da·bhā·gā·ti अवसेसाa·va·se·sā नदियोna·di·yo नदिगणनायna·di·ga·ṇa·nā·ya अगणिता।a·ga·ṇi·tā

    gaṅgā yamunā aciravatī sarabhū mahī sindhu sarassatī vetravatī vītaṁsā candabhāgāti, avasesā nadiyo nadigaṇanāya agaṇitā.

    (Pāli only)

  22. 22

    किंkiṃ कारणा?kā·ra·ṇā

    Kiṁ kāraṇā?

    (Pāli only)

  23. 23

    नna ताtā नदियोna·di·yo धुवसलिला।dhu·va·sa·li·lā

    Na tā nadiyo dhuvasalilā.

    (Pāli only)

  24. 24

    एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja वेस्सन्तरेनves·san·ta·re·na रञ्ञाrañ·ñā महादानेma·hā·dā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne यंyaṃ सत्तक्खत्तुंsat·tak·khat·tuṃ महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पिता,kam·pi·tā अकालिकंa·kā·li·kaṃ एतंe·taṃ कदाचुप्पत्तिकंka·dā·cup·pat·ti·kaṃ अट्ठहिaṭ·ṭha·hi हेतूहिhe·tū·hi विप्पमुत्तं,vip·pa·mut·taṃ नna तंtaṃ गणीयतिga·ṇī·ya·ti अट्ठहिaṭ·ṭha·hi हेतूहि।he·tū·hi

    Evameva kho, mahārāja, vessantarena raññā mahādāne dīyamāne yaṁ sattakkhattuṁ mahāpathavī kampitā, akālikaṁ etaṁ kadācuppattikaṁ aṭṭhahi hetūhi vippamuttaṁ, na taṁ gaṇīyati aṭṭhahi hetūhi.

    (Pāli only)

  25. 25

    यथाya·thā वाvā पन,pa·na महाराज,ma·hā·rā·ja रञ्ञोrañ·ño सतम्पिsa·tam·pi द्विसतम्पिdvi·sa·tam·pi तिसतम्पिti·sa·tam·pi अमच्चाa·mac·cā होन्ति,hon·ti तेसंte·saṃ छयेवcha·ye·va जनाja·nā अमच्चगणनायa·mac·ca·ga·ṇa·nā·ya गणीयन्ति।ga·ṇī·yan·ti

    Yathā vā pana, mahārāja, rañño satampi dvisatampi tisatampi amaccā honti, tesaṁ chayeva janā amaccagaṇanāya gaṇīyanti.

    (Pāli only)

  26. 26

    सेय्यथिदं—sey·ya·thi·daṃ

    Seyyathidaṁ—

    (Pāli only)

  27. 27

    सेनापतिse·nā·pa·ti पुरोहितोpu·ro·hi·to अक्खदस्सोak·kha·das·so भण्डागारिकोbhaṇ·ḍā·gā·ri·ko छत्तग्गाहकोchat·tag·gā·ha·ko खग्गग्गाहको।khag·gag·gā·ha·ko

    senāpati purohito akkhadasso bhaṇḍāgāriko chattaggāhako khaggaggāhako.

    (Pāli only)

  28. 28

    एतेयेवe·te·ye·va अमच्चगणनायa·mac·ca·ga·ṇa·nā·ya गणीयन्ति।ga·ṇī·yan·ti

    Eteyeva amaccagaṇanāya gaṇīyanti.

    (Pāli only)

  29. 29

    किंkiṃ कारणा?kā·ra·ṇā

    Kiṁ kāraṇā?

    (Pāli only)

  30. 30

    युत्तत्ताyut·tat·tā राजगुणेहि,rā·ja·gu·ṇe·hi अवसेसाa·va·se·sā अगणिता,a·ga·ṇi·tā सब्बेsab·be अमच्चात्वेवa·mac·cāt·ve·va सङ्खंsaṅ·khaṃ गच्छन्ति।gac·chan·ti

    Yuttattā rājaguṇehi, avasesā agaṇitā, sabbe amaccātveva saṅkhaṁ gacchanti.

    (Pāli only)

  31. 31

    एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja वेस्सन्तरेनves·san·ta·re·na रञ्ञाrañ·ñā महादानेma·hā·dā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne यंyaṃ सत्तक्खत्तुंsat·tak·khat·tuṃ महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पिता,kam·pi·tā अकालिकंa·kā·li·kaṃ एतंe·taṃ कदाचुप्पत्तिकंka·dā·cup·pat·ti·kaṃ अट्ठहिaṭ·ṭha·hi हेतूहिhe·tū·hi विप्पमुत्तं,vip·pa·mut·taṃ नna तंtaṃ गणीयतिga·ṇī·ya·ti अट्ठहिaṭ·ṭha·hi हेतूहि।he·tū·hi

    Evameva kho, mahārāja, vessantarena raññā mahādāne dīyamāne yaṁ sattakkhattuṁ mahāpathavī kampitā, akālikaṁ etaṁ kadācuppattikaṁ aṭṭhahi hetūhi vippamuttaṁ, na taṁ gaṇīyati aṭṭhahi hetūhi.

    (Pāli only)

  32. 32

    सुय्यतिsuy·ya·ti नुnu खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja एतरहिe·ta·ra·hi जिनसासनेji·na·sā·sa·ne कताधिकारानंka·tā·dhi·kā·rā·naṃ दिट्ठधम्मसुखवेदनीयकम्मं,diṭ·ṭha·dham·ma·su·kha·ve·da·nī·ya·kam·maṃ कित्तिkit·ti चca येसंye·saṃ अब्भुग्गताab·bhug·ga·tā देवमनुस्सेसू”ति?de·va·ma·nus·se·sū

    Suyyati nu kho, mahārāja, etarahi jinasāsane katādhikārānaṁ diṭṭhadhammasukhavedanīyakammaṁ, kitti ca yesaṁ abbhuggatā devamanussesū”ti?

