Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon
Lesser Exposition 18 चूळनिद्देस 18
Chapter: 1234567891011121314151617181920212223
14. Posālamāṇavapucchāniddesa
Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary. There is no free English translation of this book, so it is shown in Pāli only.
Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245 · Show pronunciation
-
1
Cūḷaniddesa
-
2
Pārāyanavagganiddesa
-
3
Pucchāniddesa
-
4
14. Posālamāṇavapucchāniddesa
-
5
<b>Yo atītaṁ ādisati,</b>
(Pāli only)
-
6
(iccāyasmā posālo)
(Pāli only)
-
7
<b>Anejo chinnasaṁsayo;</b>
(Pāli only)
-
8
<b>Pāraguṁ sabbadhammānaṁ,</b>
(Pāli only)
- 9
-
10
<b>Yo atītaṁ ādisatī</b>ti.
(Pāli only)
-
11
<ब्>यो</ब्>ति यो सो भगवा सयम्भू।
<b>Yo</b>ti yo so bhagavā sayambhū.
(Pāli only)
-
12
अनाचरियको पुब्बे अननुस्सुतेसु धम्मेसु सामं सच्चानि अभिसम्बुज्झि, तत्थ च सब्बञ्ञुतं पत्तो, बलेसु च वसीभावं।
Anācariyako pubbe ananussutesu dhammesu sāmaṁ saccāni abhisambujjhi, tattha ca sabbaññutaṁ patto, balesu ca vasībhāvaṁ.
(Pāli only)
- 13
- 14
-
15
भगवा अत्तनो अतीतं एकम्पि जातिं आदिसति, द्वेपि जातियो आदिसति, तिस्सोपि जातियो आदिसति, चतस्सोपि जातियो आदिसति, पञ्चपि जातियो आदिसति, दसपि जातियो आदिसति, वीसम्पि जातियो आदिसति, तिंसम्पि जातियो आदिसति, चत्तालीसम्पि जातियो आदिसति, पञ्ञासम्पि जातियो आदिसति, जातिसतम्पि …पे…
Bhagavā attano atītaṁ ekampi jātiṁ ādisati, dvepi jātiyo ādisati, tissopi jātiyo ādisati, catassopi jātiyo ādisati, pañcapi jātiyo ādisati, dasapi jātiyo ādisati, vīsampi jātiyo ādisati, tiṁsampi jātiyo ādisati, cattālīsampi jātiyo ādisati, paññāsampi jātiyo ādisati, jātisatampi …pe…
(Pāli only)
-
16
jātisahassampi …
(Pāli only)
-
17
jātisatasahassampi …
(Pāli only)
-
18
anekepi saṁvaṭṭakappe …
(Pāli only)
-
19
anekepi vivaṭṭakappe …
(Pāli only)
-
20
अनेकेपि संवट्टविवट्टकप्पे आदिसति—
anekepi saṁvaṭṭavivaṭṭakappe ādisati—
(Pāli only)
-
21
“अमुत्रासिं एवंनामो एवङ्गोत्तो एवंवण्णो एवमाहारो एवंसुखदुक्खप्पटिसंवेदी एवमायुपरियन्तो, सो ततो चुतो अमुत्र उदपादिं;
“amutrāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto amutra udapādiṁ;
(Pāli only)
-
22
तत्रापासिं एवंनामो एवङ्गोत्तो एवंवण्णो एवमाहारो एवंसुखदुक्खप्पटिसंवेदी एवमायुपरियन्तो, सो ततो चुतो इधूपपन्नो”ति।
tatrāpāsiṁ evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto idhūpapanno”ti.
(Pāli only)
-
23
इति साकारं सउद्देसं अनेकविहितं पुब्बेनिवासं आदिसति।
Iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ ādisati.
(Pāli only)
- 24
- 25
- 26
-
27
अनेकेपि संवट्टविवट्टकप्पे आदिसति—
anekepi saṁvaṭṭavivaṭṭakappe ādisati—
(Pāli only)
-
28
“अमुत्रासि एवंनामो एवङ्गोत्तो एवंवण्णो एवमाहारो एवंसुखदुक्खप्पटिसंवेदी एवमायुपरियन्तो, सो ततो चुतो अमुत्र उदपादि;
“amutrāsi evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto amutra udapādi;
(Pāli only)
-
29
तत्रापासि एवंनामो एवङ्गोत्तो एवंवण्णो एवमाहारो एवंसुखदुक्खप्पटिसंवेदी एवमायुपरियन्तो, सो ततो चुतो इधूपपन्नो”ति।
tatrāpāsi evaṁnāmo evaṅgotto evaṁvaṇṇo evamāhāro evaṁsukhadukkhappaṭisaṁvedī evamāyupariyanto, so tato cuto idhūpapanno”ti.
(Pāli only)
-
30
इति साकारं सउद्देसं अनेकविहितं पुब्बेनिवासं आदिसति।
Iti sākāraṁ sauddesaṁ anekavihitaṁ pubbenivāsaṁ ādisati.
(Pāli only)
- 31
-
32
भगवा पञ्च जातकसतानि भासन्तो अत्तनो च परेसञ्च अतीतं आदिसति, महापदानियसुत्तन्तं भासन्तो अत्तनो च परेसञ्च अतीतं आदिसति, महासुदस्सनियसुत्तन्तं भासन्तो अत्तनो च परेसञ्च अतीतं आदिसति, महागोविन्दियसुत्तन्तं भासन्तो अत्तनो च परेसञ्च अतीतं आदिसति, मघदेवियसुत्तन्तं भासन्तो अत्तनो च परेसञ्च अतीतं आदिसति।
Bhagavā pañca jātakasatāni bhāsanto attano ca paresañca atītaṁ ādisati, mahāpadāniyasuttantaṁ bhāsanto attano ca paresañca atītaṁ ādisati, mahāsudassaniyasuttantaṁ bhāsanto attano ca paresañca atītaṁ ādisati, mahāgovindiyasuttantaṁ bhāsanto attano ca paresañca atītaṁ ādisati, maghadeviyasuttantaṁ bhāsanto attano ca paresañca atītaṁ ādisati.
