Klryz

Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

Middle Discourses 131 मज्झिमनिकाय 131

Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152

Bhaddekarattasutta

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary.

Verse: 1234567891011121314151617181920212223242526272829303132333435363738394041424344454647484950515253545556575859606162636465666768697071727374757677 · Hide pronunciation

  1. 1

    मज्झिमmaj·jhi·ma निकायni·kā·ya 131

    Majjhima Nikāya 131

    Middle Discourses 131

  2. 2

    भद्देकरत्तसुत्तbhad·de·ka·rat·ta·sut·ta

    Bhaddekarattasutta

    One Fine Night

  3. 3

    एवंe·vaṃ मेme सुतं—su·taṃ

    Evaṁ me sutaṁ—

    So I have heard.

  4. 4

    एकंe·kaṃ समयंsa·ma·yaṃ भगवाbha·ga·vā सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ विहरतिvi·ha·ra·ti जेतवनेje·ta·va·ne अनाथपिण्डिकस्सa·nā·tha·piṇ·ḍi·kas·sa आरामे।ā·rā·me

    ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.

    At one time the Buddha was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery.

  5. 5

    तत्रtat·ra खोkho भगवाbha·ga·vā भिक्खूbhik·khū आमन्तेसि:ā·man·te·si

    Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi:

    There the Buddha addressed the mendicants,

  6. 6

    “भिक्खवो”ति।bhik·kha·vo

    “bhikkhavo”ti.

    “Mendicants!”

  7. 7

    “भदन्ते”तिbha·dan·te तेte भिक्खूbhik·khū भगवतोbha·ga·va·to पच्चस्सोसुं।pac·cas·so·suṃ

    “Bhadante”ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.

    “Venerable sir,” they replied.

  8. 8

    भगवाbha·ga·vā एतदवोच:e·ta·da·vo·ca

    Bhagavā etadavoca:

    The Buddha said this:

  9. 9

    “भद्देकरत्तस्सbhad·de·ka·rat·tas·sa वो,vo भिक्खवे,bhik·kha·ve उद्देसञ्चud·de·sañ·ca विभङ्गञ्चvi·bhaṅ·gañ·ca देसेस्सामि।de·ses·sā·mi

    “bhaddekarattassa vo, bhikkhave, uddesañca vibhaṅgañca desessāmi.

    “I shall teach you the summary recital and the analysis of the one who has one fine night.

  10. 10

    तंtaṃ सुणाथ,su·ṇā·tha साधुकंsā·dhu·kaṃ मनसिma·na·si करोथ,ka·ro·tha भासिस्सामी”ति।bhā·sis·sā·mī

    Taṁ suṇātha, sādhukaṁ manasi karotha, bhāsissāmī”ti.

    Listen and apply your mind well, I will speak.”

  11. 11

    “एवं,e·vaṃ भन्ते”तिbhan·te खोkho तेte भिक्खूbhik·khū भगवतोbha·ga·va·to पच्चस्सोसुं।pac·cas·so·suṃ

    “Evaṁ, bhante”ti kho te bhikkhū bhagavato paccassosuṁ.

    “Yes, sir,” they replied.

  12. 12

    भगवाbha·ga·vā एतदवोच:e·ta·da·vo·ca

    Bhagavā etadavoca:

    The Buddha said this:

  13. 13

    “अतीतंa·tī·taṃ नान्वागमेय्य,nān·vā·ga·mey·ya

    “Atītaṁ nānvāgameyya,

    “Don’t run back to the past,

  14. 14

    नप्पटिकङ्खेnap·pa·ṭi·kaṅ·khe अनागतं;a·nā·ga·taṃ

    nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;

    don’t anticipate the future.

  15. 15

    यदतीतंya·da·tī·taṃ पहीनंpa·hī·naṃ तं,taṃ

    Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,

    What’s past is left behind,

  16. 16

    अप्पत्तञ्चap·pat·tañ·ca अनागतं।a·nā·ga·taṃ

    appattañca anāgataṁ.

    the future has not arrived;

  17. 17

    पच्चुप्पन्नञ्चpac·cup·pan·nañ·ca योyo धम्मं,dham·maṃ

    Paccuppannañca yo dhammaṁ,

    and any present phenomenon

  18. 18

    तत्थtat·tha तत्थtat·tha विपस्सति;vi·pas·sa·ti

    Tattha tattha vipassati;

    you clearly discern in every case.