    (Pāli only)

  33. 33

    “आम,ā·ma भन्ते,bhan·te सुय्यतिsuy·ya·ti एतरहिe·ta·ra·hi जिनसासनेji·na·sā·sa·ne कताधिकारानंka·tā·dhi·kā·rā·naṃ दिट्ठधम्मसुखवेदनीयकम्मं,diṭ·ṭha·dham·ma·su·kha·ve·da·nī·ya·kam·maṃ कित्तिkit·ti चca येसंye·saṃ अब्भुग्गताab·bhug·ga·tā देवमनुस्सेसुde·va·ma·nus·se·su सत्तsat·ta जनाति”।ja·nā·ti

    “Āma, bhante, suyyati etarahi jinasāsane katādhikārānaṁ diṭṭhadhammasukhavedanīyakammaṁ, kitti ca yesaṁ abbhuggatā devamanussesu satta janāti”.

    (Pāli only)

  34. 34

    “केke चca ते,te महाराजा”ति?ma·hā·rā·jā

    “Ke ca te, mahārājā”ti?

    (Pāli only)

  35. 35

    “सुमनोsu·ma·no च,ca भन्ते,bhan·te मालाकारो,mā·lā·kā·ro एकसाटकोe·ka·sā·ṭa·ko चca ब्राह्मणो,brāh·ma·ṇo पुण्णोpuṇ·ṇo चca भतको,bha·ta·ko मल्लिकाmal·li·kā चca देवी,de·vī गोपालमाताgo·pā·la·mā·tā चca देवी,de·vī सुप्पियाsup·pi·yā चca उपासिका,u·pā·si·kā पुण्णाpuṇ·ṇā चca दासीतिdā·sī·ti इमेi·me सत्तsat·ta दिट्ठधम्मसुखवेदनीयाdiṭ·ṭha·dham·ma·su·kha·ve·da·nī·yā सत्ता,sat·tā कित्तिkit·ti चca इमेसंi·me·saṃ अब्भुग्गताab·bhug·ga·tā देवमनुस्सेसू”ति।de·va·ma·nus·se·sū

    “Sumano ca, bhante, mālākāro, ekasāṭako ca brāhmaṇo, puṇṇo ca bhatako, mallikā ca devī, gopālamātā ca devī, suppiyā ca upāsikā, puṇṇā ca dāsīti ime satta diṭṭhadhammasukhavedanīyā sattā, kitti ca imesaṁ abbhuggatā devamanussesū”ti.

    (Pāli only)

  36. 36

    “अपरेपिa·pa·re·pi सुय्यन्तिsuy·yan·ti नुnu खोkho अतीतेa·tī·te मानुसकेनेवmā·nu·sa·ke·ne·va सरीरदेहेनsa·rī·ra·de·he·na तिदसभवनंti·da·sa·bha·va·naṃ गता”ति?ga·tā

    “Aparepi suyyanti nu kho atīte mānusakeneva sarīradehena tidasabhavanaṁ gatā”ti?

    (Pāli only)

  37. 37

    “आम,ā·ma भन्ते,bhan·te सुय्यन्ती”ति।suy·yan·tī

    “Āma, bhante, suyyantī”ti.

    (Pāli only)

  38. 38

    “केke चca ते,te महाराजा”ति?ma·hā·rā·jā

    “Ke ca te, mahārājā”ti?

    (Pāli only)

  39. 39

    “गुत्तिलोgut·ti·lo चca गन्धब्बो,gan·dhab·bo साधीनोsā·dhī·no चca राजा,rā·jā निमिni·mi चca राजा,rā·jā मन्धाताman·dhā·tā चca राजातिrā·jā·ti इमेi·me चतुरोca·tu·ro जनाja·nā सुय्यन्ति,suy·yan·ti तेनेवte·ne·va मानुसकेनmā·nu·sa·ke·na सरीरदेहेनsa·rī·ra·de·he·na तिदसभवनंti·da·sa·bha·va·naṃ गता”ति।ga·tā

    “Guttilo ca gandhabbo, sādhīno ca rājā, nimi ca rājā, mandhātā ca rājāti ime caturo janā suyyanti, teneva mānusakena sarīradehena tidasabhavanaṁ gatā”ti.

    (Pāli only)

  40. 40

    “सुचिरम्पिsu·ci·ram·pi कतंka·taṃ सुय्यतिsuy·ya·ti सुकतदुक्कटन्ति?su·ka·ta·duk·ka·ṭan·ti

    “Sucirampi kataṁ suyyati sukatadukkaṭanti?

    (Pāli only)

  41. 41

    सुतपुब्बंsu·ta·pub·baṃ पनpa·na तया,ta·yā महाराज,ma·hā·rā·ja अतीतेa·tī·te वाvā अद्धानेad·dhā·ne वत्तमानेvat·ta·mā·ne वाvā अद्धानेad·dhā·ne इत्थन्नामस्सit·than·nā·mas·sa दानेdā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne सकिंsa·kiṃ वाvā द्विक्खत्तुंdvik·khat·tuṃ वाvā तिक्खत्तुंtik·khat·tuṃ वाvā महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पिता”ति?kam·pi·tā

    Sutapubbaṁ pana tayā, mahārāja, atīte vā addhāne vattamāne vā addhāne itthannāmassa dāne dīyamāne sakiṁ vā dvikkhattuṁ vā tikkhattuṁ vā mahāpathavī kampitā”ti?

