Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon
Monks’ Rules Analysis 26 भिक्खुविभङ्ग 26
Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221
23. Bhesajjasikkhāpada
Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary.
Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132 · Hide pronunciation
- 1
- 2
-
3
निस्सग्गियकण्डnis·sag·gi·ya·kaṇ·ḍa
Nissaggiyakaṇḍa
-
4
पत्तवग्गpat·ta·vag·ga
Pattavagga
- 5
- 6
-
7
तेनte·na समयेनsa·ma·ye·na बुद्धोbud·dho भगवाbha·ga·vā सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ विहरतिvi·ha·ra·ti जेतवनेje·ta·va·ne अनाथपिण्डिकस्सa·nā·tha·piṇ·ḍi·kas·sa आरामे।ā·rā·me
Tena samayena buddho bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.
At one time when the Buddha was staying at Sāvatthī in Anāthapiṇḍika’s Monastery,
-
8
तेनte·na खोkho पनpa·na समयेनsa·ma·ye·na आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho राजगहेrā·ja·ga·he पब्भारंpab·bhā·raṃ सोधापेतिso·dhā·pe·ti लेणंle·ṇaṃ कत्तुकामो।kat·tu·kā·mo
Tena kho pana samayena āyasmā pilindavaccho rājagahe pabbhāraṁ sodhāpeti leṇaṁ kattukāmo.
Venerable Pilindavaccha was clearing a slope near Rājagaha, intending to build a shelter.
-
9
अथa·tha खोkho राजाrā·jā मागधोmā·ga·dho सेनियोse·ni·yo बिम्बिसारोbim·bi·sā·ro येनायस्माye·nā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ पिलिन्दवच्छंpi·lin·da·vac·chaṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदि।ni·sī·di एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नोni·sin·no खोkho राजाrā·jā मागधोmā·ga·dho सेनियोse·ni·yo बिम्बिसारोbim·bi·sā·ro आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ पिलिन्दवच्छंpi·lin·da·vac·chaṃ एतदवोच—“किं,e·ta·da·vo·ca भन्ते,bhan·te थेरोthe·ro कारापेती”ति?kā·rā·pe·tī
Atha kho rājā māgadho seniyo bimbisāro yenāyasmā pilindavaccho tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ pilindavacchaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho rājā māgadho seniyo bimbisāro āyasmantaṁ pilindavacchaṁ etadavoca—“kiṁ, bhante, thero kārāpetī”ti?
Just then King Seniya Bimbisāra of Magadha went to Pilindavaccha, bowed, sat down, and said, “Venerable, what are you having made?”
- 10
- 11
- 12
- 13
-
14
“एवं,e·vaṃ महाराजा”तिma·hā·rā·jā खोkho आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho रञ्ञोrañ·ño मागधस्सmā·ga·dhas·sa सेनियस्सse·ni·yas·sa बिम्बिसारस्सbim·bi·sā·ras·sa पच्चस्सोसि।pac·cas·so·si
“Evaṁ, mahārājā”ti kho āyasmā pilindavaccho rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa paccassosi.
-
15
अथa·tha खोkho आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho राजानंrā·jā·naṃ मागधंmā·ga·dhaṃ सेनियंse·ni·yaṃ बिम्बिसारंbim·bi·sā·raṃ धम्मियाdham·mi·yā कथायka·thā·ya सन्दस्सेसिsan·das·se·si समादपेसिsa·mā·da·pe·si समुत्तेजेसिsa·mut·te·je·si सम्पहंसेसि।sam·pa·haṃ·se·si
Atha kho āyasmā pilindavaccho rājānaṁ māgadhaṁ seniyaṁ bimbisāraṁ dhammiyā kathāya sandassesi samādapesi samuttejesi sampahaṁsesi.
Pilindavaccha then instructed, inspired, and gladdened King Bimbisāra with a teaching,
-
16
अथa·tha खोkho राजाrā·jā मागधोmā·ga·dho सेनियोse·ni·yo बिम्बिसारोbim·bi·sā·ro आयस्मताā·yas·ma·tā पिलिन्दवच्छेनpi·lin·da·vac·che·na धम्मियाdham·mi·yā कथायka·thā·ya सन्दस्सितोsan·das·si·to समादपितोsa·mā·da·pi·to समुत्तेजितोsa·mut·te·ji·to सम्पहंसितोsam·pa·haṃ·si·to उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ पिलिन्दवच्छंpi·lin·da·vac·chaṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā पदक्खिणंpa·dak·khi·ṇaṃ कत्वाkat·vā पक्कामि।pak·kā·mi
Atha kho rājā māgadho seniyo bimbisāro āyasmatā pilindavacchena dhammiyā kathāya sandassito samādapito samuttejito sampahaṁsito uṭṭhāyāsanā āyasmantaṁ pilindavacchaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā pakkāmi.
after which the king got up from his seat, bowed down, circumambulated Pilindavaccha with his right side toward him, and left.
