Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

Search Scripture Search

Questions of King Milinda 96 मिलिन्दपञ्ह 96

Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245246247248

1. Katādhikārasaphalapañha

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary. There is no free English translation of this book, so it is shown in Pāli only.

Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107 · Hide pronunciation

1. 1

   मिलिन्दपञ्हmi·lin·da·pañ·ha

   Milindapañha

2. 2

   मेण्डकपञ्हmeṇ·ḍa·ka·pañ·ha

   Meṇḍakapañha

3. 3

   इद्धिबलवग्गid·dhi·ba·la·vag·ga

   Iddhibalavagga

4. 4

   1। कताधिकारसफलपञ्हka·tā·dhi·kā·ra·sa·pha·la·pañ·ha

   1. Katādhikārasaphalapañha

5. 5

   अथa·tha खोkho मिलिन्दोmi·lin·do राजाrā·jā कतावकासोka·tā·va·kā·so निपच्चni·pac·ca गरुनोga·ru·no पादेpā·de सिरसिsi·ra·si अञ्जलिंañ·ja·liṃ कत्वाkat·vā एतदवोच—e·ta·da·vo·ca

   Atha kho milindo rājā katāvakāso nipacca garuno pāde sirasi añjaliṁ katvā etadavoca—

   (Pāli only)

6. 6

   “भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na इमेi·me तित्थियाtit·thi·yā एवंe·vaṃ भणन्ति—bha·ṇan·ti

   “bhante nāgasena, ime titthiyā evaṁ bhaṇanti—

   (Pāli only)

7. 7

   ‘यदिya·di बुद्धोbud·dho पूजंpū·jaṃ सादियति,sā·di·ya·ti नna परिनिब्बुतोpa·ri·nib·bu·to बुद्धोbud·dho संयुत्तोsaṃ·yut·to लोकेनlo·ke·na अन्तोभविकोan·to·bha·vi·ko लोकस्मिंlo·kas·miṃ लोकसाधारणो,lo·ka·sā·dhā·ra·ṇo तस्माtas·mā तस्सtas·sa कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलो।sa·pha·lo

   ‘yadi buddho pūjaṁ sādiyati, na parinibbuto buddho saṁyutto lokena antobhaviko lokasmiṁ lokasādhāraṇo, tasmā tassa kato adhikāro avañjho bhavati saphalo.

   (Pāli only)

8. 8

   यदिya·di परिनिब्बुतोpa·ri·nib·bu·to विसंयुत्तोvi·saṃ·yut·to लोकेनlo·ke·na निस्सटोnis·sa·ṭo सब्बभवेहि,sab·ba·bha·ve·hi तस्सtas·sa पूजाpū·jā नुप्पज्जति,nup·paj·ja·ti परिनिब्बुतोpa·ri·nib·bu·to नna किञ्चिkiñ·ci सादियति,sā·di·ya·ti असादियन्तस्सa·sā·di·yan·tas·sa कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro वञ्झोvañ·jho भवतिbha·va·ti अफलो’तिa·pha·lo उभतोu·bha·to कोटिकोko·ṭi·ko एसोe·so पञ्हो,pañ·ho नेसोne·so विसयोvi·sa·yo अप्पत्तमानसानं,ap·pat·ta·mā·na·sā·naṃ महन्तानंma·han·tā·naṃ येवेसोye·ve·so विसयो,vi·sa·yo भिन्देतंbhin·de·taṃ दिट्ठिजालंdiṭ·ṭhi·jā·laṃ एकंसेe·kaṃ·se ठपय,ṭha·pa·ya तवेसोta·ve·so पञ्होpañ·ho अनुप्पत्तो,a·nup·pat·to अनागतानंa·nā·ga·tā·naṃ जिनपुत्तानंji·na·put·tā·naṃ चक्खुंcak·khuṃ देहिde·hi परवादनिग्गहाया”ति।pa·ra·vā·da·nig·ga·hā·yā

   Yadi parinibbuto visaṁyutto lokena nissaṭo sabbabhavehi, tassa pūjā nuppajjati, parinibbuto na kiñci sādiyati, asādiyantassa kato adhikāro vañjho bhavati aphalo’ti ubhato koṭiko eso pañho, neso visayo appattamānasānaṁ, mahantānaṁ yeveso visayo, bhindetaṁ diṭṭhijālaṁ ekaṁse ṭhapaya, taveso pañho anuppatto, anāgatānaṁ jinaputtānaṁ cakkhuṁ dehi paravādaniggahāyā”ti.

   (Pāli only)

9. 9

   थेरोthe·ro आह—ā·ha

   Thero āha—

   (Pāli only)

10. 10

    “परिनिब्बुतो,pa·ri·nib·bu·to महाराज,ma·hā·rā·ja भगवा,bha·ga·vā नna चca भगवाbha·ga·vā पूजंpū·jaṃ सादियति,sā·di·ya·ti बोधिमूलेयेवbo·dhi·mū·le·ye·va तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa सादियनाsā·di·ya·nā पहीना,pa·hī·nā किंkiṃ पनpa·na अनुपादिसेसायa·nu·pā·di·se·sā·ya निब्बानधातुयाnib·bā·na·dhā·tu·yā परिनिब्बुतस्स।pa·ri·nib·bu·tas·sa

    “parinibbuto, mahārāja, bhagavā, na ca bhagavā pūjaṁ sādiyati, bodhimūleyeva tathāgatassa sādiyanā pahīnā, kiṁ pana anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbutassa.

    (Pāli only)

11. 11

    भासितम्पेतं,bhā·si·tam·pe·taṃ महाराज,ma·hā·rā·ja थेरेनthe·re·na सारिपुत्तेनsā·ri·put·te·na धम्मसेनापतिना—dham·ma·se·nā·pa·ti·nā

    Bhāsitampetaṁ, mahārāja, therena sāriputtena dhammasenāpatinā—

    (Pāli only)

12. 12

    ‘पूजियन्ताpū·ji·yan·tā असमसमा,a·sa·ma·sa·mā

    ‘Pūjiyantā asamasamā,

    (Pāli only)

13. 13

    सदेवमानुसेहिsa·de·va·mā·nu·se·hi ते;te

    sadevamānusehi te;

    (Pāli only)

14. 14

    नna सादियन्तिsā·di·yan·ti सक्कारं,sak·kā·raṃ

    Na sādiyanti sakkāraṁ,

    (Pāli only)

15. 15

    बुद्धानंbud·dhā·naṃ एसe·sa धम्मता’”ति।dham·ma·tā

    buddhānaṁ esa dhammatā’”ti.

    (Pāli only)

16. 16

    राजाrā·jā आह—ā·ha

    Rājā āha—

    (Pāli only)

17. 17

    “भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na पुत्तोput·to वाvā पितुनोpi·tu·no वण्णंvaṇ·ṇaṃ भासति,bhā·sa·ti पिताpi·tā वाvā पुत्तस्सput·tas·sa वण्णंvaṇ·ṇaṃ भासति,bhā·sa·ti नna चेतंce·taṃ कारणंkā·ra·ṇaṃ परवादानंpa·ra·vā·dā·naṃ निग्गहाय,nig·ga·hā·ya पसादप्पकासनंpa·sā·dap·pa·kā·sa·naṃ नामेतं,nā·me·taṃ इङ्घiṅ·gha मेme त्वंtvaṃ तत्थtat·tha कारणंkā·ra·ṇaṃ सम्माsam·mā ब्रूहिbrū·hi सकवादस्सsa·ka·vā·das·sa पतिट्ठापनायpa·tiṭ·ṭhā·pa·nā·ya दिट्ठिजालविनिवेठनाया”ति।diṭ·ṭhi·jā·la·vi·ni·ve·ṭha·nā·yā

    “bhante nāgasena, putto vā pituno vaṇṇaṁ bhāsati, pitā vā puttassa vaṇṇaṁ bhāsati, na cetaṁ kāraṇaṁ paravādānaṁ niggahāya, pasādappakāsanaṁ nāmetaṁ, iṅgha me tvaṁ tattha kāraṇaṁ sammā brūhi sakavādassa patiṭṭhāpanāya diṭṭhijālaviniveṭhanāyā”ti.