    (Pāli only)

  42. 42

    “नna हि,hi भन्ते”ति।bhan·te

    “Na hi, bhante”ti.

    (Pāli only)

  43. 43

    “अत्थिat·thi मे,me महाराज,ma·hā·rā·ja आगमोā·ga·mo अधिगमोa·dhi·ga·mo परियत्तिpa·ri·yat·ti सवनंsa·va·naṃ सिक्खाबलंsik·khā·ba·laṃ सुस्सूसाsus·sū·sā परिपुच्छाpa·ri·puc·chā आचरियुपासनं,ā·ca·ri·yu·pā·sa·naṃ मयापिma·yā·pi नna सुतपुब्बंsu·ta·pub·baṃ ‘इत्थन्नामस्सit·than·nā·mas·sa दानेdā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne सकिंsa·kiṃ वाvā द्विक्खत्तुंdvik·khat·tuṃ वाvā तिक्खत्तुंtik·khat·tuṃ वाvā महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पिता’तिkam·pi·tā ठपेत्वाṭha·pet·vā वेस्सन्तरस्सves·san·ta·ras·sa राजवसभस्सrā·ja·va·sa·bhas·sa दानवरं।dā·na·va·raṃ

    “Atthi me, mahārāja, āgamo adhigamo pariyatti savanaṁ sikkhābalaṁ sussūsā paripucchā ācariyupāsanaṁ, mayāpi na sutapubbaṁ ‘itthannāmassa dāne dīyamāne sakiṁ vā dvikkhattuṁ vā tikkhattuṁ vā mahāpathavī kampitā’ti ṭhapetvā vessantarassa rājavasabhassa dānavaraṁ.

    (Pāli only)

  44. 44

    भगवतोbha·ga·va·to च,ca महाराज,ma·hā·rā·ja कस्सपस्स,kas·sa·pas·sa भगवतोbha·ga·va·to चca सक्यमुनिनोतिsak·ya·mu·ni·no·ti द्विन्नंdvin·naṃ बुद्धानंbud·dhā·naṃ अन्तरेan·ta·re गणनपथंga·ṇa·na·pa·thaṃ वीतिवत्ताvī·ti·vat·tā वस्सकोटियोvas·sa·ko·ṭi·yo अतिक्कन्ता,a·tik·kan·tā तत्थपिtat·tha·pi मेme सवनंsa·va·naṃ नत्थिnat·thi ‘इत्थन्नामस्सit·than·nā·mas·sa दानेdā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne सकिंsa·kiṃ वाvā द्विक्खत्तुंdvik·khat·tuṃ वाvā तिक्खत्तुंtik·khat·tuṃ वाvā महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पिता’ति।kam·pi·tā

    Bhagavato ca, mahārāja, kassapassa, bhagavato ca sakyamuninoti dvinnaṁ buddhānaṁ antare gaṇanapathaṁ vītivattā vassakoṭiyo atikkantā, tatthapi me savanaṁ natthi ‘itthannāmassa dāne dīyamāne sakiṁ vā dvikkhattuṁ vā tikkhattuṁ vā mahāpathavī kampitā’ti.

    (Pāli only)

  45. 45

    न,na महाराज,ma·hā·rā·ja तावतकेनtā·va·ta·ke·na वीरियेनvī·ri·ye·na तावतकेनtā·va·ta·ke·na परक्कमेनpa·rak·ka·me·na महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पति,kam·pa·ti गुणभारभरिता,gu·ṇa·bhā·ra·bha·ri·tā महाराज,ma·hā·rā·ja सब्बसोचेय्यकिरियगुणभारभरिताsab·ba·so·cey·ya·ki·ri·ya·gu·ṇa·bhā·ra·bha·ri·tā धारेतुंdhā·re·tuṃ नna विसहन्तीvi·sa·han·tī महापथवीma·hā·pa·tha·vī चलतिca·la·ti कम्पतिkam·pa·ti पवेधति।pa·ve·dha·ti

    Na, mahārāja, tāvatakena vīriyena tāvatakena parakkamena mahāpathavī kampati, guṇabhārabharitā, mahārāja, sabbasoceyyakiriyaguṇabhārabharitā dhāretuṁ na visahantī mahāpathavī calati kampati pavedhati.

    (Pāli only)

  46. 46

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja सकटस्सsa·ka·ṭas·sa अतिभारभरितस्सa·ti·bhā·ra·bha·ri·tas·sa नाभियोnā·bhi·yo चca नेमियोne·mi·yo चca फलन्तिpha·lan·ti अक्खोak·kho भिज्जति;bhij·ja·ti

    Yathā, mahārāja, sakaṭassa atibhārabharitassa nābhiyo ca nemiyo ca phalanti akkho bhijjati;

    (Pāli only)

  47. 47

    एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja सब्बसोचेय्यकिरियगुणभारभरिताsab·ba·so·cey·ya·ki·ri·ya·gu·ṇa·bhā·ra·bha·ri·tā महापथवीma·hā·pa·tha·vī धारेतुंdhā·re·tuṃ नna विसहन्तीvi·sa·han·tī चलतिca·la·ti कम्पतिkam·pa·ti पवेधति।pa·ve·dha·ti

    evameva kho, mahārāja, sabbasoceyyakiriyaguṇabhārabharitā mahāpathavī dhāretuṁ na visahantī calati kampati pavedhati.