(Pāli only)
-
33
Vuttañhetaṁ bhagavatā—
(Pāli only)
- 34
-
35
सो यावतकं आकङ्खति तावतकं अनुस्सरति।
So yāvatakaṁ ākaṅkhati tāvatakaṁ anussarati.
(Pāli only)
- 36
-
37
पच्चुप्पन्नञ्च खो, चुन्द, अद्धानं आरब्भ तथागतस्स बोधिजं ञाणं उप्पज्जति—
paccuppannañca kho, cunda, addhānaṁ ārabbha tathāgatassa bodhijaṁ ñāṇaṁ uppajjati—
(Pāli only)
-
38
‘अयमन्तिमा जाति, नत्थि दानि पुनब्भवो’”ति।
‘ayamantimā jāti, natthi dāni punabbhavo’”ti.
(Pāli only)
-
39
इन्द्रियपरोपरियत्तञाणं तथागतस्स तथागतबलं, सत्तानं आसयानुसयञाणं तथागतस्स तथागतबलं, यमकपाटिहीरे ञाणं तथागतस्स तथागतबलं, महाकरुणासमापत्तिया ञाणं तथागतस्स तथागतबलं, सब्बञ्ञुतञाणं तथागतस्स तथागतबलं, अनावरणञाणं तथागतस्स तथागतबलं, सब्बत्थ असङ्गमप्पटिहतमनावरणञाणं तथागतस्स तथागतबलं।
Indriyaparopariyattañāṇaṁ tathāgatassa tathāgatabalaṁ, sattānaṁ āsayānusayañāṇaṁ tathāgatassa tathāgatabalaṁ, yamakapāṭihīre ñāṇaṁ tathāgatassa tathāgatabalaṁ, mahākaruṇāsamāpattiyā ñāṇaṁ tathāgatassa tathāgatabalaṁ, sabbaññutañāṇaṁ tathāgatassa tathāgatabalaṁ, anāvaraṇañāṇaṁ tathāgatassa tathāgatabalaṁ, sabbattha asaṅgamappaṭihatamanāvaraṇañāṇaṁ tathāgatassa tathāgatabalaṁ.
(Pāli only)
-
40
एवं भगवा अत्तनो च परेसञ्च अतीतम्पि आदिसति अनागतम्पि आदिसति पच्चुप्पन्नम्पि आदिसति आचिक्खति देसेति पञ्ञपेति पट्ठपेति विवरति विभजति उत्तानीकरोति पकासेतीति—
Evaṁ bhagavā attano ca paresañca atītampi ādisati anāgatampi ādisati paccuppannampi ādisati ācikkhati deseti paññapeti paṭṭhapeti vivarati vibhajati uttānīkaroti pakāsetīti—
(Pāli only)
- 41
-
42
<b>Iccāyasmā posālo</b>ti.
(Pāli only)
-
43
<b>Iccā</b>ti padasandhi …pe…
(Pāli only)
-
44
<ब्>आयस्मा</ब्>ति पियवचनं …पे…
<b>āyasmā</b>ti piyavacanaṁ …pe…
(Pāli only)
-
45
<ब्>पोसालो</ब्>ति तस्स ब्राह्मणस्स नामं …पे… अभिलापोति—
<b>posālo</b>ti tassa brāhmaṇassa nāmaṁ …pe… abhilāpoti—
(Pāli only)
-
46
iccāyasmā posālo.
(Pāli only)
-
47
<ब्>अनेजो छिन्नसंसयो</ब्>ति एजा वुच्चति तण्हा।
<b>Anejo chinnasaṁsayo</b>ti ejā vuccati taṇhā.
(Pāli only)
- 48
-
49
सा एजा तण्हा बुद्धस्स भगवतो पहीना उच्छिन्नमूला तालावत्थुकता अनभावङ्कता आयतिं अनुप्पादधम्मा।
Sā ejā taṇhā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.
(Pāli only)
- 50
- 51
- 52
- 53
-
54
<ब्>छिन्नसंसयो</ब्>ति संसयो वुच्चति विचिकिच्छा।
<b>Chinnasaṁsayo</b>ti saṁsayo vuccati vicikicchā.
(Pāli only)
-
55
दुक्खे कङ्खा …पे… छम्भितत्तं चित्तस्स मनोविलेखो।
Dukkhe kaṅkhā …pe… chambhitattaṁ cittassa manovilekho.
(Pāli only)
-
56
सो संसयो बुद्धस्स भगवतो पहीनो छिन्नो उच्छिन्नो समुच्छिन्नो वूपसन्तो पटिनिस्सग्गो पटिप्पस्सद्धो अभब्बुप्पत्तिको ञाणग्गिना दड्ढो।
So saṁsayo buddhassa bhagavato pahīno chinno ucchinno samucchinno vūpasanto paṭinissaggo paṭippassaddho abhabbuppattiko ñāṇagginā daḍḍho.
(Pāli only)
-
57
Tasmā buddho chinnasaṁsayoti—
(Pāli only)
-
58
anejo chinnasaṁsayo.
