Klryz

Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

Middle Discourses 147 मज्झिमनिकाय 147

Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152

Cūḷarāhulovādasutta

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary.

Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115 · Hide pronunciation

  1. 1

    मज्झिमmaj·jhi·ma निकायni·kā·ya 147

    Majjhima Nikāya 147

    Middle Discourses 147

  2. 2

    चूळराहुलोवादसुत्तcū·ḷa·rā·hu·lo·vā·da·sut·ta

    Cūḷarāhulovādasutta

    The Shorter Advice to Rāhula

  3. 3

    एवंe·vaṃ मेme सुतं—su·taṃ

    Evaṁ me sutaṁ—

    So I have heard.

  4. 4

    एकंe·kaṃ समयंsa·ma·yaṃ भगवाbha·ga·vā सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ विहरतिvi·ha·ra·ti जेतवनेje·ta·va·ne अनाथपिण्डिकस्सa·nā·tha·piṇ·ḍi·kas·sa आरामे।ā·rā·me

    ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.

    At one time the Buddha was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery.

  5. 5

    अथa·tha खोkho भगवतोbha·ga·va·to रहोगतस्सra·ho·ga·tas·sa पटिसल्लीनस्सpa·ṭi·sal·lī·nas·sa एवंe·vaṃ चेतसोce·ta·so परिवितक्कोpa·ri·vi·tak·ko उदपादि:u·da·pā·di

    Atha kho bhagavato rahogatassa paṭisallīnassa evaṁ cetaso parivitakko udapādi:

    Then as he was in private retreat this thought came to his mind,

  6. 6

    “परिपक्काpa·ri·pak·kā खोkho राहुलस्सrā·hu·las·sa विमुत्तिपरिपाचनीयाvi·mut·ti·pa·ri·pā·ca·nī·yā धम्मा।dham·mā

    “paripakkā kho rāhulassa vimuttiparipācanīyā dhammā.

    “The qualities that ripen in freedom have ripened in Rāhula.

  7. 7

    यन्नूनाहंyan·nū·nā·haṃ राहुलंrā·hu·laṃ उत्तरिंut·ta·riṃ आसवानंā·sa·vā·naṃ खयेkha·ye विनेय्यन्”ति।vi·ney·yan

    Yannūnāhaṁ rāhulaṁ uttariṁ āsavānaṁ khaye vineyyan”ti.

    Why don’t I lead him further to the ending of defilements?”

  8. 8

    अथa·tha खोkho भगवाbha·ga·vā पुब्बण्हसमयंpub·baṇ·ha·sa·ma·yaṃ निवासेत्वाni·vā·set·vā पत्तचीवरमादायpat·ta·cī·va·ra·mā·dā·ya सावत्थिंsā·vat·thiṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya पाविसि।pā·vi·si

    Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṁ piṇḍāya pāvisi.

    Then the Buddha robed up in the morning and, taking his bowl and robe, entered Sāvatthī for alms.

  9. 9

    सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya चरित्वाca·rit·vā पच्छाभत्तंpac·chā·bhat·taṃ पिण्डपातपटिक्कन्तोpiṇ·ḍa·pā·ta·pa·ṭik·kan·to आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ राहुलंrā·hu·laṃ आमन्तेसि:ā·man·te·si

    Sāvatthiyaṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto āyasmantaṁ rāhulaṁ āmantesi:

    Then, after the meal, on his return from almsround, he addressed Venerable Rāhula,

  10. 10

    “गण्हाहि,gaṇ·hā·hi राहुल,rā·hu·la निसीदनं;ni·sī·da·naṃ

    “gaṇhāhi, rāhula, nisīdanaṁ;

    “Rāhula, get your sitting cloth.

  11. 11

    येनye·na अन्धवनंan·dha·va·naṃ तेनुपसङ्कमिस्सामte·nu·pa·saṅ·ka·mis·sā·ma दिवाविहाराया”ति।di·vā·vi·hā·rā·yā

    yena andhavanaṁ tenupasaṅkamissāma divāvihārāyā”ti.