    (Pāli only)

18. 18

    थेरोthe·ro आह—ā·ha

    Thero āha—

    (Pāli only)

19. 19

    “परिनिब्बुतो,pa·ri·nib·bu·to महाराज,ma·hā·rā·ja भगवा,bha·ga·vā नna चca भगवाbha·ga·vā पूजंpū·jaṃ सादियति,sā·di·ya·ti असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa देवमनुस्साde·va·ma·nus·sā धातुरतनंdhā·tu·ra·ta·naṃ वत्थुंvat·thuṃ करित्वाka·rit·vā तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa ञाणरतनारम्मणेनñā·ṇa·ra·ta·nā·ram·ma·ṇe·na सम्मापटिपत्तिंsam·mā·pa·ṭi·pat·tiṃ सेवन्ताse·van·tā तिस्सोtis·so सम्पत्तियोsam·pat·ti·yo पटिलभन्ति।pa·ṭi·la·bhan·ti

    “parinibbuto, mahārāja, bhagavā, na ca bhagavā pūjaṁ sādiyati, asādiyantasseva tathāgatassa devamanussā dhāturatanaṁ vatthuṁ karitvā tathāgatassa ñāṇaratanārammaṇena sammāpaṭipattiṁ sevantā tisso sampattiyo paṭilabhanti.

    (Pāli only)

20. 20

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja महतिमहाअग्गिक्खन्धोma·ha·ti·ma·hā·ag·gik·khan·dho पज्जलित्वाpaj·ja·lit·vā निब्बायेय्य,nib·bā·yey·ya अपिa·pi नुnu खोkho सो,so महाराज,ma·hā·rā·ja महाअग्गिक्खन्धोma·hā·ag·gik·khan·dho सादियतिsā·di·ya·ti तिणकट्ठुपादानन्”ति?ti·ṇa·kaṭ·ṭhu·pā·dā·nan

    Yathā, mahārāja, mahatimahāaggikkhandho pajjalitvā nibbāyeyya, api nu kho so, mahārāja, mahāaggikkhandho sādiyati tiṇakaṭṭhupādānan”ti?

    (Pāli only)

21. 21

    “जलमानोपिja·la·mā·no·pi सो,so भन्ते,bhan·te महाअग्गिक्खन्धोma·hā·ag·gik·khan·dho तिणकट्ठुपादानंti·ṇa·kaṭ·ṭhu·pā·dā·naṃ नna सादियति,sā·di·ya·ti किंkiṃ पनpa·na निब्बुतोnib·bu·to उपसन्तोu·pa·san·to अचेतनोa·ce·ta·no सादिय”ति?sā·di·ya

    “Jalamānopi so, bhante, mahāaggikkhandho tiṇakaṭṭhupādānaṁ na sādiyati, kiṁ pana nibbuto upasanto acetano sādiya”ti?

    (Pāli only)

22. 22

    “तस्मिंtas·miṃ पन,pa·na महाराज,ma·hā·rā·ja अग्गिक्खन्धेag·gik·khan·dhe उपरतेu·pa·ra·te उपसन्तेu·pa·san·te लोकेlo·ke अग्गिag·gi सुञ्ञोsuñ·ño होती”ति।ho·tī

    “Tasmiṁ pana, mahārāja, aggikkhandhe uparate upasante loke aggi suñño hotī”ti.

    (Pāli only)

23. 23

    “नna हि,hi भन्ते,bhan·te कट्ठंkaṭ·ṭhaṃ अग्गिस्सag·gis·sa वत्थुvat·thu होतिho·ti उपादानं,u·pā·dā·naṃ येye केचिke·ci मनुस्साma·nus·sā अग्गिकामा,ag·gi·kā·mā तेte अत्तनोat·ta·no थामबलवीरियेनthā·ma·ba·la·vī·ri·ye·na पच्चत्तपुरिसकारेनpac·cat·ta·pu·ri·sa·kā·re·na कट्ठंkaṭ·ṭhaṃ मन्थयित्वाman·tha·yit·vā अग्गिंag·giṃ निब्बत्तेत्वाnib·bat·tet·vā तेनte·na अग्गिनाag·gi·nā अग्गिकरणीयानिag·gi·ka·ra·ṇī·yā·ni कम्मानिkam·mā·ni करोन्ती”ति।ka·ron·tī

    “Na hi, bhante, kaṭṭhaṁ aggissa vatthu hoti upādānaṁ, ye keci manussā aggikāmā, te attano thāmabalavīriyena paccattapurisakārena kaṭṭhaṁ manthayitvā aggiṁ nibbattetvā tena agginā aggikaraṇīyāni kammāni karontī”ti.

    (Pāli only)

24. 24

    “तेनte·na हि,hi महाराज,ma·hā·rā·ja तित्थियानंtit·thi·yā·naṃ वचनंva·ca·naṃ मिच्छाmic·chā भवतिbha·va·ti ‘असादियन्तस्सa·sā·di·yan·tas·sa कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro वञ्झोvañ·jho भवतिbha·va·ti अफलो’ति।a·pha·lo

    “Tena hi, mahārāja, titthiyānaṁ vacanaṁ micchā bhavati ‘asādiyantassa kato adhikāro vañjho bhavati aphalo’ti.

    (Pāli only)

25. 25

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja महतिमहाअग्गिक्खन्धोma·ha·ti·ma·hā·ag·gik·khan·dho पज्जलि;paj·ja·li

    Yathā, mahārāja, mahatimahāaggikkhandho pajjali;

    (Pāli only)

26. 26

    एवमेवe·va·me·va भगवाbha·ga·vā दससहस्सियाda·sa·sa·has·si·yā लोकधातुयाlo·ka·dhā·tu·yā बुद्धसिरियाbud·dha·si·ri·yā पज्जलि।paj·ja·li

    evameva bhagavā dasasahassiyā lokadhātuyā buddhasiriyā pajjali.

    (Pāli only)

27. 27

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja महतिमहाअग्गिक्खन्धोma·ha·ti·ma·hā·ag·gik·khan·dho पज्जलित्वाpaj·ja·lit·vā निब्बुतो;nib·bu·to

    Yathā, mahārāja, mahatimahāaggikkhandho pajjalitvā nibbuto;

    (Pāli only)

28. 28

    एवमेवe·va·me·va भगवाbha·ga·vā दससहस्सियाda·sa·sa·has·si·yā लोकधातुयाlo·ka·dhā·tu·yā बुद्धसिरियाbud·dha·si·ri·yā पज्जलित्वाpaj·ja·lit·vā अनुपादिसेसायa·nu·pā·di·se·sā·ya निब्बानधातुयाnib·bā·na·dhā·tu·yā परिनिब्बुतो।pa·ri·nib·bu·to

    evameva bhagavā dasasahassiyā lokadhātuyā buddhasiriyā pajjalitvā anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbuto.

    (Pāli only)

29. 29

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja निब्बुतोnib·bu·to अग्गिक्खन्धोag·gik·khan·dho तिणकट्ठुपादानंti·ṇa·kaṭ·ṭhu·pā·dā·naṃ नna सादियति;sā·di·ya·ti

    Yathā, mahārāja, nibbuto aggikkhandho tiṇakaṭṭhupādānaṁ na sādiyati;

    (Pāli only)

30. 30

    एवमेवe·va·me·va खोkho लोकहितस्सlo·ka·hi·tas·sa सादियनाsā·di·ya·nā पहीनाpa·hī·nā उपसन्ता।u·pa·san·tā

    evameva kho lokahitassa sādiyanā pahīnā upasantā.