    (Pāli only)

  48. 48

    यथाya·thā वाvā पन,pa·na महाराज,ma·hā·rā·ja गगनंga·ga·naṃ अनिलजलवेगसञ्छादितंa·ni·la·ja·la·ve·ga·sañ·chā·di·taṃ उस्सन्नजलभारभरितंus·san·na·ja·la·bhā·ra·bha·ri·taṃ अतिवातेनa·ti·vā·te·na फुटितत्ताphu·ṭi·tat·tā नदतिna·da·ti रवतिra·va·ti गळगळायति;ga·ḷa·ga·ḷā·ya·ti

    Yathā vā pana, mahārāja, gaganaṁ anilajalavegasañchāditaṁ ussannajalabhārabharitaṁ ativātena phuṭitattā nadati ravati gaḷagaḷāyati;

    (Pāli only)

  49. 49

    एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja महापथवीma·hā·pa·tha·vī रञ्ञोrañ·ño वेस्सन्तरस्सves·san·ta·ras·sa दानबलविपुलउस्सन्नभारभरिताdā·na·ba·la·vi·pu·la·us·san·na·bhā·ra·bha·ri·tā धारेतुंdhā·re·tuṃ नna विसहन्तीvi·sa·han·tī चलतिca·la·ti कम्पतिkam·pa·ti पवेधति।pa·ve·dha·ti

    evameva kho, mahārāja, mahāpathavī rañño vessantarassa dānabalavipulaussannabhārabharitā dhāretuṁ na visahantī calati kampati pavedhati.

    (Pāli only)

  50. 50

    नna हि,hi महाराज,ma·hā·rā·ja रञ्ञोrañ·ño वेस्सन्तरस्सves·san·ta·ras·sa चित्तंcit·taṃ रागवसेनrā·ga·va·se·na पवत्तति,pa·vat·ta·ti नna दोसवसेनdo·sa·va·se·na पवत्तति,pa·vat·ta·ti नna मोहवसेनmo·ha·va·se·na पवत्तति,pa·vat·ta·ti नna मानवसेनmā·na·va·se·na पवत्तति,pa·vat·ta·ti नna दिट्ठिवसेनdiṭ·ṭhi·va·se·na पवत्तति,pa·vat·ta·ti नna किलेसवसेनki·le·sa·va·se·na पवत्तति,pa·vat·ta·ti नna वितक्कवसेनvi·tak·ka·va·se·na पवत्तति,pa·vat·ta·ti नna अरतिवसेनa·ra·ti·va·se·na पवत्तति,pa·vat·ta·ti अथa·tha खोkho दानवसेनdā·na·va·se·na बहुलंba·hu·laṃ पवत्ततिpa·vat·ta·ti ‘किन्तिkin·ti अनागताa·nā·ga·tā याचकाyā·ca·kā ममma·ma सन्तिकेsan·ti·ke आगच्छेय्युं,ā·gac·chey·yuṃ आगताā·ga·tā चca याचकाyā·ca·kā यथाकामंya·thā·kā·maṃ लभित्वाla·bhit·vā अत्तमनाat·ta·ma·nā भवेय्युन्’तिbha·vey·yun सततंsa·ta·taṃ समितंsa·mi·taṃ दानंdā·naṃ पतिpa·ti मानसंmā·na·saṃ ठपितंṭha·pi·taṃ होति।ho·ti

    Na hi, mahārāja, rañño vessantarassa cittaṁ rāgavasena pavattati, na dosavasena pavattati, na mohavasena pavattati, na mānavasena pavattati, na diṭṭhivasena pavattati, na kilesavasena pavattati, na vitakkavasena pavattati, na arativasena pavattati, atha kho dānavasena bahulaṁ pavattati ‘kinti anāgatā yācakā mama santike āgaccheyyuṁ, āgatā ca yācakā yathākāmaṁ labhitvā attamanā bhaveyyun’ti satataṁ samitaṁ dānaṁ pati mānasaṁ ṭhapitaṁ hoti.

    (Pāli only)

  51. 51

    रञ्ञो,rañ·ño महाराज,ma·hā·rā·ja वेस्सन्तरस्सves·san·ta·ras·sa सततंsa·ta·taṃ समितंsa·mi·taṃ दससुda·sa·su ठानेसुṭhā·ne·su मानसंmā·na·saṃ ठपितंṭha·pi·taṃ होतिho·ti दमेda·me समेsa·me खन्तियंkhan·ti·yaṃ संवरेsaṃ·va·re यमेya·me नियमेni·ya·me अक्कोधेak·ko·dhe अविहिंसायंa·vi·hiṃ·sā·yaṃ सच्चेsac·ce सोचेय्ये।so·cey·ye

    Rañño, mahārāja, vessantarassa satataṁ samitaṁ dasasu ṭhānesu mānasaṁ ṭhapitaṁ hoti dame same khantiyaṁ saṁvare yame niyame akkodhe avihiṁsāyaṁ sacce soceyye.

    (Pāli only)

  52. 52

    रञ्ञो,rañ·ño महाराज,ma·hā·rā·ja वेस्सन्तरस्सves·san·ta·ras·sa कामेसनाkā·me·sa·nā पहीना,pa·hī·nā भवेसनाbha·ve·sa·nā पटिप्पस्सद्धा,pa·ṭip·pas·sad·dhā ब्रह्मचरियेसनाययेवbrah·ma·ca·ri·ye·sa·nā·ya·ye·va उस्सुक्कंus·suk·kaṃ आपन्नो,ā·pan·no रञ्ञो,rañ·ño महाराज,ma·hā·rā·ja वेस्सन्तरस्सves·san·ta·ras·sa अत्तरक्खाat·ta·rak·khā पहीना,pa·hī·nā सब्बसत्तरक्खायsab·ba·sat·ta·rak·khā·ya उस्सुक्कंus·suk·kaṃ आपन्नोā·pan·no ‘किन्तिkin·ti इमेi·me सत्ताsat·tā समग्गाsa·mag·gā अस्सुas·su अरोगाa·ro·gā सधनाsa·dha·nā दीघायुका’तिdī·ghā·yu·kā बहुलंयेवba·hu·laṃ·ye·va मानसंmā·na·saṃ पवत्तति।pa·vat·ta·ti

    Rañño, mahārāja, vessantarassa kāmesanā pahīnā, bhavesanā paṭippassaddhā, brahmacariyesanāyayeva ussukkaṁ āpanno, rañño, mahārāja, vessantarassa attarakkhā pahīnā, sabbasattarakkhāya ussukkaṁ āpanno ‘kinti ime sattā samaggā assu arogā sadhanā dīghāyukā’ti bahulaṁyeva mānasaṁ pavattati.

