Klryz

Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

Numbered Discourses 10 75 अङ्गुत्तर 10 75

Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211

Migasālāsutta

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary.

Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117 · Hide pronunciation

  1. 1

    अङ्गुत्तरaṅ·gut·ta·ra निकायni·kā·ya 10।75

    Aṅguttara Nikāya 10.75

    Numbered Discourses 10.75

  2. 2

    8। आकङ्खवग्गā·kaṅ·kha·vag·ga

    8. Ākaṅkhavagga

    8. If You Want

  3. 3

    मिगसालासुत्तmi·ga·sā·lā·sut·ta

    Migasālāsutta

    With Migasālā

  4. 4

    एकंe·kaṃ समयंsa·ma·yaṃ भगवाbha·ga·vā सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ विहरतिvi·ha·ra·ti जेतवनेje·ta·va·ne अनाथपिण्डिकस्सa·nā·tha·piṇ·ḍi·kas·sa आरामे।ā·rā·me

    Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.

    At one time the Buddha was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery.

  5. 5

    अथa·tha खोkho आयस्माā·yas·mā आनन्दोā·nan·do पुब्बण्हसमयंpub·baṇ·ha·sa·ma·yaṃ निवासेत्वाni·vā·set·vā पत्तचीवरमादायpat·ta·cī·va·ra·mā·dā·ya येनye·na मिगसालायmi·ga·sā·lā·ya उपासिकायu·pā·si·kā·ya निवेसनंni·ve·sa·naṃ तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā पञ्ञत्तेpañ·ñat·te आसनेā·sa·ne निसीदि।ni·sī·di

    Atha kho āyasmā ānando pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena migasālāya upāsikāya nivesanaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi.

    Then Venerable Ānanda robed up in the morning and, taking his bowl and robe, went to the home of the laywoman Migasālā, where he sat down on the seat spread out.

  6. 6

    अथa·tha खोkho मिगसालाmi·ga·sā·lā उपासिकाu·pā·si·kā येनायस्माye·nā·yas·mā आनन्दोā·nan·do तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ आनन्दंā·nan·daṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदि।ni·sī·di एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नाni·sin·nā खोkho मिगसालाmi·ga·sā·lā उपासिकाu·pā·si·kā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ आनन्दंā·nan·daṃ एतदवोच:e·ta·da·vo·ca

    Atha kho migasālā upāsikā yenāyasmā ānando tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ ānandaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnā kho migasālā upāsikā āyasmantaṁ ānandaṁ etadavoca:

    Then the laywoman Migasālā went up to Ānanda, bowed, sat down to one side, and said to him:

  7. 7

    “कथंka·thaṃ कथंka·thaṃ नामायं,nā·mā·yaṃ भन्तेbhan·te आनन्द,ā·nan·da भगवताbha·ga·va·tā धम्मोdham·mo देसितोde·si·to अञ्ञेय्यो,añ·ñey·yo यत्रyat·ra हिhi नामnā·ma ब्रह्मचारीbrah·ma·cā·rī चca अब्रह्मचारीab·rah·ma·cā·rī चca उभोu·bho समसमगतिकाsa·ma·sa·ma·ga·ti·kā भविस्सन्तिbha·vis·san·ti अभिसम्परायं।a·bhi·sam·pa·rā·yaṃ

    “Kathaṁ kathaṁ nāmāyaṁ, bhante ānanda, bhagavatā dhammo desito aññeyyo, yatra hi nāma brahmacārī ca abrahmacārī ca ubho samasamagatikā bhavissanti abhisamparāyaṁ.

    “Honorable Ānanda, how on earth are we supposed to understand the teaching taught by the Buddha, when the chaste and the unchaste are both reborn in exactly the same place in the next life?

  8. 8

    पिताpi·tā मे,me भन्ते,bhan·te पुराणोpu·rā·ṇo ब्रह्मचारीbrah·ma·cā·rī होतिho·ti आराचारीā·rā·cā·rī विरतोvi·ra·to मेथुनाme·thu·nā गामधम्मा।gā·ma·dham·mā

    Pitā me, bhante, purāṇo brahmacārī hoti ārācārī virato methunā gāmadhammā.

    My father Purāṇa was chaste, set apart, refraining from the vulgar act of sex.

  9. 9

    सोso कालङ्कतोkā·laṅ·ka·to भगवताbha·ga·va·tā ब्याकतो:byā·ka·to ‘सकदागामीsa·ka·dā·gā·mī सत्तोsat·to तुसितंtu·si·taṃ कायंkā·yaṃ उपपन्नो’ति।u·pa·pan·no

    So kālaṅkato bhagavatā byākato: ‘sakadāgāmī satto tusitaṁ kāyaṁ upapanno’ti.

    When he passed away the Buddha declared that, since he was a once-returner, he was reborn in the host of joyful gods.

  10. 10

    पितामहोpi·tā·ma·ho मे,me भन्ते,bhan·te इसिदत्तोi·si·dat·to अब्रह्मचारीab·rah·ma·cā·rī अहोसिa·ho·si सदारसन्तुट्ठो।sa·dā·ra·san·tuṭ·ṭho

    Pitāmaho me, bhante, isidatto abrahmacārī ahosi sadārasantuṭṭho.

    But my uncle Isidatta was not chaste; he lived content with his wife.

  11. 11

    सोपिso·pi कालङ्कतोkā·laṅ·ka·to भगवताbha·ga·va·tā ब्याकतो:byā·ka·to ‘सकदागामीsa·ka·dā·gā·mī सत्तोsat·to तुसितंtu·si·taṃ कायंkā·yaṃ उपपन्नो’ति।u·pa·pan·no

    Sopi kālaṅkato bhagavatā byākato: ‘sakadāgāmī satto tusitaṁ kāyaṁ upapanno’ti.

