Klryz

Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

Descriptions of Persons 12 पुग्गलपञ्ञत्ति 12

Chapter: 1234567891011121314151617181920

2. Dukapuggalapaññatti

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary. There is no free English translation of this book, so it is shown in Pāli only.

Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245246247248249250251252253254255256257258259260261262263264265266 · Hide pronunciation

  1. 1

    पुग्गलपञ्ञत्तिpug·ga·la·pañ·ñat·ti

    Puggalapaññatti

  2. 2

    निद्देसnid·de·sa

    Niddesa

  3. 3

    2। दुकपुग्गलपञ्ञत्तिdu·ka·pug·ga·la·pañ·ñat·ti

    2. Dukapuggalapaññatti

  4. 4

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo कोधनो?ko·dha·no

    Katamo ca puggalo kodhano?

    (Pāli only)

  5. 5

    तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo कोधो?ko·dho

    Tattha katamo kodho?

    (Pāli only)

  6. 6

    योyo कोधोko·dho कुज्झनाkuj·jha·nā कुज्झितत्तंkuj·jhi·tat·taṃ दोसोdo·so दुस्सनाdus·sa·nā दुस्सितत्तंdus·si·tat·taṃ ब्यापत्तिbyā·pat·ti ब्यापज्जनाbyā·paj·ja·nā ब्यापज्जितत्तंbyā·paj·ji·tat·taṃ विरोधोvi·ro·dho पटिविरोधोpa·ṭi·vi·ro·dho चण्डिक्कंcaṇ·ḍik·kaṃ असुरोपोa·su·ro·po अनत्तमनताa·nat·ta·ma·na·tā चित्तस्स—cit·tas·sa

    Yo kodho kujjhanā kujjhitattaṁ doso dussanā dussitattaṁ byāpatti byāpajjanā byāpajjitattaṁ virodho paṭivirodho caṇḍikkaṁ asuropo anattamanatā cittassa—

    (Pāli only)

  7. 7

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti कोधो।ko·dho

    ayaṁ vuccati kodho.

    (Pāli only)

  8. 8

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ कोधोko·dho अप्पहीनो—ap·pa·hī·no

    Yassa puggalassa ayaṁ kodho appahīno—

    (Pāli only)

  9. 9

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “कोधनो”।ko·dha·no

    ayaṁ vuccati puggalo “kodhano”.

    (Pāli only)

  10. 10

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo उपनाही?u·pa·nā·hī

    Katamo ca puggalo upanāhī?

    (Pāli only)

  11. 11

    तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo उपनाहो?u·pa·nā·ho

    Tattha katamo upanāho?

    (Pāli only)

  12. 12

    पुब्बकालंpub·ba·kā·laṃ कोधोko·dho अपरकालंa·pa·ra·kā·laṃ उपनाहो।u·pa·nā·ho

    Pubbakālaṁ kodho aparakālaṁ upanāho.

    (Pāli only)

  13. 13

    योyo एवरूपोe·va·rū·po उपनाहोu·pa·nā·ho उपनय्हनाu·pa·nay·ha·nā उपनय्हितत्तंu·pa·nay·hi·tat·taṃ अट्ठपनाaṭ·ṭha·pa·nā ठपनाṭha·pa·nā सण्ठपनाsaṇ·ṭha·pa·nā अनुसंसन्दनाa·nu·saṃ·san·da·nā अनुप्पबन्धनाa·nup·pa·ban·dha·nā दळ्हीकम्मंda·ḷhī·kam·maṃ कोधस्स—ko·dhas·sa

    Yo evarūpo upanāho upanayhanā upanayhitattaṁ aṭṭhapanā ṭhapanā saṇṭhapanā anusaṁsandanā anuppabandhanā daḷhīkammaṁ kodhassa—

    (Pāli only)

  14. 14

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti उपनाहो।u·pa·nā·ho

    ayaṁ vuccati upanāho.

    (Pāli only)

  15. 15

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ उपनाहोu·pa·nā·ho अप्पहीनो—ap·pa·hī·no

    Yassa puggalassa ayaṁ upanāho appahīno—

    (Pāli only)

  16. 16

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “उपनाही”।u·pa·nā·hī

    ayaṁ vuccati puggalo “upanāhī”.

    (Pāli only)

  17. 17

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo मक्खी?mak·khī

    Katamo ca puggalo makkhī?

    (Pāli only)

  18. 18

    तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo मक्खो?mak·kho

    Tattha katamo makkho?

    (Pāli only)

  19. 19

    योyo मक्खोmak·kho मक्खायनाmak·khā·ya·nā मक्खायितत्तंmak·khā·yi·tat·taṃ निट्ठुरियंniṭ·ṭhu·ri·yaṃ निट्ठुरियकम्मं—niṭ·ṭhu·ri·ya·kam·maṃ

    Yo makkho makkhāyanā makkhāyitattaṁ niṭṭhuriyaṁ niṭṭhuriyakammaṁ—

    (Pāli only)

  20. 20

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti मक्खो।mak·kho

    ayaṁ vuccati makkho.

    (Pāli only)

  21. 21

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ मक्खोmak·kho अप्पहीनो—ap·pa·hī·no

    Yassa puggalassa ayaṁ makkho appahīno—

    (Pāli only)

  22. 22

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “मक्खी”।mak·khī

    ayaṁ vuccati puggalo “makkhī”.

    (Pāli only)

  23. 23

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo पळासी?pa·ḷā·sī

    Katamo ca puggalo paḷāsī?

    (Pāli only)

  24. 24

    तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पळासो?pa·ḷā·so

    Tattha katamo paḷāso?

    (Pāli only)

  25. 25

    योyo पळासोpa·ḷā·so पळासायनाpa·ḷā·sā·ya·nā पळासायितत्तंpa·ḷā·sā·yi·tat·taṃ पळासाहारोpa·ḷā·sā·hā·ro विवादट्ठानंvi·vā·daṭ·ṭhā·naṃ युगग्गाहोyu·gag·gā·ho अप्पटिनिस्सग्गो—ap·pa·ṭi·nis·sag·go

    Yo paḷāso paḷāsāyanā paḷāsāyitattaṁ paḷāsāhāro vivādaṭṭhānaṁ yugaggāho appaṭinissaggo—

    (Pāli only)

  26. 26

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पळासो।pa·ḷā·so

    ayaṁ vuccati paḷāso.

    (Pāli only)

  27. 27

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ पळासोpa·ḷā·so अप्पहीनो—ap·pa·hī·no

    Yassa puggalassa ayaṁ paḷāso appahīno—

    (Pāli only)

  28. 28

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “पळासी”।pa·ḷā·sī

    ayaṁ vuccati puggalo “paḷāsī”.

    (Pāli only)

  29. 29

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo इस्सुकी?is·su·kī

    Katamo ca puggalo issukī?

    (Pāli only)

  30. 30

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā इस्सा?is·sā

    Tattha katamā issā?

    (Pāli only)

  31. 31

    याyā परलाभसक्कारगरुकारमाननवन्दनपूजनासुpa·ra·lā·bha·sak·kā·ra·ga·ru·kā·ra·mā·na·na·van·da·na·pū·ja·nā·su इस्साis·sā इस्सायनाis·sā·ya·nā इस्सायितत्तंis·sā·yi·tat·taṃ उसूयाu·sū·yā उसूयनाu·sū·ya·nā उसूयितत्तं—u·sū·yi·tat·taṃ

    Yā paralābhasakkāragarukāramānanavandanapūjanāsu issā issāyanā issāyitattaṁ usūyā usūyanā usūyitattaṁ—

    (Pāli only)

  32. 32

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti इस्सा।is·sā

    ayaṁ vuccati issā.

    (Pāli only)

  33. 33

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ इस्साis·sā अप्पहीना—ap·pa·hī·nā

    Yassa puggalassa ayaṁ issā appahīnā—

    (Pāli only)

  34. 34

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “इस्सुकी”।is·su·kī

    ayaṁ vuccati puggalo “issukī”.

    (Pāli only)

  35. 35

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo मच्छरी?mac·cha·rī

    Katamo ca puggalo maccharī?

    (Pāli only)

  36. 36

    तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ मच्छरियं?mac·cha·ri·yaṃ

    Tattha katamaṁ macchariyaṁ?

    (Pāli only)

  37. 37

    पञ्चpañ·ca मच्छरियानि—mac·cha·ri·yā·ni

    Pañca macchariyāni—

    (Pāli only)

  38. 38

    आवासमच्छरियं,ā·vā·sa·mac·cha·ri·yaṃ कुलमच्छरियं,ku·la·mac·cha·ri·yaṃ लाभमच्छरियं,lā·bha·mac·cha·ri·yaṃ वण्णमच्छरियं,vaṇ·ṇa·mac·cha·ri·yaṃ धम्ममच्छरियं।dham·ma·mac·cha·ri·yaṃ

    āvāsamacchariyaṁ, kulamacchariyaṁ, lābhamacchariyaṁ, vaṇṇamacchariyaṁ, dhammamacchariyaṁ.

    (Pāli only)

  39. 39

    यंyaṃ एवरूपंe·va·rū·paṃ मच्छेरंmac·che·raṃ मच्छरायनाmac·cha·rā·ya·nā मच्छरायितत्तंmac·cha·rā·yi·tat·taṃ वेविच्छंve·vic·chaṃ कदरियंka·da·ri·yaṃ कटुकञ्चुकताka·ṭu·kañ·cu·ka·tā अग्गहितत्तंag·ga·hi·tat·taṃ चित्तस्स—cit·tas·sa

    Yaṁ evarūpaṁ maccheraṁ maccharāyanā maccharāyitattaṁ vevicchaṁ kadariyaṁ kaṭukañcukatā aggahitattaṁ cittassa—

    (Pāli only)

  40. 40

    इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti मच्छरियं।mac·cha·ri·yaṃ

    idaṁ vuccati macchariyaṁ.

    (Pāli only)

  41. 41

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa इदंi·daṃ मच्छरियंmac·cha·ri·yaṃ अप्पहीनं—ap·pa·hī·naṃ

    Yassa puggalassa idaṁ macchariyaṁ appahīnaṁ—

    (Pāli only)

  42. 42

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “मच्छरी”।mac·cha·rī

    ayaṁ vuccati puggalo “maccharī”.

    (Pāli only)

  43. 43

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo सठो?sa·ṭho

    Katamo ca puggalo saṭho?

    (Pāli only)

  44. 44

    तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ साठेय्यं?sā·ṭhey·yaṃ

    Tattha katamaṁ sāṭheyyaṁ?

