Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon
Linked Discourses 35 100 संयुत्त निकाय 35।1 100
Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201
Kāmaguṇasutta
Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary.
Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778 · Hide pronunciation
-
1
Linked Discourses 35.117
-
2
12। लोककामगुणवग्गlo·ka·kā·ma·gu·ṇa·vag·ga
12. Lokakāmaguṇavagga
-
3
कामगुणसुत्तkā·ma·gu·ṇa·sut·ta
Kāmaguṇasutta
-
4
“पुब्बेवpub·be·va मे,me भिक्खवे,bhik·kha·ve सम्बोधाsam·bo·dhā अनभिसम्बुद्धस्सa·na·bhi·sam·bud·dhas·sa बोधिसत्तस्सेवbo·dhi·sat·tas·se·va सतोsa·to एतदहोसि:e·ta·da·ho·si
“Pubbeva me, bhikkhave, sambodhā anabhisambuddhassa bodhisattasseva sato etadahosi:
“Mendicants, before my awakening—when I was still unawakened but intent on awakening—I thought:
-
5
‘येमेye·me पञ्चpañ·ca कामगुणाkā·ma·gu·ṇā चेतसोce·ta·so सम्फुट्ठपुब्बाsam·phuṭ·ṭha·pub·bā अतीताa·tī·tā निरुद्धाni·rud·dhā विपरिणता,vi·pa·ri·ṇa·tā तत्रtat·ra मेme चित्तंcit·taṃ बहुलंba·hu·laṃ गच्छमानंgac·cha·mā·naṃ गच्छेय्यgac·chey·ya पच्चुप्पन्नेसुpac·cup·pan·ne·su वाvā अप्पंap·paṃ वाvā अनागतेसु’।a·nā·ga·te·su
‘yeme pañca kāmaguṇā cetaso samphuṭṭhapubbā atītā niruddhā vipariṇatā, tatra me cittaṁ bahulaṁ gacchamānaṁ gaccheyya paccuppannesu vā appaṁ vā anāgatesu’.
‘My mind might often stray toward the five kinds of sensual stimulation that I formerly experienced—which have passed, ceased, and perished—or to those in the present, or in the future a little.’
- 6
-
7
‘येमेye·me पञ्चpañ·ca कामगुणाkā·ma·gu·ṇā चेतसोce·ta·so सम्फुट्ठपुब्बाsam·phuṭ·ṭha·pub·bā अतीताa·tī·tā निरुद्धाni·rud·dhā विपरिणता,vi·pa·ri·ṇa·tā तत्रtat·ra मेme अत्तरूपेनat·ta·rū·pe·na अप्पमादोap·pa·mā·do सतिsa·ti चेतसोce·ta·so आरक्खोā·rak·kho करणीयो’।ka·ra·ṇī·yo
‘yeme pañca kāmaguṇā cetaso samphuṭṭhapubbā atītā niruddhā vipariṇatā, tatra me attarūpena appamādo sati cetaso ārakkho karaṇīyo’.
‘In my own way I should practice diligence, mindfulness, and protecting the mind regarding the five kinds of sensual stimulation that I formerly experienced—which have passed, ceased, and perished.’
-
8
तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve तुम्हाकम्पिtum·hā·kam·pi येye तेte पञ्चpañ·ca कामगुणाkā·ma·gu·ṇā चेतसोce·ta·so सम्फुट्ठपुब्बाsam·phuṭ·ṭha·pub·bā अतीताa·tī·tā निरुद्धाni·rud·dhā विपरिणता,vi·pa·ri·ṇa·tā तत्रtat·ra वोvo चित्तंcit·taṃ बहुलंba·hu·laṃ गच्छमानंgac·cha·mā·naṃ गच्छेय्यgac·chey·ya पच्चुप्पन्नेसुpac·cup·pan·ne·su वाvā अप्पंap·paṃ वाvā अनागतेसु।a·nā·ga·te·su
Tasmātiha, bhikkhave, tumhākampi ye te pañca kāmaguṇā cetaso samphuṭṭhapubbā atītā niruddhā vipariṇatā, tatra vo cittaṁ bahulaṁ gacchamānaṁ gaccheyya paccuppannesu vā appaṁ vā anāgatesu.
So, mendicants, your minds might also often stray toward the five kinds of sensual stimulation that you formerly experienced—which have passed, ceased, and perished—or to those in the present, or in the future a little.