    (Pāli only)

31. 31

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja मनुस्साma·nus·sā निब्बुतेnib·bu·te अग्गिक्खन्धेag·gik·khan·dhe अनुपादानेa·nu·pā·dā·ne अत्तनोat·ta·no थामबलवीरियेनthā·ma·ba·la·vī·ri·ye·na पच्चत्तपुरिसकारेनpac·cat·ta·pu·ri·sa·kā·re·na कट्ठंkaṭ·ṭhaṃ मन्थयित्वाman·tha·yit·vā अग्गिंag·giṃ निब्बत्तेत्वाnib·bat·tet·vā तेनte·na अग्गिनाag·gi·nā अग्गिकरणीयानिag·gi·ka·ra·ṇī·yā·ni कम्मानिkam·mā·ni करोन्ति;ka·ron·ti

    Yathā, mahārāja, manussā nibbute aggikkhandhe anupādāne attano thāmabalavīriyena paccattapurisakārena kaṭṭhaṁ manthayitvā aggiṁ nibbattetvā tena agginā aggikaraṇīyāni kammāni karonti;

    (Pāli only)

32. 32

    एवमेवe·va·me·va खोkho देवमनुस्साde·va·ma·nus·sā तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va धातुरतनंdhā·tu·ra·ta·naṃ वत्थुंvat·thuṃ करित्वाka·rit·vā तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa ञाणरतनारम्मणेनñā·ṇa·ra·ta·nā·ram·ma·ṇe·na सम्मापटिपत्तिंsam·mā·pa·ṭi·pat·tiṃ सेवन्ताse·van·tā तिस्सोtis·so सम्पत्तियोsam·pat·ti·yo पटिलभन्ति,pa·ṭi·la·bhan·ti इमिनापि,i·mi·nā·pi महाराज,ma·hā·rā·ja कारणेनkā·ra·ṇe·na तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलो।sa·pha·lo

    evameva kho devamanussā tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva dhāturatanaṁ vatthuṁ karitvā tathāgatassa ñāṇaratanārammaṇena sammāpaṭipattiṁ sevantā tisso sampattiyo paṭilabhanti, imināpi, mahārāja, kāraṇena tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphalo.

    (Pāli only)

33. 33

    अपरम्पि,a·pa·ram·pi महाराज,ma·hā·rā·ja उत्तरिंut·ta·riṃ कारणंkā·ra·ṇaṃ सुणोहिsu·ṇo·hi येनye·na कारणेनkā·ra·ṇe·na तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलो।sa·pha·lo

    Aparampi, mahārāja, uttariṁ kāraṇaṁ suṇohi yena kāraṇena tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphalo.

    (Pāli only)

34. 34

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja महतिमहावातोma·ha·ti·ma·hā·vā·to वायित्वाvā·yit·vā उपरमेय्य,u·pa·ra·mey·ya अपिa·pi नुnu खोkho सो,so महाराज,ma·hā·rā·ja उपरतोu·pa·ra·to वातोvā·to सादियतिsā·di·ya·ti पुनpu·na निब्बत्तापनन्”ति?nib·bat·tā·pa·nan

    Yathā, mahārāja, mahatimahāvāto vāyitvā uparameyya, api nu kho so, mahārāja, uparato vāto sādiyati puna nibbattāpanan”ti?

    (Pāli only)

35. 35

    “नna हि,hi भन्ते,bhan·te उपरतस्सu·pa·ra·tas·sa वातस्सvā·tas·sa आभोगोā·bho·go वाvā मनसिकारोma·na·si·kā·ro वाvā पुनpu·na निब्बत्तापनाय”।nib·bat·tā·pa·nā·ya

    “Na hi, bhante, uparatassa vātassa ābhogo vā manasikāro vā puna nibbattāpanāya”.

    (Pāli only)

36. 36

    “किङ्कारणं”?kiṅ·kā·ra·ṇaṃ

    “Kiṅkāraṇaṁ”?

    (Pāli only)

37. 37

    “अचेतनाa·ce·ta·nā साsā वायोधातू”ति।vā·yo·dhā·tū

    “Acetanā sā vāyodhātū”ti.

    (Pāli only)

38. 38

    “अपिa·pi नुnu तस्स,tas·sa महाराज,ma·hā·rā·ja उपरतस्सu·pa·ra·tas·sa वातस्सvā·tas·sa वातोतिvā·to·ti समञ्ञाsa·mañ·ñā अपगच्छती”ति?a·pa·gac·cha·tī

    “Api nu tassa, mahārāja, uparatassa vātassa vātoti samaññā apagacchatī”ti?

    (Pāli only)

39. 39

    “नna हि,hi भन्ते,bhan·te तालवण्टविधूपनानिtā·la·vaṇ·ṭa·vi·dhū·pa·nā·ni वातस्सvā·tas·sa उप्पत्तियाup·pat·ti·yā पच्चया,pac·ca·yā येye केचिke·ci मनुस्साma·nus·sā उण्हाभितत्ताuṇ·hā·bhi·tat·tā परिळाहपरिपीळिता,pa·ri·ḷā·ha·pa·ri·pī·ḷi·tā तेte तालवण्टेनtā·la·vaṇ·ṭe·na वाvā विधूपनेनvi·dhū·pa·ne·na वाvā अत्तनोat·ta·no थामबलवीरियेनthā·ma·ba·la·vī·ri·ye·na पच्चत्तपुरिसकारेनpac·cat·ta·pu·ri·sa·kā·re·na तंtaṃ निब्बत्तेत्वाnib·bat·tet·vā तेनte·na वातेनvā·te·na उण्हंuṇ·haṃ निब्बापेन्तिnib·bā·pen·ti परिळाहंpa·ri·ḷā·haṃ वूपसमेन्ती”ति।vū·pa·sa·men·tī

    “Na hi, bhante, tālavaṇṭavidhūpanāni vātassa uppattiyā paccayā, ye keci manussā uṇhābhitattā pariḷāhaparipīḷitā, te tālavaṇṭena vā vidhūpanena vā attano thāmabalavīriyena paccattapurisakārena taṁ nibbattetvā tena vātena uṇhaṁ nibbāpenti pariḷāhaṁ vūpasamentī”ti.

    (Pāli only)

40. 40

    “तेनte·na हि,hi महाराज,ma·hā·rā·ja तित्थियानंtit·thi·yā·naṃ वचनंva·ca·naṃ मिच्छाmic·chā भवतिbha·va·ti ‘असादियन्तस्सa·sā·di·yan·tas·sa कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro वञ्झोvañ·jho भवतिbha·va·ti अफलो’ति।a·pha·lo

    “Tena hi, mahārāja, titthiyānaṁ vacanaṁ micchā bhavati ‘asādiyantassa kato adhikāro vañjho bhavati aphalo’ti.

    (Pāli only)

41. 41

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja महतिमहावातोma·ha·ti·ma·hā·vā·to वायि;vā·yi

    Yathā, mahārāja, mahatimahāvāto vāyi;

    (Pāli only)

42. 42

    एवमेवe·va·me·va भगवाbha·ga·vā दससहस्सियाda·sa·sa·has·si·yā लोकधातुयाlo·ka·dhā·tu·yā सीतलमधुरसन्तसुखुममेत्तावातेनsī·ta·la·ma·dhu·ra·san·ta·su·khu·ma·met·tā·vā·te·na उपवायि।u·pa·vā·yi

    evameva bhagavā dasasahassiyā lokadhātuyā sītalamadhurasantasukhumamettāvātena upavāyi.