- 17
- 18
- 19
- 20
-
21
“अनुजानामि,a·nu·jā·nā·mi भिक्खवे,bhik·kha·ve आरामिकन्”ति।ā·rā·mi·kan
“anujānāmi, bhikkhave, ārāmikan”ti.
-
22
दुतियम्पिdu·ti·yam·pi खोkho राजाrā·jā मागधोmā·ga·dho सेनियोse·ni·yo बिम्बिसारोbim·bi·sā·ro येनायस्माye·nā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ पिलिन्दवच्छंpi·lin·da·vac·chaṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदि।ni·sī·di एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नोni·sin·no खोkho राजाrā·jā मागधोmā·ga·dho सेनियोse·ni·yo बिम्बिसारोbim·bi·sā·ro आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ पिलिन्दवच्छंpi·lin·da·vac·chaṃ एतदवोच—e·ta·da·vo·ca
Dutiyampi kho rājā māgadho seniyo bimbisāro yenāyasmā pilindavaccho tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ pilindavacchaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho rājā māgadho seniyo bimbisāro āyasmantaṁ pilindavacchaṁ etadavoca—
Once again King Bimbisāra went to Pilindavaccha, bowed, sat down, and said,
- 23
-
24
“एवं,e·vaṃ महाराजा”ति।ma·hā·rā·jā
“Evaṁ, mahārājā”ti.
- 25
-
26
अथa·tha खोkho राजाrā·jā मागधोmā·ga·dho सेनियोse·ni·yo बिम्बिसारोbim·bi·sā·ro आयस्मतोā·yas·ma·to पिलिन्दवच्छस्सpi·lin·da·vac·chas·sa आरामिकंā·rā·mi·kaṃ पटिस्सुणित्वाpa·ṭis·su·ṇit·vā विस्सरित्वाvis·sa·rit·vā चिरेनci·re·na सतिंsa·tiṃ पटिलभित्वाpa·ṭi·la·bhit·vā अञ्ञतरंañ·ña·ta·raṃ सब्बत्थकंsab·bat·tha·kaṃ महामत्तंma·hā·mat·taṃ आमन्तेसि—“योā·man·te·si मया,ma·yā भणे,bha·ṇe अय्यस्सay·yas·sa आरामिकोā·rā·mi·ko पटिस्सुतो,pa·ṭis·su·to दिन्नोdin·no सोso आरामिको”ति?ā·rā·mi·ko
Atha kho rājā māgadho seniyo bimbisāro āyasmato pilindavacchassa ārāmikaṁ paṭissuṇitvā vissaritvā cirena satiṁ paṭilabhitvā aññataraṁ sabbatthakaṁ mahāmattaṁ āmantesi—“yo mayā, bhaṇe, ayyassa ārāmiko paṭissuto, dinno so ārāmiko”ti?
But after making this promise, he forgot, and only remembered after a long time. He then addressed the official in charge of all practical affairs: “Listen, has the monastery worker I promised been provided?”
- 27
- 28
-
29
अथa·tha खोkho सोso महामत्तोma·hā·mat·to रत्तियोrat·ti·yo गणेत्वाga·ṇet·vā राजानंrā·jā·naṃ मागधंmā·ga·dhaṃ सेनियंse·ni·yaṃ बिम्बिसारंbim·bi·sā·raṃ एतदवोच—“पञ्च,e·ta·da·vo·ca देव,de·va रत्तिसतानी”ति।rat·ti·sa·tā·nī
Atha kho so mahāmatto rattiyo gaṇetvā rājānaṁ māgadhaṁ seniyaṁ bimbisāraṁ etadavoca—“pañca, deva, rattisatānī”ti.
The official counted the days and said, “It’s been five hundred days.”
- 30
- 31
-
32
खोkho सोso महामत्तोma·hā·mat·to रञ्ञोrañ·ño मागधस्सmā·ga·dhas·sa सेनियस्सse·ni·yas·sa बिम्बिसारस्सbim·bi·sā·ras·sa पटिस्सुणित्वाpa·ṭis·su·ṇit·vā आयस्मतोā·yas·ma·to पिलिन्दवच्छस्सpi·lin·da·vac·chas·sa पञ्चpañ·ca आरामिकसतानिā·rā·mi·ka·sa·tā·ni पादासि,pā·dā·si पाटियेक्कोpā·ṭi·yek·ko गामोgā·mo निविसि।ni·vi·si
kho so mahāmatto rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa paṭissuṇitvā āyasmato pilindavacchassa pañca ārāmikasatāni pādāsi, pāṭiyekko gāmo nivisi.
The official provided Pilindavaccha with those monastery workers and a separate village was established.
