Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon
Middle Discourses 8 मज्झिमनिकाय 8
Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152
Sallekhasutta
Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary.
Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170 · Show pronunciation
-
1
-
2
Sallekhasutta
- 3
- 4
-
5
अथ खो आयस्मा महाचुन्दो सायन्हसमयं पटिसल्लाना वुट्ठितो येन भगवा तेनुपसङ्कमि; उपसङ्कमित्वा भगवन्तं अभिवादेत्वा एकमन्तं निसीदि। एकमन्तं निसिन्नो खो आयस्मा महाचुन्दो भगवन्तं एतदवोच:
Atha kho āyasmā mahācundo sāyanhasamayaṁ paṭisallānā vuṭṭhito yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho āyasmā mahācundo bhagavantaṁ etadavoca:
Then in the late afternoon, Venerable Mahācunda came out of retreat and went to the Buddha. He bowed, sat down to one side, and said to the Buddha:
- 6
- 7
-
8
आदिमेव नु खो, भन्ते, भिक्खुनो मनसिकरोतो एवमेतासं दिट्ठीनं पहानं होति, एवमेतासं दिट्ठीनं पटिनिस्सग्गो होती”ति?
ādimeva nu kho, bhante, bhikkhuno manasikaroto evametāsaṁ diṭṭhīnaṁ pahānaṁ hoti, evametāsaṁ diṭṭhīnaṁ paṭinissaggo hotī”ti?
How does a mendicant who is focusing on the starting point give up and let go of these views?”
- 9
- 10
-
11
यत्थ चेता दिट्ठियो उप्पज्जन्ति यत्थ च अनुसेन्ति यत्थ च समुदाचरन्ति तं ‘नेतं मम, नेसोहमस्मि, न मे सो अत्ता’ति—एवमेतं यथाभूतं सम्मप्पञ्ञा पस्सतो एवमेतासं दिट्ठीनं पहानं होति, एवमेतासं दिट्ठीनं पटिनिस्सग्गो होति।
yattha cetā diṭṭhiyo uppajjanti yattha ca anusenti yattha ca samudācaranti taṁ ‘netaṁ mama, nesohamasmi, na me so attā’ti—evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññā passato evametāsaṁ diṭṭhīnaṁ pahānaṁ hoti, evametāsaṁ diṭṭhīnaṁ paṭinissaggo hoti.
A mendicant gives up and lets go of these views by truly seeing with right wisdom where they arise, where they settle in, and where they operate as: ‘This is not mine, I am not this, this is not my self.’
-
12
ठानं खो पनेतं, चुन्द, विज्जति यं इधेकच्चो भिक्खु विविच्चेव कामेहि विविच्च अकुसलेहि धम्मेहि सवितक्कं सविचारं विवेकजं पीतिसुखं पठमं झानं उपसम्पज्ज विहरेय्य।
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, cunda, vijjati yaṁ idhekacco bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja vihareyya.
It’s possible that a certain mendicant, quite secluded from sensual pleasures, secluded from unskillful qualities, might enter and remain in the first absorption, which has the rapture and bliss born of seclusion, while placing the mind and keeping it connected.
- 13
-
14
‘sallekhena viharāmī’ti.
- 15
-
16
दिट्ठधम्मसुखविहारा एते अरियस्स विनये वुच्चन्ति।
Diṭṭhadhammasukhavihārā ete ariyassa vinaye vuccanti.
-
17
ठानं खो पनेतं, चुन्द, विज्जति यं इधेकच्चो भिक्खु वितक्कविचारानं वूपसमा अज्झत्तं सम्पसादनं चेतसो एकोदिभावं अवितक्कं अविचारं समाधिजं पीतिसुखं दुतियं झानं उपसम्पज्ज विहरेय्य।
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, cunda, vijjati yaṁ idhekacco bhikkhu vitakkavicārānaṁ vūpasamā ajjhattaṁ sampasādanaṁ cetaso ekodibhāvaṁ avitakkaṁ avicāraṁ samādhijaṁ pītisukhaṁ dutiyaṁ jhānaṁ upasampajja vihareyya.