  19. 19

    असंहीरंa·saṃ·hī·raṃ असङ्कुप्पं,a·saṅ·kup·paṃ

    Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,

    The unfaltering, the unshakable:

  20. 20

    तंtaṃ विद्वाvid·vā मनुब्रूहये।ma·nub·rū·ha·ye

    Taṁ vidvā manubrūhaye.

    having known that, foster it.

  21. 21

    अज्जेवaj·je·va किच्चमातप्पं,kic·ca·mā·tap·paṃ

    Ajjeva kiccamātappaṁ,

    Today’s the day to keenly work—

  22. 22

    कोko जञ्ञाjañ·ñā मरणंma·ra·ṇaṃ सुवे;su·ve

    ko jaññā maraṇaṁ suve;

    who knows, tomorrow may bring death!

  23. 23

    नna हिhi नोno सङ्गरंsaṅ·ga·raṃ तेन,te·na

    Na hi no saṅgaraṁ tena,

    For there is no bargain to be struck

  24. 24

    महासेनेनma·hā·se·ne·na मच्चुना।mac·cu·nā

    mahāsenena maccunā.

    with Death and his mighty horde.

  25. 25

    एवंविहारिंe·vaṃ·vi·hā·riṃ आतापिं,ā·tā·piṃ

    Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,

    One who keenly meditates like this,

  26. 26

    अहोरत्तमतन्दितं;a·ho·rat·ta·ma·tan·di·taṃ

    ahorattamatanditaṁ;

    tireless all night and day:

  27. 27

    तंtaṃ वेve भद्देकरत्तोति,bhad·de·ka·rat·to·ti

    Taṁ ve bhaddekarattoti,

    that’s who has one fine night—

  28. 28

    सन्तोsan·to आचिक्खतेā·cik·kha·te मुनि।mu·ni

    santo ācikkhate muni.

    so declares the peaceful sage.

  29. 29

    कथञ्च,ka·thañ·ca भिक्खवे,bhik·kha·ve अतीतंa·tī·taṃ अन्वागमेति?an·vā·ga·me·ti

    Kathañca, bhikkhave, atītaṁ anvāgameti?

    And how do you run back to the past?

  30. 30

    ‘एवंरूपोe·vaṃ·rū·po अहोसिंa·ho·siṃ अतीतमद्धानन्’तिa·tī·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ समन्वानेति,sa·man·vā·ne·ti ‘एवंवेदनोe·vaṃ·ve·da·no अहोसिंa·ho·siṃ अतीतमद्धानन्’तिa·tī·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ समन्वानेति,sa·man·vā·ne·ti ‘एवंसञ्ञोe·vaṃ·sañ·ño अहोसिंa·ho·siṃ अतीतमद्धानन्’तिa·tī·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ समन्वानेति,sa·man·vā·ne·ti ‘एवंसङ्खारोe·vaṃ·saṅ·khā·ro अहोसिंa·ho·siṃ अतीतमद्धानन्’तिa·tī·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ समन्वानेति,sa·man·vā·ne·ti ‘एवंविञ्ञाणोe·vaṃ·viñ·ñā·ṇo अहोसिंa·ho·siṃ अतीतमद्धानन्’तिa·tī·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ समन्वानेति—sa·man·vā·ne·ti

    ‘Evaṁrūpo ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti, ‘evaṁvedano ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti, ‘evaṁsañño ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti, ‘evaṁsaṅkhāro ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti, ‘evaṁviññāṇo ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti—

    You muster delight there, thinking: ‘I had such form in the past.’ … ‘I had such feeling … perception … choice … consciousness in the past.’

  31. 31

    एवंe·vaṃ खो,kho भिक्खवे,bhik·kha·ve अतीतंa·tī·taṃ अन्वागमेति।an·vā·ga·me·ti

    evaṁ kho, bhikkhave, atītaṁ anvāgameti.

    That’s how you run back to the past.

  32. 32

    कथञ्च,ka·thañ·ca भिक्खवे,bhik·kha·ve अतीतंa·tī·taṃ नान्वागमेति?nān·vā·ga·me·ti

    Kathañca, bhikkhave, atītaṁ nānvāgameti?

    And how do you not run back to the past?