- 33
- 34
-
35
अथa·tha खोkho आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho पुब्बण्हसमयंpub·baṇ·ha·sa·ma·yaṃ निवासेत्वाni·vā·set·vā पत्तचीवरंpat·ta·cī·va·raṃ आदायā·dā·ya पिलिन्दगामकंpi·lin·da·gā·ma·kaṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya पाविसि।pā·vi·si
Atha kho āyasmā pilindavaccho pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaraṁ ādāya pilindagāmakaṁ piṇḍāya pāvisi.
After robing up one morning, he took his bowl and robe and went to Pilinda Village for alms.
-
36
तेनte·na खोkho पनpa·na समयेनsa·ma·ye·na तस्मिंtas·miṃ गामकेgā·ma·ke उस्सवोus·sa·vo होति।ho·ti दारकाdā·ra·kā अलङ्कताa·laṅ·ka·tā मालाकिताmā·lā·ki·tā कीळन्ति।kī·ḷan·ti
Tena kho pana samayena tasmiṁ gāmake ussavo hoti. Dārakā alaṅkatā mālākitā kīḷanti.
At that time they were holding a celebration in that village and the children were dressed up with ornaments and garlands.
-
37
अथa·tha खोkho आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho पिलिन्दगामकेpi·lin·da·gā·ma·ke सपदानंsa·pa·dā·naṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya चरमानोca·ra·mā·no येनye·na अञ्ञतरस्सañ·ña·ta·ras·sa आरामिकस्सā·rā·mi·kas·sa निवेसनंni·ve·sa·naṃ तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā पञ्ञत्तेpañ·ñat·te आसनेā·sa·ne निसीदि।ni·sī·di
Atha kho āyasmā pilindavaccho pilindagāmake sapadānaṁ piṇḍāya caramāno yena aññatarassa ārāmikassa nivesanaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi.
As Pilindavaccha was walking on continuous almsround, he came to the house of a certain monastery worker where he sat down on the prepared seat.
-
38
तेनte·na खोkho पनpa·na समयेनsa·ma·ye·na तस्साtas·sā आरामिकिनियाā·rā·mi·ki·ni·yā धीताdhī·tā अञ्ञेañ·ñe दारकेdā·ra·ke अलङ्कतेa·laṅ·ka·te मालाकितेmā·lā·ki·te पस्सित्वाpas·sit·vā रोदति—“मालंro·da·ti मेme देथ,de·tha अलङ्कारंa·laṅ·kā·raṃ मेme देथा”ति।de·thā
Tena kho pana samayena tassā ārāmikiniyā dhītā aññe dārake alaṅkate mālākite passitvā rodati—“mālaṁ me detha, alaṅkāraṁ me dethā”ti.
Just then the daughter of that house had seen the other children dressed up in ornaments and garlands. She cried, saying, “Give me a garland! Give me ornaments!”
-
39
अथa·tha खोkho आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho तंtaṃ आरामिकिनिंā·rā·mi·ki·niṃ एतदवोच—“किस्सायंe·ta·da·vo·ca दारिकाdā·ri·kā रोदती”ति?ro·da·tī
Atha kho āyasmā pilindavaccho taṁ ārāmikiniṁ etadavoca—“kissāyaṁ dārikā rodatī”ti?
-
40
“अयं,a·yaṃ भन्ते,bhan·te दारिकाdā·ri·kā अञ्ञेañ·ñe दारकेdā·ra·ke अलङ्कतेa·laṅ·ka·te मालाकितेmā·lā·ki·te पस्सित्वाpas·sit·vā रोदति—‘मालंro·da·ti मेme देथ,de·tha अलङ्कारंa·laṅ·kā·raṃ मेme देथा’ति।de·thā कुतोku·to अम्हाकंam·hā·kaṃ दुग्गतानंdug·ga·tā·naṃ मालाmā·lā कुतो,ku·to अलङ्कारो”ति?a·laṅ·kā·ro
“Ayaṁ, bhante, dārikā aññe dārake alaṅkate mālākite passitvā rodati—‘mālaṁ me detha, alaṅkāraṁ me dethā’ti. Kuto amhākaṁ duggatānaṁ mālā kuto, alaṅkāro”ti?
She told him, adding, “Poor people like us can’t afford garlands and ornaments.”
-
41
अथa·tha खोkho आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho अञ्ञतरंañ·ña·ta·raṃ तिणण्डुपकंti·ṇaṇ·ḍu·pa·kaṃ गहेत्वाga·het·vā तंtaṃ आरामिकिनिंā·rā·mi·ki·niṃ एतदवोच—“हन्दिमंe·ta·da·vo·ca तिणण्डुपकंti·ṇaṇ·ḍu·pa·kaṃ तस्साtas·sā दारिकायdā·ri·kā·ya सीसेsī·se पटिमुञ्चा”ति।pa·ṭi·muñ·cā
Atha kho āyasmā pilindavaccho aññataraṁ tiṇaṇḍupakaṁ gahetvā taṁ ārāmikiniṁ etadavoca—“handimaṁ tiṇaṇḍupakaṁ tassā dārikāya sīse paṭimuñcā”ti.