-
9
तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve तुम्हाकम्पिtum·hā·kam·pi येye तेte पञ्चpañ·ca कामगुणाkā·ma·gu·ṇā चेतसोce·ta·so सम्फुट्ठपुब्बाsam·phuṭ·ṭha·pub·bā अतीताa·tī·tā निरुद्धाni·rud·dhā विपरिणता,vi·pa·ri·ṇa·tā तत्रtat·ra वोvo अत्तरूपेहिat·ta·rū·pe·hi अप्पमादोap·pa·mā·do सतिsa·ti चेतसोce·ta·so आरक्खोā·rak·kho करणीयो।ka·ra·ṇī·yo
Tasmātiha, bhikkhave, tumhākampi ye te pañca kāmaguṇā cetaso samphuṭṭhapubbā atītā niruddhā vipariṇatā, tatra vo attarūpehi appamādo sati cetaso ārakkho karaṇīyo.
So in your own way you should practice diligence, mindfulness, and protecting the mind regarding the five kinds of sensual stimulation that you formerly experienced—which have passed, ceased, and perished.
-
10
तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be यत्थyat·tha चक्खुcak·khu चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti रूपसञ्ञाrū·pa·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be …पे…pe
Tasmātiha, bhikkhave, se āyatane veditabbe yattha cakkhu ca nirujjhati, rūpasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe …pe…
So you should understand that dimension where the eye ceases and perception of sights fades away.
-
11
यत्थyat·tha जिव्हाjiv·hā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti रससञ्ञाra·sa·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be …पे…pe
yattha jivhā ca nirujjhati, rasasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe …pe…
You should understand that dimension where the ear … nose … tongue … body …
-
12
यत्थyat·tha मनोma·no चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti धम्मसञ्ञाdham·ma·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बे”ति।ve·di·tab·be
yattha mano ca nirujjhati, dhammasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe”ti.
- 13
- 14
-
15
“इदंi·daṃ खोkho नो,no आवुसो,ā·vu·so भगवाbha·ga·vā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसंud·de·saṃ उद्दिसित्वाud·di·sit·vā वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभजित्वाa·vi·bha·jit·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā विहारंvi·hā·raṃ पविट्ठो:pa·viṭ·ṭho
“idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
“The Buddha gave this brief summary, then entered his dwelling without explaining the meaning in detail. …
-
16
‘तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be यत्थyat·tha चक्खुcak·khu चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti रूपसञ्ञाrū·pa·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be …पे…pe
‘tasmātiha, bhikkhave, se āyatane veditabbe yattha cakkhu ca nirujjhati, rūpasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe …pe…
(Pāli only)
- 17
-
18
यत्थyat·tha मनोma·no चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti धम्मसञ्ञाdham·ma·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बे’ति।ve·di·tab·be
yattha mano ca nirujjhati, dhammasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe’ti.
(Pāli only)
-
19
कोko नुnu खोkho इमस्सi·mas·sa भगवताbha·ga·va·tā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसस्सud·de·sas·sa उद्दिट्ठस्सud·diṭ·ṭhas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभत्तस्सa·vi·bhat·tas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ विभजेय्या”ति?vi·bha·jey·yā
Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyā”ti?
Who can explain in detail the meaning of this brief summary given by the Buddha?”
- 20
-
21
“अयंa·yaṃ खोkho आयस्माā·yas·mā आनन्दोā·nan·do सत्थुsat·thu चेवce·va संवण्णितो,saṃ·vaṇ·ṇi·to सम्भावितोsam·bhā·vi·to चca विञ्ञूनंviñ·ñū·naṃ सब्रह्मचारीनं।sab·rah·ma·cā·rī·naṃ
“ayaṁ kho āyasmā ānando satthu ceva saṁvaṇṇito, sambhāvito ca viññūnaṁ sabrahmacārīnaṁ.
“This Venerable Ānanda is praised by the Buddha and esteemed by his sensible spiritual companions.
-
22
पहोतिpa·ho·ti चायस्माcā·yas·mā आनन्दोā·nan·do इमस्सi·mas·sa भगवताbha·ga·va·tā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसस्सud·de·sas·sa उद्दिट्ठस्सud·diṭ·ṭhas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभत्तस्सa·vi·bhat·tas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ विभजितुं।vi·bha·ji·tuṃ
Pahoti cāyasmā ānando imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.