    When he passed away the Buddha declared that, since he too was a once-returner, he was reborn in the host of joyful gods.

  12. 12

    कथंka·thaṃ कथंka·thaṃ नामायं,nā·mā·yaṃ भन्तेbhan·te आनन्द,ā·nan·da भगवताbha·ga·va·tā धम्मोdham·mo देसितोde·si·to अञ्ञेय्यो,añ·ñey·yo यत्रyat·ra हिhi नामnā·ma ब्रह्मचारीbrah·ma·cā·rī चca अब्रह्मचारीab·rah·ma·cā·rī चca उभोu·bho समसमगतिकाsa·ma·sa·ma·ga·ti·kā भविस्सन्तिbha·vis·san·ti अभिसम्परायन्”ति?a·bhi·sam·pa·rā·yan

    Kathaṁ kathaṁ nāmāyaṁ, bhante ānanda, bhagavatā dhammo desito aññeyyo, yatra hi nāma brahmacārī ca abrahmacārī ca ubho samasamagatikā bhavissanti abhisamparāyan”ti?

    How on earth are we supposed to understand the teaching taught by the Buddha, when the chaste and the unchaste are both reborn in exactly the same place in the next life?”

  13. 13

    “एवंe·vaṃ खोkho पनेतं,pa·ne·taṃ भगिनि,bha·gi·ni भगवताbha·ga·va·tā ब्याकतन्”ति।byā·ka·tan

    “Evaṁ kho panetaṁ, bhagini, bhagavatā byākatan”ti.

    “You’re right, sister, but that’s how the Buddha declared it.”

  14. 14

    अथa·tha खोkho आयस्माā·yas·mā आनन्दोā·nan·do मिगसालायmi·ga·sā·lā·ya उपासिकायu·pā·si·kā·ya निवेसनेni·ve·sa·ne पिण्डपातंpiṇ·ḍa·pā·taṃ गहेत्वाga·het·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā पक्कामि।pak·kā·mi

    Atha kho āyasmā ānando migasālāya upāsikāya nivesane piṇḍapātaṁ gahetvā uṭṭhāyāsanā pakkāmi.

    Then Ānanda, after receiving almsfood at Migasālā’s home, rose from his seat and left.

  15. 15

    अथa·tha खोkho आयस्माā·yas·mā आनन्दोā·nan·do पच्छाभत्तंpac·chā·bhat·taṃ पिण्डपातपटिक्कन्तोpiṇ·ḍa·pā·ta·pa·ṭik·kan·to येनye·na भगवाbha·ga·vā तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā भगवन्तंbha·ga·van·taṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदि।ni·sī·di एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नोni·sin·no खोkho आयस्माā·yas·mā आनन्दोā·nan·do भगवन्तंbha·ga·van·taṃ एतदवोच:e·ta·da·vo·ca

    Atha kho āyasmā ānando pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā ānando bhagavantaṁ etadavoca:

    Then after the meal, on his return from almsround, Ānanda went to the Buddha, bowed, sat down to one side, and told him what had happened.

  16. 16

    “इधाहं,i·dhā·haṃ भन्ते,bhan·te पुब्बण्हसमयंpub·baṇ·ha·sa·ma·yaṃ निवासेत्वाni·vā·set·vā पत्तचीवरमादायpat·ta·cī·va·ra·mā·dā·ya येनye·na मिगसालायmi·ga·sā·lā·ya उपासिकायu·pā·si·kā·ya निवेसनंni·ve·sa·naṃ तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā पञ्ञत्तेpañ·ñat·te आसनेā·sa·ne निसीदिं।ni·sī·diṃ

    “Idhāhaṁ, bhante, pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena migasālāya upāsikāya nivesanaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdiṁ.

    (Pāli only)

  17. 17

    अथa·tha खो,kho भन्ते,bhan·te मिगसालाmi·ga·sā·lā उपासिकाu·pā·si·kā येनाहंye·nā·haṃ तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā मंmaṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदि।ni·sī·di एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नाni·sin·nā खो,kho भन्ते,bhan·te मिगसालाmi·ga·sā·lā उपासिकाu·pā·si·kā मंmaṃ एतदवोच:e·ta·da·vo·ca

    Atha kho, bhante, migasālā upāsikā yenāhaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā maṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinnā kho, bhante, migasālā upāsikā maṁ etadavoca:

    (Pāli only)

  18. 18

    ‘कथंka·thaṃ कथंka·thaṃ नामायं,nā·mā·yaṃ भन्तेbhan·te आनन्द,ā·nan·da भगवताbha·ga·va·tā धम्मोdham·mo देसितोde·si·to अञ्ञेय्यो,añ·ñey·yo यत्रyat·ra हिhi नामnā·ma ब्रह्मचारीbrah·ma·cā·rī चca अब्रह्मचारीab·rah·ma·cā·rī चca उभोu·bho समसमगतिकाsa·ma·sa·ma·ga·ti·kā भविस्सन्तिbha·vis·san·ti अभिसम्परायं।a·bhi·sam·pa·rā·yaṃ

    ‘Kathaṁ kathaṁ nāmāyaṁ, bhante ānanda, bhagavatā dhammo desito aññeyyo, yatra hi nāma brahmacārī ca abrahmacārī ca ubho samasamagatikā bhavissanti abhisamparāyaṁ.

    (Pāli only)

  19. 19

    पिताpi·tā मे,me भन्ते,bhan·te पुराणोpu·rā·ṇo ब्रह्मचारीbrah·ma·cā·rī अहोसिa·ho·si आराचारीā·rā·cā·rī विरतोvi·ra·to मेथुनाme·thu·nā गामधम्मा।gā·ma·dham·mā

    Pitā me, bhante, purāṇo brahmacārī ahosi ārācārī virato methunā gāmadhammā.