Pilindavaccha took a pad of grass and said to the mother, “Here, place this on the girl’s head.”
-
42
अथa·tha खोkho साsā आरामिकिनीā·rā·mi·ki·nī तंtaṃ तिणण्डुपकंti·ṇaṇ·ḍu·pa·kaṃ गहेत्वाga·het·vā तस्साtas·sā दारिकायdā·ri·kā·ya सीसेsī·se पटिमुञ्चि।pa·ṭi·muñ·ci साsā अहोसिa·ho·si सुवण्णमालाsu·vaṇ·ṇa·mā·lā अभिरूपाa·bhi·rū·pā दस्सनीयाdas·sa·nī·yā पासादिका।pā·sā·di·kā
Atha kho sā ārāmikinī taṁ tiṇaṇḍupakaṁ gahetvā tassā dārikāya sīse paṭimuñci. Sā ahosi suvaṇṇamālā abhirūpā dassanīyā pāsādikā.
- 43
-
44
मनुस्साma·nus·sā रञ्ञोrañ·ño मागधस्सmā·ga·dhas·sa सेनियस्सse·ni·yas·sa बिम्बिसारस्सbim·bi·sā·ras·sa आरोचेसुं—“अमुकस्स,ā·ro·ce·suṃ देव,de·va आरामिकस्सā·rā·mi·kas·sa घरेgha·re सुवण्णमालाsu·vaṇ·ṇa·mā·lā अभिरूपाa·bhi·rū·pā दस्सनीयाdas·sa·nī·yā पासादिका।pā·sā·di·kā
Manussā rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa ārocesuṁ—“amukassa, deva, ārāmikassa ghare suvaṇṇamālā abhirūpā dassanīyā pāsādikā.
People told King Bimbisāra, “In the house of such-and-such a monastery worker there’s a beautiful golden garland.
- 45
- 46
- 47
-
48
अथa·tha खोkho राजाrā·jā मागधोmā·ga·dho सेनियोse·ni·yo बिम्बिसारोbim·bi·sā·ro तंtaṃ आरामिककुलंā·rā·mi·ka·ku·laṃ बन्धापेसि।ban·dhā·pe·si
Atha kho rājā māgadho seniyo bimbisāro taṁ ārāmikakulaṁ bandhāpesi.
-
49
दुतियम्पिdu·ti·yam·pi खोkho आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho पुब्बण्हसमयंpub·baṇ·ha·sa·ma·yaṃ निवासेत्वाni·vā·set·vā पत्तचीवरंpat·ta·cī·va·raṃ आदायā·dā·ya पिलिन्दगामकंpi·lin·da·gā·ma·kaṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya पाविसि।pā·vi·si
Dutiyampi kho āyasmā pilindavaccho pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaraṁ ādāya pilindagāmakaṁ piṇḍāya pāvisi.
Once again Pilindavaccha robed up in the morning, took his bowl and robe, and went to Pilinda Village for alms.
-
50
पिलिन्दगामकेpi·lin·da·gā·ma·ke सपदानंsa·pa·dā·naṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya चरमानोca·ra·mā·no येनye·na तस्सtas·sa आरामिकस्सā·rā·mi·kas·sa निवेसनंni·ve·sa·naṃ तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā पटिविस्सकेpa·ṭi·vis·sa·ke पुच्छि—“कहंpuc·chi इमंi·maṃ आरामिककुलंā·rā·mi·ka·ku·laṃ गतन्”ति?ga·tan
Pilindagāmake sapadānaṁ piṇḍāya caramāno yena tassa ārāmikassa nivesanaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paṭivissake pucchi—“kahaṁ imaṁ ārāmikakulaṁ gatan”ti?
As he was walking on continuous almsround, he came to the house of that monastery worker. He then asked the neighbors what had happened to that family.
- 51
-
52
अथa·tha खोkho आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho येनye·na रञ्ञोrañ·ño मागधस्सmā·ga·dhas·sa सेनियस्सse·ni·yas·sa बिम्बिसारस्सbim·bi·sā·ras·sa निवेसनंni·ve·sa·naṃ तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā पञ्ञत्तेpañ·ñat·te आसनेā·sa·ne निसीदि।ni·sī·di
Atha kho āyasmā pilindavaccho yena rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa nivesanaṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi.
Pilindavaccha then went to King Bimbisāra’s house and sat down on the prepared seat.