(Pāli only)
-
59
<ब्>पारगुं सब्बधम्मानन्</ब्>ति भगवा सब्बधम्मानं अभिञ्ञापारगू परिञ्ञापारगू पहानपारगू भावनापारगू सच्छिकिरियापारगू समापत्तिपारगू अभिञ्ञापारगू सब्बधम्मानं …पे…
<b>Pāraguṁ sabbadhammānan</b>ti bhagavā sabbadhammānaṁ abhiññāpāragū pariññāpāragū pahānapāragū bhāvanāpāragū sacchikiriyāpāragū samāpattipāragū abhiññāpāragū sabbadhammānaṁ …pe…
(Pāli only)
-
60
जातिमरणसंसारो नत्थि तस्स पुनब्भवोति—
jātimaraṇasaṁsāro natthi tassa punabbhavoti—
(Pāli only)
-
61
pāragū sabbadhammānaṁ.
(Pāli only)
- 62
- 63
- 64
-
65
Tenāha so brāhmaṇo—
(Pāli only)
- 66
-
67
(iccāyasmā posālo)
(Pāli only)
-
68
Anejo chinnasaṁsayo;
(Pāli only)
-
69
Pāraguṁ sabbadhammānaṁ,
(Pāli only)
- 70
-
71
<b>Vibhūtarūpasaññissa,</b>
(Pāli only)
-
72
<b>sabbakāyappahāyino;</b>
(Pāli only)
-
73
<ब्>अज्झत्तञ्च बहिद्धा च,</ब्>
<b>Ajjhattañca bahiddhā ca,</b>
(Pāli only)
-
74
<ब्>नत्थि किञ्चीति पस्सतो;</ब्>
<b>natthi kiñcīti passato;</b>
(Pāli only)
-
75
<ब्>ञाणं सक्कानुपुच्छामि,</ब्>
<b>Ñāṇaṁ sakkānupucchāmi,</b>
(Pāli only)
- 76
-
77
<ब्>विभूतरूपसञ्ञिस्सा</ब्>ति कतमा रूपसञ्ञा?
<b>Vibhūtarūpasaññissā</b>ti katamā rūpasaññā?
(Pāli only)
-
78
रूपावचरसमापत्तिं समापन्नस्स वा उपपन्नस्स वा दिट्ठधम्मसुखविहारिस्स वा सञ्ञा सञ्जानना सञ्जानितत्तं—
Rūpāvacarasamāpattiṁ samāpannassa vā upapannassa vā diṭṭhadhammasukhavihārissa vā saññā sañjānanā sañjānitattaṁ—
(Pāli only)
- 79
-
80
<ब्>विभूतरूपसञ्ञिस्सा</ब्>ति चतस्सो अरूपसमापत्तियो पटिलद्धस्स रूपसञ्ञा विभूता होन्ति विगता अतिक्कन्ता समतिक्कन्ता वीतिवत्ताति—
<b>Vibhūtarūpasaññissā</b>ti catasso arūpasamāpattiyo paṭiladdhassa rūpasaññā vibhūtā honti vigatā atikkantā samatikkantā vītivattāti—
(Pāli only)
-
81
vibhūtarūpasaññissa.
(Pāli only)
-
82
<ब्>सब्बकायप्पहायिनो</ब्>ति सब्बो तस्स पटिसन्धिको रूपकायो पहीनो, तदङ्गसमतिक्कमा विक्खम्भनप्पहानेन पहीनो तस्स रूपकायोति—
<b>Sabbakāyappahāyino</b>ti sabbo tassa paṭisandhiko rūpakāyo pahīno, tadaṅgasamatikkamā vikkhambhanappahānena pahīno tassa rūpakāyoti—
(Pāli only)
-
83
sabbakāyappahāyino.
(Pāli only)
-
84
<ब्>अज्झत्तञ्च बहिद्धा च, नत्थि किञ्चीति पस्सतो</ब्>ति।
<b>Ajjhattañca bahiddhā ca, natthi kiñcīti passato</b>ti.
(Pāli only)
-
85
<ब्>नत्थि किञ्ची</ब्>ति आकिञ्चञ्ञायतनसमापत्ति।
<b>Natthi kiñcī</b>ti ākiñcaññāyatanasamāpatti.
(Pāli only)
-
86
Kiṅkāraṇā?
(Pāli only)
-
87
नत्थि किञ्चीति आकिञ्चञ्ञायतनसमापत्ति।
Natthi kiñcīti ākiñcaññāyatanasamāpatti.
(Pāli only)
-
88
यं विञ्ञाणञ्चायतनसमापत्तिं सतो समापज्जित्वा ततो वुट्ठहित्वा तञ्ञेव विञ्ञाणं अभावेति, विभावेति, अन्तरधापेति, “नत्थि किञ्ची”ति पस्सति—
Yaṁ viññāṇañcāyatanasamāpattiṁ sato samāpajjitvā tato vuṭṭhahitvā taññeva viññāṇaṁ abhāveti, vibhāveti, antaradhāpeti, “natthi kiñcī”ti passati—
(Pāli only)
-
89
तङ्कारणा नत्थि किञ्चीति आकिञ्चञ्ञायतनसमापत्तीति—
taṅkāraṇā natthi kiñcīti ākiñcaññāyatanasamāpattīti—
(Pāli only)
- 90
-
91
<ब्>ञाणं सक्कानुपुच्छामी</ब्>ति।
<b>Ñāṇaṁ sakkānupucchāmī</b>ti.
(Pāli only)
-
92
<b>Sakkā</b>ti—
(Pāli only)
-
93
sakko.
(Pāli only)
-
94
भगवा सक्यकुला पब्बजितोतिपि सक्को …पे… पहीनभयभेरवो विगतलोमहंसोतिपि सक्को।
Bhagavā sakyakulā pabbajitotipi sakko …pe… pahīnabhayabheravo vigatalomahaṁsotipi sakko.