    (Pāli only)

  45. 45

    इधेकच्चोi·dhe·kac·co सठोsa·ṭho होतिho·ti परिसठो।pa·ri·sa·ṭho

    Idhekacco saṭho hoti parisaṭho.

    (Pāli only)

  46. 46

    यंyaṃ तत्थtat·tha सठंsa·ṭhaṃ सठताsa·ṭha·tā साठेय्यंsā·ṭhey·yaṃ कक्करताkak·ka·ra·tā कक्करियंkak·ka·ri·yaṃ परिक्खत्तताpa·rik·khat·ta·tā पारिक्खत्तियं—pā·rik·khat·ti·yaṃ

    Yaṁ tattha saṭhaṁ saṭhatā sāṭheyyaṁ kakkaratā kakkariyaṁ parikkhattatā pārikkhattiyaṁ—

    (Pāli only)

  47. 47

    इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti साठेय्यं।sā·ṭhey·yaṃ

    idaṁ vuccati sāṭheyyaṁ.

    (Pāli only)

  48. 48

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa इदंi·daṃ साठेय्यंsā·ṭhey·yaṃ अप्पहीनं—ap·pa·hī·naṃ

    Yassa puggalassa idaṁ sāṭheyyaṁ appahīnaṁ—

    (Pāli only)

  49. 49

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “सठो”।sa·ṭho

    ayaṁ vuccati puggalo “saṭho”.

    (Pāli only)

  50. 50

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo मायावी?mā·yā·vī

    Katamo ca puggalo māyāvī?

    (Pāli only)

  51. 51

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā माया?mā·yā

    Tattha katamā māyā?

    (Pāli only)

  52. 52

    इधेकच्चोi·dhe·kac·co कायेनkā·ye·na दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरित्वाca·rit·vā वाचायvā·cā·ya दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरित्वाca·rit·vā मनसाma·na·sā दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरित्वाca·rit·vā तस्सtas·sa पटिच्छादनहेतुpa·ṭic·chā·da·na·he·tu पापिकंpā·pi·kaṃ इच्छंic·chaṃ पणिदहति—pa·ṇi·da·ha·ti

    Idhekacco kāyena duccaritaṁ caritvā vācāya duccaritaṁ caritvā manasā duccaritaṁ caritvā tassa paṭicchādanahetu pāpikaṁ icchaṁ paṇidahati—

    (Pāli only)

  53. 53

    “माmā मंmaṃ जञ्ञा”तिjañ·ñā इच्छति,ic·cha·ti “माmā मंmaṃ जञ्ञा”तिjañ·ñā सङ्कप्पतिsaṅ·kap·pa·ti “माmā मंmaṃ जञ्ञा”तिjañ·ñā वाचंvā·caṃ भासति,bhā·sa·ti “माmā मंmaṃ जञ्ञा”तिjañ·ñā कायेनkā·ye·na परक्कमति।pa·rak·ka·ma·ti

    “mā maṁ jaññā”ti icchati, “mā maṁ jaññā”ti saṅkappati “mā maṁ jaññā”ti vācaṁ bhāsati, “mā maṁ jaññā”ti kāyena parakkamati.

    (Pāli only)

  54. 54

    याyā एवरूपाe·va·rū·pā मायाmā·yā मायाविताmā·yā·vi·tā अच्चासराac·cā·sa·rā वञ्चनाvañ·ca·nā निकतिni·ka·ti विकिरणाvi·ki·ra·ṇā परिहरणाpa·ri·ha·ra·ṇā गूहनाgū·ha·nā परिगूहनाpa·ri·gū·ha·nā छादनाchā·da·nā पटिच्छादनाpa·ṭic·chā·da·nā अनुत्तानीकम्मंa·nut·tā·nī·kam·maṃ अनाविकम्मंa·nā·vi·kam·maṃ वोच्छादनाvoc·chā·da·nā पापकिरिया—pā·pa·ki·ri·yā

    Yā evarūpā māyā māyāvitā accāsarā vañcanā nikati vikiraṇā pariharaṇā gūhanā parigūhanā chādanā paṭicchādanā anuttānīkammaṁ anāvikammaṁ vocchādanā pāpakiriyā—

    (Pāli only)

  55. 55

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti माया।mā·yā

    ayaṁ vuccati māyā.

    (Pāli only)

  56. 56

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ मायाmā·yā अप्पहीना—ap·pa·hī·nā

    Yassa puggalassa ayaṁ māyā appahīnā—

    (Pāli only)

  57. 57

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “मायावी”।mā·yā·vī

    ayaṁ vuccati puggalo “māyāvī”.

    (Pāli only)

  58. 58

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo अहिरिको?a·hi·ri·ko

    Katamo ca puggalo ahiriko?

    (Pāli only)

  59. 59

    तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ अहिरिकं?a·hi·ri·kaṃ

    Tattha katamaṁ ahirikaṁ?

    (Pāli only)

  60. 60

    यंyaṃ नna हिरीयतिhi·rī·ya·ti हिरियितब्बेनhi·ri·yi·tab·be·na नna हिरीयतिhi·rī·ya·ti पापकानंpā·pa·kā·naṃ अकुसलानंa·ku·sa·lā·naṃ धम्मानंdham·mā·naṃ समापत्तिया—sa·mā·pat·ti·yā

    Yaṁ na hirīyati hiriyitabbena na hirīyati pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ samāpattiyā—

    (Pāli only)

  61. 61

    इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti अहिरिकं।a·hi·ri·kaṃ

    idaṁ vuccati ahirikaṁ.

    (Pāli only)

  62. 62

    इमिनाi·mi·nā अहिरिकेनa·hi·ri·ke·na समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “अहिरिको”।a·hi·ri·ko

    Iminā ahirikena samannāgato puggalo “ahiriko”.

    (Pāli only)

  63. 63

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo अनोत्तप्पी?a·not·tap·pī

    Katamo ca puggalo anottappī?

    (Pāli only)

  64. 64

    तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ अनोत्तप्पं?a·not·tap·paṃ

    Tattha katamaṁ anottappaṁ?

    (Pāli only)

  65. 65

    यंyaṃ नna ओत्तप्पतिot·tap·pa·ti ओत्तप्पितब्बेनot·tap·pi·tab·be·na नna ओत्तप्पतिot·tap·pa·ti पापकानंpā·pa·kā·naṃ अकुसलानंa·ku·sa·lā·naṃ धम्मानंdham·mā·naṃ समापत्तिया—sa·mā·pat·ti·yā

    Yaṁ na ottappati ottappitabbena na ottappati pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ samāpattiyā—

    (Pāli only)

  66. 66

    इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti अनोत्तप्पं।a·not·tap·paṃ

    idaṁ vuccati anottappaṁ.

    (Pāli only)

  67. 67

    इमिनाi·mi·nā अनोत्तप्पेनa·not·tap·pe·na समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “अनोत्तप्पी”।a·not·tap·pī

    Iminā anottappena samannāgato puggalo “anottappī”.

    (Pāli only)

  68. 68

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo दुब्बचो?dub·ba·co

    Katamo ca puggalo dubbaco?

    (Pāli only)

  69. 69

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā दोवचस्सता?do·va·cas·sa·tā

    Tattha katamā dovacassatā?

    (Pāli only)

  70. 70

    सहधम्मिकेsa·ha·dham·mi·ke वुच्चमानेvuc·ca·mā·ne दोवचस्सायंdo·va·cas·sā·yaṃ दोवचस्सियंdo·va·cas·si·yaṃ दोवचस्सताdo·va·cas·sa·tā विप्पटिकुलग्गाहिताvip·pa·ṭi·ku·lag·gā·hi·tā विपच्चनीकसातताvi·pac·ca·nī·ka·sā·ta·tā अनादरियंa·nā·da·ri·yaṃ अनादरियताa·nā·da·ri·ya·tā अगारवताa·gā·ra·va·tā अप्पतिस्सवता—ap·pa·tis·sa·va·tā

    Sahadhammike vuccamāne dovacassāyaṁ dovacassiyaṁ dovacassatā vippaṭikulaggāhitā vipaccanīkasātatā anādariyaṁ anādariyatā agāravatā appatissavatā—

    (Pāli only)

  71. 71

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti दोवचस्सता।do·va·cas·sa·tā

    ayaṁ vuccati dovacassatā.

    (Pāli only)

  72. 72

    इमायi·mā·ya दोवचस्सतायdo·va·cas·sa·tā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “दुब्बचो”।dub·ba·co

    Imāya dovacassatāya samannāgato puggalo “dubbaco”.

    (Pāli only)

  73. 73

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo पापमित्तो?pā·pa·mit·to

    Katamo ca puggalo pāpamitto?

    (Pāli only)

  74. 74

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā पापमित्तता?pā·pa·mit·ta·tā

    Tattha katamā pāpamittatā?

    (Pāli only)

  75. 75

    येye तेte पुग्गलाpug·ga·lā अस्सद्धाas·sad·dhā दुस्सीलाdus·sī·lā अप्पस्सुताap·pas·su·tā मच्छरिनोmac·cha·ri·no दुप्पञ्ञा,dup·pañ·ñā याyā तेसंte·saṃ सेवनाse·va·nā निसेवनाni·se·va·nā संसेवनाsaṃ·se·va·nā भजनाbha·ja·nā सम्भजनाsam·bha·ja·nā भत्तिbhat·ti सम्भत्तिsam·bhat·ti सम्पवङ्कता—sam·pa·vaṅ·ka·tā

    Ye te puggalā assaddhā dussīlā appassutā maccharino duppaññā, yā tesaṁ sevanā nisevanā saṁsevanā bhajanā sambhajanā bhatti sambhatti sampavaṅkatā—

    (Pāli only)

  76. 76

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पापमित्तता।pā·pa·mit·ta·tā

    ayaṁ vuccati pāpamittatā.

    (Pāli only)

  77. 77

    इमायi·mā·ya पापमित्ततायpā·pa·mit·ta·tā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “पापमित्तो”।pā·pa·mit·to

    Imāya pāpamittatāya samannāgato puggalo “pāpamitto”.

    (Pāli only)

  78. 78

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo इन्द्रियेसुin·dri·ye·su अगुत्तद्वारो?a·gut·tad·vā·ro

    Katamo ca puggalo indriyesu aguttadvāro?

    (Pāli only)

  79. 79

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā इन्द्रियेसुin·dri·ye·su अगुत्तद्वारता?a·gut·tad·vā·ra·tā

    Tattha katamā indriyesu aguttadvāratā?