-
53
अथa·tha खोkho राजाrā·jā मागधोmā·ga·dho सेनियोse·ni·yo बिम्बिसारोbim·bi·sā·ro येनायस्माye·nā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho तेनुपसङ्कमि;te·nu·pa·saṅ·ka·mi उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā आयस्मन्तंā·yas·man·taṃ पिलिन्दवच्छंpi·lin·da·vac·chaṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदि।ni·sī·di
Atha kho rājā māgadho seniyo bimbisāro yenāyasmā pilindavaccho tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā āyasmantaṁ pilindavacchaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.
King Bimbisāra approached Pilindavaccha, bowed, and sat down.
-
54
एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नंni·sin·naṃ खोkho राजानंrā·jā·naṃ मागधंmā·ga·dhaṃ सेनियंse·ni·yaṃ बिम्बिसारंbim·bi·sā·raṃ आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho एतदवोच—“किस्स,e·ta·da·vo·ca महाराज,ma·hā·rā·ja आरामिककुलंā·rā·mi·ka·ku·laṃ बन्धापितन्”ति?ban·dhā·pi·tan
Ekamantaṁ nisinnaṁ kho rājānaṁ māgadhaṁ seniyaṁ bimbisāraṁ āyasmā pilindavaccho etadavoca—“kissa, mahārāja, ārāmikakulaṁ bandhāpitan”ti?
Pilindavaccha said, “Great king, why have you jailed the family of that monastery worker?”
-
55
“तस्स,tas·sa भन्ते,bhan·te आरामिकस्सā·rā·mi·kas·sa घरेgha·re सुवण्णमालाsu·vaṇ·ṇa·mā·lā अभिरूपाa·bhi·rū·pā दस्सनीयाdas·sa·nī·yā पासादिका।pā·sā·di·kā
“Tassa, bhante, ārāmikassa ghare suvaṇṇamālā abhirūpā dassanīyā pāsādikā.
“Sir, in the house of that monastery worker there was a beautiful golden garland.
- 56
- 57
- 58
-
59
अथa·tha खोkho आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho रञ्ञोrañ·ño मागधस्सmā·ga·dhas·sa सेनियस्सse·ni·yas·sa बिम्बिसारस्सbim·bi·sā·ras·sa पासादंpā·sā·daṃ सुवण्णन्तिsu·vaṇ·ṇan·ti अधिमुच्चि।a·dhi·muc·ci
Atha kho āyasmā pilindavaccho rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa pāsādaṁ suvaṇṇanti adhimucci.
Pilindavaccha then focused his mind on turning King Bimbisāra’s stilt house into gold.
- 60
- 61
-
62
“अञ्ञातं,añ·ñā·taṃ भन्ते,bhan·te अय्यस्सेवेसोay·yas·se·ve·so इद्धानुभावो”ति।id·dhā·nu·bhā·vo
“Aññātaṁ, bhante, ayyasseveso iddhānubhāvo”ti.
“Understood, sir! It’s your supernormal power.”
-
63
तंtaṃ आरामिककुलंā·rā·mi·ka·ku·laṃ मुञ्चापेसि।muñ·cā·pe·si
Taṁ ārāmikakulaṁ muñcāpesi.
-
64
मनुस्सा—“अय्येनma·nus·sā किरki·ra पिलिन्दवच्छेनpi·lin·da·vac·che·na सराजिकायsa·rā·ji·kā·ya परिसायpa·ri·sā·ya उत्तरिमनुस्सधम्मंut·ta·ri·ma·nus·sa·dham·maṃ इद्धिपाटिहारियंid·dhi·pā·ṭi·hā·ri·yaṃ दस्सितन्”ति,das·si·tan
Manussā—“ayyena kira pilindavacchena sarājikāya parisāya uttarimanussadhammaṁ iddhipāṭihāriyaṁ dassitan”ti,
People said, “They say Venerable Pilindavaccha has performed a superhuman feat, a wonder of supernormal power, for the king and his court!”
-
65
अत्तमनाat·ta·ma·nā अभिप्पसन्नाa·bhip·pa·san·nā आयस्मतोā·yas·ma·to पिलिन्दवच्छस्सpi·lin·da·vac·chas·sa पञ्चpañ·ca भेसज्जानिbhe·saj·jā·ni अभिहरिंसु,a·bhi·ha·riṃ·su सेय्यथिदं—सप्पिsey·ya·thi·daṃ नवनीतंna·va·nī·taṃ तेलंte·laṃ मधुma·dhu फाणितं।phā·ṇi·taṃ
attamanā abhippasannā āyasmato pilindavacchassa pañca bhesajjāni abhihariṁsu, seyyathidaṁ—sappi navanītaṁ telaṁ madhu phāṇitaṁ.
Being delighted and gaining confidence in Pilindavaccha, they brought him the five tonics: ghee, butter, oil, honey, and syrup.