    (Pāli only)

  20. 20

    सोso कालङ्कतोkā·laṅ·ka·to भगवताbha·ga·va·tā ब्याकतोbyā·ka·to सकदागामीsa·ka·dā·gā·mī सत्तोsat·to तुसितंtu·si·taṃ कायंkā·yaṃ उपपन्नोति।u·pa·pan·no·ti

    So kālaṅkato bhagavatā byākato sakadāgāmī satto tusitaṁ kāyaṁ upapannoti.

    (Pāli only)

  21. 21

    पितामहोpi·tā·ma·ho मे,me भन्ते,bhan·te इसिदत्तोi·si·dat·to अब्रह्मचारीab·rah·ma·cā·rī अहोसिa·ho·si सदारसन्तुट्ठो।sa·dā·ra·san·tuṭ·ṭho

    Pitāmaho me, bhante, isidatto abrahmacārī ahosi sadārasantuṭṭho.

    (Pāli only)

  22. 22

    सोपिso·pi कालङ्कतोkā·laṅ·ka·to भगवताbha·ga·va·tā ब्याकतो—सकदागामीbyā·ka·to सत्तोsat·to तुसितंtu·si·taṃ कायंkā·yaṃ उपपन्नोति।u·pa·pan·no·ti

    Sopi kālaṅkato bhagavatā byākato—sakadāgāmī satto tusitaṁ kāyaṁ upapannoti.

    (Pāli only)

  23. 23

    कथंka·thaṃ कथंka·thaṃ नामायं,nā·mā·yaṃ भन्तेbhan·te आनन्द,ā·nan·da भगवताbha·ga·va·tā धम्मोdham·mo देसितोde·si·to अञ्ञेय्यो,añ·ñey·yo यत्रyat·ra हिhi नामnā·ma ब्रह्मचारीbrah·ma·cā·rī चca अब्रह्मचारीab·rah·ma·cā·rī चca उभोu·bho समसमगतिकाsa·ma·sa·ma·ga·ti·kā भविस्सन्तिbha·vis·san·ti अभिसम्परायन्’ति?a·bhi·sam·pa·rā·yan

    Kathaṁ kathaṁ nāmāyaṁ, bhante ānanda, bhagavatā dhammo desito aññeyyo, yatra hi nāma brahmacārī ca abrahmacārī ca ubho samasamagatikā bhavissanti abhisamparāyan’ti?

    (Pāli only)

  24. 24

    एवंe·vaṃ वुत्ते,vut·te अहं,a·haṃ भन्ते,bhan·te मिगसालंmi·ga·sā·laṃ उपासिकंu·pā·si·kaṃ एतदवोचं:e·ta·da·vo·caṃ

    Evaṁ vutte, ahaṁ, bhante, migasālaṁ upāsikaṁ etadavocaṁ:

    (Pāli only)

  25. 25

    ‘एवंe·vaṃ खोkho पनेतं,pa·ne·taṃ भगिनि,bha·gi·ni भगवताbha·ga·va·tā ब्याकतन्’”ति।byā·ka·tan

    ‘evaṁ kho panetaṁ, bhagini, bhagavatā byākatan’”ti.

    (Pāli only)

  26. 26

    “काkā चानन्द,cā·nan·da मिगसालाmi·ga·sā·lā उपासिकाu·pā·si·kā बालाbā·lā अब्यत्ताab·yat·tā अम्मकाam·ma·kā अम्मकपञ्ञा,am·ma·ka·pañ·ñā केke चca पुरिसपुग्गलपरोपरियेpu·ri·sa·pug·ga·la·pa·ro·pa·ri·ye ञाणे?ñā·ṇe

    “Kā cānanda, migasālā upāsikā bālā abyattā ammakā ammakapaññā, ke ca purisapuggalaparopariye ñāṇe?

    “Ānanda, who is this laywoman Migasālā, a foolish incompetent aunty, with an aunty’s wit? And who is it that knows how to assess individual persons?

  27. 27

    दसयिमे,da·sa·yi·me आनन्द,ā·nan·da पुग्गलाpug·ga·lā सन्तोsan·to संविज्जमानाsaṃ·vij·ja·mā·nā लोकस्मिं।lo·kas·miṃ

    Dasayime, ānanda, puggalā santo saṁvijjamānā lokasmiṁ.

    These ten individuals are found in the world.

  28. 28

    कतमेka·ta·me दस?da·sa

    Katame dasa?

    What ten?

  29. 29

    इधानन्द,i·dhā·nan·da एकच्चोe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo दुस्सीलोdus·sī·lo होति।ho·ti

    Idhānanda, ekacco puggalo dussīlo hoti.

    Take a certain individual who is unethical.

  30. 30

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नप्पजानाति,nap·pa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa तंtaṃ दुस्सिल्यंdus·sil·yaṃ अपरिसेसंa·pa·ri·se·saṃ निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ nappajānāti, yatthassa taṁ dussilyaṁ aparisesaṁ nirujjhati.

    And they don’t truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where that unethical conduct ceases without remainder.

  31. 31

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi अकतंa·ka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi अकतंa·ka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi अप्पटिविद्धंap·pa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ नna लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi akataṁ hoti, bāhusaccenapi akataṁ hoti, diṭṭhiyāpi appaṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ na labhati.

    And they’ve not listened or learned or penetrated theoretically or found even temporary freedom.

  32. 32

    सोso कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā हानायhā·nā·ya परेति,pa·re·ti नोno विसेसाय;vi·se·sā·ya

    So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā hānāya pareti, no visesāya;

    When their body breaks up, after death, they depart for a lower place, not a higher.