    Let’s go to the Dark Forest for the day’s meditation.”

  12. 12

    “एवं,e·vaṃ भन्ते”तिbhan·te खोkho आयस्माā·yas·mā राहुलोrā·hu·lo भगवतोbha·ga·va·to पटिस्सुत्वाpa·ṭis·sut·vā निसीदनंni·sī·da·naṃ आदायā·dā·ya भगवन्तंbha·ga·van·taṃ पिट्ठितोpiṭ·ṭhi·to पिट्ठितोpiṭ·ṭhi·to अनुबन्धि।a·nu·ban·dhi

    “Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā rāhulo bhagavato paṭissutvā nisīdanaṁ ādāya bhagavantaṁ piṭṭhito piṭṭhito anubandhi.

    “Yes, sir,” replied Rāhula. Taking his sitting cloth he followed behind the Buddha.

  13. 13

    तेनte·na खोkho पनpa·na समयेनsa·ma·ye·na अनेकानिa·ne·kā·ni देवतासहस्सानिde·va·tā·sa·has·sā·ni भगवन्तंbha·ga·van·taṃ अनुबन्धानिa·nu·ban·dhā·ni होन्ति:hon·ti

    Tena kho pana samayena anekāni devatāsahassāni bhagavantaṁ anubandhāni honti:

    Now at that time many thousands of deities followed the Buddha, thinking,

  14. 14

    “अज्जaj·ja भगवाbha·ga·vā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ राहुलंrā·hu·laṃ उत्तरिंut·ta·riṃ आसवानंā·sa·vā·naṃ खयेkha·ye विनेस्सती”ति।vi·nes·sa·tī

    “ajja bhagavā āyasmantaṁ rāhulaṁ uttariṁ āsavānaṁ khaye vinessatī”ti.

    “Today the Buddha will lead Rāhula further to the ending of defilements!”

  15. 15

    अथa·tha खोkho भगवाbha·ga·vā अन्धवनंan·dha·va·naṃ अज्झोगाहेत्वाaj·jho·gā·het·vā अञ्ञतरस्मिंañ·ña·ta·ras·miṃ रुक्खमूलेruk·kha·mū·le पञ्ञत्तेpañ·ñat·te आसनेā·sa·ne निसीदि।ni·sī·di

    Atha kho bhagavā andhavanaṁ ajjhogāhetvā aññatarasmiṁ rukkhamūle paññatte āsane nisīdi.

    Then the Buddha plunged deep into the Dark Forest and sat at the root of a tree on the seat spread out.

  16. 16

    आयस्मापिā·yas·mā·pi खोkho राहुलोrā·hu·lo भगवन्तंbha·ga·van·taṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदि।ni·sī·di

    Āyasmāpi kho rāhulo bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.

    Rāhula bowed to the Buddha and sat down to one side.

  17. 17

    एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नंni·sin·naṃ खोkho आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ राहुलंrā·hu·laṃ भगवाbha·ga·vā एतदवोच:e·ta·da·vo·ca

    Ekamantaṁ nisinnaṁ kho āyasmantaṁ rāhulaṁ bhagavā etadavoca:

    The Buddha said to him:

  18. 18

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसि,mañ·ña·si राहुल,rā·hu·la

    “Taṁ kiṁ maññasi, rāhula,

    “What do you think, Rāhula?

  19. 19

    चक्खुcak·khu निच्चंnic·caṃ वाvā अनिच्चंa·nic·caṃ वा”ति?vā

    cakkhu niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?

    Is the eye permanent or impermanent?”

  20. 20

    “अनिच्चं,a·nic·caṃ भन्ते”।bhan·te

    “Aniccaṁ, bhante”.

    “Impermanent, sir.”

  21. 21

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ वाvā तंtaṃ सुखंsu·khaṃ वा”ति?vā

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?

    “But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”

  22. 22

    “दुक्खं,duk·khaṃ भन्ते”।bhan·te

    “Dukkhaṁ, bhante”.

    “Suffering, sir.”