He is capable of explaining in detail the meaning of this brief summary given by the Buddha.
-
23
यन्नूनyan·nū·na मयंma·yaṃ येनायस्माye·nā·yas·mā आनन्दोā·nan·do तेनुपसङ्कमेय्याम;te·nu·pa·saṅ·ka·mey·yā·ma उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ आनन्दंā·nan·daṃ एतमत्थंe·ta·mat·thaṃ पटिपुच्छेय्यामा”ति।pa·ṭi·puc·chey·yā·mā
Yannūna mayaṁ yenāyasmā ānando tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāmā”ti.
-
24
अथa·tha खोkho तेte भिक्खूbhik·khū येनायस्माye·nā·yas·mā आनन्दोā·nan·do तेनुपसङ्कमिंसु;te·nu·pa·saṅ·ka·miṃ·su उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā आयस्मताā·yas·ma·tā आनन्देनā·nan·de·na सद्धिंsad·dhiṃ सम्मोदिंसु।sam·mo·diṃ·su
Atha kho te bhikkhū yenāyasmā ānando tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā āyasmatā ānandena saddhiṁ sammodiṁsu.
Then those mendicants went to Ānanda, and exchanged greetings with him.
-
25
सम्मोदनीयंsam·mo·da·nī·yaṃ कथंka·thaṃ सारणीयंsā·ra·ṇī·yaṃ वीतिसारेत्वाvī·ti·sā·ret·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदिंसु।ni·sī·diṃ·su एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नाni·sin·nā खोkho तेte भिक्खूbhik·khū आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ आनन्दंā·nan·daṃ एतदवोचुं:e·ta·da·vo·cuṃ
Sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū āyasmantaṁ ānandaṁ etadavocuṁ:
When the greetings and polite conversation were over, they sat down to one side. They told him what had happened, and said,
-
26
“इदंi·daṃ खोkho नो,no आवुसोā·vu·so आनन्द,ā·nan·da भगवाbha·ga·vā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसंud·de·saṃ उद्दिसित्वाud·di·sit·vā वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभजित्वाa·vi·bha·jit·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā विहारंvi·hā·raṃ पविट्ठो:pa·viṭ·ṭho
“Idaṁ kho no, āvuso ānanda, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
(Pāli only)
-
27
‘तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be यत्थyat·tha चक्खुcak·khu चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti रूपसञ्ञाrū·pa·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be …पे…pe
‘tasmātiha, bhikkhave, se āyatane veditabbe yattha cakkhu ca nirujjhati, rūpasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe …pe…
(Pāli only)
- 28
-
29
यत्थyat·tha मनोma·no चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti धम्मसञ्ञाdham·ma·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बे’ति।ve·di·tab·be
yattha mano ca nirujjhati, dhammasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe’ti.
(Pāli only)
- 30
-
31
‘इदंi·daṃ खोkho नो,no आवुसो,ā·vu·so भगवाbha·ga·vā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसंud·de·saṃ उद्दिसित्वाud·di·sit·vā वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभजित्वाa·vi·bha·jit·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā विहारंvi·hā·raṃ पविट्ठो:pa·viṭ·ṭho
‘idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
(Pāli only)
-
32
“तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be यत्थyat·tha चक्खुcak·khu चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti रूपसञ्ञाrū·pa·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be …पे…pe
“tasmātiha, bhikkhave, se āyatane veditabbe yattha cakkhu ca nirujjhati, rūpasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe …pe…
(Pāli only)
- 33
-
34
यत्थyat·tha मनोma·no चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti धम्मसञ्ञाdham·ma·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बे”ति।ve·di·tab·be
yattha mano ca nirujjhati, dhammasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe”ti.
(Pāli only)
-
35
कोko नुnu खोkho इमस्सi·mas·sa भगवताbha·ga·va·tā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसस्सud·de·sas·sa उद्दिट्ठस्सud·diṭ·ṭhas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभत्तस्सa·vi·bhat·tas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ विभजेय्या’ति?vi·bha·jey·yā
Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyā’ti?
(Pāli only)
- 36
- 37
-
38
पहोतिpa·ho·ti चायस्माcā·yas·mā आनन्दोā·nan·do इमस्सi·mas·sa भगवताbha·ga·va·tā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसस्सud·de·sas·sa उद्दिट्ठस्सud·diṭ·ṭhas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभत्तस्सa·vi·bhat·tas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ विभजितुं।vi·bha·ji·tuṃ
Pahoti cāyasmā ānando imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.