  33. 33

    हानगामीयेवhā·na·gā·mī·ye·va होति,ho·ti नोno विसेसगामी।vi·se·sa·gā·mī

    hānagāmīyeva hoti, no visesagāmī.

    They’re going to a lower place, not a higher.

  34. 34

    इधi·dha पनानन्द,pa·nā·nan·da एकच्चोe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo दुस्सीलोdus·sī·lo होति।ho·ti

    Idha panānanda, ekacco puggalo dussīlo hoti.

    Take a certain individual who is unethical.

  35. 35

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानातिpa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa तंtaṃ दुस्सिल्यंdus·sil·yaṃ अपरिसेसंa·pa·ri·se·saṃ निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ pajānāti yatthassa taṁ dussilyaṁ aparisesaṁ nirujjhati.

    But they truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where that unethical conduct ceases without remainder.

  36. 36

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi पटिविद्धंpa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi kataṁ hoti, bāhusaccenapi kataṁ hoti, diṭṭhiyāpi paṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ labhati.

    And they’ve listened and learned and penetrated theoretically and found at least temporary freedom.

  37. 37

    सोso कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā विसेसायvi·se·sā·ya परेति,pa·re·ti नोno हानाय;hā·nā·ya

    So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā visesāya pareti, no hānāya;

    When their body breaks up, after death, they depart for a higher place, not a lower.

  38. 38

    विसेसगामीयेवvi·se·sa·gā·mī·ye·va होति,ho·ti नोno हानगामी।hā·na·gā·mī

    visesagāmīyeva hoti, no hānagāmī.

    They’re going to a higher place, not a lower.

  39. 39

    तत्रानन्द,tat·rā·nan·da पमाणिकाpa·mā·ṇi·kā पमिणन्ति:pa·mi·ṇan·ti

    Tatrānanda, pamāṇikā pamiṇanti:

    Judgmental people compare them, saying:

  40. 40

    ‘इमस्सपिi·mas·sa·pi तेवte·va धम्मा,dham·mā अपरस्सपिa·pa·ras·sa·pi तेवte·va धम्मा।dham·mā कस्माkas·mā नेसंne·saṃ एकोe·ko हीनोhī·no एकोe·ko पणीतो’ति?pa·ṇī·to

    ‘imassapi teva dhammā, aparassapi teva dhammā. Kasmā nesaṁ eko hīno eko paṇīto’ti?

    ‘This one has just the same qualities as the other, so why is one worse and one better?’

  41. 41

    तञ्हिtañ·hi तेसं,te·saṃ आनन्द,ā·nan·da होतिho·ti दीघरत्तंdī·gha·rat·taṃ अहितायa·hi·tā·ya दुक्खाय।duk·khā·ya

    Tañhi tesaṁ, ānanda, hoti dīgharattaṁ ahitāya dukkhāya.

    This will be for their lasting harm and suffering.

  42. 42

    तत्रानन्द,tat·rā·nan·da य्वायंyvā·yaṃ पुग्गलोpug·ga·lo दुस्सीलोdus·sī·lo होति।ho·ti

    Tatrānanda, yvāyaṁ puggalo dussīlo hoti.

    In this case, the individual who is unethical,

  43. 43

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानातिpa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa तंtaṃ दुस्सिल्यंdus·sil·yaṃ अपरिसेसंa·pa·ri·se·saṃ निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ pajānāti yatthassa taṁ dussilyaṁ aparisesaṁ nirujjhati.

    but truly understands the freedom of heart …

  44. 44

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi पटिविद्धंpa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi kataṁ hoti, bāhusaccenapi kataṁ hoti, diṭṭhiyāpi paṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ labhati.

    and has listened and learned and penetrated theoretically and found at least temporary freedom

  45. 45

    अयं,a·yaṃ आनन्द,ā·nan·da पुग्गलोpug·ga·lo अमुनाa·mu·nā पुरिमेनpu·ri·me·na पुग्गलेनpug·ga·le·na अभिक्कन्ततरोa·bhik·kan·ta·ta·ro चca पणीततरोpa·ṇī·ta·ta·ro च।ca

    Ayaṁ, ānanda, puggalo amunā purimena puggalena abhikkantataro ca paṇītataro ca.

    is better and finer than the other individual.

  46. 46

    तंtaṃ किस्सkis·sa हेतु?he·tu

    Taṁ kissa hetu?

    Why is that?

  47. 47

    इमंi·maṃ हानन्द,hā·nan·da पुग्गलंpug·ga·laṃ धम्मसोतोdham·ma·so·to निब्बहति।nib·ba·ha·ti

    Imaṁ hānanda, puggalaṁ dhammasoto nibbahati.

    Because the stream of the teaching carries them along.

  48. 48

    तदन्तरंta·dan·ta·raṃ कोko जानेय्य,jā·ney·ya अञ्ञत्रañ·ñat·ra तथागतेन।ta·thā·ga·te·na

    Tadantaraṁ ko jāneyya, aññatra tathāgatena.

    But who knows the difference between them except a Realized One?

  49. 49

    तस्मातिहानन्द,tas·mā·ti·hā·nan·da माmā पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणिकाpa·mā·ṇi·kā अहुवत्थ,a·hu·vat·tha

    Tasmātihānanda, mā puggalesu pamāṇikā ahuvattha,

    So, Ānanda, don’t be judgmental about individuals.

  50. 50

    माmā पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणंpa·mā·ṇaṃ गण्हित्थ।gaṇ·hit·tha

    mā puggalesu pamāṇaṁ gaṇhittha.

    Don’t pass judgment on individuals.

  51. 51

    खञ्ञतिkhañ·ña·ti हानन्द,hā·nan·da पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणंpa·mā·ṇaṃ गण्हन्तो।gaṇ·han·to

    Khaññati hānanda, puggalesu pamāṇaṁ gaṇhanto.