  23. 23

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ विपरिणामधम्मं,vi·pa·ri·ṇā·ma·dham·maṃ कल्लंkal·laṃ नुnu तंtaṃ समनुपस्सितुं:sa·ma·nu·pas·si·tuṃ

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:

    “But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus:

  24. 24

    ‘एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ता’”ति?at·tā

    ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

    ‘This is mine, I am this, this is my self’?”

  25. 25

    “नोno हेतं,he·taṃ भन्ते”।bhan·te

    “No hetaṁ, bhante”.

    “No, sir.”

  26. 26

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसि,mañ·ña·si राहुल,rā·hu·la

    “Taṁ kiṁ maññasi, rāhula,

    “What do you think, Rāhula?

  27. 27

    रूपाrū·pā निच्चाnic·cā वाvā अनिच्चाa·nic·cā वा”ति?vā

    rūpā niccā vā aniccā vā”ti?

    Are sights permanent or impermanent?”

  28. 28

    “अनिच्चा,a·nic·cā भन्ते”।bhan·te

    “Aniccā, bhante”.

    “Impermanent, sir.”

  29. 29

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ वाvā तंtaṃ सुखंsu·khaṃ वा”ति?vā

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?

    “But if they’re impermanent, are they suffering or happiness?”

  30. 30

    “दुक्खं,duk·khaṃ भन्ते”।bhan·te

    “Dukkhaṁ, bhante”.

    “Suffering, sir.”

  31. 31

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ विपरिणामधम्मं,vi·pa·ri·ṇā·ma·dham·maṃ कल्लंkal·laṃ नुnu तंtaṃ समनुपस्सितुं:sa·ma·nu·pas·si·tuṃ

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:

    “But if they’re impermanent, suffering, and perishable, are they fit to be regarded thus:

  32. 32

    ‘एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ता’”ति?at·tā

    ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

    ‘This is mine, I am this, this is my self’?”

  33. 33

    “नोno हेतं,he·taṃ भन्ते”।bhan·te

    “No hetaṁ, bhante”.

    “No, sir.”

  34. 34

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसि,mañ·ña·si राहुल,rā·hu·la

    “Taṁ kiṁ maññasi, rāhula,

    “What do you think, Rāhula?

  35. 35

    चक्खुविञ्ञाणंcak·khu·viñ·ñā·ṇaṃ निच्चंnic·caṃ वाvā अनिच्चंa·nic·caṃ वा”ति?vā

    cakkhuviññāṇaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?

    Is eye consciousness permanent or impermanent?”

  36. 36

    “अनिच्चं,a·nic·caṃ भन्ते”।bhan·te

    “Aniccaṁ, bhante”.

    “Impermanent, sir.”

  37. 37

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ वाvā तंtaṃ सुखंsu·khaṃ वा”ति?vā

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?

    “But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”

  38. 38

    “दुक्खं,duk·khaṃ भन्ते”।bhan·te

    “Dukkhaṁ, bhante”.

    “Suffering, sir.”

  39. 39

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ विपरिणामधम्मं,vi·pa·ri·ṇā·ma·dham·maṃ कल्लंkal·laṃ नुnu तंtaṃ समनुपस्सितुं:sa·ma·nu·pas·si·tuṃ

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:

    “But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus:

  40. 40

    ‘एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ता’”ति?at·tā

    ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

    ‘This is mine, I am this, this is my self’?”

  41. 41

    “नोno हेतं,he·taṃ भन्ते”।bhan·te

    “No hetaṁ, bhante”.

    “No, sir.”

  42. 42

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसि,mañ·ña·si राहुल,rā·hu·la

    “Taṁ kiṁ maññasi, rāhula,

    “What do you think, Rāhula?

  43. 43

    चक्खुसम्फस्सोcak·khu·sam·phas·so निच्चोnic·co वाvā अनिच्चोa·nic·co वा”ति?vā

    cakkhusamphasso nicco vā anicco vā”ti?

    Is eye contact permanent or impermanent?”

  44. 44

    “अनिच्चो,a·nic·co भन्ते”।bhan·te

    “Anicco, bhante”.

    “Impermanent, sir.”