    (Pāli only)

  53. 53

    ददमानोda·da·mā·no च,ca महाराज,ma·hā·rā·ja वेस्सन्तरोves·san·ta·ro राजाrā·jā तंtaṃ दानंdā·naṃ नna भवसम्पत्तिहेतुbha·va·sam·pat·ti·he·tu देति,de·ti नna धनहेतुdha·na·he·tu देति,de·ti नna पटिदानहेतुpa·ṭi·dā·na·he·tu देति,de·ti नna उपलापनहेतुu·pa·lā·pa·na·he·tu देति,de·ti नna आयुहेतुā·yu·he·tu देति,de·ti नna वण्णहेतुvaṇ·ṇa·he·tu देति,de·ti नna सुखहेतुsu·kha·he·tu देति,de·ti नna बलहेतुba·la·he·tu देति,de·ti नna यसहेतुya·sa·he·tu देति,de·ti नna पुत्तहेतुput·ta·he·tu देति,de·ti नna धीतुहेतुdhī·tu·he·tu देति,de·ti अथa·tha खोkho सब्बञ्ञुतञाणहेतुsab·bañ·ñu·ta·ñā·ṇa·he·tu सब्बञ्ञुतञाणरतनस्सsab·bañ·ñu·ta·ñā·ṇa·ra·ta·nas·sa कारणाkā·ra·ṇā एवरूपेe·va·rū·pe अतुलविपुलानुत्तरेa·tu·la·vi·pu·lā·nut·ta·re दानवरेdā·na·va·re अदासि,a·dā·si सब्बञ्ञुतंsab·bañ·ñu·taṃ पत्तोpat·to चca इमंi·maṃ गाथंgā·thaṃ अभासि—a·bhā·si

    Dadamāno ca, mahārāja, vessantaro rājā taṁ dānaṁ na bhavasampattihetu deti, na dhanahetu deti, na paṭidānahetu deti, na upalāpanahetu deti, na āyuhetu deti, na vaṇṇahetu deti, na sukhahetu deti, na balahetu deti, na yasahetu deti, na puttahetu deti, na dhītuhetu deti, atha kho sabbaññutañāṇahetu sabbaññutañāṇaratanassa kāraṇā evarūpe atulavipulānuttare dānavare adāsi, sabbaññutaṁ patto ca imaṁ gāthaṁ abhāsi—

    (Pāli only)

  54. 54

    ‘जालिंjā·liṃ कण्हाजिनंkaṇ·hā·ji·naṃ धीतं,dhī·taṃ

    ‘Jāliṁ kaṇhājinaṁ dhītaṁ,

    (Pāli only)

  55. 55

    मद्दिदेविंmad·di·de·viṃ पतिब्बतं;pa·tib·ba·taṃ

    maddideviṁ patibbataṁ;

    (Pāli only)

  56. 56

    चजमानोca·ja·mā·no नna चिन्तेसिं,cin·te·siṃ

    Cajamāno na cintesiṁ,

    (Pāli only)

  57. 57

    बोधियायेवbo·dhi·yā·ye·va कारणा’ति।kā·ra·ṇā

    bodhiyāyeva kāraṇā’ti.

    (Pāli only)

  58. 58

    वेस्सन्तरो,ves·san·ta·ro महाराज,ma·hā·rā·ja राजाrā·jā अक्कोधेनak·ko·dhe·na कोधंko·dhaṃ जिनाति,ji·nā·ti असाधुंa·sā·dhuṃ साधुनाsā·dhu·nā जिनाति,ji·nā·ti कदरियंka·da·ri·yaṃ दानेनdā·ne·na जिनाति,ji·nā·ti अलिकवादिनंa·li·ka·vā·di·naṃ सच्चेनsac·ce·na जिनाति,ji·nā·ti सब्बंsab·baṃ अकुसलंa·ku·sa·laṃ कुसलेनku·sa·le·na जिनाति।ji·nā·ti

    Vessantaro, mahārāja, rājā akkodhena kodhaṁ jināti, asādhuṁ sādhunā jināti, kadariyaṁ dānena jināti, alikavādinaṁ saccena jināti, sabbaṁ akusalaṁ kusalena jināti.