    Those who pass judgment on individuals harm themselves.

  52. 52

    अहंa·haṃ वा,vā आनन्द,ā·nan·da पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणंpa·mā·ṇaṃ गण्हेय्यंgaṇ·hey·yaṃ योyo वाvā पनस्सpa·nas·sa मादिसो।mā·di·so

    Ahaṁ vā, ānanda, puggalesu pamāṇaṁ gaṇheyyaṁ yo vā panassa mādiso.

    I, or someone like me, may pass judgment on people.

  53. 53

    इधi·dha पनानन्द,pa·nā·nan·da एकच्चोe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo सीलवाsī·la·vā होति।ho·ti

    Idha panānanda, ekacco puggalo sīlavā hoti.

    Take a certain individual who is ethical.

  54. 54

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नप्पजानातिnap·pa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa तंtaṃ सीलंsī·laṃ अपरिसेसंa·pa·ri·se·saṃ निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ nappajānāti yatthassa taṁ sīlaṁ aparisesaṁ nirujjhati.

    But they don’t truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where that ethical conduct ceases without remainder.

  55. 55

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi अकतंa·ka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi अकतंa·ka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi अप्पटिविद्धंap·pa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ नna लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi akataṁ hoti, bāhusaccenapi akataṁ hoti, diṭṭhiyāpi appaṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ na labhati.

    And they’ve not listened or learned or penetrated theoretically or found even temporary freedom.

  56. 56

    सोso कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā हानायhā·nā·ya परेति,pa·re·ti नोno विसेसाय;vi·se·sā·ya

    So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā hānāya pareti, no visesāya;

    When their body breaks up, after death, they depart for a lower place, not a higher.

  57. 57

    हानगामीयेवhā·na·gā·mī·ye·va होति,ho·ti नोno विसेसगामी।vi·se·sa·gā·mī

    hānagāmīyeva hoti, no visesagāmī.

    They’re going to a lower place, not a higher.

  58. 58

    इधi·dha पनानन्द,pa·nā·nan·da एकच्चोe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo सीलवाsī·la·vā होति।ho·ti

    Idha panānanda, ekacco puggalo sīlavā hoti.

    Take a certain individual who is ethical.

  59. 59

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानातिpa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa तंtaṃ सीलंsī·laṃ अपरिसेसंa·pa·ri·se·saṃ निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ pajānāti yatthassa taṁ sīlaṁ aparisesaṁ nirujjhati.

    And they truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where that ethical conduct ceases without remainder.

  60. 60

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi पटिविद्धंpa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi kataṁ hoti, bāhusaccenapi kataṁ hoti, diṭṭhiyāpi paṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ labhati.

    And they’ve listened and learned and penetrated theoretically and found at least temporary freedom.

  61. 61

    सोso कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā विसेसायvi·se·sā·ya परेति,pa·re·ti नोno हानाय;hā·nā·ya

    So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā visesāya pareti, no hānāya;

    When their body breaks up, after death, they depart for a higher place, not a lower.

  62. 62

    विसेसगामीयेवvi·se·sa·gā·mī·ye·va होति,ho·ti नोno हानगामी।hā·na·gā·mī

    visesagāmīyeva hoti, no hānagāmī.

    They’re going to a higher place, not a lower.

  63. 63

    तत्रानन्द,tat·rā·nan·da पमाणिकाpa·mā·ṇi·kā पमिणन्तिpa·mi·ṇan·ti …पे…pe

    Tatrānanda, pamāṇikā pamiṇanti …pe…

    Judgmental people compare them …

  64. 64

    अहंa·haṃ वा,vā आनन्द,ā·nan·da पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणंpa·mā·ṇaṃ गण्हेय्यंgaṇ·hey·yaṃ योyo वाvā पनस्सpa·nas·sa मादिसो।mā·di·so

    ahaṁ vā, ānanda, puggalesu pamāṇaṁ gaṇheyyaṁ yo vā panassa mādiso.

    I, or someone like me, may pass judgment on individuals.

  65. 65

    इधi·dha पनानन्द,pa·nā·nan·da एकच्चोe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo तिब्बरागोtib·ba·rā·go होति।ho·ti

    Idha panānanda, ekacco puggalo tibbarāgo hoti.

    Take a certain individual who is very lustful.

  66. 66

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नप्पजानातिnap·pa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa सोso रागोrā·go अपरिसेसोa·pa·ri·se·so निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ nappajānāti yatthassa so rāgo apariseso nirujjhati.

    And they don’t truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where that lust ceases without remainder.

  67. 67

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi अकतंa·ka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi अकतंa·ka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi अप्पटिविद्धंap·pa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ नna लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi akataṁ hoti, bāhusaccenapi akataṁ hoti, diṭṭhiyāpi appaṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ na labhati.

    And they’ve not listened or learned or penetrated theoretically or found even temporary freedom.

  68. 68

    सोso कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā हानायhā·nā·ya परेति,pa·re·ti नोno विसेसाय;vi·se·sā·ya

    So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā hānāya pareti, no visesāya;

    When their body breaks up, after death, they depart for a lower place, not a higher.

  69. 69

    हानगामीयेवhā·na·gā·mī·ye·va होति,ho·ti नोno विसेसगामी।vi·se·sa·gā·mī

    hānagāmīyeva hoti, no visesagāmī.

    They’re going to a lower place, not a higher.

  70. 70

    इधi·dha पनानन्द,pa·nā·nan·da एकच्चोe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo तिब्बरागोtib·ba·rā·go होति।ho·ti

    Idha panānanda, ekacco puggalo tibbarāgo hoti.

    Take a certain individual who is very lustful.