    (Pāli only)

43. 43

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja महतिमहावातोma·ha·ti·ma·hā·vā·to वायित्वाvā·yit·vā उपरतो;u·pa·ra·to

    Yathā, mahārāja, mahatimahāvāto vāyitvā uparato;

    (Pāli only)

44. 44

    एवमेवe·va·me·va भगवाbha·ga·vā सीतलमधुरसन्तसुखुममेत्तावातेनsī·ta·la·ma·dhu·ra·san·ta·su·khu·ma·met·tā·vā·te·na उपवायित्वाu·pa·vā·yit·vā अनुपादिसेसायa·nu·pā·di·se·sā·ya निब्बानधातुयाnib·bā·na·dhā·tu·yā परिनिब्बुतो।pa·ri·nib·bu·to

    evameva bhagavā sītalamadhurasantasukhumamettāvātena upavāyitvā anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbuto.

    (Pāli only)

45. 45

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja उपरतोu·pa·ra·to वातोvā·to पुनpu·na निब्बत्तापनंnib·bat·tā·pa·naṃ नna सादियति;sā·di·ya·ti

    Yathā, mahārāja, uparato vāto puna nibbattāpanaṁ na sādiyati;

    (Pāli only)

46. 46

    एवमेवe·va·me·va लोकहितस्सlo·ka·hi·tas·sa सादियनाsā·di·ya·nā पहीनाpa·hī·nā उपसन्ता।u·pa·san·tā

    evameva lokahitassa sādiyanā pahīnā upasantā.

    (Pāli only)

47. 47

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja तेte मनुस्साma·nus·sā उण्हाभितत्ताuṇ·hā·bhi·tat·tā परिळाहपरिपीळिता;pa·ri·ḷā·ha·pa·ri·pī·ḷi·tā

    Yathā, mahārāja, te manussā uṇhābhitattā pariḷāhaparipīḷitā;

    (Pāli only)

48. 48

    एवमेवe·va·me·va देवमनुस्साde·va·ma·nus·sā तिविधग्गिसन्तापपरिळाहपरिपीळिता।ti·vi·dhag·gi·san·tā·pa·pa·ri·ḷā·ha·pa·ri·pī·ḷi·tā

    evameva devamanussā tividhaggisantāpapariḷāhaparipīḷitā.

    (Pāli only)

49. 49

    यथाya·thā तालवण्टविधूपनानिtā·la·vaṇ·ṭa·vi·dhū·pa·nā·ni वातस्सvā·tas·sa निब्बत्तियाnib·bat·ti·yā पच्चयाpac·ca·yā होन्ति;hon·ti

    Yathā tālavaṇṭavidhūpanāni vātassa nibbattiyā paccayā honti;

    (Pāli only)

50. 50

    एवमेवe·va·me·va तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa धातुdhā·tu चca ञाणरतनञ्चñā·ṇa·ra·ta·nañ·ca पच्चयोpac·ca·yo होतिho·ti तिस्सन्नंtis·san·naṃ सम्पत्तीनंsam·pat·tī·naṃ पटिलाभाय।pa·ṭi·lā·bhā·ya

    evameva tathāgatassa dhātu ca ñāṇaratanañca paccayo hoti tissannaṁ sampattīnaṁ paṭilābhāya.

    (Pāli only)

51. 51

    यथाya·thā मनुस्साma·nus·sā उण्हाभितत्ताuṇ·hā·bhi·tat·tā परिळाहपरिपीळिताpa·ri·ḷā·ha·pa·ri·pī·ḷi·tā तालवण्टेनtā·la·vaṇ·ṭe·na वाvā विधूपनेनvi·dhū·pa·ne·na वाvā वातंvā·taṃ निब्बत्तेत्वाnib·bat·tet·vā उण्हंuṇ·haṃ निब्बापेन्तिnib·bā·pen·ti परिळाहंpa·ri·ḷā·haṃ वूपसमेन्ति;vū·pa·sa·men·ti

    Yathā manussā uṇhābhitattā pariḷāhaparipīḷitā tālavaṇṭena vā vidhūpanena vā vātaṁ nibbattetvā uṇhaṁ nibbāpenti pariḷāhaṁ vūpasamenti;

    (Pāli only)

52. 52

    एवमेवe·va·me·va देवमनुस्साde·va·ma·nus·sā तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va धातुञ्चdhā·tuñ·ca ञाणरतनञ्चñā·ṇa·ra·ta·nañ·ca पूजेत्वाpū·jet·vā कुसलंku·sa·laṃ निब्बत्तेत्वाnib·bat·tet·vā तेनte·na कुसलेनku·sa·le·na तिविधग्गिसन्तापपरिळाहंti·vi·dhag·gi·san·tā·pa·pa·ri·ḷā·haṃ निब्बापेन्तिnib·bā·pen·ti वूपसमेन्ति।vū·pa·sa·men·ti

    evameva devamanussā tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva dhātuñca ñāṇaratanañca pūjetvā kusalaṁ nibbattetvā tena kusalena tividhaggisantāpapariḷāhaṁ nibbāpenti vūpasamenti.

    (Pāli only)

53. 53

    इमिनापि,i·mi·nā·pi महाराज,ma·hā·rā·ja कारणेनkā·ra·ṇe·na तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलोति।sa·pha·lo·ti

    Imināpi, mahārāja, kāraṇena tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphaloti.

    (Pāli only)

54. 54

    अपरम्पि,a·pa·ram·pi महाराज,ma·hā·rā·ja उत्तरिंut·ta·riṃ कारणंkā·ra·ṇaṃ सुणोहिsu·ṇo·hi परवादानंpa·ra·vā·dā·naṃ निग्गहाय।nig·ga·hā·ya

    Aparampi, mahārāja, uttariṁ kāraṇaṁ suṇohi paravādānaṁ niggahāya.

    (Pāli only)

55. 55

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja पुरिसोpu·ri·so भेरिंbhe·riṃ आकोटेत्वाā·ko·ṭet·vā सद्दंsad·daṃ निब्बत्तेय्य,nib·bat·tey·ya योyo सोso भेरिसद्दोbhe·ri·sad·do पुरिसेनpu·ri·se·na निब्बत्तितो,nib·bat·ti·to सोso सद्दोsad·do अन्तरधायेय्य,an·ta·ra·dhā·yey·ya अपिa·pi नुnu खोkho सो,so महाराज,ma·hā·rā·ja सद्दोsad·do सादियतिsā·di·ya·ti पुनpu·na निब्बत्तापनन्”ति?nib·bat·tā·pa·nan

    Yathā, mahārāja, puriso bheriṁ ākoṭetvā saddaṁ nibbatteyya, yo so bherisaddo purisena nibbattito, so saddo antaradhāyeyya, api nu kho so, mahārāja, saddo sādiyati puna nibbattāpanan”ti?

    (Pāli only)

56. 56

    “नna हि,hi भन्ते,bhan·te अन्तरहितोan·ta·ra·hi·to सोso सद्दो,sad·do नत्थिnat·thi तस्सtas·sa पुनpu·na उप्पादायup·pā·dā·ya आभोगोā·bho·go वाvā मनसिकारोma·na·si·kā·ro वा,vā सकिंsa·kiṃ निब्बत्तेnib·bat·te भेरिसद्देbhe·ri·sad·de अन्तरहितेan·ta·ra·hi·te सोso भेरिसद्दोbhe·ri·sad·do समुच्छिन्नोsa·muc·chin·no होति।ho·ti

    “Na hi, bhante, antarahito so saddo, natthi tassa puna uppādāya ābhogo vā manasikāro vā, sakiṁ nibbatte bherisadde antarahite so bherisaddo samucchinno hoti.