    (Pāli only)

  59. 59

    तस्सtas·sa एवंe·vaṃ ददमानस्सda·da·mā·nas·sa धम्मानुगतस्सdham·mā·nu·ga·tas·sa धम्मसीसकस्सdham·ma·sī·sa·kas·sa दाननिस्सन्दबलवdā·na·nis·san·da·ba·la·va वीरियविपुलविप्फारेनvī·ri·ya·vi·pu·la·vip·phā·re·na हेट्ठाheṭ·ṭhā महावाताma·hā·vā·tā सञ्चलन्तिsañ·ca·lan·ti सणिकंsa·ṇi·kaṃ सणिकंsa·ṇi·kaṃ सकिंsa·kiṃ सकिंsa·kiṃ आकुलाकुलाā·ku·lā·ku·lā वायन्तिvā·yan·ti ओनमन्तिo·na·man·ti उन्नमन्तिun·na·man·ti विनमन्ति,vi·na·man·ti छिन्नपत्तपादपाchin·na·pat·ta·pā·da·pā पपतन्ति,pa·pa·tan·ti गुम्बंgum·baṃ गुम्बंgum·baṃ वलाहकाva·lā·ha·kā गगनेga·ga·ne सन्धावन्ति,san·dhā·van·ti रजोसञ्चिताra·jo·sañ·ci·tā वाताvā·tā दारुणाdā·ru·ṇā होन्ति,hon·ti गगनंga·ga·naṃ उप्पीळिताup·pī·ḷi·tā वाताvā·tā वायन्ति,vā·yan·ti सहसाsa·ha·sā धमधमायन्ति,dha·ma·dha·mā·yan·ti महाभीमोma·hā·bhī·mo सद्दोsad·do निच्छरति,nic·cha·ra·ti तेसुte·su वातेसुvā·te·su कुपितेसुku·pi·te·su उदकंu·da·kaṃ सणिकंsa·ṇi·kaṃ सणिकंsa·ṇi·kaṃ चलति,ca·la·ti उदकेu·da·ke चलितेca·li·te खुब्भन्तिkhub·bhan·ti मच्छकच्छपा,mac·cha·kac·cha·pā यमकयमकाya·ma·ka·ya·ma·kā ऊमियोū·mi·yo जायन्ति,jā·yan·ti जलचराja·la·ca·rā सत्ताsat·tā तसन्ति,ta·san·ti जलवीचिja·la·vī·ci युगनद्धोyu·ga·nad·dho वत्तति,vat·ta·ti वीचिनादोvī·ci·nā·do पवत्तति,pa·vat·ta·ti घोराgho·rā बुब्बुळाbub·bu·ḷā उट्ठहन्ति,uṭ·ṭha·han·ti फेणमालाphe·ṇa·mā·lā भवन्ति,bha·van·ti उत्तरतिut·ta·ra·ti महासमुद्दो,ma·hā·sa·mud·do दिसाविदिसंdi·sā·vi·di·saṃ धावतिdhā·va·ti उदकं,u·da·kaṃ उद्धंसोतपटिसोतमुखाud·dhaṃ·so·ta·pa·ṭi·so·ta·mu·khā सन्दन्तिsan·dan·ti सलिलधारा,sa·li·la·dhā·rā तसन्तिta·san·ti असुराa·su·rā गरुळाga·ru·ḷā नागाnā·gā यक्खा,yak·khā उब्बिज्जन्तिub·bij·jan·ti ‘किंkiṃ नुnu खो,kho कथंka·thaṃ नुnu खो,kho सागरोsā·ga·ro विपरिवत्तती’ति,vi·pa·ri·vat·ta·tī गमनपथमेसन्तिga·ma·na·pa·tha·me·san·ti भीतचित्ता,bhī·ta·cit·tā खुभितेkhu·bhi·te लुळितेlu·ḷi·te जलधारेja·la·dhā·re पकम्पतिpa·kam·pa·ti महापथवीma·hā·pa·tha·vī सनगाsa·na·gā ससागरा,sa·sā·ga·rā परिवत्ततिpa·ri·vat·ta·ti सिनेरुगिरिsi·ne·ru·gi·ri कूटसेलसिखरोkū·ṭa·se·la·si·kha·ro विनममानोvi·na·ma·mā·no होति,ho·ti विमनाvi·ma·nā होन्तिhon·ti अहिनकुलबिळारकोट्ठुकसूकरमिगपक्खिनो,a·hi·na·ku·la·bi·ḷā·ra·koṭ·ṭhu·ka·sū·ka·ra·mi·ga·pak·khi·no रुदन्तिru·dan·ti यक्खाyak·khā अप्पेसक्खा,ap·pe·sak·khā हसन्तिha·san·ti यक्खाyak·khā महेसक्खाma·he·sak·khā कम्पमानायkam·pa·mā·nā·ya महापथविया।ma·hā·pa·tha·vi·yā

    Tassa evaṁ dadamānassa dhammānugatassa dhammasīsakassa dānanissandabalava vīriyavipulavipphārena heṭṭhā mahāvātā sañcalanti saṇikaṁ saṇikaṁ sakiṁ sakiṁ ākulākulā vāyanti onamanti unnamanti vinamanti, chinnapattapādapā papatanti, gumbaṁ gumbaṁ valāhakā gagane sandhāvanti, rajosañcitā vātā dāruṇā honti, gaganaṁ uppīḷitā vātā vāyanti, sahasā dhamadhamāyanti, mahābhīmo saddo niccharati, tesu vātesu kupitesu udakaṁ saṇikaṁ saṇikaṁ calati, udake calite khubbhanti macchakacchapā, yamakayamakā ūmiyo jāyanti, jalacarā sattā tasanti, jalavīci yuganaddho vattati, vīcinādo pavattati, ghorā bubbuḷā uṭṭhahanti, pheṇamālā bhavanti, uttarati mahāsamuddo, disāvidisaṁ dhāvati udakaṁ, uddhaṁsotapaṭisotamukhā sandanti saliladhārā, tasanti asurā garuḷā nāgā yakkhā, ubbijjanti ‘kiṁ nu kho, kathaṁ nu kho, sāgaro viparivattatī’ti, gamanapathamesanti bhītacittā, khubhite luḷite jaladhāre pakampati mahāpathavī sanagā sasāgarā, parivattati sinerugiri kūṭaselasikharo vinamamāno hoti, vimanā honti ahinakulabiḷārakoṭṭhukasūkaramigapakkhino, rudanti yakkhā appesakkhā, hasanti yakkhā mahesakkhā kampamānāya mahāpathaviyā.