(Pāli only)
- 95
-
96
“कीदिसं किंसण्ठितं किंपकारं किंपटिभागं ञाणं इच्छितब्बन्”ति—
“Kīdisaṁ kiṁsaṇṭhitaṁ kiṁpakāraṁ kiṁpaṭibhāgaṁ ñāṇaṁ icchitabban”ti—
(Pāli only)
-
97
ñāṇaṁ sakkānupucchāmi.
(Pāli only)
-
98
<ब्>कथं नेय्यो तथाविधो</ब्>ति कथं सो नेतब्बो विनेतब्बो अनुनेतब्बो पञ्ञापेतब्बो निज्झापेतब्बो पेक्खेतब्बो पसादेतब्बो?
<b>Kathaṁ neyyo tathāvidho</b>ti kathaṁ so netabbo vinetabbo anunetabbo paññāpetabbo nijjhāpetabbo pekkhetabbo pasādetabbo?
(Pāli only)
-
99
कथं तेन उत्तरि ञाणं उप्पादेतब्बं?
Kathaṁ tena uttari ñāṇaṁ uppādetabbaṁ?
(Pāli only)
-
100
<ब्>तथाविधो</ब्>ति तथाविधो तादिसो तस्सण्ठितो तप्पकारो तप्पटिभागो यो सो आकिञ्चञ्ञायतनसमापत्तिलाभीति—
<b>Tathāvidho</b>ti tathāvidho tādiso tassaṇṭhito tappakāro tappaṭibhāgo yo so ākiñcaññāyatanasamāpattilābhīti—
(Pāli only)
- 101
-
102
Tenāha so brāhmaṇo—
(Pāli only)
-
103
“Vibhūtarūpasaññissa,
(Pāli only)
-
104
sabbakāyappahāyino;
(Pāli only)
-
105
Ajjhattañca bahiddhā ca,
(Pāli only)
- 106
-
107
Ñāṇaṁ sakkānupucchāmi,
(Pāli only)
-
108
kathaṁ neyyo tathāvidho”ti.
(Pāli only)
-
109
<ब्>विञ्ञाणट्ठितियो सब्बा,</ब्>
<b>Viññāṇaṭṭhitiyo sabbā,</b>
(Pāli only)
- 110
-
111
<b>Abhijānaṁ tathāgato;</b>
(Pāli only)
-
112
<b>Tiṭṭhantamenaṁ jānāti,</b>
(Pāli only)
-
113
<b>Dhimuttaṁ tapparāyaṇaṁ. </b>
(Pāli only)
-
114
<ब्>विञ्ञाणट्ठितियो सब्बा</ब्>ति भगवा अभिसङ्खारवसेन चतस्सो विञ्ञाणट्ठितियो जानाति, पटिसन्धिवसेन सत्त विञ्ञाणट्ठितियो जानाति।
<b>Viññāṇaṭṭhitiyo sabbā</b>ti bhagavā abhisaṅkhāravasena catasso viññāṇaṭṭhitiyo jānāti, paṭisandhivasena satta viññāṇaṭṭhitiyo jānāti.
(Pāli only)
-
115
कथं भगवा अभिसङ्खारवसेन चतस्सो विञ्ञाणट्ठितियो जानाति?
Kathaṁ bhagavā abhisaṅkhāravasena catasso viññāṇaṭṭhitiyo jānāti?
(Pāli only)
-
116
Vuttañhetaṁ bhagavatā—
(Pāli only)
-
117
“रूपुपयं वा, भिक्खवे, विञ्ञाणं तिट्ठमानं तिट्ठेय्य, रूपारम्मणं रूपप्पतिट्ठं नन्दूपसेचनं वुद्धिं विरूळ्हिं वेपुल्लं आपज्जेय्य।
“rūpupayaṁ vā, bhikkhave, viññāṇaṁ tiṭṭhamānaṁ tiṭṭheyya, rūpārammaṇaṁ rūpappatiṭṭhaṁ nandūpasecanaṁ vuddhiṁ virūḷhiṁ vepullaṁ āpajjeyya.
(Pāli only)
- 118
- 119
-
120
सङ्खारुपयं वा, भिक्खवे, विञ्ञाणं तिट्ठमानं तिट्ठेय्य, सङ्खारारम्मणं सङ्खारप्पतिट्ठं नन्दूपसेचनं वुद्धिं विरूळ्हिं वेपुल्लं आपज्जेय्या”ति।
saṅkhārupayaṁ vā, bhikkhave, viññāṇaṁ tiṭṭhamānaṁ tiṭṭheyya, saṅkhārārammaṇaṁ saṅkhārappatiṭṭhaṁ nandūpasecanaṁ vuddhiṁ virūḷhiṁ vepullaṁ āpajjeyyā”ti.
(Pāli only)
-
121
एवं भगवा अभिसङ्खारवसेन चतस्सो विञ्ञाणट्ठितियो जानाति।
Evaṁ bhagavā abhisaṅkhāravasena catasso viññāṇaṭṭhitiyo jānāti.
(Pāli only)
-
122
कथं भगवा पटिसन्धिवसेन सत्त विञ्ञाणट्ठितियो जानाति?
Kathaṁ bhagavā paṭisandhivasena satta viññāṇaṭṭhitiyo jānāti?
(Pāli only)
-
123
Vuttañhetaṁ bhagavatā—
(Pāli only)
-
124
“सन्ति, भिक्खवे, सत्ता नानत्तकाया नानत्तसञ्ञिनो—
“santi, bhikkhave, sattā nānattakāyā nānattasaññino—
(Pāli only)
- 125
-
126
Ayaṁ paṭhamā viññāṇaṭṭhiti.
(Pāli only)
-
127
सन्ति, भिक्खवे, सत्ता नानत्तकाया एकत्तसञ्ञिनो, सेय्यथापि देवा ब्रह्मकायिका पठमाभिनिब्बत्ता।
Santi, bhikkhave, sattā nānattakāyā ekattasaññino, seyyathāpi devā brahmakāyikā paṭhamābhinibbattā.