  45. 45

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ वाvā तंtaṃ सुखंsu·khaṃ वा”ति?vā

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?

    “But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”

  46. 46

    “दुक्खं,duk·khaṃ भन्ते”।bhan·te

    “Dukkhaṁ, bhante”.

    “Suffering, sir.”

  47. 47

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ विपरिणामधम्मं,vi·pa·ri·ṇā·ma·dham·maṃ कल्लंkal·laṃ नुnu तंtaṃ समनुपस्सितुं:sa·ma·nu·pas·si·tuṃ

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:

    “But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus:

  48. 48

    ‘एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ता’”ति?at·tā

    ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

    ‘This is mine, I am this, this is my self’?”

  49. 49

    “नोno हेतं,he·taṃ भन्ते”।bhan·te

    “No hetaṁ, bhante”.

    “No, sir.”

  50. 50

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसि,mañ·ña·si राहुल,rā·hu·la

    “Taṁ kiṁ maññasi, rāhula,

    “What do you think, Rāhula?

  51. 51

    यमिदंya·mi·daṃ चक्खुसम्फस्सपच्चयाcak·khu·sam·phas·sa·pac·ca·yā उप्पज्जतिup·paj·ja·ti वेदनागतंve·da·nā·ga·taṃ सञ्ञागतंsañ·ñā·ga·taṃ सङ्खारगतंsaṅ·khā·ra·ga·taṃ विञ्ञाणगतंviñ·ñā·ṇa·ga·taṃ तम्पिtam·pi निच्चंnic·caṃ वाvā अनिच्चंa·nic·caṃ वा”ति?vā

    yamidaṁ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedanāgataṁ saññāgataṁ saṅkhāragataṁ viññāṇagataṁ tampi niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?

    Anything included in feeling, perception, choices, and consciousness that arises dependent on eye contact: is that permanent or impermanent?”

  52. 52

    “अनिच्चं,a·nic·caṃ भन्ते”।bhan·te

    “Aniccaṁ, bhante”.

    “Impermanent, sir.”

  53. 53

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ वाvā तंtaṃ सुखंsu·khaṃ वा”ति?vā

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?

    “But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”

  54. 54

    “दुक्खं,duk·khaṃ भन्ते”।bhan·te

    “Dukkhaṁ, bhante”.

    “Suffering, sir.”

  55. 55

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ विपरिणामधम्मं,vi·pa·ri·ṇā·ma·dham·maṃ कल्लंkal·laṃ नुnu तंtaṃ समनुपस्सितुं:sa·ma·nu·pas·si·tuṃ

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:

    “But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus:

  56. 56

    ‘एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ता’”ति?at·tā

    ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

    ‘This is mine, I am this, this is my self’?”

  57. 57

    “नोno हेतं,he·taṃ भन्ते”।bhan·te

    “No hetaṁ, bhante”.

    “No, sir.”

  58. 58

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसिmañ·ña·si राहुल,rā·hu·la सोतंso·taṃ निच्चंnic·caṃ वाvā अनिच्चंa·nic·caṃ वा”ति?vā

    “Taṁ kiṁ maññasi rāhula, sotaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?

    “What do you think, Rāhula? Is the ear …

  59. 59

    “अनिच्चं,a·nic·caṃ भन्तेbhan·te …पे…pe

    “Aniccaṁ, bhante …pe…

    (Pāli only)

  60. 60

    घानंghā·naṃ निच्चंnic·caṃ वाvā अनिच्चंa·nic·caṃ वा”ति?vā

    ghānaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?

    nose …

  61. 61

    “अनिच्चं,a·nic·caṃ भन्तेbhan·te …पे…pe

    “Aniccaṁ, bhante …pe…

    (Pāli only)

  62. 62

    जिव्हाjiv·hā निच्चाnic·cā वाvā अनिच्चाa·nic·cā वा”ति?vā

    jivhā niccā vā aniccā vā”ti?

    tongue …

  63. 63

    “अनिच्चा,a·nic·cā भन्तेbhan·te …

    “Aniccā, bhante …

    (Pāli only)

  64. 64

    कायोkā·yo निच्चोnic·co वाvā अनिच्चोa·nic·co वा”ति?vā

    kāyo nicco vā anicco vā”ti?

    body …

  65. 65

    “अनिच्चो,a·nic·co भन्तेbhan·te …

    “Anicco, bhante …

    (Pāli only)

  66. 66

    मनोma·no निच्चोnic·co वाvā अनिच्चोa·nic·co वा”ति?vā

    mano nicco vā anicco vā”ti?

    mind permanent or impermanent?”