    (Pāli only)

  80. 80

    इधेकच्चोi·dhe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo चक्खुनाcak·khu·nā रूपंrū·paṃ दिस्वाdis·vā निमित्तग्गाहीni·mit·tag·gā·hī होतिho·ti अनुब्यञ्जनग्गाही;a·nub·yañ·ja·nag·gā·hī

    Idhekacco puggalo cakkhunā rūpaṁ disvā nimittaggāhī hoti anubyañjanaggāhī;

    (Pāli only)

  81. 81

    यत्वाधिकरणमेनंyat·vā·dhi·ka·ra·ṇa·me·naṃ चक्खुन्द्रियंcak·khun·dri·yaṃ असंवुतंa·saṃ·vu·taṃ विहरन्तंvi·ha·ran·taṃ अभिज्झादोमनस्साa·bhij·jhā·do·ma·nas·sā पापकाpā·pa·kā अकुसलाa·ku·sa·lā धम्माdham·mā अन्वास्सवेय्युं,an·vās·sa·vey·yuṃ तस्सtas·sa संवरायsaṃ·va·rā·ya नna पटिपज्जति,pa·ṭi·paj·ja·ti नna रक्खतिrak·kha·ti चक्खुन्द्रियं,cak·khun·dri·yaṃ चक्खुन्द्रियेcak·khun·dri·ye नna संवरंsaṃ·va·raṃ आपज्जति।ā·paj·ja·ti

    yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya na paṭipajjati, na rakkhati cakkhundriyaṁ, cakkhundriye na saṁvaraṁ āpajjati.

    (Pāli only)

  82. 82

    सोतेनso·te·na सद्दंsad·daṃ सुत्वाsut·vā …पे…pe

    Sotena saddaṁ sutvā …pe…

    (Pāli only)

  83. 83

    घानेनghā·ne·na गन्धंgan·dhaṃ घायित्वाghā·yit·vā …पे…pe

    ghānena gandhaṁ ghāyitvā …pe…

    (Pāli only)

  84. 84

    जिव्हायjiv·hā·ya रसंra·saṃ सायित्वाsā·yit·vā …पे…pe

    jivhāya rasaṁ sāyitvā …pe…

    (Pāli only)

  85. 85

    कायेनkā·ye·na फोट्ठब्बंphoṭ·ṭhab·baṃ फुसित्वाphu·sit·vā …पे…pe

    kāyena phoṭṭhabbaṁ phusitvā …pe…

    (Pāli only)

  86. 86

    मनसाma·na·sā धम्मंdham·maṃ विञ्ञायviñ·ñā·ya निमित्तग्गाहीni·mit·tag·gā·hī होतिho·ti अनुब्यञ्जनग्गाही;a·nub·yañ·ja·nag·gā·hī

    manasā dhammaṁ viññāya nimittaggāhī hoti anubyañjanaggāhī;

    (Pāli only)

  87. 87

    यत्वाधिकरणमेनंyat·vā·dhi·ka·ra·ṇa·me·naṃ मनिन्द्रियंma·nin·dri·yaṃ असंवुतंa·saṃ·vu·taṃ विहरन्तंvi·ha·ran·taṃ अभिज्झादोमनस्साa·bhij·jhā·do·ma·nas·sā पापकाpā·pa·kā अकुसलाa·ku·sa·lā धम्माdham·mā अन्वास्सवेय्युं,an·vās·sa·vey·yuṃ तस्सtas·sa संवरायsaṃ·va·rā·ya नna पटिपज्जति,pa·ṭi·paj·ja·ti नna रक्खतिrak·kha·ti मनिन्द्रियं,ma·nin·dri·yaṃ मनिन्द्रियेma·nin·dri·ye नna संवरंsaṃ·va·raṃ आपज्जति।ā·paj·ja·ti

    yatvādhikaraṇamenaṁ manindriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya na paṭipajjati, na rakkhati manindriyaṁ, manindriye na saṁvaraṁ āpajjati.

    (Pāli only)

  88. 88

    याyā इमेसंi·me·saṃ छन्नंchan·naṃ इन्द्रियानंin·dri·yā·naṃ अगुत्तिa·gut·ti अगोपनाa·go·pa·nā अनारक्खोa·nā·rak·kho असंवरो—a·saṃ·va·ro

    Yā imesaṁ channaṁ indriyānaṁ agutti agopanā anārakkho asaṁvaro—

    (Pāli only)

  89. 89

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti इन्द्रियेसुin·dri·ye·su अगुत्तद्वारता।a·gut·tad·vā·ra·tā

    ayaṁ vuccati indriyesu aguttadvāratā.

    (Pāli only)

  90. 90

    इमायi·mā·ya इन्द्रियेसुin·dri·ye·su अगुत्तद्वारतायa·gut·tad·vā·ra·tā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “इन्द्रियेसुin·dri·ye·su अगुत्तद्वारो”।a·gut·tad·vā·ro

    Imāya indriyesu aguttadvāratāya samannāgato puggalo “indriyesu aguttadvāro”.

    (Pāli only)

  91. 91

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo भोजनेbho·ja·ne अमत्तञ्ञू?a·mat·tañ·ñū

    Katamo ca puggalo bhojane amattaññū?

    (Pāli only)

  92. 92

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā भोजनेbho·ja·ne अमत्तञ्ञुता?a·mat·tañ·ñu·tā

    Tattha katamā bhojane amattaññutā?

    (Pāli only)

  93. 93

    इधेकच्चोi·dhe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo अप्पटिसङ्खाap·pa·ṭi·saṅ·khā अयोनिसोa·yo·ni·so आहारंā·hā·raṃ आहारेतिā·hā·re·ti दवायda·vā·ya मदायma·dā·ya मण्डनायmaṇ·ḍa·nā·ya विभूसनाय,vi·bhū·sa·nā·ya याyā तत्थtat·tha असन्तुट्ठिताa·san·tuṭ·ṭhi·tā अमत्तञ्ञुताa·mat·tañ·ñu·tā अप्पटिसङ्खाap·pa·ṭi·saṅ·khā भोजने—bho·ja·ne

    Idhekacco puggalo appaṭisaṅkhā ayoniso āhāraṁ āhāreti davāya madāya maṇḍanāya vibhūsanāya, yā tattha asantuṭṭhitā amattaññutā appaṭisaṅkhā bhojane—

    (Pāli only)

  94. 94

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti भोजनेbho·ja·ne अमत्तञ्ञुता।a·mat·tañ·ñu·tā

    ayaṁ vuccati bhojane amattaññutā.

    (Pāli only)

  95. 95

    इमायi·mā·ya भोजनेbho·ja·ne अमत्तञ्ञुतायa·mat·tañ·ñu·tā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “भोजनेbho·ja·ne अमत्तञ्ञू”।a·mat·tañ·ñū

    Imāya bhojane amattaññutāya samannāgato puggalo “bhojane amattaññū”.

    (Pāli only)

  96. 96

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo मुट्ठस्सति?muṭ·ṭhas·sa·ti

    Katamo ca puggalo muṭṭhassati?

    (Pāli only)

  97. 97

    तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ मुट्ठस्सच्चं?muṭ·ṭhas·sac·caṃ

    Tattha katamaṁ muṭṭhassaccaṁ?

    (Pāli only)

  98. 98

    याyā अस्सतिas·sa·ti अननुस्सतिa·na·nus·sa·ti अप्पटिस्सतिap·pa·ṭis·sa·ti अस्सतिas·sa·ti अस्सरणताas·sa·ra·ṇa·tā अधारणताa·dhā·ra·ṇa·tā पिलापनताpi·lā·pa·na·tā सम्मुस्सनता—sam·mus·sa·na·tā

    Yā assati ananussati appaṭissati assati assaraṇatā adhāraṇatā pilāpanatā sammussanatā—

    (Pāli only)

  99. 99

    इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti मुट्ठस्सच्चं।muṭ·ṭhas·sac·caṃ

    idaṁ vuccati muṭṭhassaccaṁ.

    (Pāli only)

  100. 100

    इमिनाi·mi·nā मुट्ठस्सच्चेनmuṭ·ṭhas·sac·ce·na समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “मुट्ठस्सति”।muṭ·ṭhas·sa·ti

    Iminā muṭṭhassaccena samannāgato puggalo “muṭṭhassati”.

    (Pāli only)

  101. 101

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo असम्पजानो?a·sam·pa·jā·no

    Katamo ca puggalo asampajāno?

    (Pāli only)

  102. 102

    तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ असम्पजञ्ञं?a·sam·pa·jañ·ñaṃ

    Tattha katamaṁ asampajaññaṁ?

    (Pāli only)

  103. 103

    यंyaṃ अञ्ञाणंañ·ñā·ṇaṃ अदस्सनंa·das·sa·naṃ अनभिसमयोa·na·bhi·sa·ma·yo अननुबोधोa·na·nu·bo·dho असम्बोधोa·sam·bo·dho अप्पटिवेधोap·pa·ṭi·ve·dho असङ्गाहणाa·saṅ·gā·ha·ṇā अपरियोगाहणाa·pa·ri·yo·gā·ha·ṇā असमपेक्खणाa·sa·ma·pek·kha·ṇā अपच्चवेक्खणाa·pac·ca·vek·kha·ṇā अपच्चक्खकम्मंa·pac·cak·kha·kam·maṃ दुम्मेज्झंdum·mej·jhaṃ बाल्यंbāl·yaṃ असम्पजञ्ञंa·sam·pa·jañ·ñaṃ मोहोmo·ho पमोहोpa·mo·ho सम्मोहोsam·mo·ho अविज्जाa·vij·jā अविज्जोघोa·vij·jo·gho अविज्जायोगोa·vij·jā·yo·go अविज्जानुसयोa·vij·jā·nu·sa·yo अविज्जापरियुट्ठानंa·vij·jā·pa·ri·yuṭ·ṭhā·naṃ अविज्जालङ्गीa·vij·jā·laṅ·gī मोहोmo·ho अकुसलमूलं—a·ku·sa·la·mū·laṃ

    Yaṁ aññāṇaṁ adassanaṁ anabhisamayo ananubodho asambodho appaṭivedho asaṅgāhaṇā apariyogāhaṇā asamapekkhaṇā apaccavekkhaṇā apaccakkhakammaṁ dummejjhaṁ bālyaṁ asampajaññaṁ moho pamoho sammoho avijjā avijjogho avijjāyogo avijjānusayo avijjāpariyuṭṭhānaṁ avijjālaṅgī moho akusalamūlaṁ—

    (Pāli only)

  104. 104

    इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti असम्पजञ्ञं।a·sam·pa·jañ·ñaṃ

    idaṁ vuccati asampajaññaṁ.

