Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon
Numbered Discourses 6 43 अङ्गुत्तर 6 43
Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125
Nāgasutta
Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary.
Verse: 1234567891011121314151617181920212223242526272829303132333435363738394041424344454647484950515253545556575859606162636465666768697071727374757677787980818283848586878889909192939495969798 · Hide pronunciation
-
1
Numbered Discourses 6.43
-
2
5। धम्मिकवग्गdham·mi·ka·vag·ga
5. Dhammikavagga
- 3
-
4
एकंe·kaṃ समयंsa·ma·yaṃ भगवाbha·ga·vā सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ विहरतिvi·ha·ra·ti जेतवनेje·ta·va·ne अनाथपिण्डिकस्सa·nā·tha·piṇ·ḍi·kas·sa आरामे।ā·rā·me
Ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
At one time the Buddha was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery.
-
5
अथa·tha खोkho भगवाbha·ga·vā पुब्बण्हसमयंpub·baṇ·ha·sa·ma·yaṃ निवासेत्वाni·vā·set·vā पत्तचीवरमादायpat·ta·cī·va·ra·mā·dā·ya सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya पाविसि।pā·vi·si
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiyaṁ piṇḍāya pāvisi.
Then the Buddha robed up in the morning and, taking his bowl and robe, entered Sāvatthī for alms.
-
6
सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya चरित्वाca·rit·vā पच्छाभत्तंpac·chā·bhat·taṃ पिण्डपातपटिक्कन्तोpiṇ·ḍa·pā·ta·pa·ṭik·kan·to आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ आनन्दंā·nan·daṃ आमन्तेसि:ā·man·te·si
Sāvatthiyaṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkanto āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:
Then, after the meal, on his return from almsround, he addressed Venerable Ānanda,
-
7
“आयामानन्द,ā·yā·mā·nan·da येनye·na पुब्बारामोpub·bā·rā·mo मिगारमातुपासादोmi·gā·ra·mā·tu·pā·sā·do तेनुपसङ्कमिस्सामte·nu·pa·saṅ·ka·mis·sā·ma दिवाविहाराया”ति।di·vā·vi·hā·rā·yā
“āyāmānanda, yena pubbārāmo migāramātupāsādo tenupasaṅkamissāma divāvihārāyā”ti.
“Come, Ānanda, let’s go to the stilt longhouse of Migāra’s mother in the Eastern Monastery for the day’s meditation.”
- 8
-
9
अथa·tha खोkho भगवाbha·ga·vā आयस्मताā·yas·ma·tā आनन्देनā·nan·de·na सद्धिंsad·dhiṃ येनye·na पुब्बारामोpub·bā·rā·mo मिगारमातुपासादोmi·gā·ra·mā·tu·pā·sā·do तेनुपसङ्कमि।te·nu·pa·saṅ·ka·mi
Atha kho bhagavā āyasmatā ānandena saddhiṁ yena pubbārāmo migāramātupāsādo tenupasaṅkami.
-
10
अथa·tha खोkho भगवाbha·ga·vā सायन्हसमयंsā·yan·ha·sa·ma·yaṃ पटिसल्लानाpa·ṭi·sal·lā·nā वुट्ठितोvuṭ·ṭhi·to आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ आनन्दंā·nan·daṃ आमन्तेसि:ā·man·te·si
Atha kho bhagavā sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito āyasmantaṁ ānandaṁ āmantesi:
In the late afternoon the Buddha came out of retreat and addressed Ānanda,
-
11
“आयामानन्द,ā·yā·mā·nan·da येनye·na पुब्बकोट्ठकोpub·ba·koṭ·ṭha·ko तेनुपसङ्कमिस्सामte·nu·pa·saṅ·ka·mis·sā·ma गत्तानिgat·tā·ni परिसिञ्चितुन्”ति।pa·ri·siñ·ci·tun
“āyāmānanda, yena pubbakoṭṭhako tenupasaṅkamissāma gattāni parisiñcitun”ti.
- 12
-
13
अथa·tha खोkho भगवाbha·ga·vā आयस्मताā·yas·ma·tā आनन्देनā·nan·de·na सद्धिंsad·dhiṃ येनye·na पुब्बकोट्ठकोpub·ba·koṭ·ṭha·ko तेनुपसङ्कमिte·nu·pa·saṅ·ka·mi गत्तानिgat·tā·ni परिसिञ्चितुं।pa·ri·siñ·ci·tuṃ
Atha kho bhagavā āyasmatā ānandena saddhiṁ yena pubbakoṭṭhako tenupasaṅkami gattāni parisiñcituṁ.