(Pāli only)
-
128
Ayaṁ dutiyā viññāṇaṭṭhiti.
(Pāli only)
- 129
-
130
Ayaṁ tatiyā viññāṇaṭṭhiti.
(Pāli only)
-
131
सन्ति, भिक्खवे, सत्ता एकत्तकाया एकत्तसञ्ञिनो, सेय्यथापि देवा सुभकिण्हा।
Santi, bhikkhave, sattā ekattakāyā ekattasaññino, seyyathāpi devā subhakiṇhā.
(Pāli only)
-
132
Ayaṁ catutthī viññāṇaṭṭhiti.
(Pāli only)
-
133
सन्ति, भिक्खवे, सत्ता सब्बसो रूपसञ्ञानं समतिक्कमा पटिघसञ्ञानं अत्थङ्गमा नानत्तसञ्ञानं अमनसिकारा, अनन्तो आकासोति आकासानञ्चायतनूपगा।
Santi, bhikkhave, sattā sabbaso rūpasaññānaṁ samatikkamā paṭighasaññānaṁ atthaṅgamā nānattasaññānaṁ amanasikārā, ananto ākāsoti ākāsānañcāyatanūpagā.
(Pāli only)
-
134
Ayaṁ pañcamī viññāṇaṭṭhiti.
(Pāli only)
-
135
सन्ति, भिक्खवे, सत्ता सब्बसो आकासानञ्चायतनं समतिक्कम्म, अनन्तं विञ्ञाणन्ति विञ्ञाणञ्चायतनूपगा।
Santi, bhikkhave, sattā sabbaso ākāsānañcāyatanaṁ samatikkamma, anantaṁ viññāṇanti viññāṇañcāyatanūpagā.
(Pāli only)
-
136
Ayaṁ chaṭṭhī viññāṇaṭṭhiti.
(Pāli only)
-
137
सन्ति, भिक्खवे, सत्ता सब्बसो विञ्ञाणञ्चायतनं समतिक्कम्म, नत्थि किञ्चीति आकिञ्चञ्ञायतनूपगा।
Santi, bhikkhave, sattā sabbaso viññāṇañcāyatanaṁ samatikkamma, natthi kiñcīti ākiñcaññāyatanūpagā.
(Pāli only)
-
138
Ayaṁ sattamī viññāṇaṭṭhiti”.
(Pāli only)
-
139
एवं भगवा पटिसन्धिवसेन सत्त विञ्ञाणट्ठितियो जानातीति—
Evaṁ bhagavā paṭisandhivasena satta viññāṇaṭṭhitiyo jānātīti—
(Pāli only)
-
140
viññāṇaṭṭhitiyo sabbā.
(Pāli only)
-
141
<b>Posālāti bhagavā</b>ti.
(Pāli only)
- 142
-
143
<ब्>भगवा</ब्>ति गारवाधिवचनमेतं …पे… सच्छिका पञ्ञत्ति, यदिदं भगवाति—
<b>Bhagavā</b>ti gāravādhivacanametaṁ …pe… sacchikā paññatti, yadidaṁ bhagavāti—
(Pāli only)
- 144
-
145
<b>Abhijānaṁ tathāgato</b>ti.
(Pāli only)
-
146
<ब्>अभिजानन्</ब्>ति अभिजानन्तो विजानन्तो पटिविजानन्तो पटिविज्झन्तो तथागतो।
<b>Abhijānan</b>ti abhijānanto vijānanto paṭivijānanto paṭivijjhanto tathāgato.
(Pāli only)
-
147
Vuttañhetaṁ bhagavatā—
(Pāli only)
-
148
“अतीतञ्चेपि खो, चुन्द, होति अभूतं अतच्छं अनत्थसञ्हितं, न तं तथागतो ब्याकरोति।
“atītañcepi kho, cunda, hoti abhūtaṁ atacchaṁ anatthasañhitaṁ, na taṁ tathāgato byākaroti.
(Pāli only)
-
149
अतीतञ्चेपि, चुन्द, होति भूतं तच्छं अनत्थसञ्हितं, तम्पि तथागतो न ब्याकरोति।
Atītañcepi, cunda, hoti bhūtaṁ tacchaṁ anatthasañhitaṁ, tampi tathāgato na byākaroti.
(Pāli only)
-
150
अतीतञ्चेपि खो, चुन्द, होति भूतं तच्छं अत्थसञ्हितं, तत्र कालञ्ञू तथागतो होति तस्सेव पञ्हस्स वेय्याकरणाय।
Atītañcepi kho, cunda, hoti bhūtaṁ tacchaṁ atthasañhitaṁ, tatra kālaññū tathāgato hoti tasseva pañhassa veyyākaraṇāya.
(Pāli only)
-
151
Anāgatañcepi, cunda, hoti …pe…
(Pāli only)
-
152
पच्चुप्पन्नञ्चेपि, चुन्द, होति अभूतं अतच्छं अनत्थसञ्हितं, न तं तथागतो ब्याकरोति।
paccuppannañcepi, cunda, hoti abhūtaṁ atacchaṁ anatthasañhitaṁ, na taṁ tathāgato byākaroti.
(Pāli only)
-
153
पच्चुप्पन्नञ्चेपि, चुन्द, होति भूतं तच्छं अनत्थसञ्हितं, तम्पि तथागतो न ब्याकरोति।
Paccuppannañcepi, cunda, hoti bhūtaṁ tacchaṁ anatthasañhitaṁ, tampi tathāgato na byākaroti.