    (Pāli only)

57. 57

    भेरीbhe·rī पन,pa·na भन्ते,bhan·te पच्चयोpac·ca·yo होतिho·ti सद्दस्सsad·das·sa निब्बत्तिया,nib·bat·ti·yā अथa·tha पुरिसोpu·ri·so पच्चयेpac·ca·ye सतिsa·ti अत्तजेनat·ta·je·na वायामेनvā·yā·me·na भेरिंbhe·riṃ अकोटेत्वाa·ko·ṭet·vā सद्दंsad·daṃ निब्बत्तेती”ति।nib·bat·te·tī

    Bherī pana, bhante, paccayo hoti saddassa nibbattiyā, atha puriso paccaye sati attajena vāyāmena bheriṁ akoṭetvā saddaṁ nibbattetī”ti.

    (Pāli only)

58. 58

    “एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja भगवाbha·ga·vā सीलसमाधिपञ्ञाविमुत्तिविमुत्तिञाणदस्सनपरिभावितंsī·la·sa·mā·dhi·pañ·ñā·vi·mut·ti·vi·mut·ti·ñā·ṇa·das·sa·na·pa·ri·bhā·vi·taṃ धातुरतनञ्चdhā·tu·ra·ta·nañ·ca धम्मञ्चdham·mañ·ca विनयञ्चvi·na·yañ·ca अनुसिट्ठञ्चa·nu·siṭ·ṭhañ·ca सत्थारंsat·thā·raṃ ठपयित्वाṭha·pa·yit·vā सयंsa·yaṃ अनुपादिसेसायa·nu·pā·di·se·sā·ya निब्बानधातुयाnib·bā·na·dhā·tu·yā परिनिब्बुतो,pa·ri·nib·bu·to नna चca परिनिब्बुतेpa·ri·nib·bu·te भगवतिbha·ga·va·ti सम्पत्तिलाभोsam·pat·ti·lā·bho उपच्छिन्नोu·pac·chin·no होति,ho·ti भवदुक्खपटिपीळिताbha·va·duk·kha·pa·ṭi·pī·ḷi·tā सत्ताsat·tā धातुरतनञ्चdhā·tu·ra·ta·nañ·ca धम्मञ्चdham·mañ·ca विनयञ्चvi·na·yañ·ca अनुसिट्ठञ्चa·nu·siṭ·ṭhañ·ca पच्चयंpac·ca·yaṃ करित्वाka·rit·vā सम्पत्तिकामाsam·pat·ti·kā·mā सम्पत्तियोsam·pat·ti·yo पटिलभन्ति,pa·ṭi·la·bhan·ti इमिनापि,i·mi·nā·pi महाराज,ma·hā·rā·ja कारणेनkā·ra·ṇe·na तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलोति।sa·pha·lo·ti

    “Evameva kho, mahārāja, bhagavā sīlasamādhipaññāvimuttivimuttiñāṇadassanaparibhāvitaṁ dhāturatanañca dhammañca vinayañca anusiṭṭhañca satthāraṁ ṭhapayitvā sayaṁ anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbuto, na ca parinibbute bhagavati sampattilābho upacchinno hoti, bhavadukkhapaṭipīḷitā sattā dhāturatanañca dhammañca vinayañca anusiṭṭhañca paccayaṁ karitvā sampattikāmā sampattiyo paṭilabhanti, imināpi, mahārāja, kāraṇena tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphaloti.

    (Pāli only)

59. 59

    दिट्ठञ्चेतं,diṭ·ṭhañ·ce·taṃ महाराज,ma·hā·rā·ja भगवताbha·ga·va·tā अनागतमद्धानं।a·nā·ga·ta·mad·dhā·naṃ

    Diṭṭhañcetaṁ, mahārāja, bhagavatā anāgatamaddhānaṁ.

    (Pāli only)

60. 60

    कथितञ्चka·thi·tañ·ca भणितञ्चbha·ṇi·tañ·ca आचिक्खितञ्चā·cik·khi·tañ·ca ‘सियाsi·yā खोkho पनानन्द,pa·nā·nan·da तुम्हाकंtum·hā·kaṃ एवमस्सe·va·mas·sa अतीतसत्थुकंa·tī·ta·sat·thu·kaṃ पावचनंpā·va·ca·naṃ नत्थिnat·thi नोno सत्थाति,sat·thā·ti नna खोkho पनेतं,pa·ne·taṃ आनन्द,ā·nan·da एवंe·vaṃ दट्ठब्बं,daṭ·ṭhab·baṃ योyo वो,vo आनन्द,ā·nan·da मयाma·yā धम्मोdham·mo चca विनयोvi·na·yo चca देसितोde·si·to पञ्ञत्तो,pañ·ñat·to सोso वोvo ममच्चयेनma·mac·ca·ye·na सत्था’ति।sat·thā

    Kathitañca bhaṇitañca ācikkhitañca ‘siyā kho panānanda, tumhākaṁ evamassa atītasatthukaṁ pāvacanaṁ natthi no satthāti, na kho panetaṁ, ānanda, evaṁ daṭṭhabbaṁ, yo vo, ānanda, mayā dhammo ca vinayo ca desito paññatto, so vo mamaccayena satthā’ti.

    (Pāli only)

61. 61

    परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa असादियन्तस्सa·sā·di·yan·tas·sa कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro वञ्झोvañ·jho भवतिbha·va·ti अफलोति,a·pha·lo·ti तंtaṃ तेसंte·saṃ तित्थियानंtit·thi·yā·naṃ वचनंva·ca·naṃ मिच्छाmic·chā अभूतंa·bhū·taṃ वितथंvi·ta·thaṃ अलिकंa·li·kaṃ विरुद्धंvi·rud·dhaṃ विपरीतंvi·pa·rī·taṃ दुक्खदायकंduk·kha·dā·ya·kaṃ दुक्खविपाकंduk·kha·vi·pā·kaṃ अपायगमनीयन्ति।a·pā·ya·ga·ma·nī·yan·ti

    Parinibbutassa tathāgatassa asādiyantassa kato adhikāro vañjho bhavati aphaloti, taṁ tesaṁ titthiyānaṁ vacanaṁ micchā abhūtaṁ vitathaṁ alikaṁ viruddhaṁ viparītaṁ dukkhadāyakaṁ dukkhavipākaṁ apāyagamanīyanti.

    (Pāli only)

62. 62

    अपरम्पि,a·pa·ram·pi महाराज,ma·hā·rā·ja उत्तरिंut·ta·riṃ कारणंkā·ra·ṇaṃ सुणोहिsu·ṇo·hi येनye·na कारणेनkā·ra·ṇe·na तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलो।sa·pha·lo

    Aparampi, mahārāja, uttariṁ kāraṇaṁ suṇohi yena kāraṇena tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphalo.

    (Pāli only)

63. 63

    सादियतिsā·di·ya·ti नुnu खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja अयंa·yaṃ महापथवीma·hā·pa·tha·vī ‘सब्बबीजानिsab·ba·bī·jā·ni मयिma·yi संविरुहन्तू’”ति?saṃ·vi·ru·han·tū

    Sādiyati nu kho, mahārāja, ayaṁ mahāpathavī ‘sabbabījāni mayi saṁviruhantū’”ti?

    (Pāli only)

64. 64

    “नna हि,hi भन्ते”ति।bhan·te

    “Na hi, bhante”ti.

    (Pāli only)

65. 65

    “किस्सkis·sa पनpa·na तानि,tā·ni महाराज,ma·hā·rā·ja बीजानिbī·jā·ni असादियन्तियाa·sā·di·yan·ti·yā महापथवियाma·hā·pa·tha·vi·yā संविरुहित्वाsaṃ·vi·ru·hit·vā दळ्हमूलजटापतिट्ठिताda·ḷha·mū·la·ja·ṭā·pa·tiṭ·ṭhi·tā खन्धसारसाखापरिवित्थिण्णाkhan·dha·sā·ra·sā·khā·pa·ri·vit·thiṇ·ṇā पुप्फफलधराpup·pha·pha·la·dha·rā होन्ती”ति?hon·tī

    “Kissa pana tāni, mahārāja, bījāni asādiyantiyā mahāpathaviyā saṁviruhitvā daḷhamūlajaṭāpatiṭṭhitā khandhasārasākhāparivitthiṇṇā pupphaphaladharā hontī”ti?