  33. 33

    ‘एवंरूपोe·vaṃ·rū·po अहोसिंa·ho·siṃ अतीतमद्धानन्’तिa·tī·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ नna समन्वानेति,sa·man·vā·ne·ti ‘एवंवेदनोe·vaṃ·ve·da·no अहोसिंa·ho·siṃ अतीतमद्धानन्’तिa·tī·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ नna समन्वानेति,sa·man·vā·ne·ti ‘एवंसञ्ञोe·vaṃ·sañ·ño अहोसिंa·ho·siṃ अतीतमद्धानन्’तिa·tī·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ नna समन्वानेति,sa·man·vā·ne·ti ‘एवंसङ्खारोe·vaṃ·saṅ·khā·ro अहोसिंa·ho·siṃ अतीतमद्धानन्’तिa·tī·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ नna समन्वानेति,sa·man·vā·ne·ti ‘एवंविञ्ञाणोe·vaṃ·viñ·ñā·ṇo अहोसिंa·ho·siṃ अतीतमद्धानन्’तिa·tī·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ नna समन्वानेति—sa·man·vā·ne·ti

    ‘Evaṁrūpo ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti, ‘evaṁvedano ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti, ‘evaṁsañño ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti, ‘evaṁsaṅkhāro ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti, ‘evaṁviññāṇo ahosiṁ atītamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti—

    You don’t muster delight there, thinking: ‘I had such form in the past.’ … ‘I had such feeling … perception … choice … consciousness in the past.’

  34. 34

    एवंe·vaṃ खो,kho भिक्खवे,bhik·kha·ve अतीतंa·tī·taṃ नान्वागमेति।nān·vā·ga·me·ti

    evaṁ kho, bhikkhave, atītaṁ nānvāgameti.

    That’s how you don’t run back to the past.

  35. 35

    कथञ्च,ka·thañ·ca भिक्खवे,bhik·kha·ve अनागतंa·nā·ga·taṃ पटिकङ्खति?pa·ṭi·kaṅ·kha·ti

    Kathañca, bhikkhave, anāgataṁ paṭikaṅkhati?

    And how do you anticipate the future?

  36. 36

    ‘एवंरूपोe·vaṃ·rū·po सियंsi·yaṃ अनागतमद्धानन्’तिa·nā·ga·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ समन्वानेति,sa·man·vā·ne·ti एवंवेदनोe·vaṃ·ve·da·no सियंsi·yaṃ …पे…pe एवंसञ्ञोe·vaṃ·sañ·ño सियंsi·yaṃ … एवंसङ्खारोe·vaṃ·saṅ·khā·ro सियंsi·yaṃ … एवंविञ्ञाणोe·vaṃ·viñ·ñā·ṇo सियंsi·yaṃ अनागतमद्धानन्तिa·nā·ga·ta·mad·dhā·nan·ti तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ समन्वानेति—sa·man·vā·ne·ti

    ‘Evaṁrūpo siyaṁ anāgatamaddhānan’ti tattha nandiṁ samanvāneti, evaṁvedano siyaṁ …pe… evaṁsañño siyaṁ … evaṁsaṅkhāro siyaṁ … evaṁviññāṇo siyaṁ anāgatamaddhānanti tattha nandiṁ samanvāneti—

    You muster delight there, thinking: ‘May I have such form in the future.’ … ‘May I have such feeling … perception … choice … consciousness in the future.’

  37. 37

    एवंe·vaṃ खो,kho भिक्खवे,bhik·kha·ve अनागतंa·nā·ga·taṃ पटिकङ्खति।pa·ṭi·kaṅ·kha·ti

    evaṁ kho, bhikkhave, anāgataṁ paṭikaṅkhati.

    That’s how you anticipate the future.

  38. 38

    कथञ्च,ka·thañ·ca भिक्खवे,bhik·kha·ve अनागतंa·nā·ga·taṃ नप्पटिकङ्खति?nap·pa·ṭi·kaṅ·kha·ti

    Kathañca, bhikkhave, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati?

    And how do you not anticipate the future?