(Pāli only)
-
154
पच्चुप्पन्नञ्चेपि, चुन्द, होति भूतं तच्छं अत्थसञ्हितं, तत्र कालञ्ञू तथागतो होति तस्स पञ्हस्स वेय्याकरणाय।
Paccuppannañcepi, cunda, hoti bhūtaṁ tacchaṁ atthasañhitaṁ, tatra kālaññū tathāgato hoti tassa pañhassa veyyākaraṇāya.
(Pāli only)
- 155
-
156
Tasmā ‘tathāgato’ti vuccati.
(Pāli only)
-
157
यं खो, चुन्द, सदेवकस्स लोकस्स समारकस्स सब्रह्मकस्स सस्समणब्राह्मणिया पजाय सदेवमनुस्साय दिट्ठं सुतं मुतं विञ्ञातं पत्तं परियेसितं अनुविचरितं मनसा, सब्बं तं तथागतेन अभिसम्बुद्धं।
Yaṁ kho, cunda, sadevakassa lokassa samārakassa sabrahmakassa sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya diṭṭhaṁ sutaṁ mutaṁ viññātaṁ pattaṁ pariyesitaṁ anuvicaritaṁ manasā, sabbaṁ taṁ tathāgatena abhisambuddhaṁ.
(Pāli only)
-
158
Tasmā ‘tathāgato’ti vuccati.
(Pāli only)
-
159
यञ्च, चुन्द, रत्तिं तथागतो अनुत्तरं सम्मासम्बोधिं अभिसम्बुज्झति, यञ्च रत्तिं अनुपादिसेसाय निब्बानधातुया परिनिब्बायति, यं एतस्मिं अन्तरे भासति लपति निद्दिसति सब्बं तं तथेव होति नो अञ्ञथा।
Yañca, cunda, rattiṁ tathāgato anuttaraṁ sammāsambodhiṁ abhisambujjhati, yañca rattiṁ anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbāyati, yaṁ etasmiṁ antare bhāsati lapati niddisati sabbaṁ taṁ tatheva hoti no aññathā.
(Pāli only)
-
160
Tasmā ‘tathāgato’ti vuccati.
(Pāli only)
- 161
- 162
- 163
-
164
Tasmā ‘tathāgato’ti vuccati.
(Pāli only)
-
165
सदेवके, चुन्द, लोके समारके सब्रह्मके सस्समणब्राह्मणिया पजाय सदेवमनुस्साय तथागतो अभिभू अनभिभूतो अञ्ञदत्थुदसो वसवत्ती।
Sadevake, cunda, loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya tathāgato abhibhū anabhibhūto aññadatthudaso vasavattī.
(Pāli only)
-
166
Tasmā tathāgatoti vuccatī”ti—
(Pāli only)
- 167
-
168
<ब्>तिट्ठन्तमेनं जानाती</ब्>ति भगवा इधत्थञ्ञेव जानाति कम्माभिसङ्खारवसेन—
<b>Tiṭṭhantamenaṁ jānātī</b>ti bhagavā idhatthaññeva jānāti kammābhisaṅkhāravasena—
(Pāli only)
- 169
-
170
भगवा इधत्थञ्ञेव जानाति कम्माभिसङ्खारवसेन—
Bhagavā idhatthaññeva jānāti kammābhisaṅkhāravasena—
(Pāli only)
-
171
“अयं पुग्गलो कायस्स भेदा परं मरणा तिरच्छानयोनिं उपपज्जिस्सती”ति।
“ayaṁ puggalo kāyassa bhedā paraṁ maraṇā tiracchānayoniṁ upapajjissatī”ti.
(Pāli only)
-
172
भगवा इधत्थञ्ञेव जानाति कम्माभिसङ्खारवसेन—
Bhagavā idhatthaññeva jānāti kammābhisaṅkhāravasena—
(Pāli only)
-
173
“अयं पुग्गलो कायस्स भेदा परं मरणा पेत्तिविसयं उपपज्जिस्सती”ति।
“ayaṁ puggalo kāyassa bhedā paraṁ maraṇā pettivisayaṁ upapajjissatī”ti.
(Pāli only)
-
174
भगवा इधत्थञ्ञेव जानाति कम्माभिसङ्खारवसेन—
Bhagavā idhatthaññeva jānāti kammābhisaṅkhāravasena—
(Pāli only)
- 175
-
176
भगवा इधत्थञ्ञेव जानाति कम्माभिसङ्खारवसेन—
Bhagavā idhatthaññeva jānāti kammābhisaṅkhāravasena—
(Pāli only)
- 177
-
178
Vuttañhetaṁ bhagavatā—
(Pāli only)
- 179
-
180
‘तथायं पुग्गलो पटिपन्नो, तथा च इरियति, तञ्च मग्गं समारूळ्हो, यथा कायस्स भेदा परं मरणा अपायं दुग्गतिं विनिपातं निरयं उपपज्जिस्सती’ति।
‘tathāyaṁ puggalo paṭipanno, tathā ca iriyati, tañca maggaṁ samārūḷho, yathā kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjissatī’ti.
(Pāli only)
- 181
- 182
- 183
- 184
- 185
- 186
- 187
- 188
- 189
-
190
‘तथायं पुग्गलो पटिपन्नो तथा च इरियति तञ्च मग्गं समारूळ्हो, यथा आसवानं खया अनासवं चेतोविमुत्तिं पञ्ञाविमुत्तिं दिट्ठेव धम्मे सयं अभिञ्ञा सच्छिकत्वा उपसम्पज्ज विहरती’”ति—
‘tathāyaṁ puggalo paṭipanno tathā ca iriyati tañca maggaṁ samārūḷho, yathā āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sayaṁ abhiññā sacchikatvā upasampajja viharatī’”ti—
(Pāli only)
-
191
tiṭṭhantamenaṁ jānāti.