    (Pāli only)

  105. 105

    इमिनाi·mi·nā असम्पजञ्ञेनa·sam·pa·jañ·ñe·na समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “असम्पजानो”।a·sam·pa·jā·no

    Iminā asampajaññena samannāgato puggalo “asampajāno”.

    (Pāli only)

  106. 106

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo सीलविपन्नो?sī·la·vi·pan·no

    Katamo ca puggalo sīlavipanno?

    (Pāli only)

  107. 107

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā सीलविपत्ति?sī·la·vi·pat·ti

    Tattha katamā sīlavipatti?

    (Pāli only)

  108. 108

    कायिकोkā·yi·ko वीतिक्कमोvī·tik·ka·mo वाचसिकोvā·ca·si·ko वीतिक्कमोvī·tik·ka·mo कायिकवाचसिकोkā·yi·ka·vā·ca·si·ko वीतिक्कमो—vī·tik·ka·mo

    Kāyiko vītikkamo vācasiko vītikkamo kāyikavācasiko vītikkamo—

    (Pāli only)

  109. 109

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti सीलविपत्ति।sī·la·vi·pat·ti

    ayaṁ vuccati sīlavipatti.

    (Pāli only)

  110. 110

    सब्बम्पिsab·bam·pi दुस्सिल्यंdus·sil·yaṃ सीलविपत्ति।sī·la·vi·pat·ti

    Sabbampi dussilyaṁ sīlavipatti.

    (Pāli only)

  111. 111

    इमायi·mā·ya सीलविपत्तियाsī·la·vi·pat·ti·yā समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “सीलविपन्नो”।sī·la·vi·pan·no

    Imāya sīlavipattiyā samannāgato puggalo “sīlavipanno”.

    (Pāli only)

  112. 112

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo दिट्ठिविपन्नो?diṭ·ṭhi·vi·pan·no

    Katamo ca puggalo diṭṭhivipanno?

    (Pāli only)

  113. 113

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā दिट्ठिविपत्ति?diṭ·ṭhi·vi·pat·ti

    Tattha katamā diṭṭhivipatti?

    (Pāli only)

  114. 114

    “नत्थिnat·thi दिन्नं,din·naṃ नत्थिnat·thi यिट्ठं,yiṭ·ṭhaṃ नत्थिnat·thi हुतं,hu·taṃ नत्थिnat·thi सुकतदुक्कटानंsu·ka·ta·duk·ka·ṭā·naṃ कम्मानंkam·mā·naṃ फलंpha·laṃ विपाको,vi·pā·ko नत्थिnat·thi अयंa·yaṃ लोको,lo·ko नत्थिnat·thi परोpa·ro लोको,lo·ko नत्थिnat·thi माता,mā·tā नत्थिnat·thi पिता,pi·tā नत्थिnat·thi सत्ताsat·tā ओपपातिका,o·pa·pā·ti·kā नत्थिnat·thi लोकेlo·ke समणब्राह्मणाsa·ma·ṇab·rāh·ma·ṇā सम्मग्गताsam·mag·ga·tā सम्मापटिपन्नाsam·mā·pa·ṭi·pan·nā येye इमञ्चi·mañ·ca लोकंlo·kaṃ परञ्चpa·rañ·ca लोकंlo·kaṃ सयंsa·yaṃ अभिञ्ञाa·bhiñ·ñā सच्छिकत्वाsac·chi·kat·vā पवेदेन्ती”ति।pa·ve·den·tī

    “Natthi dinnaṁ, natthi yiṭṭhaṁ, natthi hutaṁ, natthi sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko, natthi ayaṁ loko, natthi paro loko, natthi mātā, natthi pitā, natthi sattā opapātikā, natthi loke samaṇabrāhmaṇā sammaggatā sammāpaṭipannā ye imañca lokaṁ parañca lokaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā pavedentī”ti.

    (Pāli only)

  115. 115

    याyā एवरूपाe·va·rū·pā दिट्ठिdiṭ·ṭhi दिट्ठिगतंdiṭ·ṭhi·ga·taṃ दिट्ठिगहनंdiṭ·ṭhi·ga·ha·naṃ दिट्ठिकन्तारोdiṭ·ṭhi·kan·tā·ro दिट्ठिविसूकायिकंdiṭ·ṭhi·vi·sū·kā·yi·kaṃ दिट्ठिविप्फन्दितंdiṭ·ṭhi·vip·phan·di·taṃ दिट्ठिसंयोजनंdiṭ·ṭhi·saṃ·yo·ja·naṃ गाहोgā·ho पटिग्गाहोpa·ṭig·gā·ho अभिनिवेसोa·bhi·ni·ve·so परामासोpa·rā·mā·so कुम्मग्गोkum·mag·go मिच्छापथोmic·chā·pa·tho मिच्छत्तंmic·chat·taṃ तित्थायतनंtit·thā·ya·ta·naṃ विपरियासग्गाहो,vi·pa·ri·yā·sag·gā·ho अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti दिट्ठिविपत्ति।diṭ·ṭhi·vi·pat·ti

    Yā evarūpā diṭṭhi diṭṭhigataṁ diṭṭhigahanaṁ diṭṭhikantāro diṭṭhivisūkāyikaṁ diṭṭhivipphanditaṁ diṭṭhisaṁyojanaṁ gāho paṭiggāho abhiniveso parāmāso kummaggo micchāpatho micchattaṁ titthāyatanaṁ vipariyāsaggāho, ayaṁ vuccati diṭṭhivipatti.

    (Pāli only)

  116. 116

    सब्बापिsab·bā·pi मिच्छादिट्ठिmic·chā·diṭ·ṭhi दिट्ठिविपत्ति।diṭ·ṭhi·vi·pat·ti

    Sabbāpi micchādiṭṭhi diṭṭhivipatti.

    (Pāli only)

  117. 117

    इमायi·mā·ya दिट्ठिविपत्तियाdiṭ·ṭhi·vi·pat·ti·yā समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “दिट्ठिविपन्नो”।diṭ·ṭhi·vi·pan·no

    Imāya diṭṭhivipattiyā samannāgato puggalo “diṭṭhivipanno”.

    (Pāli only)

  118. 118

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo अज्झत्तसंयोजनो?aj·jhat·ta·saṃ·yo·ja·no

    Katamo ca puggalo ajjhattasaṁyojano?

    (Pāli only)

  119. 119

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa पञ्चोरम्भागियानिpañ·co·ram·bhā·gi·yā·ni संयोजनानिsaṃ·yo·ja·nā·ni अप्पहीनानि—ap·pa·hī·nā·ni

    Yassa puggalassa pañcorambhāgiyāni saṁyojanāni appahīnāni—

    (Pāli only)

  120. 120

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “अज्झत्तसंयोजनो”।aj·jhat·ta·saṃ·yo·ja·no

    ayaṁ vuccati puggalo “ajjhattasaṁyojano”.

    (Pāli only)

  121. 121

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo बहिद्धासंयोजनो?ba·hid·dhā·saṃ·yo·ja·no

    Katamo ca puggalo bahiddhāsaṁyojano?

    (Pāli only)

  122. 122

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa पञ्चुद्धम्भागियानिpañ·cud·dham·bhā·gi·yā·ni संयोजनानिsaṃ·yo·ja·nā·ni अप्पहीनानि—ap·pa·hī·nā·ni

    Yassa puggalassa pañcuddhambhāgiyāni saṁyojanāni appahīnāni—

    (Pāli only)

  123. 123

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “बहिद्धासंयोजनो”।ba·hid·dhā·saṃ·yo·ja·no

    ayaṁ vuccati puggalo “bahiddhāsaṁyojano”.

    (Pāli only)

  124. 124

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo अक्कोधनो?ak·ko·dha·no

    Katamo ca puggalo akkodhano?

    (Pāli only)

  125. 125

    तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo कोधो?ko·dho

    Tattha katamo kodho?

    (Pāli only)

  126. 126

    योyo कोधोko·dho कुज्झनाkuj·jha·nā कुज्झितत्तंkuj·jhi·tat·taṃ दोसोdo·so दुस्सनाdus·sa·nā दुस्सितत्तंdus·si·tat·taṃ ब्यापत्तिbyā·pat·ti ब्यापज्जनाbyā·paj·ja·nā ब्यापज्जितत्तंbyā·paj·ji·tat·taṃ विरोधोvi·ro·dho पटिविरोधोpa·ṭi·vi·ro·dho चण्डिक्कंcaṇ·ḍik·kaṃ असुरोपोa·su·ro·po अनत्तमनताa·nat·ta·ma·na·tā चित्तस्स—cit·tas·sa

    Yo kodho kujjhanā kujjhitattaṁ doso dussanā dussitattaṁ byāpatti byāpajjanā byāpajjitattaṁ virodho paṭivirodho caṇḍikkaṁ asuropo anattamanatā cittassa—

    (Pāli only)

  127. 127

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti कोधो।ko·dho

    ayaṁ vuccati kodho.

    (Pāli only)

  128. 128

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ कोधोko·dho पहीनो—pa·hī·no

    Yassa puggalassa ayaṁ kodho pahīno—

    (Pāli only)

  129. 129

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “अक्कोधनो”।ak·ko·dha·no

    ayaṁ vuccati puggalo “akkodhano”.

    (Pāli only)

  130. 130

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo अनुपनाही?a·nu·pa·nā·hī

    Katamo ca puggalo anupanāhī?

    (Pāli only)

  131. 131

    तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo उपनाहो?u·pa·nā·ho

    Tattha katamo upanāho?

    (Pāli only)

  132. 132

    पुब्बकालंpub·ba·kā·laṃ कोधोko·dho अपरकालंa·pa·ra·kā·laṃ उपनाहोu·pa·nā·ho योyo एवरूपोe·va·rū·po उपनाहोu·pa·nā·ho उपनय्हनाu·pa·nay·ha·nā उपनय्हितत्तंu·pa·nay·hi·tat·taṃ अट्ठपनाaṭ·ṭha·pa·nā ठपनाṭha·pa·nā सण्ठपनाsaṇ·ṭha·pa·nā अनुसंसन्दनाa·nu·saṃ·san·da·nā अनुप्पबन्धनाa·nup·pa·ban·dha·nā दळ्हीकम्मंda·ḷhī·kam·maṃ कोधस्स—ko·dhas·sa

    Pubbakālaṁ kodho aparakālaṁ upanāho yo evarūpo upanāho upanayhanā upanayhitattaṁ aṭṭhapanā ṭhapanā saṇṭhapanā anusaṁsandanā anuppabandhanā daḷhīkammaṁ kodhassa—

    (Pāli only)

  133. 133

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti उपनाहो।u·pa·nā·ho

    ayaṁ vuccati upanāho.