(Pāli only)
-
39
यन्नूनyan·nū·na मयंma·yaṃ येनायस्माye·nā·yas·mā आनन्दोā·nan·do तेनुपसङ्कमेय्याम;te·nu·pa·saṅ·ka·mey·yā·ma उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ आनन्दंā·nan·daṃ एतमत्थंe·ta·mat·thaṃ पटिपुच्छेय्यामा’ति।pa·ṭi·puc·chey·yā·mā
Yannūna mayaṁ yenāyasmā ānando tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāmā’ti.
(Pāli only)
-
40
विभजतायस्माvi·bha·ja·tā·yas·mā आनन्दो”ति।ā·nan·do
Vibhajatāyasmā ānando”ti.
-
41
“सेय्यथापि,sey·ya·thā·pi आवुसो,ā·vu·so पुरिसोpu·ri·so सारत्थिकोsā·rat·thi·ko सारगवेसीsā·ra·ga·ve·sī सारपरियेसनंsā·ra·pa·ri·ye·sa·naṃ चरमानोca·ra·mā·no महतोma·ha·to रुक्खस्सruk·khas·sa …पे…pe
“Seyyathāpi, āvuso, puriso sāratthiko sāragavesī sārapariyesanaṁ caramāno mahato rukkhassa …pe…
“Reverends, suppose there was a person in need of heartwood. …”
- 42
- 43
- 44
- 45
-
46
“यंyaṃ खोkho वो,vo आवुसो,ā·vu·so भगवाbha·ga·vā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसंud·de·saṃ उद्दिसित्वाud·di·sit·vā वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभजित्वाa·vi·bha·jit·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā विहारंvi·hā·raṃ पविट्ठो:pa·viṭ·ṭho
“Yaṁ kho vo, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
“Reverends, the Buddha gave this brief summary, then entered his dwelling without explaining the meaning in detail:
-
47
‘तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be यत्थyat·tha चक्खुcak·khu चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti रूपसञ्ञाrū·pa·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be …पे…pe
‘tasmātiha, bhikkhave, se āyatane veditabbe yattha cakkhu ca nirujjhati, rūpasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe …pe…
‘So you should understand that dimension where the eye ceases and perception of sights fades away. You should understand that dimension where the ear … nose … tongue … body …
-
48
यत्थyat·tha मनोma·no चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti धम्मसञ्ञाdham·ma·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बे’ति।ve·di·tab·be
yattha mano ca nirujjhati, dhammasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe’ti.
-
49
इमस्सi·mas·sa ख्वाहं,khvā·haṃ आवुसो,ā·vu·so भगवताbha·ga·va·tā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसस्सud·de·sas·sa उद्दिट्ठस्सud·diṭ·ṭhas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभत्तस्सa·vi·bhat·tas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ आजानामि।ā·jā·nā·mi
Imassa khvāhaṁ, āvuso, bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ ājānāmi.
And this is how I understand the detailed meaning of this summary.
- 50
-
51
‘तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बे,ve·di·tab·be यत्थyat·tha चक्खुcak·khu चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti रूपसञ्ञाrū·pa·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be …पे…pe
‘tasmātiha, bhikkhave, se āyatane veditabbe, yattha cakkhu ca nirujjhati, rūpasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe …pe…
‘So you should understand that dimension where the eye ceases and perception of sights fades away. You should understand that dimension where the ear … nose … tongue … body …
-
52
यत्थyat·tha मनोma·no चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti धम्मसञ्ञाdham·ma·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बे’ति।ve·di·tab·be
yattha mano ca nirujjhati, dhammasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe’ti.
-
53
अयंa·yaṃ खो,kho आवुसो,ā·vu·so भगवाbha·ga·vā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसंud·de·saṃ उद्दिसित्वाud·di·sit·vā वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभजित्वाa·vi·bha·jit·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā विहारंvi·hā·raṃ पविट्ठो:pa·viṭ·ṭho
Ayaṁ kho, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
The Buddha gave this brief summary, then entered his dwelling without explaining the meaning in detail.