(Pāli only)
-
192
<ब्>धिमुत्तं तप्परायणन्</ब्>ति।
<b>Dhimuttaṁ tapparāyaṇan</b>ti.
(Pāli only)
-
193
<ब्>धिमुत्तन्</ब्>ति आकिञ्चञ्ञायतनं।
<b>Dhimuttan</b>ti ākiñcaññāyatanaṁ.
(Pāli only)
-
194
धिमुत्तन्ति विमोक्खेन धिमुत्तं तत्राधिमुत्तं तदधिमुत्तं तदाधिपतेय्यं।
Dhimuttanti vimokkhena dhimuttaṁ tatrādhimuttaṁ tadadhimuttaṁ tadādhipateyyaṁ.
(Pāli only)
- 195
-
196
“अयं पुग्गलो रूपाधिमुत्तो सद्दाधिमुत्तो गन्धाधिमुत्तो रसाधिमुत्तो फोट्ठब्बाधिमुत्तो कुलाधिमुत्तो गणाधिमुत्तो आवासाधिमुत्तो लाभाधिमुत्तो यसाधिमुत्तो पसंसाधिमुत्तो सुखाधिमुत्तो चीवराधिमुत्तो पिण्डपाताधिमुत्तो सेनासनाधिमुत्तो गिलानपच्चयभेसज्जपरिक्खाराधिमुत्तो सुत्तन्ताधिमुत्तो विनयाधिमुत्तो अभिधम्माधिमुत्तो आरञ्ञकङ्गाधिमुत्तो पिण्डपातिकङ्गाधिमुत्तो पंसुकूलिकङ्गाधिमुत्तो तेचीवरिकङ्गाधिमुत्तो सपदानचारिकङ्गाधिमुत्तो खलुपच्छाभत्तिकङ्गाधिमुत्तो नेसज्जिकङ्गाधिमुत्तो यथासन्थतिकङ्गाधिमुत्तो पठमज्झानाधिमुत्तो दुतियज्झानाधिमुत्तो ततियज्झानाधिमुत्तो चतुत्थज्झानाधिमुत्तो आकासानञ्चायतनसमापत्ताधिमुत्तो विञ्ञाणञ्चायतनसमापत्ताधिमुत्तो आकिञ्चञ्ञायतनसमापत्ताधिमुत्तो नेवसञ्ञानासञ्ञायतनसमापत्ताधिमुत्तो”ति धिमुत्तं।
“ayaṁ puggalo rūpādhimutto saddādhimutto gandhādhimutto rasādhimutto phoṭṭhabbādhimutto kulādhimutto gaṇādhimutto āvāsādhimutto lābhādhimutto yasādhimutto pasaṁsādhimutto sukhādhimutto cīvarādhimutto piṇḍapātādhimutto senāsanādhimutto gilānapaccayabhesajjaparikkhārādhimutto suttantādhimutto vinayādhimutto abhidhammādhimutto āraññakaṅgādhimutto piṇḍapātikaṅgādhimutto paṁsukūlikaṅgādhimutto tecīvarikaṅgādhimutto sapadānacārikaṅgādhimutto khalupacchābhattikaṅgādhimutto nesajjikaṅgādhimutto yathāsanthatikaṅgādhimutto paṭhamajjhānādhimutto dutiyajjhānādhimutto tatiyajjhānādhimutto catutthajjhānādhimutto ākāsānañcāyatanasamāpattādhimutto viññāṇañcāyatanasamāpattādhimutto ākiñcaññāyatanasamāpattādhimutto nevasaññānāsaññāyatanasamāpattādhimutto”ti dhimuttaṁ.
(Pāli only)
-
197
<ब्>तप्परायणन्</ब्>ति आकिञ्चञ्ञायतनमयं तप्परायणं कम्मपरायणं विपाकपरायणं कम्मगरुकं पटिसन्धिगरुकं।
<b>Tapparāyaṇan</b>ti ākiñcaññāyatanamayaṁ tapparāyaṇaṁ kammaparāyaṇaṁ vipākaparāyaṇaṁ kammagarukaṁ paṭisandhigarukaṁ.
(Pāli only)
- 198
- 199
-
200
नेवसञ्ञानासञ्ञायतनसमापत्तिपरायणो”ति—
nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiparāyaṇo”ti—
(Pāli only)
-
201
dhimuttaṁ tapparāyaṇaṁ.
(Pāli only)
- 202
-
203
“Viññāṇaṭṭhitiyo sabbā,
(Pāli only)
- 204
- 205
-
206
Tiṭṭhantamenaṁ jānāti,
(Pāli only)
-
207
Dhimuttaṁ tapparāyaṇan”ti.
(Pāli only)
-
208
<ब्>आकिञ्चञ्ञसम्भवं ञत्वा,</ब्>
<b>Ākiñcaññasambhavaṁ ñatvā,</b>
(Pāli only)
-
209
<b>Nandisaṁyojanaṁ iti;</b>
(Pāli only)
-
210
<b>Evametaṁ abhiññāya,</b>
(Pāli only)
-
211
<b>Tato tattha vipassati;</b>
(Pāli only)
-
212
<b>Etaṁ ñāṇaṁ tathaṁ tassa,</b>
(Pāli only)
-
213
<ब्>ब्राह्मणस्स वुसीमतो। </ब्>
<b>Brāhmaṇassa vusīmato. </b>
(Pāli only)
-
214
<ब्>आकिञ्चञ्ञसम्भवं ञत्वा</ब्>ति आकिञ्चञ्ञसम्भवोति वुच्चति आकिञ्चञ्ञायतनसंवत्तनिको कम्माभिसङ्खारो।
<b>Ākiñcaññasambhavaṁ ñatvā</b>ti ākiñcaññasambhavoti vuccati ākiñcaññāyatanasaṁvattaniko kammābhisaṅkhāro.