  71. 71

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानातिpa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa सोso रागोrā·go अपरिसेसोa·pa·ri·se·so निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ pajānāti yatthassa so rāgo apariseso nirujjhati.

    But they truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where that lust ceases without remainder.

  72. 72

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi पटिविद्धंpa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi kataṁ hoti, bāhusaccenapi kataṁ hoti, diṭṭhiyāpi paṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ labhati.

    And they’ve listened and learned and penetrated theoretically and found at least temporary freedom.

  73. 73

    सोso कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā विसेसायvi·se·sā·ya परेति,pa·re·ti नोno हानाय;hā·nā·ya

    So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā visesāya pareti, no hānāya;

    When their body breaks up, after death, they depart for a higher place, not a lower.

  74. 74

    विसेसगामीयेवvi·se·sa·gā·mī·ye·va होति,ho·ti नोno हानगामी।hā·na·gā·mī

    visesagāmīyeva hoti, no hānagāmī.

    They’re going to a higher place, not a lower.

  75. 75

    तत्रानन्द,tat·rā·nan·da पमाणिकाpa·mā·ṇi·kā पमिणन्तिpa·mi·ṇan·ti …पे…pe

    Tatrānanda, pamāṇikā pamiṇanti …pe…

    Judgmental people compare them …

  76. 76

    अहंa·haṃ वा,vā आनन्द,ā·nan·da पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणंpa·mā·ṇaṃ गण्हेय्यंgaṇ·hey·yaṃ योyo वाvā पनस्सpa·nas·sa मादिसो।mā·di·so

    ahaṁ vā, ānanda, puggalesu pamāṇaṁ gaṇheyyaṁ yo vā panassa mādiso.

    I, or someone like me, may pass judgment on individuals.

  77. 77

    इधi·dha पनानन्द,pa·nā·nan·da एकच्चोe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo कोधनोko·dha·no होति।ho·ti

    Idha panānanda, ekacco puggalo kodhano hoti.

    Take a certain individual who is irritable.

  78. 78

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नप्पजानातिnap·pa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa सोso कोधोko·dho अपरिसेसोa·pa·ri·se·so निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ nappajānāti yatthassa so kodho apariseso nirujjhati.

    And they don’t truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where that anger ceases without remainder.

  79. 79

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi अकतंa·ka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi अकतंa·ka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi अप्पटिविद्धंap·pa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ नna लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi akataṁ hoti, bāhusaccenapi akataṁ hoti, diṭṭhiyāpi appaṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ na labhati.

    And they’ve not listened or learned or penetrated theoretically or found even temporary freedom.

  80. 80

    सोso कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā हानायhā·nā·ya परेति,pa·re·ti नोno विसेसाय;vi·se·sā·ya

    So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā hānāya pareti, no visesāya;

    When their body breaks up, after death, they depart for a lower place, not a higher.

  81. 81

    हानगामीयेवhā·na·gā·mī·ye·va होति,ho·ti नोno विसेसगामी।vi·se·sa·gā·mī

    hānagāmīyeva hoti, no visesagāmī.

    They’re going to a lower place, not a higher.

  82. 82

    इधi·dha पनानन्द,pa·nā·nan·da एकच्चोe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo कोधनोko·dha·no होति।ho·ti

    Idha panānanda, ekacco puggalo kodhano hoti.

    Take a certain individual who is irritable.

  83. 83

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानातिpa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa सोso कोधोko·dho अपरिसेसोa·pa·ri·se·so निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ pajānāti yatthassa so kodho apariseso nirujjhati.

    But they truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where that anger ceases without remainder.

  84. 84

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi पटिविद्धंpa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi kataṁ hoti, bāhusaccenapi kataṁ hoti, diṭṭhiyāpi paṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ labhati.

    And they’ve listened and learned and penetrated theoretically and found at least temporary freedom.

  85. 85

    सोso कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā विसेसायvi·se·sā·ya परेति,pa·re·ti नोno हानाय;hā·nā·ya

    So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā visesāya pareti, no hānāya;

    When their body breaks up, after death, they depart for a higher place, not a lower.

  86. 86

    विसेसगामीयेवvi·se·sa·gā·mī·ye·va होति,ho·ti नोno हानगामी।hā·na·gā·mī

    visesagāmīyeva hoti, no hānagāmī.

    They’re going to a higher place, not a lower.

  87. 87

    तत्रानन्द,tat·rā·nan·da पमाणिकाpa·mā·ṇi·kā पमिणन्तिpa·mi·ṇan·ti …पे…pe

    Tatrānanda, pamāṇikā pamiṇanti …pe…

    Judgmental people compare them …

  88. 88

    अहंa·haṃ वा,vā आनन्द,ā·nan·da पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणंpa·mā·ṇaṃ गण्हेय्यंgaṇ·hey·yaṃ योyo वाvā पनस्सpa·nas·sa मादिसो।mā·di·so

    ahaṁ vā, ānanda, puggalesu pamāṇaṁ gaṇheyyaṁ yo vā panassa mādiso.

    I, or someone like me, may pass judgment on individuals.

  89. 89

    इधi·dha पनानन्द,pa·nā·nan·da एकच्चोe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo उद्धतोud·dha·to होति।ho·ti

    Idha panānanda, ekacco puggalo uddhato hoti.

    Take a certain individual who is restless.

  90. 90

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नप्पजानातिnap·pa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa तंtaṃ उद्धच्चंud·dhac·caṃ अपरिसेसंa·pa·ri·se·saṃ निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ nappajānāti yatthassa taṁ uddhaccaṁ aparisesaṁ nirujjhati.

    And they don’t truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where that restlessness ceases without remainder.