  67. 67

    “अनिच्चो,a·nic·co भन्ते”।bhan·te

    “Anicco, bhante”.

    “Impermanent, sir.”

  68. 68

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ वाvā तंtaṃ सुखंsu·khaṃ वा”ति?vā

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?

    “But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”

  69. 69

    “दुक्खं,duk·khaṃ भन्ते”।bhan·te

    “Dukkhaṁ, bhante”.

    “Suffering, sir.”

  70. 70

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ विपरिणामधम्मं,vi·pa·ri·ṇā·ma·dham·maṃ कल्लंkal·laṃ नुnu तंtaṃ समनुपस्सितुं:sa·ma·nu·pas·si·tuṃ

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:

    “But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus:

  71. 71

    ‘एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ता’”ति?at·tā

    ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

    ‘This is mine, I am this, this is my self’?”

  72. 72

    “नोno हेतं,he·taṃ भन्ते”।bhan·te

    “No hetaṁ, bhante”.

    “No, sir.”

  73. 73

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसिmañ·ña·si राहुल,rā·hu·la धम्माdham·mā निच्चाnic·cā वाvā अनिच्चाa·nic·cā वा”ति?vā

    “Taṁ kiṁ maññasi rāhula, dhammā niccā vā aniccā vā”ti?

    “What do you think, Rāhula? Are ideas permanent or impermanent?”

  74. 74

    “अनिच्चा,a·nic·cā भन्ते”।bhan·te

    “Aniccā, bhante”.

    “Impermanent, sir.”

  75. 75

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ वाvā तंtaṃ सुखंsu·khaṃ वा”ति?vā

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?

    “But if they’re impermanent, are they suffering or happiness?”

  76. 76

    “दुक्खं,duk·khaṃ भन्ते”।bhan·te

    “Dukkhaṁ, bhante”.

    “Suffering, sir.”

  77. 77

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ विपरिणामधम्मं,vi·pa·ri·ṇā·ma·dham·maṃ कल्लंkal·laṃ नुnu तंtaṃ समनुपस्सितुं:sa·ma·nu·pas·si·tuṃ

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:

    “But if they’re impermanent, suffering, and perishable, are they fit to be regarded thus:

  78. 78

    ‘एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ता’”ति?at·tā

    ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

    ‘This is mine, I am this, this is my self’?”

  79. 79

    “नोno हेतं,he·taṃ भन्ते”।bhan·te

    “No hetaṁ, bhante”.

    “No, sir.”

  80. 80

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसिmañ·ña·si राहुल,rā·hu·la मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ निच्चंnic·caṃ वाvā अनिच्चंa·nic·caṃ वा”ति?vā

    “Taṁ kiṁ maññasi rāhula, manoviññāṇaṁ niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?

    “What do you think, Rāhula? Is mind consciousness permanent or impermanent?”

  81. 81

    “अनिच्चं,a·nic·caṃ भन्ते”।bhan·te

    “Aniccaṁ, bhante”.

    “Impermanent, sir.”

  82. 82

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ वाvā तंtaṃ सुखंsu·khaṃ वा”ति?vā

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?

    “But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”

  83. 83

    “दुक्खं,duk·khaṃ भन्ते”।bhan·te

    “Dukkhaṁ, bhante”.

    “Suffering, sir.”

  84. 84

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ विपरिणामधम्मं,vi·pa·ri·ṇā·ma·dham·maṃ कल्लंkal·laṃ नुnu तंtaṃ समनुपस्सितुं:sa·ma·nu·pas·si·tuṃ

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:

    “But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus:

  85. 85

    ‘एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ता’”ति?at·tā

    ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

    ‘This is mine, I am this, this is my self’?”