    (Pāli only)

66. 66

    “असादियन्तीपि,a·sā·di·yan·tī·pi भन्ते,bhan·te महापथवीma·hā·pa·tha·vī तेसंte·saṃ बीजानंbī·jā·naṃ वत्थुvat·thu होतिho·ti पच्चयंpac·ca·yaṃ देतिde·ti विरुहनाय,vi·ru·ha·nā·ya तानिtā·ni बीजानिbī·jā·ni तंtaṃ वत्थुंvat·thuṃ निस्सायnis·sā·ya तेनte·na पच्चयेनpac·ca·ye·na संविरुहित्वाsaṃ·vi·ru·hit·vā दळ्हमूलजटापतिट्ठिताda·ḷha·mū·la·ja·ṭā·pa·tiṭ·ṭhi·tā खन्धसारसाखापरिवित्थिण्णाkhan·dha·sā·ra·sā·khā·pa·ri·vit·thiṇ·ṇā पुप्फफलधराpup·pha·pha·la·dha·rā होन्ती”ति।hon·tī

    “Asādiyantīpi, bhante, mahāpathavī tesaṁ bījānaṁ vatthu hoti paccayaṁ deti viruhanāya, tāni bījāni taṁ vatthuṁ nissāya tena paccayena saṁviruhitvā daḷhamūlajaṭāpatiṭṭhitā khandhasārasākhāparivitthiṇṇā pupphaphaladharā hontī”ti.

    (Pāli only)

67. 67

    “तेनte·na हि,hi महाराज,ma·hā·rā·ja तित्थियाtit·thi·yā सकेsa·ke वादेvā·de नट्ठाnaṭ·ṭhā होन्तिhon·ti हताha·tā विरुद्धा,vi·rud·dhā सचेsa·ce तेte भणन्ति—bha·ṇan·ti

    “Tena hi, mahārāja, titthiyā sake vāde naṭṭhā honti hatā viruddhā, sace te bhaṇanti—

    (Pāli only)

68. 68

    ‘असादियन्तस्सa·sā·di·yan·tas·sa कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro वञ्झोvañ·jho भवतिbha·va·ti अफलो’ति।a·pha·lo

    ‘asādiyantassa kato adhikāro vañjho bhavati aphalo’ti.

    (Pāli only)

69. 69

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja महापथवी,ma·hā·pa·tha·vī एवंe·vaṃ तथागतोta·thā·ga·to अरहंa·ra·haṃ सम्मासम्बुद्धो।sam·mā·sam·bud·dho

    Yathā, mahārāja, mahāpathavī, evaṁ tathāgato arahaṁ sammāsambuddho.

    (Pāli only)

70. 70

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja महापथवीma·hā·pa·tha·vī नna किञ्चिkiñ·ci सादियति,sā·di·ya·ti एवंe·vaṃ तथागतोta·thā·ga·to नna किञ्चिkiñ·ci सादियति।sā·di·ya·ti

    Yathā, mahārāja, mahāpathavī na kiñci sādiyati, evaṁ tathāgato na kiñci sādiyati.

    (Pāli only)

71. 71

    यथा,ya·thā महाराज,ma·hā·rā·ja तानिtā·ni बीजानिbī·jā·ni पथविंpa·tha·viṃ निस्सायnis·sā·ya संविरुहित्वाsaṃ·vi·ru·hit·vā दळ्हमूलजटापतिट्ठिताda·ḷha·mū·la·ja·ṭā·pa·tiṭ·ṭhi·tā खन्धसारसाखापरिवित्थिण्णाkhan·dha·sā·ra·sā·khā·pa·ri·vit·thiṇ·ṇā पुप्फफलधराpup·pha·pha·la·dha·rā होन्ति,hon·ti एवंe·vaṃ देवमनुस्साde·va·ma·nus·sā तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va धातुञ्चdhā·tuñ·ca ञाणरतनञ्चñā·ṇa·ra·ta·nañ·ca निस्सायnis·sā·ya दळ्हकुसलमूलपतिट्ठिताda·ḷha·ku·sa·la·mū·la·pa·tiṭ·ṭhi·tā समाधिक्खन्धधम्मसारसीलसाखापरिवित्थिण्णाsa·mā·dhik·khan·dha·dham·ma·sā·ra·sī·la·sā·khā·pa·ri·vit·thiṇ·ṇā विमुत्तिपुप्फसामञ्ञफलधराvi·mut·ti·pup·pha·sā·mañ·ña·pha·la·dha·rā होन्ति,hon·ti इमिनापि,i·mi·nā·pi महाराज,ma·hā·rā·ja कारणेनkā·ra·ṇe·na तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलोति।sa·pha·lo·ti

    Yathā, mahārāja, tāni bījāni pathaviṁ nissāya saṁviruhitvā daḷhamūlajaṭāpatiṭṭhitā khandhasārasākhāparivitthiṇṇā pupphaphaladharā honti, evaṁ devamanussā tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva dhātuñca ñāṇaratanañca nissāya daḷhakusalamūlapatiṭṭhitā samādhikkhandhadhammasārasīlasākhāparivitthiṇṇā vimuttipupphasāmaññaphaladharā honti, imināpi, mahārāja, kāraṇena tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphaloti.

    (Pāli only)

72. 72

    अपरम्पि,a·pa·ram·pi महाराज,ma·hā·rā·ja उत्तरिंut·ta·riṃ कारणंkā·ra·ṇaṃ सुणोहिsu·ṇo·hi येनye·na कारणेनkā·ra·ṇe·na तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलो।sa·pha·lo

    Aparampi, mahārāja, uttariṁ kāraṇaṁ suṇohi yena kāraṇena tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphalo.

    (Pāli only)

73. 73

    सादियन्तिsā·di·yan·ti नुnu खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja इमेi·me ओट्ठाoṭ·ṭhā गोणाgo·ṇā गद्रभाgad·ra·bhā अजाa·jā पसूpa·sū मनुस्साma·nus·sā अन्तोकुच्छिस्मिंan·to·kuc·chis·miṃ किमिकुलानंki·mi·ku·lā·naṃ सम्भवन्”ति?sam·bha·van

    Sādiyanti nu kho, mahārāja, ime oṭṭhā goṇā gadrabhā ajā pasū manussā antokucchismiṁ kimikulānaṁ sambhavan”ti?

    (Pāli only)

74. 74

    “नna हि,hi भन्ते”ति।bhan·te

    “Na hi, bhante”ti.

    (Pāli only)

75. 75

    “किस्सkis·sa पनpa·na ते,te महाराज,ma·hā·rā·ja किमयोki·ma·yo तेसंte·saṃ असादियन्तानंa·sā·di·yan·tā·naṃ अन्तोकुच्छिस्मिंan·to·kuc·chis·miṃ सम्भवित्वाsam·bha·vit·vā बहुपुत्तनत्ताba·hu·put·ta·nat·tā वेपुल्लतंve·pul·la·taṃ पापुणन्ती”ति?pā·pu·ṇan·tī

    “Kissa pana te, mahārāja, kimayo tesaṁ asādiyantānaṁ antokucchismiṁ sambhavitvā bahuputtanattā vepullataṁ pāpuṇantī”ti?