  91. 91

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi अकतंa·ka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi अकतंa·ka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi अप्पटिविद्धंap·pa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ नna लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi akataṁ hoti, bāhusaccenapi akataṁ hoti, diṭṭhiyāpi appaṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ na labhati.

    And they’ve not listened or learned or penetrated theoretically or found even temporary freedom.

  92. 92

    सोso कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā हानायhā·nā·ya परेति,pa·re·ti नोno विसेसाय;vi·se·sā·ya

    So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā hānāya pareti, no visesāya;

    When their body breaks up, after death, they depart for a lower place, not a higher.

  93. 93

    हानगामीयेवhā·na·gā·mī·ye·va होति,ho·ti नोno विसेसगामी।vi·se·sa·gā·mī

    hānagāmīyeva hoti, no visesagāmī.

    They’re going to a lower place, not a higher.

  94. 94

    इधi·dha पनानन्द,pa·nā·nan·da एकच्चोe·kac·co पुग्गलोpug·ga·lo उद्धतोud·dha·to होति।ho·ti

    Idha panānanda, ekacco puggalo uddhato hoti.

    Take a certain individual who is restless.

  95. 95

    तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानातिpa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa तंtaṃ उद्धच्चंud·dhac·caṃ अपरिसेसंa·pa·ri·se·saṃ निरुज्झति।ni·ruj·jha·ti

    Tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ pajānāti yatthassa taṁ uddhaccaṁ aparisesaṁ nirujjhati.

    But they truly understand the freedom of heart and freedom by wisdom where that restlessness ceases without remainder.

  96. 96

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi पटिविद्धंpa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ लभति।la·bha·ti

    Tassa savanenapi kataṁ hoti, bāhusaccenapi kataṁ hoti, diṭṭhiyāpi paṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ labhati.

    And they’ve listened and learned and penetrated theoretically and found at least temporary freedom.

  97. 97

    सोso कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā विसेसायvi·se·sā·ya परेति,pa·re·ti नोno हानाय;hā·nā·ya

    So kāyassa bhedā paraṁ maraṇā visesāya pareti, no hānāya;

    When their body breaks up, after death, they depart for a higher place, not a lower.

  98. 98

    विसेसगामीयेवvi·se·sa·gā·mī·ye·va होति,ho·ti नोno हानगामी।hā·na·gā·mī

    visesagāmīyeva hoti, no hānagāmī.

    They’re going to a higher place, not a lower.

  99. 99

    तत्रानन्द,tat·rā·nan·da पमाणिकाpa·mā·ṇi·kā पमिणन्ति:pa·mi·ṇan·ti

    Tatrānanda, pamāṇikā pamiṇanti:

    Judgmental people compare them, saying:

  100. 100

    ‘इमस्सपिi·mas·sa·pi तेवte·va धम्मा,dham·mā अपरस्सपिa·pa·ras·sa·pi तेवte·va धम्मा।dham·mā कस्माkas·mā नेसंne·saṃ एकोe·ko हीनोhī·no एकोe·ko पणीतो’ति?pa·ṇī·to

    ‘imassapi teva dhammā, aparassapi teva dhammā. Kasmā nesaṁ eko hīno eko paṇīto’ti?

    ‘This one has just the same qualities as the other, so why is one worse and one better?’

  101. 101

    तञ्हिtañ·hi तेसं,te·saṃ आनन्द,ā·nan·da होतिho·ti दीघरत्तंdī·gha·rat·taṃ अहितायa·hi·tā·ya दुक्खाय।duk·khā·ya

    Tañhi tesaṁ, ānanda, hoti dīgharattaṁ ahitāya dukkhāya.

    This will be for their lasting harm and suffering.

  102. 102

    तत्रानन्द,tat·rā·nan·da य्वायंyvā·yaṃ पुग्गलोpug·ga·lo उद्धतोud·dha·to होतिho·ti तञ्चtañ·ca चेतोविमुत्तिंce·to·vi·mut·tiṃ पञ्ञाविमुत्तिंpañ·ñā·vi·mut·tiṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानातिpa·jā·nā·ti यत्थस्सyat·thas·sa तंtaṃ उद्धच्चंud·dhac·caṃ अपरिसेसंa·pa·ri·se·saṃ निरुज्झति,ni·ruj·jha·ti

    Tatrānanda, yvāyaṁ puggalo uddhato hoti tañca cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ yathābhūtaṁ pajānāti yatthassa taṁ uddhaccaṁ aparisesaṁ nirujjhati,

    In this case, the individual who is restless, but truly understands the freedom of heart …

  103. 103

    तस्सtas·sa सवनेनपिsa·va·ne·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti बाहुसच्चेनपिbā·hu·sac·ce·na·pi कतंka·taṃ होति,ho·ti दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi पटिविद्धंpa·ṭi·vid·dhaṃ होति,ho·ti सामायिकम्पिsā·mā·yi·kam·pi विमुत्तिंvi·mut·tiṃ लभति।la·bha·ti

    tassa savanenapi kataṁ hoti, bāhusaccenapi kataṁ hoti, diṭṭhiyāpi paṭividdhaṁ hoti, sāmāyikampi vimuttiṁ labhati.

    and has listened and learned and penetrated theoretically and found at least temporary freedom

  104. 104

    अयं,a·yaṃ आनन्द,ā·nan·da पुग्गलोpug·ga·lo अमुनाa·mu·nā पुरिमेनpu·ri·me·na पुग्गलेनpug·ga·le·na अभिक्कन्ततरोa·bhik·kan·ta·ta·ro चca पणीततरोpa·ṇī·ta·ta·ro च।ca

    Ayaṁ, ānanda, puggalo amunā purimena puggalena abhikkantataro ca paṇītataro ca.

    is better and finer than the other individual.