It’s possible that some mendicant, as the placing of the mind and keeping it connected are stilled, might enter and remain in the second absorption, which has the rapture and bliss born of immersion, with internal clarity and mind at one, without placing the mind and keeping it connected.
- 18
-
19
‘sallekhena viharāmī’ti.
- 20
-
21
दिट्ठधम्मसुखविहारा एते अरियस्स विनये वुच्चन्ति।
Diṭṭhadhammasukhavihārā ete ariyassa vinaye vuccanti.
-
22
ठानं खो पनेतं, चुन्द, विज्जति यं इधेकच्चो भिक्खु पीतिया च विरागा उपेक्खको च विहरेय्य, सतो च सम्पजानो सुखञ्च कायेन पटिसंवेदेय्य, यं तं अरिया आचिक्खन्ति: ‘उपेक्खको सतिमा सुखविहारी’ति ततियं झानं उपसम्पज्ज विहरेय्य।
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, cunda, vijjati yaṁ idhekacco bhikkhu pītiyā ca virāgā upekkhako ca vihareyya, sato ca sampajāno sukhañca kāyena paṭisaṁvedeyya, yaṁ taṁ ariyā ācikkhanti: ‘upekkhako satimā sukhavihārī’ti tatiyaṁ jhānaṁ upasampajja vihareyya.
It’s possible that some mendicant, with the fading away of rapture, might enter and remain in the third absorption, where they meditate with equanimity, mindful and aware, experiencing for themselves the bliss of which the noble ones declare, ‘Equanimous and mindful, one meditates in bliss.’
- 23
-
24
‘sallekhena viharāmī’ti.
- 25
-
26
दिट्ठधम्मसुखविहारा एते अरियस्स विनये वुच्चन्ति।
Diṭṭhadhammasukhavihārā ete ariyassa vinaye vuccanti.
-
27
ठानं खो पनेतं, चुन्द, विज्जति यं इधेकच्चो भिक्खु सुखस्स च पहाना दुक्खस्स च पहाना पुब्बेव सोमनस्सदोमनस्सानं अत्थङ्गमा अदुक्खमसुखं उपेक्खासतिपारिसुद्धिं चतुत्थं झानं उपसम्पज्ज विहरेय्य।
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, cunda, vijjati yaṁ idhekacco bhikkhu sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā pubbeva somanassadomanassānaṁ atthaṅgamā adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ catutthaṁ jhānaṁ upasampajja vihareyya.
It’s possible that some mendicant, with the giving up of pleasure and pain, and the disappearance of former happiness and sadness, might enter and remain in the fourth absorption, without pleasure or pain, with pure equanimity and mindfulness.
- 28
-
29
‘sallekhena viharāmī’ti.
- 30
-
31
दिट्ठधम्मसुखविहारा एते अरियस्स विनये वुच्चन्ति।
Diṭṭhadhammasukhavihārā ete ariyassa vinaye vuccanti.
-
32
ठानं खो पनेतं, चुन्द, विज्जति यं इधेकच्चो भिक्खु सब्बसो रूपसञ्ञानं समतिक्कमा, पटिघसञ्ञानं अत्थङ्गमा, नानत्तसञ्ञानं अमनसिकारा, ‘अनन्तो आकासो’ति आकासानञ्चायतनं उपसम्पज्ज विहरेय्य।
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, cunda, vijjati yaṁ idhekacco bhikkhu sabbaso rūpasaññānaṁ samatikkamā, paṭighasaññānaṁ atthaṅgamā, nānattasaññānaṁ amanasikārā, ‘ananto ākāso’ti ākāsānañcāyatanaṁ upasampajja vihareyya.
It’s possible that some mendicant, going totally beyond perceptions of form, with the disappearance of perceptions of impingement, not focusing on perceptions of diversity, aware that ‘space is infinite’, might enter and remain in the dimension of infinite space.