    (Pāli only)

  60. 60

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja महतिma·ha·ti महापरियोगेma·hā·pa·ri·yo·ge उद्धनगतेud·dha·na·ga·te उदकसम्पुण्णेu·da·ka·sam·puṇ·ṇe आकिण्णतण्डुलेā·kiṇ·ṇa·taṇ·ḍu·le हेट्ठतोheṭ·ṭha·to अग्गिag·gi जलमानोja·la·mā·no पठमंpa·ṭha·maṃ तावtā·va परियोगंpa·ri·yo·gaṃ सन्तापेति,san·tā·pe·ti परियोगोpa·ri·yo·go सन्तत्तोsan·tat·to उदकंu·da·kaṃ सन्तापेति,san·tā·pe·ti उदकंu·da·kaṃ सन्तत्तंsan·tat·taṃ तण्डुलंtaṇ·ḍu·laṃ सन्तापेति,san·tā·pe·ti तण्डुलंtaṇ·ḍu·laṃ सन्तत्तंsan·tat·taṃ उम्मुज्जतिum·muj·ja·ti निमुज्जति,ni·muj·ja·ti बुब्बुळकजातंbub·bu·ḷa·ka·jā·taṃ होति,ho·ti फेणमालाphe·ṇa·mā·lā उत्तरति;ut·ta·ra·ti

    Yathā, mahārāja, mahati mahāpariyoge uddhanagate udakasampuṇṇe ākiṇṇataṇḍule heṭṭhato aggi jalamāno paṭhamaṁ tāva pariyogaṁ santāpeti, pariyogo santatto udakaṁ santāpeti, udakaṁ santattaṁ taṇḍulaṁ santāpeti, taṇḍulaṁ santattaṁ ummujjati nimujjati, bubbuḷakajātaṁ hoti, pheṇamālā uttarati;

    (Pāli only)

  61. 61

    एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja वेस्सन्तरोves·san·ta·ro राजाrā·jā यंyaṃ लोकेlo·ke दुच्चजं,duc·ca·jaṃ तंtaṃ चजि,ca·ji तस्सtas·sa तंtaṃ दुच्चजंduc·ca·jaṃ चजन्तस्सca·jan·tas·sa दानस्सdā·nas·sa सभावनिस्सन्देनsa·bhā·va·nis·san·de·na हेट्ठाheṭ·ṭhā महावाताma·hā·vā·tā धारेतुंdhā·re·tuṃ नna विसहन्ताvi·sa·han·tā परिकुप्पिंसु,pa·ri·kup·piṃ·su महावातेसुma·hā·vā·te·su परिकुपितेसुpa·ri·ku·pi·te·su उदकंu·da·kaṃ कम्पि,kam·pi उदकेu·da·ke कम्पितेkam·pi·te महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पि,kam·pi इतिi·ti तदाta·dā महावाताma·hā·vā·tā चca उदकञ्चu·da·kañ·ca महापथवीma·hā·pa·tha·vī चातिcā·ti इमेi·me तयोta·yo एकमनाe·ka·ma·nā वियvi·ya अहेसुंa·he·suṃ महादाननिस्सन्देनma·hā·dā·na·nis·san·de·na विपुलबलवीरियेनvi·pu·la·ba·la·vī·ri·ye·na नत्थेदिसो,nat·the·di·so महाराज,ma·hā·rā·ja अञ्ञस्सañ·ñas·sa दानानुभावो,dā·nā·nu·bhā·vo यथाya·thā वेस्सन्तरस्सves·san·ta·ras·sa रञ्ञोrañ·ño महादानानुभावो।ma·hā·dā·nā·nu·bhā·vo

    evameva kho, mahārāja, vessantaro rājā yaṁ loke duccajaṁ, taṁ caji, tassa taṁ duccajaṁ cajantassa dānassa sabhāvanissandena heṭṭhā mahāvātā dhāretuṁ na visahantā parikuppiṁsu, mahāvātesu parikupitesu udakaṁ kampi, udake kampite mahāpathavī kampi, iti tadā mahāvātā ca udakañca mahāpathavī cāti ime tayo ekamanā viya ahesuṁ mahādānanissandena vipulabalavīriyena natthediso, mahārāja, aññassa dānānubhāvo, yathā vessantarassa rañño mahādānānubhāvo.

    (Pāli only)

  62. 62

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja महियाma·hi·yā बहुविधाba·hu·vi·dhā मणयोma·ṇa·yo विज्जन्ति।vij·jan·ti

    Yathā, mahārāja, mahiyā bahuvidhā maṇayo vijjanti.

    (Pāli only)

  63. 63

    सेय्यथिदं—sey·ya·thi·daṃ

    Seyyathidaṁ—

    (Pāli only)

  64. 64

    इन्दनीलोin·da·nī·lo महानीलोma·hā·nī·lo जोतिरसोjo·ti·ra·so वेळुरियोve·ḷu·ri·yo उम्मापुप्फोum·mā·pup·pho सिरीसपुप्फोsi·rī·sa·pup·pho मनोहरोma·no·ha·ro सूरियकन्तोsū·ri·ya·kan·to चन्दकन्तोcan·da·kan·to वजिरोva·ji·ro खज्जोपनकोkhaj·jo·pa·na·ko फुस्सरागोphus·sa·rā·go लोहितङ्गोlo·hi·taṅ·go मसारगल्लोति,ma·sā·ra·gal·lo·ti एतेe·te सब्बेsab·be अतिक्कम्मa·tik·kam·ma चक्कवत्तिमणिcak·ka·vat·ti·ma·ṇi अग्गमक्खायति,ag·ga·mak·khā·ya·ti चक्कवत्तिमणि,cak·ka·vat·ti·ma·ṇi महाराज,ma·hā·rā·ja समन्ताsa·man·tā योजनंyo·ja·naṃ ओभासेति।o·bhā·se·ti

    indanīlo mahānīlo jotiraso veḷuriyo ummāpuppho sirīsapuppho manoharo sūriyakanto candakanto vajiro khajjopanako phussarāgo lohitaṅgo masāragalloti, ete sabbe atikkamma cakkavattimaṇi aggamakkhāyati, cakkavattimaṇi, mahārāja, samantā yojanaṁ obhāseti.