  105. 105

    तंtaṃ किस्सkis·sa हेतु?he·tu

    Taṁ kissa hetu?

    Why is that?

  106. 106

    इमंi·maṃ हानन्द,hā·nan·da पुग्गलंpug·ga·laṃ धम्मसोतोdham·ma·so·to निब्बहति।nib·ba·ha·ti

    Imaṁ hānanda, puggalaṁ dhammasoto nibbahati.

    Because the stream of the teaching carries them along.

  107. 107

    तदन्तरंta·dan·ta·raṃ कोko जानेय्यjā·ney·ya अञ्ञत्रañ·ñat·ra तथागतेन।ta·thā·ga·te·na

    Tadantaraṁ ko jāneyya aññatra tathāgatena.

    But who knows the difference between them except a Realized One?

  108. 108

    तस्मातिहानन्द,tas·mā·ti·hā·nan·da माmā पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणिकाpa·mā·ṇi·kā अहुवत्थ;a·hu·vat·tha

    Tasmātihānanda, mā puggalesu pamāṇikā ahuvattha;

    So, Ānanda, don’t be judgmental about individuals.

  109. 109

    माmā पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणंpa·mā·ṇaṃ गण्हित्थ।gaṇ·hit·tha

    mā puggalesu pamāṇaṁ gaṇhittha.

    Don’t pass judgment on individuals.

  110. 110

    खञ्ञतिkhañ·ña·ti हानन्द,hā·nan·da पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणंpa·mā·ṇaṃ गण्हन्तो।gaṇ·han·to

    Khaññati hānanda, puggalesu pamāṇaṁ gaṇhanto.

    Those who pass judgment on individuals harm themselves.

  111. 111

    अहंa·haṃ वा,vā आनन्द,ā·nan·da पुग्गलेसुpug·ga·le·su पमाणंpa·mā·ṇaṃ गण्हेय्यंgaṇ·hey·yaṃ योyo वाvā पनस्सpa·nas·sa मादिसो।mā·di·so

    Ahaṁ vā, ānanda, puggalesu pamāṇaṁ gaṇheyyaṁ yo vā panassa mādiso.

    I, or someone like me, may pass judgment on individuals.

  112. 112

    काkā चानन्द,cā·nan·da मिगसालाmi·ga·sā·lā उपासिकाu·pā·si·kā बालाbā·lā अब्यत्ताab·yat·tā अम्मकाam·ma·kā अम्मकपञ्ञा,am·ma·ka·pañ·ñā केke चca पुरिसपुग्गलपरोपरियेpu·ri·sa·pug·ga·la·pa·ro·pa·ri·ye ञाणे।ñā·ṇe

    Kā cānanda, migasālā upāsikā bālā abyattā ammakā ammakapaññā, ke ca purisapuggalaparopariye ñāṇe.

    Who is this laywoman Migasālā, a foolish incompetent aunty, with an aunty’s wit? And who is it that knows how to assess individual persons?

  113. 113

    इमेi·me खो,kho आनन्द,ā·nan·da दसda·sa पुग्गलाpug·ga·lā सन्तोsan·to संविज्जमानाsaṃ·vij·ja·mā·nā लोकस्मिं।lo·kas·miṃ

    Ime kho, ānanda, dasa puggalā santo saṁvijjamānā lokasmiṁ.

    These ten individuals are found in the world.

  114. 114

    यथारूपेन,ya·thā·rū·pe·na आनन्द,ā·nan·da सीलेनsī·le·na पुराणोpu·rā·ṇo समन्नागतोsa·man·nā·ga·to अहोसिa·ho·si तथारूपेनta·thā·rū·pe·na सीलेनsī·le·na इसिदत्तोi·si·dat·to समन्नागतोsa·man·nā·ga·to अभविस्स,a·bha·vis·sa नयिधna·yi·dha पुराणोpu·rā·ṇo इसिदत्तस्सi·si·dat·tas·sa गतिम्पिga·tim·pi अञ्ञस्स।añ·ñas·sa

    Yathārūpena, ānanda, sīlena purāṇo samannāgato ahosi tathārūpena sīlena isidatto samannāgato abhavissa, nayidha purāṇo isidattassa gatimpi aññassa.

    If Isidatta had achieved Purāṇa’s level of ethical conduct, Purāṇa could not have even known Isidatta’s destination.

  115. 115

    यथारूपायya·thā·rū·pā·ya चानन्द,cā·nan·da पञ्ञायpañ·ñā·ya इसिदत्तोi·si·dat·to समन्नागतोsa·man·nā·ga·to अहोसिa·ho·si तथारूपायta·thā·rū·pā·ya पञ्ञायpañ·ñā·ya पुराणोpu·rā·ṇo समन्नागतोsa·man·nā·ga·to अभविस्स,a·bha·vis·sa नयिधna·yi·dha इसिदत्तोi·si·dat·to पुराणस्सpu·rā·ṇas·sa गतिम्पिga·tim·pi अञ्ञस्स।añ·ñas·sa

    Yathārūpāya cānanda, paññāya isidatto samannāgato ahosi tathārūpāya paññāya purāṇo samannāgato abhavissa, nayidha isidatto purāṇassa gatimpi aññassa.

    And if Purāṇa had achieved Isidatta’s level of wisdom, Isidatta could not have even known Purāṇa’s destination.

  116. 116

    इतिi·ti खो,kho आनन्द,ā·nan·da इमेi·me पुग्गलाpug·ga·lā उभोu·bho एकङ्गहीना”ति।e·kaṅ·ga·hī·nā

    Iti kho, ānanda, ime puggalā ubho ekaṅgahīnā”ti.

    So both individuals were lacking in one respect.”

  117. 117

    पञ्चमं।pañ·ca·maṃ

    Pañcamaṁ.

    (Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.