    (Pāli only)

  134. 134

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ उपनाहोu·pa·nā·ho पहीनो—pa·hī·no

    Yassa puggalassa ayaṁ upanāho pahīno—

    (Pāli only)

  135. 135

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “अनुपनाही”।a·nu·pa·nā·hī

    ayaṁ vuccati puggalo “anupanāhī”.

    (Pāli only)

  136. 136

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo अमक्खी?a·mak·khī

    Katamo ca puggalo amakkhī?

    (Pāli only)

  137. 137

    तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo मक्खो?mak·kho

    Tattha katamo makkho?

    (Pāli only)

  138. 138

    योyo मक्खोmak·kho मक्खायनाmak·khā·ya·nā मक्खायितत्तंmak·khā·yi·tat·taṃ निट्ठुरियंniṭ·ṭhu·ri·yaṃ निट्ठुरियकम्मं—niṭ·ṭhu·ri·ya·kam·maṃ

    Yo makkho makkhāyanā makkhāyitattaṁ niṭṭhuriyaṁ niṭṭhuriyakammaṁ—

    (Pāli only)

  139. 139

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti मक्खो।mak·kho

    ayaṁ vuccati makkho.

    (Pāli only)

  140. 140

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ मक्खोmak·kho पहीनो—pa·hī·no

    Yassa puggalassa ayaṁ makkho pahīno—

    (Pāli only)

  141. 141

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “अमक्खी”।a·mak·khī

    ayaṁ vuccati puggalo “amakkhī”.

    (Pāli only)

  142. 142

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo अपळासी?a·pa·ḷā·sī

    Katamo ca puggalo apaḷāsī?

    (Pāli only)

  143. 143

    तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पळासो?pa·ḷā·so

    Tattha katamo paḷāso?

    (Pāli only)

  144. 144

    योyo पळासोpa·ḷā·so पळासायनाpa·ḷā·sā·ya·nā पळासायितत्तंpa·ḷā·sā·yi·tat·taṃ पळासाहारोpa·ḷā·sā·hā·ro विवादट्ठानंvi·vā·daṭ·ṭhā·naṃ युगग्गाहोyu·gag·gā·ho अप्पटिनिस्सग्गो—ap·pa·ṭi·nis·sag·go

    Yo paḷāso paḷāsāyanā paḷāsāyitattaṁ paḷāsāhāro vivādaṭṭhānaṁ yugaggāho appaṭinissaggo—

    (Pāli only)

  145. 145

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पळासो।pa·ḷā·so

    ayaṁ vuccati paḷāso.

    (Pāli only)

  146. 146

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ पळासोpa·ḷā·so पहीनो—pa·hī·no

    Yassa puggalassa ayaṁ paḷāso pahīno—

    (Pāli only)

  147. 147

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “अपळासी”।a·pa·ḷā·sī

    ayaṁ vuccati puggalo “apaḷāsī”.

    (Pāli only)

  148. 148

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo अनिस्सुकी?a·nis·su·kī

    Katamo ca puggalo anissukī?

    (Pāli only)

  149. 149

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā इस्सा?is·sā

    Tattha katamā issā?

    (Pāli only)

  150. 150

    याyā परलाभसक्कारगरुकारमाननवन्दनपूजनासुpa·ra·lā·bha·sak·kā·ra·ga·ru·kā·ra·mā·na·na·van·da·na·pū·ja·nā·su इस्साis·sā इस्सायनाis·sā·ya·nā इस्सायितत्तंis·sā·yi·tat·taṃ उसूयाu·sū·yā उसूयनाu·sū·ya·nā उसूयितत्तं—u·sū·yi·tat·taṃ

    Yā paralābhasakkāragarukāramānanavandanapūjanāsu issā issāyanā issāyitattaṁ usūyā usūyanā usūyitattaṁ—

    (Pāli only)

  151. 151

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti इस्सा।is·sā

    ayaṁ vuccati issā.

    (Pāli only)

  152. 152

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ इस्साis·sā पहीना—pa·hī·nā

    Yassa puggalassa ayaṁ issā pahīnā—

    (Pāli only)

  153. 153

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “अनिस्सुकी”।a·nis·su·kī

    ayaṁ vuccati puggalo “anissukī”.

    (Pāli only)

  154. 154

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo अमच्छरी?a·mac·cha·rī

    Katamo ca puggalo amaccharī?

    (Pāli only)

  155. 155

    तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ मच्छरियं?mac·cha·ri·yaṃ

    Tattha katamaṁ macchariyaṁ?

    (Pāli only)

  156. 156

    पञ्चpañ·ca मच्छरियानि—mac·cha·ri·yā·ni

    Pañca macchariyāni—

    (Pāli only)

  157. 157

    आवासमच्छरियं,ā·vā·sa·mac·cha·ri·yaṃ कुलमच्छरियं,ku·la·mac·cha·ri·yaṃ लाभमच्छरियं,lā·bha·mac·cha·ri·yaṃ वण्णमच्छरियं,vaṇ·ṇa·mac·cha·ri·yaṃ धम्ममच्छरियं।dham·ma·mac·cha·ri·yaṃ

    āvāsamacchariyaṁ, kulamacchariyaṁ, lābhamacchariyaṁ, vaṇṇamacchariyaṁ, dhammamacchariyaṁ.

    (Pāli only)

  158. 158

    यंyaṃ एवरूपंe·va·rū·paṃ मच्छेरंmac·che·raṃ मच्छरायनाmac·cha·rā·ya·nā मच्छरायितत्तंmac·cha·rā·yi·tat·taṃ वेविच्छंve·vic·chaṃ कदरियंka·da·ri·yaṃ कटुकञ्चुकताka·ṭu·kañ·cu·ka·tā अग्गहितत्तंag·ga·hi·tat·taṃ चित्तस्स—cit·tas·sa

    Yaṁ evarūpaṁ maccheraṁ maccharāyanā maccharāyitattaṁ vevicchaṁ kadariyaṁ kaṭukañcukatā aggahitattaṁ cittassa—

    (Pāli only)

  159. 159

    इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti मच्छरियं।mac·cha·ri·yaṃ

    idaṁ vuccati macchariyaṁ.

    (Pāli only)

  160. 160

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa इदंi·daṃ मच्छरियंmac·cha·ri·yaṃ पहीनं—pa·hī·naṃ

    Yassa puggalassa idaṁ macchariyaṁ pahīnaṁ—

    (Pāli only)

  161. 161

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “अमच्छरी”।a·mac·cha·rī

    ayaṁ vuccati puggalo “amaccharī”.

    (Pāli only)

  162. 162

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo असठो?a·sa·ṭho

    Katamo ca puggalo asaṭho?

    (Pāli only)

  163. 163

    तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ साठेय्यं?sā·ṭhey·yaṃ

    Tattha katamaṁ sāṭheyyaṁ?

    (Pāli only)

  164. 164

    इधेकच्चोi·dhe·kac·co सठोsa·ṭho होतिho·ti परिसठो।pa·ri·sa·ṭho

    Idhekacco saṭho hoti parisaṭho.

    (Pāli only)

  165. 165

    यंyaṃ तत्थtat·tha सठंsa·ṭhaṃ सठताsa·ṭha·tā साठेय्यंsā·ṭhey·yaṃ कक्करताkak·ka·ra·tā कक्करियंkak·ka·ri·yaṃ परिक्खत्तताpa·rik·khat·ta·tā पारिक्खत्तियं—pā·rik·khat·ti·yaṃ

    Yaṁ tattha saṭhaṁ saṭhatā sāṭheyyaṁ kakkaratā kakkariyaṁ parikkhattatā pārikkhattiyaṁ—

    (Pāli only)

  166. 166

    इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti साठेय्यं।sā·ṭhey·yaṃ

    idaṁ vuccati sāṭheyyaṁ.

    (Pāli only)

  167. 167

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa इदंi·daṃ साठेय्यंsā·ṭhey·yaṃ पहीनं—pa·hī·naṃ

    Yassa puggalassa idaṁ sāṭheyyaṁ pahīnaṁ—

    (Pāli only)

  168. 168

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “असठो”।a·sa·ṭho

    ayaṁ vuccati puggalo “asaṭho”.

    (Pāli only)

  169. 169

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo अमायावी?a·mā·yā·vī

    Katamo ca puggalo amāyāvī?

    (Pāli only)

  170. 170

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā माया?mā·yā

    Tattha katamā māyā?

    (Pāli only)

  171. 171

    इधेकच्चोi·dhe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo कायेनkā·ye·na दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरित्वाca·rit·vā वाचायvā·cā·ya दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरित्वाca·rit·vā मनसाma·na·sā दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरित्वाca·rit·vā तस्सtas·sa पटिच्छादनहेतुpa·ṭic·chā·da·na·he·tu पापिकंpā·pi·kaṃ इच्छंic·chaṃ पणिदहति—pa·ṇi·da·ha·ti

    Idhekacco puggalo kāyena duccaritaṁ caritvā vācāya duccaritaṁ caritvā manasā duccaritaṁ caritvā tassa paṭicchādanahetu pāpikaṁ icchaṁ paṇidahati—

    (Pāli only)

  172. 172

    “माmā मंmaṃ जञ्ञा”तिjañ·ñā इच्छति,ic·cha·ti “माmā मंmaṃ जञ्ञा”तिjañ·ñā सङ्कप्पति,saṅ·kap·pa·ti “माmā मंmaṃ जञ्ञा”तिjañ·ñā वाचंvā·caṃ भासति,bhā·sa·ti “माmā मंmaṃ जञ्ञा”तिjañ·ñā कायेनkā·ye·na परक्कमति।pa·rak·ka·ma·ti

    “mā maṁ jaññā”ti icchati, “mā maṁ jaññā”ti saṅkappati, “mā maṁ jaññā”ti vācaṁ bhāsati, “mā maṁ jaññā”ti kāyena parakkamati.

    (Pāli only)

  173. 173

    याyā एवरूपाe·va·rū·pā मायाmā·yā मायाविताmā·yā·vi·tā अच्चासराac·cā·sa·rā वञ्चनाvañ·ca·nā निकतिni·ka·ti विकिरणाvi·ki·ra·ṇā परिहरणाpa·ri·ha·ra·ṇā गूहनाgū·ha·nā परिगूहनाpa·ri·gū·ha·nā छादनाchā·da·nā पटिच्छादनाpa·ṭic·chā·da·nā अनुत्तानीकम्मंa·nut·tā·nī·kam·maṃ अनाविकम्मंa·nā·vi·kam·maṃ वोच्छादनाvoc·chā·da·nā पापकिरिया—pā·pa·ki·ri·yā

    Yā evarūpā māyā māyāvitā accāsarā vañcanā nikati vikiraṇā pariharaṇā gūhanā parigūhanā chādanā paṭicchādanā anuttānīkammaṁ anāvikammaṁ vocchādanā pāpakiriyā—

    (Pāli only)

  174. 174

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti माया।mā·yā

    ayaṁ vuccati māyā.