(Pāli only)
-
215
आकिञ्चञ्ञायतनसंवत्तनिकं कम्माभिसङ्खारं आकिञ्चञ्ञसम्भवोति ञत्वा, लग्गनन्ति ञत्वा, बन्धनन्ति ञत्वा, पलिबोधोति ञत्वा जानित्वा तुलयित्वा तीरयित्वा विभावयित्वा विभूतं कत्वाति—
Ākiñcaññāyatanasaṁvattanikaṁ kammābhisaṅkhāraṁ ākiñcaññasambhavoti ñatvā, laggananti ñatvā, bandhananti ñatvā, palibodhoti ñatvā jānitvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṁ katvāti—
(Pāli only)
-
216
ākiñcaññasambhavaṁ ñatvā.
(Pāli only)
-
217
<ब्>नन्दिसंयोजनं इती</ब्>ति <ब्>नन्दिसंयोजनं</ब्> वुच्चति अरूपरागो।
<b>Nandisaṁyojanaṁ itī</b>ti <b>nandisaṁyojanaṁ</b> vuccati arūparāgo.
(Pāli only)
-
218
अरूपरागेन तं कम्मं लग्गं लग्गितं पलिबुद्धं अरूपरागं नन्दिसंयोजनन्ति ञत्वा, लग्गनन्ति ञत्वा, बन्धनन्ति ञत्वा, पलिबोधोति ञत्वा जानित्वा तुलयित्वा तीरयित्वा विभावयित्वा विभूतं कत्वा।
Arūparāgena taṁ kammaṁ laggaṁ laggitaṁ palibuddhaṁ arūparāgaṁ nandisaṁyojananti ñatvā, laggananti ñatvā, bandhananti ñatvā, palibodhoti ñatvā jānitvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṁ katvā.
(Pāli only)
-
219
<ब्>इती</ब्>ति पदसन्धि पदसंसग्गो पदपारिपूरी अक्खरसमवायो ब्यञ्जनसिलिट्ठता पदानुपुब्बतापेतं इतीति—
<b>Itī</b>ti padasandhi padasaṁsaggo padapāripūrī akkharasamavāyo byañjanasiliṭṭhatā padānupubbatāpetaṁ itīti—
(Pāli only)
-
220
nandisaṁyojanaṁ iti.
(Pāli only)
-
221
<ब्>एवमेतं अभिञ्ञाया</ब्>ति एवं एतं अभिञ्ञाय जानित्वा तुलयित्वा तीरयित्वा विभावयित्वा विभूतं कत्वाति—
<b>Evametaṁ abhiññāyā</b>ti evaṁ etaṁ abhiññāya jānitvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṁ katvāti—
(Pāli only)
- 222
-
223
<b>Tato tattha vipassatī</b>ti.
(Pāli only)
-
224
<ब्>तत्था</ब्>ति आकिञ्चञ्ञायतनं समापज्जित्वा ततो वुट्ठहित्वा तत्थ जाते चित्तचेतसिके धम्मे अनिच्चतो विपस्सति, दुक्खतो विपस्सति, रोगतो …पे…
<b>Tatthā</b>ti ākiñcaññāyatanaṁ samāpajjitvā tato vuṭṭhahitvā tattha jāte cittacetasike dhamme aniccato vipassati, dukkhato vipassati, rogato …pe…
(Pāli only)
- 225
- 226
- 227
- 228
-
229
<ब्>ब्राह्मणस्स वुसीमतो</ब्>ति।
<b>Brāhmaṇassa vusīmato</b>ti.
(Pāli only)
- 230
-
231
<ब्>ब्राह्मणस्स वुसीमतो</ब्>ति पुथुज्जनकल्याणं उपादाय सत्त सेक्खा अप्पत्तस्स पत्तिया अनधिगतस्स अधिगमाय असच्छिकतस्स सच्छिकिरियाय वसन्ति संवसन्ति आवसन्ति परिवसन्ति;
<b>Brāhmaṇassa vusīmato</b>ti puthujjanakalyāṇaṁ upādāya satta sekkhā appattassa pattiyā anadhigatassa adhigamāya asacchikatassa sacchikiriyāya vasanti saṁvasanti āvasanti parivasanti;
(Pāli only)
-
232
अरहा वुसितवा कतकरणीयो ओहितभारो अनुप्पत्तसदत्थो परिक्खीणभवसंयोजनो सम्मदञ्ञाविमुत्तो,
arahā vusitavā katakaraṇīyo ohitabhāro anuppattasadattho parikkhīṇabhavasaṁyojano sammadaññāvimutto,
(Pāli only)
-
233
सो वुत्थवासो चिण्णचरणो …पे… जातिमरणसंसारो;
so vutthavāso ciṇṇacaraṇo …pe… jātimaraṇasaṁsāro;
(Pāli only)
-
234
natthi tassa punabbhavoti—
(Pāli only)
-
235
brāhmaṇassa vusīmato.
(Pāli only)
- 236
-
237
“Ākiñcaññasambhavaṁ ñatvā,
(Pāli only)
-
238
nandisaṁyojanaṁ iti;
(Pāli only)
- 239
- 240
- 241
-
242
brāhmaṇassa vusīmato”ti.
(Pāli only)
-
243
Saha gāthāpariyosānā …pe…
(Pāli only)
-
244
सत्था मे, भन्ते भगवा, सावकोहमस्मीति।
satthā me, bhante bhagavā, sāvakohamasmīti.
(Pāli only)
-
245
पोसालमाणवपुच्छानिद्देसो चुद्दसमो।
Posālamāṇavapucchāniddeso cuddasamo.
(Pāli only)
Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.