- 33
-
34
‘sallekhena viharāmī’ti.
- 35
-
36
-
37
ठानं खो पनेतं, चुन्द, विज्जति यं इधेकच्चो भिक्खु सब्बसो आकासानञ्चायतनं समतिक्कम्म ‘अनन्तं विञ्ञाणन्’ति विञ्ञाणञ्चायतनं उपसम्पज्ज विहरेय्य।
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, cunda, vijjati yaṁ idhekacco bhikkhu sabbaso ākāsānañcāyatanaṁ samatikkamma ‘anantaṁ viññāṇan’ti viññāṇañcāyatanaṁ upasampajja vihareyya.
It’s possible that some mendicant, going totally beyond the dimension of infinite space, aware that ‘consciousness is infinite’, might enter and remain in the dimension of infinite consciousness.
- 38
-
39
‘sallekhena viharāmī’ti.
- 40
-
41
-
42
ठानं खो पनेतं, चुन्द, विज्जति यं इधेकच्चो भिक्खु सब्बसो विञ्ञाणञ्चायतनं समतिक्कम्म ‘नत्थि किञ्ची’ति आकिञ्चञ्ञायतनं उपसम्पज्ज विहरेय्य।
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, cunda, vijjati yaṁ idhekacco bhikkhu sabbaso viññāṇañcāyatanaṁ samatikkamma ‘natthi kiñcī’ti ākiñcaññāyatanaṁ upasampajja vihareyya.
It’s possible that some mendicant, going totally beyond the dimension of infinite consciousness, aware that ‘there is nothing at all’, might enter and remain in the dimension of nothingness.
- 43
-
44
‘sallekhena viharāmī’ti.
- 45
-
46
-
47
ठानं खो पनेतं, चुन्द, विज्जति यं इधेकच्चो भिक्खु सब्बसो आकिञ्चञ्ञायतनं समतिक्कम्म नेवसञ्ञानासञ्ञायतनं उपसम्पज्ज विहरेय्य।
Ṭhānaṁ kho panetaṁ, cunda, vijjati yaṁ idhekacco bhikkhu sabbaso ākiñcaññāyatanaṁ samatikkamma nevasaññānāsaññāyatanaṁ upasampajja vihareyya.
It’s possible that some mendicant, going totally beyond the dimension of nothingness, might enter and remain in the dimension of neither perception nor non-perception.
- 48
-
49
‘sallekhena viharāmī’ti.
- 50
-
51
-
52
1। सल्लेखपरियाय
1. Sallekhapariyāya
- 53
- 54
- 55
-
56
‘परे अदिन्नादायी भविस्सन्ति, मयमेत्थ अदिन्नादाना पटिविरता भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare adinnādāyī bhavissanti, mayamettha adinnādānā paṭiviratā bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
-
57
‘परे अब्रह्मचारी भविस्सन्ति, मयमेत्थ ब्रह्मचारी भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare abrahmacārī bhavissanti, mayamettha brahmacārī bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will be unchaste, but here we will not be unchaste.’
- 58
- 59
- 60
-
61
‘परे सम्फप्पलापी भविस्सन्ति, मयमेत्थ सम्फप्पलापा पटिविरता भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare samphappalāpī bhavissanti, mayamettha samphappalāpā paṭiviratā bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will talk nonsense, but here we will not talk nonsense.’
- 62
- 63
-
64
‘परे मिच्छादिट्ठी भविस्सन्ति, मयमेत्थ सम्मादिट्ठी भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare micchādiṭṭhī bhavissanti, mayamettha sammādiṭṭhī bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will have wrong view, but here we will have right view.’
-
65
‘परे मिच्छासङ्कप्पा भविस्सन्ति, मयमेत्थ सम्मासङ्कप्पा भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare micchāsaṅkappā bhavissanti, mayamettha sammāsaṅkappā bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will have wrong purpose, but here we will have right purpose.’