    (Pāli only)

  175. 175

    यस्सyas·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa अयंa·yaṃ मायाmā·yā पहीना—pa·hī·nā

    Yassa puggalassa ayaṁ māyā pahīnā—

    (Pāli only)

  176. 176

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “अमायावी”।a·mā·yā·vī

    ayaṁ vuccati puggalo “amāyāvī”.

    (Pāli only)

  177. 177

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo हिरिमा?hi·ri·mā

    Katamo ca puggalo hirimā?

    (Pāli only)

  178. 178

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā हिरी?hi·rī

    Tattha katamā hirī?

    (Pāli only)

  179. 179

    यंyaṃ हिरीयतिhi·rī·ya·ti हिरियितब्बेनhi·ri·yi·tab·be·na हिरीयतिhi·rī·ya·ti पापकानंpā·pa·kā·naṃ अकुसलानंa·ku·sa·lā·naṃ धम्मानंdham·mā·naṃ समापत्तिया—sa·mā·pat·ti·yā

    Yaṁ hirīyati hiriyitabbena hirīyati pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ samāpattiyā—

    (Pāli only)

  180. 180

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti हिरी।hi·rī

    ayaṁ vuccati hirī.

    (Pāli only)

  181. 181

    इमायi·mā·ya हिरियाhi·ri·yā समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “हिरिमा”।hi·ri·mā

    Imāya hiriyā samannāgato puggalo “hirimā”.

    (Pāli only)

  182. 182

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo ओत्तप्पी?ot·tap·pī

    Katamo ca puggalo ottappī?

    (Pāli only)

  183. 183

    तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ ओत्तप्पं?ot·tap·paṃ

    Tattha katamaṁ ottappaṁ?

    (Pāli only)

  184. 184

    यंyaṃ ओत्तप्पतिot·tap·pa·ti ओत्तप्पितब्बेनot·tap·pi·tab·be·na ओत्तप्पतिot·tap·pa·ti पापकानंpā·pa·kā·naṃ अकुसलानंa·ku·sa·lā·naṃ धम्मानंdham·mā·naṃ समापत्तिया—sa·mā·pat·ti·yā

    Yaṁ ottappati ottappitabbena ottappati pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ samāpattiyā—

    (Pāli only)

  185. 185

    इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti ओत्तप्पं।ot·tap·paṃ

    idaṁ vuccati ottappaṁ.

    (Pāli only)

  186. 186

    इमिनाi·mi·nā ओत्तप्पेनot·tap·pe·na समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “ओत्तप्पी”।ot·tap·pī

    Iminā ottappena samannāgato puggalo “ottappī”.

    (Pāli only)

  187. 187

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo सुवचो?su·va·co

    Katamo ca puggalo suvaco?

    (Pāli only)

  188. 188

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā सोवचस्सता?so·va·cas·sa·tā

    Tattha katamā sovacassatā?

    (Pāli only)

  189. 189

    सहधम्मिकेsa·ha·dham·mi·ke वुच्चमानेvuc·ca·mā·ne सोवचस्सायंso·va·cas·sā·yaṃ सोवचस्सियंso·va·cas·si·yaṃ सोवचस्सताso·va·cas·sa·tā अविप्पटिकुलग्गाहिताa·vip·pa·ṭi·ku·lag·gā·hi·tā अविपच्चनीकसातताa·vi·pac·ca·nī·ka·sā·ta·tā सादरियंsā·da·ri·yaṃ सादरियताsā·da·ri·ya·tā सगारवताsa·gā·ra·va·tā सप्पतिस्सवता—sap·pa·tis·sa·va·tā

    Sahadhammike vuccamāne sovacassāyaṁ sovacassiyaṁ sovacassatā avippaṭikulaggāhitā avipaccanīkasātatā sādariyaṁ sādariyatā sagāravatā sappatissavatā—

    (Pāli only)

  190. 190

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti सोवचस्सता।so·va·cas·sa·tā

    ayaṁ vuccati sovacassatā.

    (Pāli only)

  191. 191

    इमायi·mā·ya सोवचस्सतायso·va·cas·sa·tā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “सुवचो”।su·va·co

    Imāya sovacassatāya samannāgato puggalo “suvaco”.

    (Pāli only)

  192. 192

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo कल्याणमित्तो?kal·yā·ṇa·mit·to

    Katamo ca puggalo kalyāṇamitto?

    (Pāli only)

  193. 193

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā कल्याणमित्तता?kal·yā·ṇa·mit·ta·tā

    Tattha katamā kalyāṇamittatā?

    (Pāli only)

  194. 194

    येye तेte पुग्गलाpug·ga·lā सद्धाsad·dhā सीलवन्तोsī·la·van·to बहुस्सुताba·hus·su·tā चागवन्तोcā·ga·van·to पञ्ञवन्तो,pañ·ña·van·to याyā तेसंte·saṃ सेवनाse·va·nā निसेवनाni·se·va·nā संसेवनाsaṃ·se·va·nā भजनाbha·ja·nā सम्भजनाsam·bha·ja·nā भत्तिbhat·ti सम्भत्तिsam·bhat·ti सम्पवङ्कता—sam·pa·vaṅ·ka·tā

    Ye te puggalā saddhā sīlavanto bahussutā cāgavanto paññavanto, yā tesaṁ sevanā nisevanā saṁsevanā bhajanā sambhajanā bhatti sambhatti sampavaṅkatā—

    (Pāli only)

  195. 195

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti कल्याणमित्तता।kal·yā·ṇa·mit·ta·tā

    ayaṁ vuccati kalyāṇamittatā.

    (Pāli only)

  196. 196

    इमायi·mā·ya कल्याणमित्ततायkal·yā·ṇa·mit·ta·tā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “कल्याणमित्तो”।kal·yā·ṇa·mit·to

    Imāya kalyāṇamittatāya samannāgato puggalo “kalyāṇamitto”.

    (Pāli only)

  197. 197

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo इन्द्रियेसुin·dri·ye·su गुत्तद्वारो?gut·tad·vā·ro

    Katamo ca puggalo indriyesu guttadvāro?

    (Pāli only)

  198. 198

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā इन्द्रियेसुin·dri·ye·su गुत्तद्वारता?gut·tad·vā·ra·tā

    Tattha katamā indriyesu guttadvāratā?

    (Pāli only)

  199. 199

    इधेकच्चोi·dhe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo चक्खुनाcak·khu·nā रूपंrū·paṃ दिस्वाdis·vā नna निमित्तग्गाहीni·mit·tag·gā·hī होतिho·ti नानुब्यञ्जनग्गाही;nā·nub·yañ·ja·nag·gā·hī

    Idhekacco puggalo cakkhunā rūpaṁ disvā na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī;

    (Pāli only)

  200. 200

    यत्वाधिकरणमेनंyat·vā·dhi·ka·ra·ṇa·me·naṃ चक्खुन्द्रियंcak·khun·dri·yaṃ असंवुतंa·saṃ·vu·taṃ विहरन्तंvi·ha·ran·taṃ अभिज्झादोमनस्साa·bhij·jhā·do·ma·nas·sā पापकाpā·pa·kā अकुसलाa·ku·sa·lā धम्माdham·mā अन्वास्सवेय्युं,an·vās·sa·vey·yuṃ तस्सtas·sa संवरायsaṃ·va·rā·ya पटिपज्जति,pa·ṭi·paj·ja·ti रक्खतिrak·kha·ti चक्खुन्द्रियंcak·khun·dri·yaṃ चक्खुन्द्रियेcak·khun·dri·ye संवरंsaṃ·va·raṃ आपज्जति।ā·paj·ja·ti

    yatvādhikaraṇamenaṁ cakkhundriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjati, rakkhati cakkhundriyaṁ cakkhundriye saṁvaraṁ āpajjati.

    (Pāli only)

  201. 201

    सोतेनso·te·na सद्दंsad·daṃ सुत्वाsut·vā …पे…pe

    Sotena saddaṁ sutvā …pe…

    (Pāli only)

  202. 202

    घानेनghā·ne·na गन्धंgan·dhaṃ घायित्वाghā·yit·vā …पे…pe

    ghānena gandhaṁ ghāyitvā …pe…

    (Pāli only)

  203. 203

    जिव्हायjiv·hā·ya रसंra·saṃ सायित्वाsā·yit·vā …पे…pe

    jivhāya rasaṁ sāyitvā …pe…

    (Pāli only)

  204. 204

    कायेनkā·ye·na फोट्ठब्बंphoṭ·ṭhab·baṃ फुसित्वाphu·sit·vā …पे…pe

    kāyena phoṭṭhabbaṁ phusitvā …pe…

    (Pāli only)

  205. 205

    मनसाma·na·sā धम्मंdham·maṃ विञ्ञायviñ·ñā·ya नna निमित्तग्गाहीni·mit·tag·gā·hī होतिho·ti नानुब्यञ्जनग्गाही;nā·nub·yañ·ja·nag·gā·hī

    manasā dhammaṁ viññāya na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī;

    (Pāli only)

  206. 206

    यत्वाधिकरणमेनंyat·vā·dhi·ka·ra·ṇa·me·naṃ मनिन्द्रियंma·nin·dri·yaṃ असंवुतंa·saṃ·vu·taṃ विहरन्तंvi·ha·ran·taṃ अभिज्झादोमनस्साa·bhij·jhā·do·ma·nas·sā पापकाpā·pa·kā अकुसलाa·ku·sa·lā धम्माdham·mā अन्वास्सवेय्युं,an·vās·sa·vey·yuṃ तस्सtas·sa संवरायsaṃ·va·rā·ya पटिपज्जति,pa·ṭi·paj·ja·ti रक्खतिrak·kha·ti मनिन्द्रियं,ma·nin·dri·yaṃ मनिन्द्रियेma·nin·dri·ye संवरंsaṃ·va·raṃ आपज्जति।ā·paj·ja·ti

    yatvādhikaraṇamenaṁ manindriyaṁ asaṁvutaṁ viharantaṁ abhijjhādomanassā pāpakā akusalā dhammā anvāssaveyyuṁ, tassa saṁvarāya paṭipajjati, rakkhati manindriyaṁ, manindriye saṁvaraṁ āpajjati.