-
66
पकतियापिpa·ka·ti·yā·pi चca आयस्माā·yas·mā पिलिन्दवच्छोpi·lin·da·vac·cho लाभीlā·bhī होतिho·ti पञ्चन्नंpañ·can·naṃ भेसज्जानं।bhe·saj·jā·naṃ
Pakatiyāpi ca āyasmā pilindavaccho lābhī hoti pañcannaṁ bhesajjānaṁ.
- 67
- 68
-
69
लद्धंlad·dhaṃ लद्धंlad·dhaṃ कोलम्बेपिko·lam·be·pi घटेपिgha·ṭe·pi पूरेत्वाpū·ret·vā पटिसामेति,pa·ṭi·sā·me·ti परिस्सावनानिपिpa·ris·sā·va·nā·ni·pi थविकायोपिtha·vi·kā·yo·pi पूरेत्वाpū·ret·vā वातपानेसुvā·ta·pā·ne·su लग्गेति।lag·ge·ti
Laddhaṁ laddhaṁ kolambepi ghaṭepi pūretvā paṭisāmeti, parissāvanānipi thavikāyopi pūretvā vātapānesu laggeti.
After filling up basins and waterpots and setting these aside, they filled their water filters and bags and hung these in the windows.
-
70
तानिtā·ni ओलीनविलीनानिo·lī·na·vi·lī·nā·ni तिट्ठन्ति।tiṭ·ṭhan·ti उन्दूरेहिपिun·dū·re·hi·pi विहाराvi·hā·rā ओकिण्णविकिण्णाo·kiṇ·ṇa·vi·kiṇ·ṇā होन्ति।hon·ti
Tāni olīnavilīnāni tiṭṭhanti. Undūrehipi vihārā okiṇṇavikiṇṇā honti.
But the tonics were dripping, and the dwellings became infested with rats.
-
71
मनुस्साma·nus·sā विहारचारिकंvi·hā·ra·cā·ri·kaṃ आहिण्डन्ताā·hiṇ·ḍan·tā पस्सित्वाpas·sit·vā उज्झायन्तिuj·jhā·yan·ti खिय्यन्तिkhiy·yan·ti विपाचेन्ति—vi·pā·cen·ti
Manussā vihāracārikaṁ āhiṇḍantā passitvā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti—
When people walking about the dwellings saw this, they complained and criticized them,
-
72
“अन्तोकोट्ठागारिकाan·to·koṭ·ṭhā·gā·ri·kā इमेi·me समणाsa·ma·ṇā सक्यपुत्तिया,sak·ya·put·ti·yā सेय्यथापिsey·ya·thā·pi राजाrā·jā मागधोmā·ga·dho सेनियोse·ni·yo बिम्बिसारो”ति।bim·bi·sā·ro
“antokoṭṭhāgārikā ime samaṇā sakyaputtiyā, seyyathāpi rājā māgadho seniyo bimbisāro”ti.
“These Sakyan monastics are hoarding things indoors, just like King Seniya Bimbisāra of Magadha.”
-
73
अस्सोसुंas·so·suṃ खोkho भिक्खूbhik·khū तेसंte·saṃ मनुस्सानंma·nus·sā·naṃ उज्झायन्तानंuj·jhā·yan·tā·naṃ खिय्यन्तानंkhiy·yan·tā·naṃ विपाचेन्तानं।vi·pā·cen·tā·naṃ
Assosuṁ kho bhikkhū tesaṁ manussānaṁ ujjhāyantānaṁ khiyyantānaṁ vipācentānaṁ.
-
74
येye तेte भिक्खूbhik·khū अप्पिच्छाap·pic·chā …पे…pe तेte उज्झायन्तिuj·jhā·yan·ti खिय्यन्तिkhiy·yan·ti विपाचेन्ति—vi·pā·cen·ti
Ye te bhikkhū appicchā …pe… te ujjhāyanti khiyyanti vipācenti—
and the monks of few desires complained and criticized those monks,
- 75
-
76
अथa·tha खोkho तेte भिक्खूbhik·khū तेte अनेकपरियायेनa·ne·ka·pa·ri·yā·ye·na विगरहित्वाvi·ga·ra·hit·vā भगवतोbha·ga·va·to एतमत्थंe·ta·mat·thaṃ आरोचेसुंā·ro·ce·suṃ …पे…pe
Atha kho te bhikkhū te anekapariyāyena vigarahitvā bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe…
After rebuking those monks in many ways, they told the Buddha. Soon afterwards he had the Sangha gathered and questioned the monks:
- 77
- 78
- 79
- 80
- 81
- 82
- 83
-
84
“यानिyā·ni खोkho पनpa·na तानिtā·ni गिलानानंgi·lā·nā·naṃ भिक्खूनंbhik·khū·naṃ पटिसायनीयानिpa·ṭi·sā·ya·nī·yā·ni भेसज्जानि,bhe·saj·jā·ni सेय्यथिदं—sey·ya·thi·daṃ सप्पिsap·pi नवनीतंna·va·nī·taṃ तेलंte·laṃ मधुma·dhu फाणितं,phā·ṇi·taṃ तानिtā·ni पटिग्गहेत्वाpa·ṭig·ga·het·vā सत्ताहपरमंsat·tā·ha·pa·ra·maṃ सन्निधिकारकंsan·ni·dhi·kā·ra·kaṃ परिभुञ्जितब्बानि।pa·ri·bhuñ·ji·tab·bā·ni
“Yāni kho pana tāni gilānānaṁ bhikkhūnaṁ paṭisāyanīyāni bhesajjāni, seyyathidaṁ— sappi navanītaṁ telaṁ madhu phāṇitaṁ, tāni paṭiggahetvā sattāhaparamaṁ sannidhikārakaṁ paribhuñjitabbāni.