- 66
-
67
‘परे मिच्छाकम्मन्ता भविस्सन्ति, मयमेत्थ सम्माकम्मन्ता भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare micchākammantā bhavissanti, mayamettha sammākammantā bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will have wrong action, but here we will have right action.’
-
68
‘परे मिच्छाआजीवा भविस्सन्ति, मयमेत्थ सम्माआजीवा भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare micchāājīvā bhavissanti, mayamettha sammāājīvā bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will have wrong livelihood, but here we will have right livelihood.’
-
69
‘परे मिच्छावायामा भविस्सन्ति, मयमेत्थ सम्मावायामा भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare micchāvāyāmā bhavissanti, mayamettha sammāvāyāmā bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will have wrong effort, but here we will have right effort.’
-
70
‘परे मिच्छासती भविस्सन्ति, मयमेत्थ सम्मासती भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare micchāsatī bhavissanti, mayamettha sammāsatī bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will have wrong mindfulness, but here we will have right mindfulness.’
-
71
‘परे मिच्छासमाधि भविस्सन्ति, मयमेत्थ सम्मासमाधी भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare micchāsamādhi bhavissanti, mayamettha sammāsamādhī bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will have wrong immersion, but here we will have right immersion.’
- 72
-
73
‘परे मिच्छाविमुत्ती भविस्सन्ति, मयमेत्थ सम्माविमुत्ती भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare micchāvimuttī bhavissanti, mayamettha sammāvimuttī bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will have wrong freedom, but here we will have right freedom.’
-
74
‘परे थिनमिद्धपरियुट्ठिता भविस्सन्ति, मयमेत्थ विगतथिनमिद्धा भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare thinamiddhapariyuṭṭhitā bhavissanti, mayamettha vigatathinamiddhā bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will be overcome with dullness and drowsiness, but here we will be rid of dullness and drowsiness.’
- 75
-
76
‘परे विचिकिच्छी भविस्सन्ति, मयमेत्थ तिण्णविचिकिच्छा भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare vicikicchī bhavissanti, mayamettha tiṇṇavicikicchā bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will have doubts, but here we will have gone beyond doubt.’
- 77
- 78
- 79
- 80
- 81
- 82
- 83
- 84
- 85
- 86
- 87
- 88
- 89
- 90
- 91
- 92
- 93
- 94
-
95
‘परे मुट्ठस्सती भविस्सन्ति, मयमेत्थ उपट्ठितस्सती भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare muṭṭhassatī bhavissanti, mayamettha upaṭṭhitassatī bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
-
96
‘परे दुप्पञ्ञा भविस्सन्ति, मयमेत्थ पञ्ञासम्पन्ना भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare duppaññā bhavissanti, mayamettha paññāsampannā bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will be witless, but here we will be accomplished in wisdom.’
-
97
‘परे सन्दिट्ठिपरामासी आधानग्गाही दुप्पटिनिस्सग्गी भविस्सन्ति, मयमेत्थ असन्दिट्ठिपरामासी अनाधानग्गाही सुप्पटिनिस्सग्गी भविस्सामा’ति सल्लेखो करणीयो।
‘Pare sandiṭṭhiparāmāsī ādhānaggāhī duppaṭinissaggī bhavissanti, mayamettha asandiṭṭhiparāmāsī anādhānaggāhī suppaṭinissaggī bhavissāmā’ti sallekho karaṇīyo.
‘Others will be attached to their own views, holding them tight, and refusing to let go, but here we will not be attached to our own views, not holding them tight, but will let them go easily.’
- 98
-
99
चित्तुप्पादम्पि खो अहं, चुन्द, कुसलेसु धम्मेसु बहुकारं वदामि, को पन वादो कायेन वाचाय अनुविधीयनासु।
Cittuppādampi kho ahaṁ, cunda, kusalesu dhammesu bahukāraṁ vadāmi, ko pana vādo kāyena vācāya anuvidhīyanāsu.