  86. 86

    “नोno हेतं,he·taṃ भन्ते”।bhan·te

    “No hetaṁ, bhante”.

    “No, sir.”

  87. 87

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसिmañ·ña·si राहुल,rā·hu·la मनोसम्फस्सोma·no·sam·phas·so निच्चोnic·co वाvā अनिच्चोa·nic·co वा”ति?vā

    “Taṁ kiṁ maññasi rāhula, manosamphasso nicco vā anicco vā”ti?

    “What do you think, Rāhula? Is mind contact permanent or impermanent?”

  88. 88

    “अनिच्चो,a·nic·co भन्ते”।bhan·te

    “Anicco, bhante”.

    “Impermanent, sir.”

  89. 89

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ वाvā तंtaṃ सुखंsu·khaṃ वा”ति?vā

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?

    “But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”

  90. 90

    “दुक्खं,duk·khaṃ भन्ते”।bhan·te

    “Dukkhaṁ, bhante”.

    “Suffering, sir.”

  91. 91

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ विपरिणामधम्मं,vi·pa·ri·ṇā·ma·dham·maṃ कल्लंkal·laṃ नुnu तंtaṃ समनुपस्सितुं:sa·ma·nu·pas·si·tuṃ

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ, kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:

    “But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus:

  92. 92

    ‘एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ता’”ति?at·tā

    ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

    ‘This is mine, I am this, this is my self’?”

  93. 93

    “नोno हेतं,he·taṃ भन्ते”।bhan·te

    “No hetaṁ, bhante”.

    “No, sir.”

  94. 94

    “तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञसि,mañ·ña·si राहुल,rā·hu·la

    “Taṁ kiṁ maññasi, rāhula,

    “What do you think, Rāhula?

  95. 95

    यमिदंya·mi·daṃ मनोसम्फस्सपच्चयाma·no·sam·phas·sa·pac·ca·yā उप्पज्जतिup·paj·ja·ti वेदनागतंve·da·nā·ga·taṃ सञ्ञागतंsañ·ñā·ga·taṃ सङ्खारगतंsaṅ·khā·ra·ga·taṃ विञ्ञाणगतं,viñ·ñā·ṇa·ga·taṃ तम्पिtam·pi निच्चंnic·caṃ वाvā अनिच्चंa·nic·caṃ वा”ति?vā

    yamidaṁ manosamphassapaccayā uppajjati vedanāgataṁ saññāgataṁ saṅkhāragataṁ viññāṇagataṁ, tampi niccaṁ vā aniccaṁ vā”ti?

    Anything included in feeling, perception, choices, and consciousness that arises dependent on mind contact: is that permanent or impermanent?”

  96. 96

    “अनिच्चं,a·nic·caṃ भन्ते”।bhan·te

    “Aniccaṁ, bhante”.

    “Impermanent, sir.”

  97. 97

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ वाvā तंtaṃ सुखंsu·khaṃ वा”ति?vā

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vā taṁ sukhaṁ vā”ti?

    “But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”

  98. 98

    “दुक्खं,duk·khaṃ भन्ते”।bhan·te

    “Dukkhaṁ, bhante”.

    “Suffering, sir.”

  99. 99

    “यंyaṃ पनानिच्चंpa·nā·nic·caṃ दुक्खंduk·khaṃ विपरिणामधम्मंvi·pa·ri·ṇā·ma·dham·maṃ कल्लंkal·laṃ नुnu तंtaṃ समनुपस्सितुं:sa·ma·nu·pas·si·tuṃ

    “Yaṁ panāniccaṁ dukkhaṁ vipariṇāmadhammaṁ kallaṁ nu taṁ samanupassituṁ:

    “But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus:

  100. 100

    ‘एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ता’”ति?at·tā

    ‘etaṁ mama, esohamasmi, eso me attā’”ti?

    ‘This is mine, I am this, this is my self’?”