So the Buddha went with Ānanda to the eastern gate to bathe.
-
14
पुब्बकोट्ठकेpub·ba·koṭ·ṭha·ke गत्तानिgat·tā·ni परिसिञ्चित्वाpa·ri·siñ·cit·vā पच्चुत्तरित्वाpac·cut·ta·rit·vā एकचीवरोe·ka·cī·va·ro अट्ठासिaṭ·ṭhā·si गत्तानिgat·tā·ni पुब्बापयमानो।pub·bā·pa·ya·mā·no
Pubbakoṭṭhake gattāni parisiñcitvā paccuttaritvā ekacīvaro aṭṭhāsi gattāni pubbāpayamāno.
When he had bathed and emerged from the water he stood in one robe drying his limbs.
-
15
तेनte·na खोkho पनpa·na समयेनsa·ma·ye·na रञ्ञोrañ·ño पसेनदिस्सpa·se·na·dis·sa कोसलस्सko·sa·las·sa सेतोse·to नामnā·ma नागोnā·go महातूरियताळितवादितेनma·hā·tū·ri·ya·tā·ḷi·ta·vā·di·te·na पुब्बकोट्ठकाpub·ba·koṭ·ṭha·kā पच्चुत्तरति।pac·cut·ta·ra·ti
Tena kho pana samayena rañño pasenadissa kosalassa seto nāma nāgo mahātūriyatāḷitavāditena pubbakoṭṭhakā paccuttarati.
Now, at that time King Pasenadi had a giant bull elephant called “White”. It emerged from the eastern gate to the beating and playing of musical instruments.
- 16
-
17
“अभिरूपोa·bhi·rū·po वतva·ta भोbho रञ्ञोrañ·ño नागो;nā·go दस्सनीयोdas·sa·nī·yo वतva·ta भोbho रञ्ञोrañ·ño नागो;nā·go पासादिकोpā·sā·di·ko वत,va·ta भो,bho रञ्ञोrañ·ño नागो,nā·go कायुपपन्नोkā·yu·pa·pan·no वतva·ta भोbho रञ्ञोrañ·ño नागो”ति।nā·go
“abhirūpo vata bho rañño nāgo; dassanīyo vata bho rañño nāgo; pāsādiko vata, bho, rañño nāgo, kāyupapanno vata bho rañño nāgo”ti.
“The royal giant is so handsome! The royal giant is so good-looking! The royal giant is so lovely! The royal giant has such a big body!”
- 18
-
19
“हत्थिमेवhat·thi·me·va नुnu खो,kho भन्ते,bhan·te महन्तंma·han·taṃ ब्रहन्तंbra·han·taṃ कायुपपन्नंkā·yu·pa·pan·naṃ जनोja·no दिस्वाdis·vā एवमाह:e·va·mā·ha
“hatthimeva nu kho, bhante, mahantaṁ brahantaṁ kāyupapannaṁ jano disvā evamāha:
“Sir, is it only when they see elephants with such a big, formidable body that people say:
-
20
‘नागोnā·go वतva·ta भोbho नागो’ति,nā·go उदाहुu·dā·hu अञ्ञम्पिañ·ñam·pi कञ्चिkañ·ci महन्तंma·han·taṃ ब्रहन्तंbra·han·taṃ कायुपपन्नंkā·yu·pa·pan·naṃ जनोja·no दिस्वाdis·vā एवमाह:e·va·mā·ha ‘नागोnā·go वतva·ta भोbho नागो’”ति?nā·go
‘nāgo vata bho nāgo’ti, udāhu aññampi kañci mahantaṁ brahantaṁ kāyupapannaṁ jano disvā evamāha: ‘nāgo vata bho nāgo’”ti?
‘A giant, such a giant’? Or do they say it when they see any other creatures with big, formidable bodies?”