Cunda, I say that even giving rise to the thought of skillful qualities is very helpful, let alone following that path in body and speech.
-
100
तस्मातिह, चुन्द, ‘परे विहिंसका भविस्सन्ति, मयमेत्थ अविहिंसका भविस्सामा’ति चित्तं उप्पादेतब्बं।
Tasmātiha, cunda, ‘pare vihiṁsakā bhavissanti, mayamettha avihiṁsakā bhavissāmā’ti cittaṁ uppādetabbaṁ.
That’s why you should give rise to the following thoughts. ‘Others will be cruel, but here we will not be cruel.’
-
101
‘परे पाणातिपाती भविस्सन्ति, मयमेत्थ पाणातिपाता पटिविरता भविस्सामा’ति चित्तं उप्पादेतब्बं …पे…
‘Pare pāṇātipātī bhavissanti, mayamettha pāṇātipātā paṭiviratā bhavissāmā’ti cittaṁ uppādetabbaṁ …pe…
‘Others will kill living creatures, but here we will not kill living creatures.’ …
-
102
‘परे सन्दिट्ठिपरामासी आधानग्गाही दुप्पटिनिस्सग्गी भविस्सन्ति, मयमेत्थ असन्दिट्ठिपरामासी अनाधानग्गाही सुप्पटिनिस्सग्गी भविस्सामा’ति चित्तं उप्पादेतब्बं।
‘pare sandiṭṭhiparāmāsī ādhānaggāhī duppaṭinissaggī bhavissanti, mayamettha asandiṭṭhiparāmāsī anādhānaggāhī suppaṭinissaggī bhavissāmā’ti cittaṁ uppādetabbaṁ.
‘Others will be attached to their own views, holding them tight, and refusing to let go, but here we will not be attached to our own views, not holding them tight, but will let them go easily.’
-
103
3. Parikkamanapariyāya
3. Bypassing
- 104
- 105
-
106
एवमेव खो, चुन्द, विहिंसकस्स पुरिसपुग्गलस्स अविहिंसा होति परिक्कमनाय, पाणातिपातिस्स पुरिसपुग्गलस्स पाणातिपाता वेरमणी होति परिक्कमनाय, अदिन्नादायिस्स पुरिसपुग्गलस्स अदिन्नादाना वेरमणी होति परिक्कमनाय, अब्रह्मचारिस्स पुरिसपुग्गलस्स अब्रह्मचरिया वेरमणी होति परिक्कमनाय, मुसावादिस्स पुरिसपुग्गलस्स मुसावादा वेरमणी होति परिक्कमनाय, पिसुणवाचस्स पुरिसपुग्गलस्स पिसुणाय वाचाय वेरमणी होति परिक्कमनाय, फरुसवाचस्स पुरिसपुग्गलस्स फरुसाय वाचाय वेरमणी होति परिक्कमनाय, सम्फप्पलापिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्फप्पलापा वेरमणी होति परिक्कमनाय, अभिज्झालुस्स पुरिसपुग्गलस्स अनभिज्झा होति परिक्कमनाय, ब्यापन्नचित्तस्स पुरिसपुग्गलस्स अब्यापादो होति परिक्कमनाय।
evameva kho, cunda, vihiṁsakassa purisapuggalassa avihiṁsā hoti parikkamanāya, pāṇātipātissa purisapuggalassa pāṇātipātā veramaṇī hoti parikkamanāya, adinnādāyissa purisapuggalassa adinnādānā veramaṇī hoti parikkamanāya, abrahmacārissa purisapuggalassa abrahmacariyā veramaṇī hoti parikkamanāya, musāvādissa purisapuggalassa musāvādā veramaṇī hoti parikkamanāya, pisuṇavācassa purisapuggalassa pisuṇāya vācāya veramaṇī hoti parikkamanāya, pharusavācassa purisapuggalassa pharusāya vācāya veramaṇī hoti parikkamanāya, samphappalāpissa purisapuggalassa samphappalāpā veramaṇī hoti parikkamanāya, abhijjhālussa purisapuggalassa anabhijjhā hoti parikkamanāya, byāpannacittassa purisapuggalassa abyāpādo hoti parikkamanāya.