  101. 101

    “नोno हेतं,he·taṃ भन्ते”।bhan·te

    “No hetaṁ, bhante”.

    “No, sir.”

  102. 102

    “एवंe·vaṃ पस्सं,pas·saṃ राहुल,rā·hu·la सुतवाsu·ta·vā अरियसावकोa·ri·ya·sā·va·ko चक्खुस्मिंcak·khus·miṃ निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti रूपेसुrū·pe·su निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti चक्खुविञ्ञाणेcak·khu·viñ·ñā·ṇe निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti चक्खुसम्फस्सेcak·khu·sam·phas·se निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti यमिदंya·mi·daṃ चक्खुसम्फस्सपच्चयाcak·khu·sam·phas·sa·pac·ca·yā उप्पज्जतिup·paj·ja·ti वेदनागतंve·da·nā·ga·taṃ सञ्ञागतंsañ·ñā·ga·taṃ सङ्खारगतंsaṅ·khā·ra·ga·taṃ विञ्ञाणगतंviñ·ñā·ṇa·ga·taṃ तस्मिम्पिtas·mim·pi निब्बिन्दति।nib·bin·da·ti

    “Evaṁ passaṁ, rāhula, sutavā ariyasāvako cakkhusmiṁ nibbindati, rūpesu nibbindati, cakkhuviññāṇe nibbindati, cakkhusamphasse nibbindati, yamidaṁ cakkhusamphassapaccayā uppajjati vedanāgataṁ saññāgataṁ saṅkhāragataṁ viññāṇagataṁ tasmimpi nibbindati.

    “Seeing this, a learned noble disciple grows disillusioned with the eye, sights, eye consciousness, and eye contact. And they grow disillusioned with anything included in feeling, perception, choices, and consciousness that arises dependent on eye contact.

  103. 103

    सोतस्मिंso·tas·miṃ निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti सद्देसुsad·de·su निब्बिन्दतिnib·bin·da·ti …पे…pe

    Sotasmiṁ nibbindati, saddesu nibbindati …pe…

    They grow disillusioned with the ear …

  104. 104

    घानस्मिंghā·nas·miṃ निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti गन्धेसुgan·dhe·su निब्बिन्दतिnib·bin·da·ti …

    ghānasmiṁ nibbindati, gandhesu nibbindati …

    nose …

  105. 105

    जिव्हायjiv·hā·ya निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti रसेसुra·se·su निब्बिन्दतिnib·bin·da·ti …

    jivhāya nibbindati, rasesu nibbindati …

    tongue …

  106. 106

    कायस्मिंkā·yas·miṃ निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti फोट्ठब्बेसुphoṭ·ṭhab·be·su निब्बिन्दतिnib·bin·da·ti …

    kāyasmiṁ nibbindati, phoṭṭhabbesu nibbindati …

    body …

  107. 107

    मनस्मिंma·nas·miṃ निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti धम्मेसुdham·me·su निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti मनोविञ्ञाणेma·no·viñ·ñā·ṇe निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti मनोसम्फस्सेma·no·sam·phas·se निब्बिन्दति,nib·bin·da·ti यमिदंya·mi·daṃ मनोसम्फस्सपच्चयाma·no·sam·phas·sa·pac·ca·yā उप्पज्जतिup·paj·ja·ti वेदनागतंve·da·nā·ga·taṃ सञ्ञागतंsañ·ñā·ga·taṃ सङ्खारगतंsaṅ·khā·ra·ga·taṃ विञ्ञाणगतंviñ·ñā·ṇa·ga·taṃ तस्मिम्पिtas·mim·pi निब्बिन्दति।nib·bin·da·ti

    manasmiṁ nibbindati, dhammesu nibbindati, manoviññāṇe nibbindati, manosamphasse nibbindati, yamidaṁ manosamphassapaccayā uppajjati vedanāgataṁ saññāgataṁ saṅkhāragataṁ viññāṇagataṁ tasmimpi nibbindati.

    mind, ideas, mind consciousness, and mind contact. And they grow disillusioned with anything included in feeling, perception, choices, and consciousness that arises dependent on mind contact.