  39. 39

    ‘एवंरूपोe·vaṃ·rū·po सियंsi·yaṃ अनागतमद्धानन्’तिa·nā·ga·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ नna समन्वानेति,sa·man·vā·ne·ti एवंवेदनोe·vaṃ·ve·da·no सियंsi·yaṃ … एवंसञ्ञोe·vaṃ·sañ·ño सियंsi·yaṃ … एवंसङ्खारोe·vaṃ·saṅ·khā·ro सियंsi·yaṃ … ‘एवंविञ्ञाणोe·vaṃ·viñ·ñā·ṇo सियंsi·yaṃ अनागतमद्धानन्’तिa·nā·ga·ta·mad·dhā·nan तत्थtat·tha नन्दिंnan·diṃ नna समन्वानेति—sa·man·vā·ne·ti

    ‘Evaṁrūpo siyaṁ anāgatamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti, evaṁvedano siyaṁ … evaṁsañño siyaṁ … evaṁsaṅkhāro siyaṁ … ‘evaṁviññāṇo siyaṁ anāgatamaddhānan’ti tattha nandiṁ na samanvāneti—

    You don’t muster delight there, thinking: ‘May I have such form in the future.’ … ‘May I have such feeling … perception … choice … consciousness in the future.’

  40. 40

    एवंe·vaṃ खो,kho भिक्खवे,bhik·kha·ve अनागतंa·nā·ga·taṃ नप्पटिकङ्खति।nap·pa·ṭi·kaṅ·kha·ti

    evaṁ kho, bhikkhave, anāgataṁ nappaṭikaṅkhati.

    That’s how you don’t anticipate the future.

  41. 41

    कथञ्च,ka·thañ·ca भिक्खवे,bhik·kha·ve पच्चुप्पन्नेसुpac·cup·pan·ne·su धम्मेसुdham·me·su संहीरति?saṃ·hī·ra·ti

    Kathañca, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati?

    And how do you falter amid presently arisen phenomena?

  42. 42

    इध,i·dha भिक्खवे,bhik·kha·ve अस्सुतवाas·su·ta·vā पुथुज्जनोpu·thuj·ja·no अरियानंa·ri·yā·naṃ अदस्सावीa·das·sā·vī अरियधम्मस्सa·ri·ya·dham·mas·sa अकोविदोa·ko·vi·do अरियधम्मेa·ri·ya·dham·me अविनीतोa·vi·nī·to सप्पुरिसानंsap·pu·ri·sā·naṃ अदस्सावीa·das·sā·vī सप्पुरिसधम्मस्सsap·pu·ri·sa·dham·mas·sa अकोविदोa·ko·vi·do सप्पुरिसधम्मेsap·pu·ri·sa·dham·me अविनीतोa·vi·nī·to

    Idha, bhikkhave, assutavā puthujjano ariyānaṁ adassāvī ariyadhammassa akovido ariyadhamme avinīto sappurisānaṁ adassāvī sappurisadhammassa akovido sappurisadhamme avinīto

    It’s when an unlearned ordinary person has not seen the noble ones, and is neither skilled nor trained in the teaching of the noble ones. They’ve not seen true persons, and are neither skilled nor trained in the teaching of the true persons.

  43. 43

    रूपंrū·paṃ अत्ततोat·ta·to समनुपस्सति,sa·ma·nu·pas·sa·ti रूपवन्तंrū·pa·van·taṃ वाvā अत्तानं,at·tā·naṃ अत्तनिat·ta·ni वाvā रूपं,rū·paṃ रूपस्मिंrū·pas·miṃ वाvā अत्तानं;at·tā·naṃ

    rūpaṁ attato samanupassati, rūpavantaṁ vā attānaṁ, attani vā rūpaṁ, rūpasmiṁ vā attānaṁ;

    They regard form as self, self as having form, form in self, or self in form.

  44. 44

    वेदनंve·da·naṃ …पे…pe

    vedanaṁ …pe…

    They regard feeling …

  45. 45

    सञ्ञंsañ·ñaṃ …

    saññaṁ …

    perception …

  46. 46

    सङ्खारेsaṅ·khā·re …

    saṅkhāre …

    choices …

  47. 47

    विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ अत्ततोat·ta·to समनुपस्सति,sa·ma·nu·pas·sa·ti विञ्ञाणवन्तंviñ·ñā·ṇa·van·taṃ वाvā अत्तानंat·tā·naṃ अत्तनिat·ta·ni वाvā विञ्ञाणं,viñ·ñā·ṇaṃ विञ्ञाणस्मिंviñ·ñā·ṇas·miṃ वाvā अत्तानं—at·tā·naṃ

    viññāṇaṁ attato samanupassati, viññāṇavantaṁ vā attānaṁ attani vā viññāṇaṁ, viññāṇasmiṁ vā attānaṁ—

    consciousness as self, self as having consciousness, consciousness in self, or self in consciousness.