    (Pāli only)

  207. 207

    याyā इमेसंi·me·saṃ छन्नंchan·naṃ इन्द्रियानंin·dri·yā·naṃ गुत्तिgut·ti गोपनाgo·pa·nā आरक्खोā·rak·kho संवरो—saṃ·va·ro

    Yā imesaṁ channaṁ indriyānaṁ gutti gopanā ārakkho saṁvaro—

    (Pāli only)

  208. 208

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti इन्द्रियेसुin·dri·ye·su गुत्तद्वारता।gut·tad·vā·ra·tā

    ayaṁ vuccati indriyesu guttadvāratā.

    (Pāli only)

  209. 209

    इमायi·mā·ya इन्द्रियेसुin·dri·ye·su गुत्तद्वारतायgut·tad·vā·ra·tā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “इन्द्रियेसुin·dri·ye·su गुत्तद्वारो”।gut·tad·vā·ro

    Imāya indriyesu guttadvāratāya samannāgato puggalo “indriyesu guttadvāro”.

    (Pāli only)

  210. 210

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo भोजनेbho·ja·ne मत्तञ्ञू?mat·tañ·ñū

    Katamo ca puggalo bhojane mattaññū?

    (Pāli only)

  211. 211

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā भोजनेbho·ja·ne मत्तञ्ञुता?mat·tañ·ñu·tā

    Tattha katamā bhojane mattaññutā?

    (Pāli only)

  212. 212

    इधेकच्चोi·dhe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo पटिसङ्खाpa·ṭi·saṅ·khā योनिसोyo·ni·so आहारंā·hā·raṃ आहारेति—ā·hā·re·ti

    Idhekacco puggalo paṭisaṅkhā yoniso āhāraṁ āhāreti—

    (Pāli only)

  213. 213

    “नेवne·va दवाय,da·vā·ya नna मदाय,ma·dā·ya नna मण्डनाय,maṇ·ḍa·nā·ya नna विभूसनाय;vi·bhū·sa·nā·ya

    “neva davāya, na madāya, na maṇḍanāya, na vibhūsanāya;

    (Pāli only)

  214. 214

    यावदेवyā·va·de·va इमस्सi·mas·sa कायस्सkā·yas·sa ठितियाṭhi·ti·yā यापनायyā·pa·nā·ya विहिंसूपरतियाvi·hiṃ·sū·pa·ra·ti·yā ब्रह्मचरियानुग्गहाय।brah·ma·ca·ri·yā·nug·ga·hā·ya

    yāvadeva imassa kāyassa ṭhitiyā yāpanāya vihiṁsūparatiyā brahmacariyānuggahāya.

    (Pāli only)

  215. 215

    इतिi·ti पुराणञ्चpu·rā·ṇañ·ca वेदनंve·da·naṃ पटिहङ्खामि,pa·ṭi·haṅ·khā·mi नवञ्चna·vañ·ca वेदनंve·da·naṃ नna उप्पादेस्सामि,up·pā·des·sā·mi यात्राyāt·rā चca मेme भविस्सतिbha·vis·sa·ti अनवज्जताa·na·vaj·ja·tā चca फासुविहारोphā·su·vi·hā·ro चा”ति।cā

    Iti purāṇañca vedanaṁ paṭihaṅkhāmi, navañca vedanaṁ na uppādessāmi, yātrā ca me bhavissati anavajjatā ca phāsuvihāro cā”ti.

    (Pāli only)

  216. 216

    याyā तत्थtat·tha सन्तुट्ठिताsan·tuṭ·ṭhi·tā मत्तञ्ञुताmat·tañ·ñu·tā पटिसङ्खाpa·ṭi·saṅ·khā भोजने—bho·ja·ne

    Yā tattha santuṭṭhitā mattaññutā paṭisaṅkhā bhojane—

    (Pāli only)

  217. 217

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti भोजनेbho·ja·ne मत्तञ्ञुता।mat·tañ·ñu·tā

    ayaṁ vuccati bhojane mattaññutā.

    (Pāli only)

  218. 218

    इमायi·mā·ya भोजनेbho·ja·ne मत्तञ्ञुतायmat·tañ·ñu·tā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “भोजनेbho·ja·ne मत्तञ्ञू”।mat·tañ·ñū

    Imāya bhojane mattaññutāya samannāgato puggalo “bhojane mattaññū”.

    (Pāli only)

  219. 219

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo उपट्ठितस्सति?u·paṭ·ṭhi·tas·sa·ti

    Katamo ca puggalo upaṭṭhitassati?

    (Pāli only)

  220. 220

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā सति?sa·ti

    Tattha katamā sati?

    (Pāli only)

  221. 221

    याyā सतिsa·ti अनुस्सतिa·nus·sa·ti पटिस्सतिpa·ṭis·sa·ti सतिsa·ti सरणताsa·ra·ṇa·tā धारणताdhā·ra·ṇa·tā अपिलापनताa·pi·lā·pa·na·tā असम्मुस्सनताa·sam·mus·sa·na·tā सतिsa·ti सतिन्द्रियंsa·tin·dri·yaṃ सतिबलंsa·ti·ba·laṃ सम्मासति—sam·mā·sa·ti

    Yā sati anussati paṭissati sati saraṇatā dhāraṇatā apilāpanatā asammussanatā sati satindriyaṁ satibalaṁ sammāsati—

    (Pāli only)

  222. 222

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti सति।sa·ti

    ayaṁ vuccati sati.

    (Pāli only)

  223. 223

    इमायi·mā·ya सतियाsa·ti·yā समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “उपट्ठितस्सति”।u·paṭ·ṭhi·tas·sa·ti

    Imāya satiyā samannāgato puggalo “upaṭṭhitassati”.

    (Pāli only)

  224. 224

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo सम्पजानो?sam·pa·jā·no

    Katamo ca puggalo sampajāno?

    (Pāli only)

  225. 225

    तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ सम्पजञ्ञं?sam·pa·jañ·ñaṃ

    Tattha katamaṁ sampajaññaṁ?

    (Pāli only)

  226. 226

    याyā पञ्ञाpañ·ñā पजाननाpa·jā·na·nā विचयोvi·ca·yo पविचयोpa·vi·ca·yo धम्मविचयोdham·ma·vi·ca·yo सल्लक्खणाsal·lak·kha·ṇā उपलक्खणाu·pa·lak·kha·ṇā पच्चुपलक्खणाpac·cu·pa·lak·kha·ṇā पण्डिच्चंpaṇ·ḍic·caṃ कोसल्लंko·sal·laṃ नेपुञ्ञंne·puñ·ñaṃ वेभब्याve·bhab·yā चिन्ताcin·tā उपपरिक्खाu·pa·pa·rik·khā भूरीbhū·rī मेधाme·dhā परिणायिकाpa·ri·ṇā·yi·kā विपस्सनाvi·pas·sa·nā सम्पजञ्ञंsam·pa·jañ·ñaṃ पतोदोpa·to·do पञ्ञाpañ·ñā पञ्ञिन्द्रियंpañ·ñin·dri·yaṃ पञ्ञाबलंpañ·ñā·ba·laṃ पञ्ञासत्थंpañ·ñā·sat·thaṃ पञ्ञापासादोpañ·ñā·pā·sā·do पञ्ञाआलोकोpañ·ñā·ā·lo·ko पञ्ञाओभासोpañ·ñā·o·bhā·so पञ्ञापज्जोतोpañ·ñā·paj·jo·to पञ्ञारतनंpañ·ñā·ra·ta·naṃ अमोहोa·mo·ho धम्मविचयोdham·ma·vi·ca·yo सम्मादिट्ठि—sam·mā·diṭ·ṭhi

    Yā paññā pajānanā vicayo pavicayo dhammavicayo sallakkhaṇā upalakkhaṇā paccupalakkhaṇā paṇḍiccaṁ kosallaṁ nepuññaṁ vebhabyā cintā upaparikkhā bhūrī medhā pariṇāyikā vipassanā sampajaññaṁ patodo paññā paññindriyaṁ paññābalaṁ paññāsatthaṁ paññāpāsādo paññāāloko paññāobhāso paññāpajjoto paññāratanaṁ amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi—

    (Pāli only)

  227. 227

    इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti सम्पजञ्ञं।sam·pa·jañ·ñaṃ

    idaṁ vuccati sampajaññaṁ.

    (Pāli only)

  228. 228

    इमिनाi·mi·nā सम्पजञ्ञेनsam·pa·jañ·ñe·na समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “सम्पजानो”।sam·pa·jā·no

    Iminā sampajaññena samannāgato puggalo “sampajāno”.

    (Pāli only)

  229. 229

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo सीलसम्पन्नो?sī·la·sam·pan·no

    Katamo ca puggalo sīlasampanno?

    (Pāli only)

  230. 230

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā सीलसम्पदा?sī·la·sam·pa·dā

    Tattha katamā sīlasampadā?

    (Pāli only)

  231. 231

    कायिकोkā·yi·ko अवीतिक्कमोa·vī·tik·ka·mo वाचसिकोvā·ca·si·ko अवीतिक्कमोa·vī·tik·ka·mo कायिकवाचसिकोkā·yi·ka·vā·ca·si·ko अवीतिक्कमो—a·vī·tik·ka·mo

    Kāyiko avītikkamo vācasiko avītikkamo kāyikavācasiko avītikkamo—

    (Pāli only)

  232. 232

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti सीलसम्पदा।sī·la·sam·pa·dā

    ayaṁ vuccati sīlasampadā.

    (Pāli only)

  233. 233

    सब्बोपिsab·bo·pi सीलसंवरोsī·la·saṃ·va·ro सीलसम्पदा।sī·la·sam·pa·dā

    Sabbopi sīlasaṁvaro sīlasampadā.

    (Pāli only)

  234. 234

    इमायi·mā·ya सीलसम्पदायsī·la·sam·pa·dā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “सीलसम्पन्नो”।sī·la·sam·pan·no

    Imāya sīlasampadāya samannāgato puggalo “sīlasampanno”.

    (Pāli only)

  235. 235

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo दिट्ठिसम्पन्नो?diṭ·ṭhi·sam·pan·no

    Katamo ca puggalo diṭṭhisampanno?

    (Pāli only)

  236. 236

    तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā दिट्ठिसम्पदा?diṭ·ṭhi·sam·pa·dā

    Tattha katamā diṭṭhisampadā?