    (Pāli only)

76. 76

    “पापस्स,pā·pas·sa भन्ते,bhan·te कम्मस्सkam·mas·sa बलवतायba·la·va·tā·ya असादियन्तानंयेवa·sā·di·yan·tā·naṃ·ye·va तेसंte·saṃ सत्तानंsat·tā·naṃ अन्तोकुच्छिस्मिंan·to·kuc·chis·miṃ किमयोki·ma·yo सम्भवित्वाsam·bha·vit·vā बहुपुत्तनत्ताba·hu·put·ta·nat·tā वेपुल्लतंve·pul·la·taṃ पापुणन्ती”ति।pā·pu·ṇan·tī

    “Pāpassa, bhante, kammassa balavatāya asādiyantānaṁyeva tesaṁ sattānaṁ antokucchismiṁ kimayo sambhavitvā bahuputtanattā vepullataṁ pāpuṇantī”ti.

    (Pāli only)

77. 77

    “एवमेवe·va·me·va खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va धातुस्सdhā·tus·sa चca ञाणारम्मणस्सñā·ṇā·ram·ma·ṇas·sa चca बलवतायba·la·va·tā·ya तथागतेta·thā·ga·te कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलोति।sa·pha·lo·ti

    “Evameva kho, mahārāja, tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva dhātussa ca ñāṇārammaṇassa ca balavatāya tathāgate kato adhikāro avañjho bhavati saphaloti.

    (Pāli only)

78. 78

    अपरम्पि,a·pa·ram·pi महाराज,ma·hā·rā·ja उत्तरिंut·ta·riṃ कारणंkā·ra·ṇaṃ सुणोहिsu·ṇo·hi येनye·na कारणेनkā·ra·ṇe·na तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलो।sa·pha·lo

    Aparampi, mahārāja, uttariṁ kāraṇaṁ suṇohi yena kāraṇena tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphalo.

    (Pāli only)

79. 79

    सादियन्तिsā·di·yan·ti नुnu खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja इमेi·me मनुस्साma·nus·sā इमेi·me अट्ठनवुतिaṭ·ṭha·na·vu·ti रोगाro·gā कायेkā·ye निब्बत्तन्तू”ति?nib·bat·tan·tū

    Sādiyanti nu kho, mahārāja, ime manussā ime aṭṭhanavuti rogā kāye nibbattantū”ti?

    (Pāli only)

80. 80

    “नna हि,hi भन्ते”ति।bhan·te

    “Na hi, bhante”ti.

    (Pāli only)

81. 81

    “किस्सkis·sa पनpa·na ते,te महाराज,ma·hā·rā·ja रोगाro·gā असादियन्तानंa·sā·di·yan·tā·naṃ कायेkā·ye निपतन्ती”ति?ni·pa·tan·tī

    “Kissa pana te, mahārāja, rogā asādiyantānaṁ kāye nipatantī”ti?

    (Pāli only)

82. 82

    “पुब्बेpub·be कतेन,ka·te·na भन्ते,bhan·te दुच्चरितेना”ति।duc·ca·ri·te·nā

    “Pubbe katena, bhante, duccaritenā”ti.

    (Pāli only)

83. 83

    “यदि,ya·di महाराज,ma·hā·rā·ja पुब्बेpub·be कतंka·taṃ अकुसलंa·ku·sa·laṃ इधi·dha वेदनीयंve·da·nī·yaṃ होति,ho·ti तेनte·na हि,hi महाराज,ma·hā·rā·ja पुब्बेpub·be कतम्पिka·tam·pi इधi·dha कतम्पिka·tam·pi कुसलाकुसलंku·sa·lā·ku·sa·laṃ कम्मंkam·maṃ अवञ्झंa·vañ·jhaṃ भवतिbha·va·ti सफलन्ति।sa·pha·lan·ti

    “Yadi, mahārāja, pubbe kataṁ akusalaṁ idha vedanīyaṁ hoti, tena hi, mahārāja, pubbe katampi idha katampi kusalākusalaṁ kammaṁ avañjhaṁ bhavati saphalanti.

    (Pāli only)

84. 84

    इमिनापि,i·mi·nā·pi महाराज,ma·hā·rā·ja कारणेनkā·ra·ṇe·na तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलोति।sa·pha·lo·ti

    Imināpi, mahārāja, kāraṇena tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphaloti.

    (Pāli only)

85. 85

    सुतपुब्बंsu·ta·pub·baṃ पनpa·na तया,ta·yā महाराज,ma·hā·rā·ja नन्दकोnan·da·ko नामnā·ma यक्खोyak·kho थेरंthe·raṃ सारिपुत्तंsā·ri·put·taṃ आसादयित्वाā·sā·da·yit·vā पथविंpa·tha·viṃ पविट्ठो”ति?pa·viṭ·ṭho

    Sutapubbaṁ pana tayā, mahārāja, nandako nāma yakkho theraṁ sāriputtaṁ āsādayitvā pathaviṁ paviṭṭho”ti?

    (Pāli only)

86. 86

    “आम,ā·ma भन्ते,bhan·te सुय्यति,suy·ya·ti लोकेlo·ke पाकटोpā·ka·ṭo एसो”ति।e·so

    “Āma, bhante, suyyati, loke pākaṭo eso”ti.

    (Pāli only)

87. 87

    “अपिa·pi नुnu खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja थेरोthe·ro सारिपुत्तोsā·ri·put·to सादियिsā·di·yi नन्दकस्सnan·da·kas·sa यक्खस्सyak·khas·sa महापथविगिलनन्”ति।ma·hā·pa·tha·vi·gi·la·nan

    “Api nu kho, mahārāja, thero sāriputto sādiyi nandakassa yakkhassa mahāpathavigilanan”ti.

    (Pāli only)

88. 88

    “उब्बत्तियन्तेपि,ub·bat·ti·yan·te·pi भन्ते,bhan·te सदेवकेsa·de·va·ke लोकेlo·ke पतमानेपिpa·ta·mā·ne·pi छमायंcha·mā·yaṃ चन्दिमसूरियेcan·di·ma·sū·ri·ye विकिरन्तेपिvi·ki·ran·te·pi सिनेरुपब्बतराजेsi·ne·ru·pab·ba·ta·rā·je थेरोthe·ro सारिपुत्तोsā·ri·put·to नna परस्सpa·ras·sa दुक्खंduk·khaṃ सादियेय्य।sā·di·yey·ya

    “Ubbattiyantepi, bhante, sadevake loke patamānepi chamāyaṁ candimasūriye vikirantepi sinerupabbatarāje thero sāriputto na parassa dukkhaṁ sādiyeyya.

    (Pāli only)

89. 89

    तंtaṃ किस्सkis·sa हेतु?he·tu

    Taṁ kissa hetu?

    (Pāli only)

90. 90

    येनye·na हेतुनाhe·tu·nā थेरोthe·ro सारिपुत्तोsā·ri·put·to कुज्झेय्यkuj·jhey·ya वाvā दुस्सेय्यdus·sey·ya वा,vā सोso हेतुhe·tu थेरस्सthe·ras·sa सारिपुत्तस्सsā·ri·put·tas·sa समूहतोsa·mū·ha·to समुच्छिन्नो,sa·muc·chin·no हेतुनोhe·tu·no समुग्घातितत्ता,sa·mug·ghā·ti·tat·tā भन्ते,bhan·te थेरोthe·ro सारिपुत्तोsā·ri·put·to जीवितहारकेपिjī·vi·ta·hā·ra·ke·pi कोपंko·paṃ नna करेय्या”ति।ka·rey·yā

    Yena hetunā thero sāriputto kujjheyya vā dusseyya vā, so hetu therassa sāriputtassa samūhato samucchinno, hetuno samugghātitattā, bhante, thero sāriputto jīvitahārakepi kopaṁ na kareyyā”ti.