‘After being received, the tonics allowable for sick monks—that is, ghee, butter, oil, honey, and syrup—should be used from storage for at most seven days.
-
85
तंtaṃ अतिक्कामयतोa·tik·kā·ma·ya·to निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ पाचित्तियन्”ति।pā·cit·ti·yan
Taṁ atikkāmayato nissaggiyaṁ pācittiyan”ti.
If one uses them longer than that, one commits an offense entailing relinquishment and confession.’”
- 86
- 87
- 88
-
89
गोसप्पिgo·sap·pi वाvā अजिकासप्पिa·ji·kā·sap·pi वाvā महिंससप्पिma·hiṃ·sa·sap·pi वाvā येसंye·saṃ मंसंmaṃ·saṃ कप्पतिkap·pa·ti तेसंte·saṃ सप्पि।sap·pi
gosappi vā ajikāsappi vā mahiṁsasappi vā yesaṁ maṁsaṁ kappati tesaṁ sappi.
ghee from cows, ghee from goats, ghee from buffaloes, or ghee from whatever animal whose meat is allowable.
- 90
- 91
- 92
- 93
- 94
-
95
मक्खिकामधु।mak·khi·kā·ma·dhu
makkhikāmadhu.
- 96
-
97
उच्छुम्हाuc·chum·hā निब्बत्तं।nib·bat·taṃ
ucchumhā nibbattaṁ.
-
98
तानिtā·ni पटिग्गहेत्वाpa·ṭig·ga·het·vā सत्ताहपरमंsat·tā·ha·pa·ra·maṃ सन्निधिकारकंsan·ni·dhi·kā·ra·kaṃ परिभुञ्जितब्बानीतिpa·ri·bhuñ·ji·tab·bā·nī·ti
Tāni paṭiggahetvā sattāhaparamaṁ sannidhikārakaṁ paribhuñjitabbānīti
After being received, they should be used from storage for at most seven days:
- 99
- 100
-
101
अट्ठमेaṭ·ṭha·me अरुणुग्गमनेa·ru·ṇug·ga·ma·ne निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ होति।ho·ti
aṭṭhame aruṇuggamane nissaggiyaṁ hoti.
it becomes subject to relinquishment at dawn on the eighth day.
- 102
- 103
- 104
-
105
इदंi·daṃ मे,me भन्ते,bhan·te भेसज्जंbhe·saj·jaṃ सत्ताहातिक्कन्तंsat·tā·hā·tik·kan·taṃ निस्सग्गियं,nis·sag·gi·yaṃ
idaṁ me, bhante, bhesajjaṁ sattāhātikkantaṁ nissaggiyaṁ,
“Venerables, these tonics, which I have kept over seven days, are to be relinquished.
-
106
इमाहंi·mā·haṃ सङ्घस्सsaṅ·ghas·sa निस्सज्जामीतिnis·saj·jā·mī·ti …पे…pe
imāhaṁ saṅghassa nissajjāmīti …pe…
- 107
-
108
ददेय्युन्तिda·dey·yun·ti …पे…pe
dadeyyunti …pe…
- 109
- 110
-
111
सत्ताहातिक्कन्तेsat·tā·hā·tik·kan·te अतिक्कन्तसञ्ञी,a·tik·kan·ta·sañ·ñī निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ पाचित्तियं।pā·cit·ti·yaṃ
Sattāhātikkante atikkantasaññī, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.
If it is more than seven days and he perceives it as more, he commits an offense entailing relinquishment and confession.
-
112
सत्ताहातिक्कन्तेsat·tā·hā·tik·kan·te वेमतिको,ve·ma·ti·ko निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ पाचित्तियं।pā·cit·ti·yaṃ
Sattāhātikkante vematiko, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.
If it is more than seven days, but he is unsure of it, he commits an offense entailing relinquishment and confession.