  108. 108

    निब्बिन्दंnib·bin·daṃ विरज्जति,vi·raj·ja·ti विरागाvi·rā·gā विमुच्चति।vi·muc·ca·ti विमुत्तस्मिंvi·mut·tas·miṃ विमुत्तमितिvi·mut·ta·mi·ti ञाणंñā·ṇaṃ होति।ho·ti

    Nibbindaṁ virajjati, virāgā vimuccati. Vimuttasmiṁ vimuttamiti ñāṇaṁ hoti.

    Being disillusioned, desire fades away. When desire fades away they’re freed. When they’re freed, they know they’re freed.

  109. 109

    ‘खीणाkhī·ṇā जाति,jā·ti वुसितंvu·si·taṃ ब्रह्मचरियं,brah·ma·ca·ri·yaṃ कतंka·taṃ करणीयं,ka·ra·ṇī·yaṃ नापरंnā·pa·raṃ इत्थत्ताया’तिit·that·tā·yā पजानाती”ति।pa·jā·nā·tī

    ‘Khīṇā jāti, vusitaṁ brahmacariyaṁ, kataṁ karaṇīyaṁ, nāparaṁ itthattāyā’ti pajānātī”ti.

    They understand: ‘Rebirth is ended, the spiritual journey has been completed, what had to be done has been done, there is nothing further for this place.’”

  110. 110

    इदमवोचi·da·ma·vo·ca भगवा।bha·ga·vā

    Idamavoca bhagavā.

    That is what the Buddha said.

  111. 111

    अत्तमनोat·ta·ma·no आयस्माā·yas·mā राहुलोrā·hu·lo भगवतोbha·ga·va·to भासितंbhā·si·taṃ अभिनन्दीति।a·bhi·nan·dī·ti

    Attamano āyasmā rāhulo bhagavato bhāsitaṁ abhinandīti.

    Satisfied, Venerable Rāhula approved what the Buddha said.

  112. 112

    इमस्मिञ्चi·mas·miñ·ca पनpa·na वेय्याकरणस्मिंvey·yā·ka·ra·ṇas·miṃ भञ्ञमानेbhañ·ña·mā·ne आयस्मतोā·yas·ma·to राहुलस्सrā·hu·las·sa अनुपादायa·nu·pā·dā·ya आसवेहिā·sa·ve·hi चित्तंcit·taṃ विमुच्चि।vi·muc·ci

    Imasmiñca pana veyyākaraṇasmiṁ bhaññamāne āyasmato rāhulassa anupādāya āsavehi cittaṁ vimucci.

    And while this discourse was being spoken, Rāhula’s mind was freed from defilements by not grasping.

  113. 113

    तासञ्चtā·sañ·ca अनेकानंa·ne·kā·naṃ देवतासहस्सानंde·va·tā·sa·has·sā·naṃ विरजंvi·ra·jaṃ वीतमलंvī·ta·ma·laṃ धम्मचक्खुंdham·ma·cak·khuṃ उदपादि:u·da·pā·di

    Tāsañca anekānaṁ devatāsahassānaṁ virajaṁ vītamalaṁ dhammacakkhuṁ udapādi:

    And the stainless, immaculate vision of the Dhamma arose in those thousands of deities:

  114. 114

    “यंyaṃ किञ्चिkiñ·ci समुदयधम्मंsa·mu·da·ya·dham·maṃ सब्बंsab·baṃ तंtaṃ निरोधधम्मन्”ति।ni·ro·dha·dham·man

    “yaṁ kiñci samudayadhammaṁ sabbaṁ taṁ nirodhadhamman”ti.

    “Everything that is liable to arise is liable to cease.”

  115. 115

    चूळराहुलोवादसुत्तंcū·ḷa·rā·hu·lo·vā·da·sut·taṃ निट्ठितंniṭ·ṭhi·taṃ पञ्चमं।pañ·ca·maṃ

    Cūḷarāhulovādasuttaṁ niṭṭhitaṁ pañcamaṁ.

    (Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.