    (Pāli only)

  65. 65

    एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja यंyaṃ किञ्चिkiñ·ci महियाma·hi·yā दानंdā·naṃ विज्जतिvij·ja·ti अपिa·pi असदिसदानंa·sa·di·sa·dā·naṃ परमं,pa·ra·maṃ तंtaṃ सब्बंsab·baṃ अतिक्कम्मa·tik·kam·ma वेस्सन्तरस्सves·san·ta·ras·sa रञ्ञोrañ·ño महादानंma·hā·dā·naṃ अग्गमक्खायति,ag·ga·mak·khā·ya·ti वेस्सन्तरस्स,ves·san·ta·ras·sa महाराज,ma·hā·rā·ja रञ्ञोrañ·ño महादानेma·hā·dā·ne दीयमानेdī·ya·mā·ne सत्तक्खत्तुंsat·tak·khat·tuṃ महापथवीma·hā·pa·tha·vī कम्पिता”ति।kam·pi·tā

    Evameva kho, mahārāja, yaṁ kiñci mahiyā dānaṁ vijjati api asadisadānaṁ paramaṁ, taṁ sabbaṁ atikkamma vessantarassa rañño mahādānaṁ aggamakkhāyati, vessantarassa, mahārāja, rañño mahādāne dīyamāne sattakkhattuṁ mahāpathavī kampitā”ti.

    (Pāli only)

  66. 66

    “अच्छरियं,ac·cha·ri·yaṃ भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na बुद्धानं,bud·dhā·naṃ अब्भुतं,ab·bhu·taṃ भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na बुद्धानं,bud·dhā·naṃ यंyaṃ तथागतोta·thā·ga·to बोधिसत्तोbo·dhi·sat·to समानोsa·mā·no असमोa·sa·mo लोकेनlo·ke·na एवङ्खन्तिe·vaṅ·khan·ti एवंचित्तोe·vaṃ·cit·to एवंअधिमुत्तिe·vaṃ·a·dhi·mut·ti एवंअधिप्पायो,e·vaṃ·a·dhip·pā·yo बोधिसत्तानं,bo·dhi·sat·tā·naṃ भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na परक्कमोpa·rak·ka·mo दक्खापितो,dak·khā·pi·to पारमीpā·ra·mī चca जिनानंji·nā·naṃ भिय्योbhiy·yo ओभासिता,o·bhā·si·tā चरियंca·ri·yaṃ चरतोपिca·ra·to·pi तावtā·va तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa सदेवकेsa·de·va·ke लोकेlo·ke सेट्ठभावोseṭ·ṭha·bhā·vo अनुदस्सितो।a·nu·das·si·to

    “Acchariyaṁ, bhante nāgasena, buddhānaṁ, abbhutaṁ, bhante nāgasena, buddhānaṁ, yaṁ tathāgato bodhisatto samāno asamo lokena evaṅkhanti evaṁcitto evaṁadhimutti evaṁadhippāyo, bodhisattānaṁ, bhante nāgasena, parakkamo dakkhāpito, pāramī ca jinānaṁ bhiyyo obhāsitā, cariyaṁ caratopi tāva tathāgatassa sadevake loke seṭṭhabhāvo anudassito.

    (Pāli only)

  67. 67

    साधु,sā·dhu भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na थोमितंtho·mi·taṃ जिनसासनं,ji·na·sā·sa·naṃ जोतिताjo·ti·tā जिनपारमी,ji·na·pā·ra·mī छिन्नोchin·no तित्थियानंtit·thi·yā·naṃ वादगण्ठि,vā·da·gaṇ·ṭhi भिन्नोbhin·no परापवादकुम्भो,pa·rā·pa·vā·da·kum·bho पञ्होpañ·ho गम्भीरोgam·bhī·ro उत्तानीकतो,ut·tā·nī·ka·to गहनंga·ha·naṃ अगहनंa·ga·ha·naṃ कतं,ka·taṃ सम्माsam·mā लद्धंlad·dhaṃ जिनपुत्तानंji·na·put·tā·naṃ निब्बाहनं,nib·bā·ha·naṃ एवमेतं,e·va·me·taṃ गणिवरपवर,ga·ṇi·va·ra·pa·va·ra तथाta·thā सम्पटिच्छामा”ति।sam·pa·ṭic·chā·mā

    Sādhu, bhante nāgasena, thomitaṁ jinasāsanaṁ, jotitā jinapāramī, chinno titthiyānaṁ vādagaṇṭhi, bhinno parāpavādakumbho, pañho gambhīro uttānīkato, gahanaṁ agahanaṁ kataṁ, sammā laddhaṁ jinaputtānaṁ nibbāhanaṁ, evametaṁ, gaṇivarapavara, tathā sampaṭicchāmā”ti.

    (Pāli only)

  68. 68

    पथविचलनपञ्होpa·tha·vi·ca·la·na·pañ·ho चतुत्थो।ca·tut·tho

    Pathavicalanapañho catuttho.

    (Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.