-
113
सत्ताहातिक्कन्तेsat·tā·hā·tik·kan·te अनतिक्कन्तसञ्ञी,a·na·tik·kan·ta·sañ·ñī निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ पाचित्तियं।pā·cit·ti·yaṃ
Sattāhātikkante anatikkantasaññī, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.
If it is more than seven days, but he perceives it as less, he commits an offense entailing relinquishment and confession.
-
114
अनधिट्ठितेa·na·dhiṭ·ṭhi·te अधिट्ठितसञ्ञी,a·dhiṭ·ṭhi·ta·sañ·ñī निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ पाचित्तियं।pā·cit·ti·yaṃ
Anadhiṭṭhite adhiṭṭhitasaññī, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.
If they have not been determined, but he perceives that they have, he commits an offense entailing relinquishment and confession.
-
115
अविस्सज्जितेa·vis·saj·ji·te विस्सज्जितसञ्ञी,vis·saj·ji·ta·sañ·ñī निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ पाचित्तियं।pā·cit·ti·yaṃ
Avissajjite vissajjitasaññī, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.
If they have not been given away, but he perceives that they have, he commits an offense entailing relinquishment and confession.
-
116
अनट्ठेa·naṭ·ṭhe नट्ठसञ्ञी,naṭ·ṭha·sañ·ñī निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ पाचित्तियं।pā·cit·ti·yaṃ
Anaṭṭhe naṭṭhasaññī, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.
If they have not been lost, but he perceives that they have, he commits an offense entailing relinquishment and confession.
-
117
अविनट्ठेa·vi·naṭ·ṭhe विनट्ठसञ्ञी,vi·naṭ·ṭha·sañ·ñī निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ पाचित्तियं।pā·cit·ti·yaṃ
Avinaṭṭhe vinaṭṭhasaññī, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.
If they have not been destroyed, but he perceives that they have, he commits an offense entailing relinquishment and confession.
-
118
अदड्ढेa·daḍ·ḍhe दड्ढसञ्ञी,daḍ·ḍha·sañ·ñī निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ पाचित्तियं।pā·cit·ti·yaṃ
Adaḍḍhe daḍḍhasaññī, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.
If they have not been burned, but he perceives that they have, he commits an offense entailing relinquishment and confession.
-
119
अविलुत्तेa·vi·lut·te विलुत्तसञ्ञी,vi·lut·ta·sañ·ñī निस्सग्गियंnis·sag·gi·yaṃ पाचित्तियं।pā·cit·ti·yaṃ
Avilutte viluttasaññī, nissaggiyaṁ pācittiyaṁ.
If they have not been stolen, but he perceives that they have, he commits an offense entailing relinquishment and confession.
-
120
निस्सट्ठंnis·saṭ·ṭhaṃ पटिलभित्वाpa·ṭi·la·bhit·vā नna कायिकेनkā·yi·ke·na परिभोगेनpa·ri·bho·ge·na परिभुञ्जितब्बं,pa·ri·bhuñ·ji·tab·baṃ नna अज्झोहरितब्बं,aj·jho·ha·ri·tab·baṃ
Nissaṭṭhaṁ paṭilabhitvā na kāyikena paribhogena paribhuñjitabbaṁ, na ajjhoharitabbaṁ,
After the relinquished tonics have been returned, they are not to be used on the body, nor are they to be eaten.
- 121
- 122
- 123
- 124
- 125
- 126
- 127
-
128
अन्तोसत्ताहंan·to·sat·tā·haṃ अधिट्ठेति,a·dhiṭ·ṭhe·ti विस्सज्जेति,vis·saj·je·ti नस्सति,nas·sa·ti विनस्सति,vi·nas·sa·ti डय्हति,ḍay·ha·ti अच्छिन्दित्वाac·chin·dit·vā गण्हन्ति,gaṇ·han·ti विस्सासंvis·sā·saṃ गण्हन्ति,gaṇ·han·ti
antosattāhaṁ adhiṭṭheti, vissajjeti, nassati, vinassati, ḍayhati, acchinditvā gaṇhanti, vissāsaṁ gaṇhanti,
if within seven days they have been determined, given away, lost, destroyed, burned, stolen, or taken on trust;
-
129
अनुपसम्पन्नस्सa·nu·pa·sam·pan·nas·sa चत्तेनcat·te·na वन्तेनvan·te·na मुत्तेनmut·te·na अनपेक्खोa·na·pek·kho दत्वाdat·vā पटिलभित्वाpa·ṭi·la·bhit·vā परिभुञ्जति,pa·ri·bhuñ·ja·ti
anupasampannassa cattena vantena muttena anapekkho datvā paṭilabhitvā paribhuñjati,
if, without any desire for them, he gives them up to a person who is not fully ordained, and he then obtains them again and then uses them;
-
130
उम्मत्तकस्स,um·mat·ta·kas·sa
ummattakassa,
- 131
- 132
Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.