-
54
‘तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be यत्थyat·tha चक्खुcak·khu चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti रूपसञ्ञाrū·pa·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be …पे…pe
‘tasmātiha, bhikkhave, se āyatane veditabbe yattha cakkhu ca nirujjhati, rūpasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe …pe…
(Pāli only)
-
55
यत्थyat·tha मनोma·no चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti धम्मसञ्ञाdham·ma·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बे’ति।ve·di·tab·be
yattha mano ca nirujjhati, dhammasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe’ti.
(Pāli only)
-
56
इमस्सi·mas·sa ख्वाहं,khvā·haṃ आवुसो,ā·vu·so भगवताbha·ga·va·tā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसस्सud·de·sas·sa उद्दिट्ठस्सud·diṭ·ṭhas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभत्तस्सa·vi·bhat·tas·sa एवंe·vaṃ वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ आजानामि।ā·jā·nā·mi
Imassa khvāhaṁ, āvuso, bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa evaṁ vitthārena atthaṁ ājānāmi.
And this is how I understand the detailed meaning of this summary.
- 57
-
58
उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā एतमत्थंe·ta·mat·thaṃ पुच्छेय्याथ।puc·chey·yā·tha
upasaṅkamitvā etamatthaṁ puccheyyātha.
(Pāli only)
- 59
-
60
“एवमावुसो”तिe·va·mā·vu·so खोkho तेte भिक्खूbhik·khū आयस्मतोā·yas·ma·to आनन्दस्सā·nan·das·sa पटिस्सुत्वाpa·ṭis·sut·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā येनye·na भगवाbha·ga·vā तेनुपसङ्कमिंसु;te·nu·pa·saṅ·ka·miṃ·su उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā भगवन्तंbha·ga·van·taṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदिंसु।ni·sī·diṃ·su एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नाni·sin·nā खोkho तेte भिक्खूbhik·khū भगवन्तंbha·ga·van·taṃ एतदवोचुं:e·ta·da·vo·cuṃ
“Evamāvuso”ti kho te bhikkhū āyasmato ānandassa paṭissutvā uṭṭhāyāsanā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ:
“Yes, reverend,” replied those mendicants. Then they rose from their seats and went to the Buddha, bowed, sat down to one side, and told him what had happened.
-
61
“यंyaṃ खोkho नो,no भन्ते,bhan·te भगवाbha·ga·vā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसंud·de·saṃ उद्दिसित्वाud·di·sit·vā वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभजित्वाa·vi·bha·jit·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā विहारंvi·hā·raṃ पविट्ठो:pa·viṭ·ṭho
“Yaṁ kho no, bhante, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
(Pāli only)
-
62
‘तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be यत्थyat·tha चक्खुcak·khu चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti रूपसञ्ञाrū·pa·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be …पे…pe
‘tasmātiha, bhikkhave, se āyatane veditabbe yattha cakkhu ca nirujjhati, rūpasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe …pe…
(Pāli only)
- 63
-
64
यत्थyat·tha मनोma·no चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti धम्मसञ्ञाdham·ma·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बे’ति,ve·di·tab·be तेसंte·saṃ नो,no भन्ते,bhan·te अम्हाकंam·hā·kaṃ अचिरपक्कन्तस्सa·ci·ra·pak·kan·tas·sa भगवतोbha·ga·va·to एतदहोसि:e·ta·da·ho·si
yattha mano ca nirujjhati, dhammasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe’ti, tesaṁ no, bhante, amhākaṁ acirapakkantassa bhagavato etadahosi:
(Pāli only)
-
65
‘इदंi·daṃ खोkho नो,no आवुसो,ā·vu·so भगवाbha·ga·vā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसंud·de·saṃ उद्दिसित्वाud·di·sit·vā वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभजित्वाa·vi·bha·jit·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā विहारंvi·hā·raṃ पविट्ठो:pa·viṭ·ṭho
‘idaṁ kho no, āvuso, bhagavā saṅkhittena uddesaṁ uddisitvā vitthārena atthaṁ avibhajitvā uṭṭhāyāsanā vihāraṁ paviṭṭho:
(Pāli only)
-
66
“तस्मातिह,tas·mā·ti·ha भिक्खवे,bhik·kha·ve सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be यत्थyat·tha चक्खुcak·khu चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti रूपसञ्ञाrū·pa·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बेve·di·tab·be …पे…pe
“tasmātiha, bhikkhave, se āyatane veditabbe yattha cakkhu ca nirujjhati, rūpasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe …pe…
(Pāli only)
-
67
यत्थyat·tha मनोma·no चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti धम्मसञ्ञाdham·ma·sañ·ñā चca निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti सेse आयतनेā·ya·ta·ne वेदितब्बे”ति।ve·di·tab·be
yattha mano ca nirujjhati, dhammasaññā ca nirujjhati, se āyatane veditabbe”ti.