- 21
- 22
- 23
- 24
- 25
- 26
- 27
- 28
-
29
अपिa·pi च,ca उदायि,u·dā·yi योyo सदेवकेsa·de·va·ke लोकेlo·ke समारकेsa·mā·ra·ke सब्रह्मकेsab·rah·ma·ke सस्समणब्राह्मणियाsas·sa·ma·ṇab·rāh·ma·ṇi·yā पजायpa·jā·ya सदेवमनुस्सायsa·de·va·ma·nus·sā·ya आगुंā·guṃ नna करोतिka·ro·ti कायेनkā·ye·na वाचायvā·cā·ya मनसा,ma·na·sā तमहंta·ma·haṃ ‘नागो’तिnā·go ब्रूमी”ति।brū·mī
Api ca, udāyi, yo sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya āguṁ na karoti kāyena vācāya manasā, tamahaṁ ‘nāgo’ti brūmī”ti.
But Udāyī, one who does nothing monstrous by way of body, speech, and mind is who I call a ‘giant’ in this world with its gods, Māras, and divinities, this population with its ascetics and brahmins, its gods and humans.”
-
30
“अच्छरियं,ac·cha·ri·yaṃ भन्ते,bhan·te अब्भुतं,ab·bhu·taṃ भन्ते।bhan·te
“Acchariyaṁ, bhante, abbhutaṁ, bhante.
“It’s incredible, sir, it’s amazing!
- 31
-
32
अपिa·pi च,ca उदायि,u·dā·yi योyo सदेवकेsa·de·va·ke लोकेlo·ke समारकेsa·mā·ra·ke सब्रह्मकेsab·rah·ma·ke सस्समणब्राह्मणियाsas·sa·ma·ṇab·rāh·ma·ṇi·yā पजायpa·jā·ya सदेवमनुस्सायsa·de·va·ma·nus·sā·ya आगुंā·guṃ नna करोतिka·ro·ti कायेनkā·ye·na वाचायvā·cā·ya मनसा,ma·na·sā तमहंta·ma·haṃ ‘नागो’तिnā·go ब्रूमीति।brū·mī·ti
api ca, udāyi, yo sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya āguṁ na karoti kāyena vācāya manasā, tamahaṁ ‘nāgo’ti brūmīti.
‘But Udāyī, one who does nothing monstrous by way of body, speech, and mind is who I call a “giant” in this world with its gods, Māras, and divinities, this population with its ascetics and brahmins, its gods and humans.’
- 33
-
34
मनुस्सभूतंma·nus·sa·bhū·taṃ सम्बुद्धं,sam·bud·dhaṃ
Manussabhūtaṁ sambuddhaṁ,
- 35
- 36
- 37
- 38
- 39
- 40
- 41
-
42
सब्बसंयोजनातीतं,sab·ba·saṃ·yo·ja·nā·tī·taṃ
Sabbasaṁyojanātītaṁ,
-
43
वनाva·nā निब्बनमागतं;nib·ba·na·mā·ga·taṃ
vanā nibbanamāgataṁ;
-
44
कामेहिkā·me·hi नेक्खम्मरतं,nek·kham·ma·ra·taṃ
Kāmehi nekkhammarataṁ,
- 45
- 46
- 47
- 48
- 49
- 50
- 51
-
52
- 53
- 54
- 55
- 56
-
57
उपेक्खासेतदन्तवा।u·pek·khā·se·ta·dan·ta·vā
upekkhāsetadantavā.
- 58
-
59
वीमंसाvī·maṃ·sā धम्मचिन्तना;dham·ma·cin·ta·nā
vīmaṁsā dhammacintanā;
- 60
- 61
-
62
सोso झायीjhā·yī अस्सासरतो,as·sā·sa·ra·to
So jhāyī assāsarato,
- 63
- 64
- 65
- 66
- 67
-
68
- 69
- 70
- 71
- 72
- 73
- 74
- 75
- 76
- 77
- 78
-
79
- 80
- 81
- 82
- 83
- 84
- 85
- 86
- 87
- 88
- 89
-
90
अत्थस्सायंat·thas·sā·yaṃ विञ्ञापनी,viñ·ñā·pa·nī
Atthassāyaṁ viññāpanī,
- 91
-
92
विञ्ञस्सन्तिviñ·ñas·san·ti महानागा,ma·hā·nā·gā
Viññassanti mahānāgā,
- 93
- 94
- 95
- 96
-
97
परिनिब्बिस्सतिpa·ri·nib·bis·sa·ti अनासवो”ति।a·nā·sa·vo
Parinibbissati anāsavo”ti.
-
98
पठमं।pa·ṭha·maṃ
Paṭhamaṁ.
(Pāli only)
Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.