  48. 48

    एवंe·vaṃ खो,kho भिक्खवे,bhik·kha·ve पच्चुप्पन्नेसुpac·cup·pan·ne·su धम्मेसुdham·me·su संहीरति।saṃ·hī·ra·ti

    evaṁ kho, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu saṁhīrati.

    That’s how you falter amid presently arisen phenomena.

  49. 49

    कथञ्च,ka·thañ·ca भिक्खवे,bhik·kha·ve पच्चुप्पन्नेसुpac·cup·pan·ne·su धम्मेसुdham·me·su नna संहीरति?saṃ·hī·ra·ti

    Kathañca, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati?

    And how do you not falter amid presently arisen phenomena?

  50. 50

    इध,i·dha भिक्खवे,bhik·kha·ve सुतवाsu·ta·vā अरियसावकोa·ri·ya·sā·va·ko अरियानंa·ri·yā·naṃ दस्सावीdas·sā·vī अरियधम्मस्सa·ri·ya·dham·mas·sa कोविदोko·vi·do अरियधम्मेa·ri·ya·dham·me सुविनीतोsu·vi·nī·to सप्पुरिसानंsap·pu·ri·sā·naṃ दस्सावीdas·sā·vī सप्पुरिसधम्मस्सsap·pu·ri·sa·dham·mas·sa कोविदोko·vi·do सप्पुरिसधम्मेsap·pu·ri·sa·dham·me सुविनीतोsu·vi·nī·to

    Idha, bhikkhave, sutavā ariyasāvako ariyānaṁ dassāvī ariyadhammassa kovido ariyadhamme suvinīto sappurisānaṁ dassāvī sappurisadhammassa kovido sappurisadhamme suvinīto

    It’s when a learned noble disciple has seen the noble ones, and is skilled and trained in the teaching of the noble ones. They’ve seen true persons, and are skilled and trained in the teaching of the true persons.

  51. 51

    नna रूपंrū·paṃ अत्ततोat·ta·to समनुपस्सति,sa·ma·nu·pas·sa·ti नna रूपवन्तंrū·pa·van·taṃ वाvā अत्तानं,at·tā·naṃ नna अत्तनिat·ta·ni वाvā रूपं,rū·paṃ नna रूपस्मिंrū·pas·miṃ वाvā अत्तानं;at·tā·naṃ

    na rūpaṁ attato samanupassati, na rūpavantaṁ vā attānaṁ, na attani vā rūpaṁ, na rūpasmiṁ vā attānaṁ;

    They don’t regard form as self, self as having form, form in self, or self in form.

  52. 52

    नna वेदनंve·da·naṃ …

    na vedanaṁ …

    They don’t regard feeling …

  53. 53

    नna सञ्ञंsañ·ñaṃ …

    na saññaṁ …

    perception …

  54. 54

    नna सङ्खारेsaṅ·khā·re …

    na saṅkhāre …

    choices …

  55. 55

    नna विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ अत्ततोat·ta·to समनुपस्सति,sa·ma·nu·pas·sa·ti नna विञ्ञाणवन्तंviñ·ñā·ṇa·van·taṃ वाvā अत्तानं,at·tā·naṃ नna अत्तनिat·ta·ni वाvā विञ्ञाणं,viñ·ñā·ṇaṃ नna विञ्ञाणस्मिंviñ·ñā·ṇas·miṃ वाvā अत्तानं—at·tā·naṃ

    na viññāṇaṁ attato samanupassati, na viññāṇavantaṁ vā attānaṁ, na attani vā viññāṇaṁ, na viññāṇasmiṁ vā attānaṁ—

    consciousness as self, self as having consciousness, consciousness in self, or self in consciousness.

  56. 56

    एवंe·vaṃ खो,kho भिक्खवे,bhik·kha·ve पच्चुप्पन्नेसुpac·cup·pan·ne·su धम्मेसुdham·me·su नna संहीरति।saṃ·hī·ra·ti

    evaṁ kho, bhikkhave, paccuppannesu dhammesu na saṁhīrati.

    That’s how you don’t falter amid presently arisen phenomena.

  57. 57

    अतीतंa·tī·taṃ नान्वागमेय्य,nān·vā·ga·mey·ya

    Atītaṁ nānvāgameyya,

    ‘Don’t run back to the past,

  58. 58

    नप्पटिकङ्खेnap·pa·ṭi·kaṅ·khe अनागतं;a·nā·ga·taṃ

    nappaṭikaṅkhe anāgataṁ;

    don’t anticipate the future.