(Pāli only)
-
68
कोko नुnu खोkho इमस्सi·mas·sa भगवताbha·ga·va·tā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसस्सud·de·sas·sa उद्दिट्ठस्सud·diṭ·ṭhas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभत्तस्सa·vi·bhat·tas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ विभजेय्या’ति?vi·bha·jey·yā
Ko nu kho imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajeyyā’ti?
(Pāli only)
- 69
- 70
-
71
पहोतिpa·ho·ti चायस्माcā·yas·mā आनन्दोā·nan·do इमस्सi·mas·sa भगवताbha·ga·va·tā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na उद्देसस्सud·de·sas·sa उद्दिट्ठस्सud·diṭ·ṭhas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ अविभत्तस्सa·vi·bhat·tas·sa वित्थारेनvit·thā·re·na अत्थंat·thaṃ विभजितुं।vi·bha·ji·tuṃ
Pahoti cāyasmā ānando imassa bhagavatā saṅkhittena uddesassa uddiṭṭhassa vitthārena atthaṁ avibhattassa vitthārena atthaṁ vibhajituṁ.
(Pāli only)
-
72
यन्नूनyan·nū·na मयंma·yaṃ येनायस्माye·nā·yas·mā आनन्दोā·nan·do तेनुपसङ्कमेय्याम;te·nu·pa·saṅ·ka·mey·yā·ma उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ आनन्दंā·nan·daṃ एतमत्थंe·ta·mat·thaṃ पटिपुच्छेय्यामा’ति।pa·ṭi·puc·chey·yā·mā
Yannūna mayaṁ yenāyasmā ānando tenupasaṅkameyyāma; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ etamatthaṁ paṭipuccheyyāmā’ti.
(Pāli only)
-
73
अथa·tha खोkho मयं,ma·yaṃ भन्ते,bhan·te येनायस्माye·nā·yas·mā आनन्दोā·nan·do तेनुपसङ्कमिम्ह;te·nu·pa·saṅ·ka·mim·ha उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ आनन्दंā·nan·daṃ एतमत्थंe·ta·mat·thaṃ पटिपुच्छिम्ह।pa·ṭi·puc·chim·ha
Atha kho mayaṁ, bhante, yenāyasmā ānando tenupasaṅkamimha; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ etamatthaṁ paṭipucchimha.
(Pāli only)
-
74
तेसंte·saṃ नो,no भन्ते,bhan·te आयस्मताā·yas·ma·tā आनन्देनā·nan·de·na इमेहिi·me·hi आकारेहि,ā·kā·re·hi इमेहिi·me·hi पदेहि,pa·de·hi इमेहिi·me·hi ब्यञ्जनेहिbyañ·ja·ne·hi अत्थोat·tho विभत्तो”ति।vi·bhat·to
Tesaṁ no, bhante, āyasmatā ānandena imehi ākārehi, imehi padehi, imehi byañjanehi attho vibhatto”ti.
Then they said, “And Ānanda explained the meaning to us in this manner, with these words and phrases.”
- 75
-
76
मञ्चेपिmañ·ce·pi तुम्हे,tum·he भिक्खवे,bhik·kha·ve एतमत्थंe·ta·mat·thaṃ पटिपुच्छेय्याथ,pa·ṭi·puc·chey·yā·tha अहम्पिa·ham·pi तंtaṃ एवमेवंe·va·me·vaṃ ब्याकरेय्यंbyā·ka·rey·yaṃ यथाya·thā तंtaṃ आनन्देनā·nan·de·na ब्याकतं।byā·ka·taṃ
Mañcepi tumhe, bhikkhave, etamatthaṁ paṭipuccheyyātha, ahampi taṁ evamevaṁ byākareyyaṁ yathā taṁ ānandena byākataṁ.
If you came to me and asked this question, I would answer it in exactly the same way as Ānanda.
- 77
-
78
चतुत्थं।ca·tut·thaṃ
Catutthaṁ.
(Pāli only)
Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.