    (Pāli only)

  237. 237

    “अत्थिat·thi दिन्नं,din·naṃ अत्थिat·thi यिट्ठं,yiṭ·ṭhaṃ अत्थिat·thi हुतं,hu·taṃ अत्थिat·thi सुकतदुक्कटानंsu·ka·ta·duk·ka·ṭā·naṃ कम्मानंkam·mā·naṃ फलंpha·laṃ विपाको,vi·pā·ko अत्थिat·thi अयंa·yaṃ लोको,lo·ko अत्थिat·thi परोpa·ro लोको,lo·ko अत्थिat·thi माता,mā·tā अत्थिat·thi पिता,pi·tā अत्थिat·thi सत्ताsat·tā ओपपातिका,o·pa·pā·ti·kā अत्थिat·thi लोकेlo·ke समणब्राह्मणाsa·ma·ṇab·rāh·ma·ṇā सम्मग्गताsam·mag·ga·tā सम्मापटिपन्नाsam·mā·pa·ṭi·pan·nā येye इमञ्चi·mañ·ca लोकंlo·kaṃ परञ्चpa·rañ·ca लोकंlo·kaṃ सयंsa·yaṃ अभिञ्ञाa·bhiñ·ñā सच्छिकत्वाsac·chi·kat·vā पवेदेन्ती”ति।pa·ve·den·tī

    “Atthi dinnaṁ, atthi yiṭṭhaṁ, atthi hutaṁ, atthi sukatadukkaṭānaṁ kammānaṁ phalaṁ vipāko, atthi ayaṁ loko, atthi paro loko, atthi mātā, atthi pitā, atthi sattā opapātikā, atthi loke samaṇabrāhmaṇā sammaggatā sammāpaṭipannā ye imañca lokaṁ parañca lokaṁ sayaṁ abhiññā sacchikatvā pavedentī”ti.

    (Pāli only)

  238. 238

    याyā एवरूपाe·va·rū·pā पञ्ञाpañ·ñā पजाननाpa·jā·na·nā …पे…pe अमोहोa·mo·ho धम्मविचयोdham·ma·vi·ca·yo सम्मादिट्ठि—sam·mā·diṭ·ṭhi

    Yā evarūpā paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi—

    (Pāli only)

  239. 239

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti दिट्ठिसम्पदा।diṭ·ṭhi·sam·pa·dā

    ayaṁ vuccati diṭṭhisampadā.

    (Pāli only)

  240. 240

    सब्बापिsab·bā·pi सम्मादिट्ठिsam·mā·diṭ·ṭhi दिट्ठिसम्पदा।diṭ·ṭhi·sam·pa·dā

    Sabbāpi sammādiṭṭhi diṭṭhisampadā.

    (Pāli only)

  241. 241

    इमायi·mā·ya दिट्ठिसम्पदायdiṭ·ṭhi·sam·pa·dā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to पुग्गलोpug·ga·lo “दिट्ठिसम्पन्नो”।diṭ·ṭhi·sam·pan·no

    Imāya diṭṭhisampadāya samannāgato puggalo “diṭṭhisampanno”.

    (Pāli only)

  242. 242

    कतमेka·ta·me द्वेdve पुग्गलाpug·ga·lā दुल्लभाdul·la·bhā लोकस्मिं?lo·kas·miṃ

    Katame dve puggalā dullabhā lokasmiṁ?

    (Pāli only)

  243. 243

    योyo चca पुब्बकारी,pub·ba·kā·rī योyo चca कतञ्ञूka·tañ·ñū कतवेदी—ka·ta·ve·dī

    Yo ca pubbakārī, yo ca kataññū katavedī—

    (Pāli only)

  244. 244

    इमेi·me द्वेdve पुग्गलाpug·ga·lā दुल्लभाdul·la·bhā लोकस्मिं।lo·kas·miṃ

    ime dve puggalā dullabhā lokasmiṁ.

    (Pāli only)

  245. 245

    कतमेka·ta·me द्वेdve पुग्गलाpug·ga·lā दुत्तप्पया?dut·tap·pa·yā

    Katame dve puggalā duttappayā?

    (Pāli only)

  246. 246

    योyo चca लद्धंlad·dhaṃ लद्धंlad·dhaṃ निक्खिपति,nik·khi·pa·ti योyo चca लद्धंlad·dhaṃ लद्धंlad·dhaṃ विस्सज्जेति—vis·saj·je·ti

    Yo ca laddhaṁ laddhaṁ nikkhipati, yo ca laddhaṁ laddhaṁ vissajjeti—

    (Pāli only)

  247. 247

    इमेi·me द्वेdve पुग्गलाpug·ga·lā “दुत्तप्पया”।dut·tap·pa·yā

    ime dve puggalā “duttappayā”.

    (Pāli only)

  248. 248

    कतमेka·ta·me द्वेdve पुग्गलाpug·ga·lā सुतप्पया?su·tap·pa·yā

    Katame dve puggalā sutappayā?

    (Pāli only)

  249. 249

    योyo चca लद्धंlad·dhaṃ लद्धंlad·dhaṃ नna निक्खिपति,nik·khi·pa·ti योyo चca लद्धंlad·dhaṃ लद्धंlad·dhaṃ नna विस्सज्जेति—vis·saj·je·ti

    Yo ca laddhaṁ laddhaṁ na nikkhipati, yo ca laddhaṁ laddhaṁ na vissajjeti—

    (Pāli only)

  250. 250

    इमेi·me द्वेdve पुग्गलाpug·ga·lā “सुतप्पया”।su·tap·pa·yā

    ime dve puggalā “sutappayā”.

    (Pāli only)

  251. 251

    कतमेसंka·ta·me·saṃ द्विन्नंdvin·naṃ पुग्गलानंpug·ga·lā·naṃ आसवाā·sa·vā वड्ढन्ति?vaḍ·ḍhan·ti

    Katamesaṁ dvinnaṁ puggalānaṁ āsavā vaḍḍhanti?

    (Pāli only)

  252. 252

    योyo चca नna कुक्कुच्चायितब्बंkuk·kuc·cā·yi·tab·baṃ कुक्कुच्चायति,kuk·kuc·cā·ya·ti योyo चca कुक्कुच्चायितब्बंkuk·kuc·cā·yi·tab·baṃ नna कुक्कुच्चायति—kuk·kuc·cā·ya·ti

    Yo ca na kukkuccāyitabbaṁ kukkuccāyati, yo ca kukkuccāyitabbaṁ na kukkuccāyati—

    (Pāli only)

  253. 253

    इमेसंi·me·saṃ द्विन्नंdvin·naṃ पुग्गलानंpug·ga·lā·naṃ आसवाā·sa·vā वड्ढन्ति।vaḍ·ḍhan·ti

    imesaṁ dvinnaṁ puggalānaṁ āsavā vaḍḍhanti.

    (Pāli only)

  254. 254

    कतमेसंka·ta·me·saṃ द्विन्नंdvin·naṃ पुग्गलानंpug·ga·lā·naṃ आसवाā·sa·vā नna वड्ढन्ति?vaḍ·ḍhan·ti

    Katamesaṁ dvinnaṁ puggalānaṁ āsavā na vaḍḍhanti?

    (Pāli only)

  255. 255

    योyo चca नna कुक्कुच्चायितब्बंkuk·kuc·cā·yi·tab·baṃ नna कुक्कुच्चायति,kuk·kuc·cā·ya·ti योyo चca कुक्कुच्चायितब्बंkuk·kuc·cā·yi·tab·baṃ कुक्कुच्चायति—kuk·kuc·cā·ya·ti

    Yo ca na kukkuccāyitabbaṁ na kukkuccāyati, yo ca kukkuccāyitabbaṁ kukkuccāyati—

    (Pāli only)

  256. 256

    इमेसंi·me·saṃ द्विन्नंdvin·naṃ पुग्गलानंpug·ga·lā·naṃ आसवाā·sa·vā नna वड्ढन्ति।vaḍ·ḍhan·ti

    imesaṁ dvinnaṁ puggalānaṁ āsavā na vaḍḍhanti.

    (Pāli only)

  257. 257

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo हीनाधिमुत्तो?hī·nā·dhi·mut·to

    Katamo ca puggalo hīnādhimutto?

    (Pāli only)

  258. 258

    इधेकच्चोi·dhe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo दुस्सीलोdus·sī·lo होतिho·ti पापधम्मो,pā·pa·dham·mo सोso अञ्ञंañ·ñaṃ दुस्सीलंdus·sī·laṃ पापधम्मंpā·pa·dham·maṃ सेवतिse·va·ti भजतिbha·ja·ti पयिरुपासति—pa·yi·ru·pā·sa·ti

    Idhekacco puggalo dussīlo hoti pāpadhammo, so aññaṁ dussīlaṁ pāpadhammaṁ sevati bhajati payirupāsati—

    (Pāli only)

  259. 259

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “हीनाधिमुत्तो”।hī·nā·dhi·mut·to

    ayaṁ vuccati puggalo “hīnādhimutto”.

    (Pāli only)

  260. 260

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo पणीताधिमुत्तो?pa·ṇī·tā·dhi·mut·to

    Katamo ca puggalo paṇītādhimutto?

    (Pāli only)

  261. 261

    इधेकच्चोi·dhe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo सीलवाsī·la·vā होतिho·ti कल्याणधम्मो,kal·yā·ṇa·dham·mo सोso अञ्ञंañ·ñaṃ सीलवन्तंsī·la·van·taṃ कल्याणधम्मंkal·yā·ṇa·dham·maṃ सेवतिse·va·ti भजतिbha·ja·ti पयिरुपासति—pa·yi·ru·pā·sa·ti

    Idhekacco puggalo sīlavā hoti kalyāṇadhammo, so aññaṁ sīlavantaṁ kalyāṇadhammaṁ sevati bhajati payirupāsati—

    (Pāli only)

  262. 262

    अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo “पणीताधिमुत्तो”।pa·ṇī·tā·dhi·mut·to

    ayaṁ vuccati puggalo “paṇītādhimutto”.

    (Pāli only)

  263. 263

    कतमोka·ta·mo चca पुग्गलोpug·ga·lo तित्तो?tit·to

    Katamo ca puggalo titto?

    (Pāli only)

  264. 264

    पच्चेकसम्बुद्धाpac·ce·ka·sam·bud·dhā येye चca तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa सावकाsā·va·kā अरहन्तोa·ra·han·to तित्ता।tit·tā

    Paccekasambuddhā ye ca tathāgatassa sāvakā arahanto tittā.

    (Pāli only)

  265. 265

    सम्मासम्बुद्धोsam·mā·sam·bud·dho तित्तोtit·to चca तप्पेताtap·pe·tā च।ca

    Sammāsambuddho titto ca tappetā ca.

    (Pāli only)

  266. 266

    दुकनिद्देसो।du·ka·nid·de·so

    Dukaniddeso.

    (Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.