  59. 59

    यदतीतंya·da·tī·taṃ पहीनंpa·hī·naṃ तं,taṃ

    Yadatītaṁ pahīnaṁ taṁ,

    What’s past is left behind,

  60. 60

    अप्पत्तञ्चap·pat·tañ·ca अनागतं।a·nā·ga·taṃ

    appattañca anāgataṁ.

    the future has not arrived;

  61. 61

    पच्चुप्पन्नञ्चpac·cup·pan·nañ·ca योyo धम्मं,dham·maṃ

    Paccuppannañca yo dhammaṁ,

    and any present phenomenon

  62. 62

    तत्थtat·tha तत्थtat·tha विपस्सति;vi·pas·sa·ti

    tattha tattha vipassati;

    you clearly discern in every case.

  63. 63

    असंहीरंa·saṃ·hī·raṃ असङ्कुप्पं,a·saṅ·kup·paṃ

    Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,

    The unfaltering, the unshakable:

  64. 64

    तंtaṃ विद्वाvid·vā मनुब्रूहये।ma·nub·rū·ha·ye

    taṁ vidvā manubrūhaye.

    having known that, foster it.

  65. 65

    अज्जेवaj·je·va किच्चमातप्पं,kic·ca·mā·tap·paṃ

    Ajjeva kiccamātappaṁ,

    Today’s the day to keenly work—

  66. 66

    कोko जञ्ञाjañ·ñā मरणंma·ra·ṇaṃ सुवे;su·ve

    ko jaññā maraṇaṁ suve;

    who knows, tomorrow may bring death!

  67. 67

    नna हिhi नोno सङ्गरंsaṅ·ga·raṃ तेन,te·na

    Na hi no saṅgaraṁ tena,

    For there is no bargain to be struck

  68. 68

    महासेनेनma·hā·se·ne·na मच्चुना।mac·cu·nā

    mahāsenena maccunā.

    with Death and his mighty horde.

  69. 69

    एवंविहारिंe·vaṃ·vi·hā·riṃ आतापिं,ā·tā·piṃ

    Evaṁvihāriṁ ātāpiṁ,

    One who keenly meditates like this,

  70. 70

    अहोरत्तमतन्दितं;a·ho·rat·ta·ma·tan·di·taṃ

    ahorattamatanditaṁ;

    tireless all night and day:

  71. 71

    तंtaṃ वेve भद्देकरत्तोति,bhad·de·ka·rat·to·ti

    Taṁ ve bhaddekarattoti,

    that’s who has one fine night—

  72. 72

    सन्तोsan·to आचिक्खतेā·cik·kha·te मुनीति।mu·nī·ti

    santo ācikkhate munīti.

    so declares the peaceful sage.’

  73. 73

    ‘भद्देकरत्तस्सbhad·de·ka·rat·tas·sa वो,vo भिक्खवे,bhik·kha·ve उद्देसञ्चud·de·sañ·ca विभङ्गञ्चvi·bhaṅ·gañ·ca देसेस्सामी’ति—de·ses·sā·mī

    ‘Bhaddekarattassa vo, bhikkhave, uddesañca vibhaṅgañca desessāmī’ti—

    And that’s what I meant when I said: ‘I shall teach you the summary recital and the analysis of the one who has one fine night.’”

  74. 74

    इतिi·ti यंyaṃ तंtaṃ वुत्तंvut·taṃ इदमेतंi·da·me·taṃ पटिच्चpa·ṭic·ca वुत्तन्”ति।vut·tan

    iti yaṁ taṁ vuttaṁ idametaṁ paṭicca vuttan”ti.

    (Pāli only)

  75. 75

    इदमवोचi·da·ma·vo·ca भगवा।bha·ga·vā

    Idamavoca bhagavā.

    That is what the Buddha said.

  76. 76

    अत्तमनाat·ta·ma·nā तेte भिक्खूbhik·khū भगवतोbha·ga·va·to भासितंbhā·si·taṃ अभिनन्दुन्ति।a·bhi·nan·dun·ti

    Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.

    Satisfied, the mendicants approved what the Buddha said.

  77. 77

    भद्देकरत्तसुत्तंbhad·de·ka·rat·ta·sut·taṃ निट्ठितंniṭ·ṭhi·taṃ पठमं।pa·ṭha·maṃ

    Bhaddekarattasuttaṁ niṭṭhitaṁ paṭhamaṁ.

    (Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.