    (Pāli only)

91. 91

    “यदि,ya·di महाराज,ma·hā·rā·ja थेरोthe·ro सारिपुत्तोsā·ri·put·to नन्दकस्सnan·da·kas·sa यक्खस्सyak·khas·sa पथविगिलनंpa·tha·vi·gi·la·naṃ नna सादियि,sā·di·yi किस्सkis·sa पनpa·na नन्दकोnan·da·ko यक्खोyak·kho पथविंpa·tha·viṃ पविट्ठो”ति?pa·viṭ·ṭho

    “Yadi, mahārāja, thero sāriputto nandakassa yakkhassa pathavigilanaṁ na sādiyi, kissa pana nandako yakkho pathaviṁ paviṭṭho”ti?

    (Pāli only)

92. 92

    “अकुसलस्स,a·ku·sa·las·sa भन्ते,bhan·te कम्मस्सkam·mas·sa बलवताया”ति।ba·la·va·tā·yā

    “Akusalassa, bhante, kammassa balavatāyā”ti.

    (Pāli only)

93. 93

    “यदि,ya·di महाराज,ma·hā·rā·ja अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa कम्मस्सkam·mas·sa बलवतायba·la·va·tā·ya नन्दकोnan·da·ko यक्खोyak·kho पथविंpa·tha·viṃ पविट्ठो,pa·viṭ·ṭho असादियन्तस्सापिa·sā·di·yan·tas·sā·pi कतोka·to अपराधोa·pa·rā·dho अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलो।sa·pha·lo

    “Yadi, mahārāja, akusalassa kammassa balavatāya nandako yakkho pathaviṁ paviṭṭho, asādiyantassāpi kato aparādho avañjho bhavati saphalo.

    (Pāli only)

94. 94

    तेनte·na हि,hi महाराज,ma·hā·rā·ja अकुसलस्सपिa·ku·sa·las·sa·pi कम्मस्सkam·mas·sa बलवतायba·la·va·tā·ya असादियन्तस्सa·sā·di·yan·tas·sa कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलोति।sa·pha·lo·ti

    Tena hi, mahārāja, akusalassapi kammassa balavatāya asādiyantassa kato adhikāro avañjho bhavati saphaloti.

    (Pāli only)

95. 95

    इमिनापि,i·mi·nā·pi महाराज,ma·hā·rā·ja कारणेनkā·ra·ṇe·na तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलोति।sa·pha·lo·ti

    Imināpi, mahārāja, kāraṇena tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphaloti.

    (Pāli only)

96. 96

    कतिka·ti नुnu खोkho ते,te महाराज,ma·hā·rā·ja मनुस्सा,ma·nus·sā येye एतरहिe·ta·ra·hi महापथविंma·hā·pa·tha·viṃ पविट्ठा,pa·viṭ·ṭhā अत्थिat·thi तेte तत्थtat·tha सवणन्”ति?sa·va·ṇan

    Kati nu kho te, mahārāja, manussā, ye etarahi mahāpathaviṁ paviṭṭhā, atthi te tattha savaṇan”ti?

    (Pāli only)

97. 97

    “आम,ā·ma भन्ते,bhan·te सुय्यती”ति।suy·ya·tī

    “Āma, bhante, suyyatī”ti.

    (Pāli only)

98. 98

    “इङ्घiṅ·gha त्वं,tvaṃ महाराज,ma·hā·rā·ja सावेही”ति?sā·ve·hī

    “Iṅgha tvaṁ, mahārāja, sāvehī”ti?

    (Pāli only)

99. 99

    “चिञ्चमाणविका,ciñ·ca·mā·ṇa·vi·kā भन्ते,bhan·te सुप्पबुद्धोsup·pa·bud·dho चca सक्को,sak·ko देवदत्तोde·va·dat·to चca थेरो,the·ro नन्दकोnan·da·ko चca यक्खो,yak·kho नन्दोnan·do चca माणवकोति।mā·ṇa·va·ko·ti

    “Ciñcamāṇavikā, bhante, suppabuddho ca sakko, devadatto ca thero, nandako ca yakkho, nando ca māṇavakoti.

    (Pāli only)

100. 100

     सुतमेतं,su·ta·me·taṃ भन्ते,bhan·te इमेi·me पञ्चpañ·ca जनाja·nā महापथविंma·hā·pa·tha·viṃ पविट्ठा”ति।pa·viṭ·ṭhā

     Sutametaṁ, bhante, ime pañca janā mahāpathaviṁ paviṭṭhā”ti.

     (Pāli only)

101. 101

     “किस्मिंkis·miṃ ते,te महाराज,ma·hā·rā·ja अपरद्धा”ति?a·pa·rad·dhā

     “Kismiṁ te, mahārāja, aparaddhā”ti?

     (Pāli only)

102. 102

     “भगवतिbha·ga·va·ti च,ca भन्ते,bhan·te सावकेसुsā·va·ke·su चा”ति।cā

     “Bhagavati ca, bhante, sāvakesu cā”ti.

     (Pāli only)

103. 103

     “अपिa·pi नुnu खो,kho महाराज,ma·hā·rā·ja भगवाbha·ga·vā वाvā सावकाsā·va·kā वाvā सादियिंसुsā·di·yiṃ·su इमेसंi·me·saṃ महापथविपविसनन्”ति?ma·hā·pa·tha·vi·pa·vi·sa·nan

     “Api nu kho, mahārāja, bhagavā vā sāvakā vā sādiyiṁsu imesaṁ mahāpathavipavisanan”ti?

     (Pāli only)

104. 104

     “नna हि,hi भन्ते”ति।bhan·te

     “Na hi, bhante”ti.

     (Pāli only)

105. 105

     “तेनte·na हि,hi महाराज,ma·hā·rā·ja तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa परिनिब्बुतस्सpa·ri·nib·bu·tas·sa असादियन्तस्सेवa·sā·di·yan·tas·se·va कतोka·to अधिकारोa·dhi·kā·ro अवञ्झोa·vañ·jho भवतिbha·va·ti सफलो”ति।sa·pha·lo

     “Tena hi, mahārāja, tathāgatassa parinibbutassa asādiyantasseva kato adhikāro avañjho bhavati saphalo”ti.

     (Pāli only)

106. 106

     “सुविञ्ञापितो,su·viñ·ñā·pi·to भन्तेbhan·te नागसेन,nā·ga·se·na पञ्होpañ·ho गम्भीरोgam·bhī·ro उत्तानीकतो,ut·tā·nī·ka·to गुय्हंguy·haṃ विदंसितं,vi·daṃ·si·taṃ गण्ठिgaṇ·ṭhi भिन्नो,bhin·no गहनंga·ha·naṃ अगहनंa·ga·ha·naṃ कतं,ka·taṃ नट्ठाnaṭ·ṭhā परवादा,pa·ra·vā·dā भग्गाbhag·gā कुदिट्ठी,ku·diṭ·ṭhī निप्पभाnip·pa·bhā जाताjā·tā कुतित्थिया,ku·tit·thi·yā त्वंtvaṃ गणिवरपवरमासज्जा”ति।ga·ṇi·va·ra·pa·va·ra·mā·saj·jā

     “Suviññāpito, bhante nāgasena, pañho gambhīro uttānīkato, guyhaṁ vidaṁsitaṁ, gaṇṭhi bhinno, gahanaṁ agahanaṁ kataṁ, naṭṭhā paravādā, bhaggā kudiṭṭhī, nippabhā jātā kutitthiyā, tvaṁ gaṇivarapavaramāsajjā”ti.

     (Pāli only)

107. 107

     कताधिकारसफलपञ्होka·tā·dhi·kā·ra·sa·pha·la·pañ·ho पठमो।pa·ṭha·mo

     Katādhikārasaphalapañho paṭhamo.

     (Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.