In the same way, a cruel individual bypasses it by not being cruel. An individual who kills bypasses it by not killing. …
-
107
मिच्छादिट्ठिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मादिट्ठि होति परिक्कमनाय, मिच्छासङ्कप्पस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मासङ्कप्पो होति परिक्कमनाय, मिच्छावाचस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मावाचा होति परिक्कमनाय, मिच्छाकम्मन्तस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्माकम्मन्तो होति परिक्कमनाय, मिच्छाआजीवस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्माआजीवो होति परिक्कमनाय, मिच्छावायामस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मावायामो होति परिक्कमनाय, मिच्छासतिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मासति होति परिक्कमनाय, मिच्छासमाधिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मासमाधि होति परिक्कमनाय, मिच्छाञाणिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्माञाणं होति परिक्कमनाय, मिच्छाविमुत्तिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्माविमुत्ति होति परिक्कमनाय।
Micchādiṭṭhissa purisapuggalassa sammādiṭṭhi hoti parikkamanāya, micchāsaṅkappassa purisapuggalassa sammāsaṅkappo hoti parikkamanāya, micchāvācassa purisapuggalassa sammāvācā hoti parikkamanāya, micchākammantassa purisapuggalassa sammākammanto hoti parikkamanāya, micchāājīvassa purisapuggalassa sammāājīvo hoti parikkamanāya, micchāvāyāmassa purisapuggalassa sammāvāyāmo hoti parikkamanāya, micchāsatissa purisapuggalassa sammāsati hoti parikkamanāya, micchāsamādhissa purisapuggalassa sammāsamādhi hoti parikkamanāya, micchāñāṇissa purisapuggalassa sammāñāṇaṁ hoti parikkamanāya, micchāvimuttissa purisapuggalassa sammāvimutti hoti parikkamanāya.
(Pāli only)
-
108
थिनमिद्धपरियुट्ठितस्स पुरिसपुग्गलस्स विगतथिनमिद्धता होति परिक्कमनाय, उद्धतस्स पुरिसपुग्गलस्स अनुद्धच्चं होति परिक्कमनाय, विचिकिच्छिस्स पुरिसपुग्गलस्स तिण्णविचिकिच्छता होति परिक्कमनाय, कोधनस्स पुरिसपुग्गलस्स अक्कोधो होति परिक्कमनाय, उपनाहिस्स पुरिसपुग्गलस्स अनुपनाहो होति परिक्कमनाय, मक्खिस्स पुरिसपुग्गलस्स अमक्खो होति परिक्कमनाय, पळासिस्स पुरिसपुग्गलस्स अपळासो होति परिक्कमनाय, इस्सुकिस्स पुरिसपुग्गलस्स अनिस्सुकिता होति परिक्कमनाय, मच्छरिस्स पुरिसपुग्गलस्स अमच्छरियं होति परिक्कमनाय, सठस्स पुरिसपुग्गलस्स असाठेय्यं होति परिक्कमनाय, मायाविस्स पुरिसपुग्गलस्स अमाया होति परिक्कमनाय, थद्धस्स पुरिसपुग्गलस्स अत्थद्धियं होति परिक्कमनाय, अतिमानिस्स पुरिसपुग्गलस्स अनतिमानो होति परिक्कमनाय, दुब्बचस्स पुरिसपुग्गलस्स सोवचस्सता होति परिक्कमनाय, पापमित्तस्स पुरिसपुग्गलस्स कल्याणमित्तता होति परिक्कमनाय, पमत्तस्स पुरिसपुग्गलस्स अप्पमादो होति परिक्कमनाय, अस्सद्धस्स पुरिसपुग्गलस्स सद्धा होति परिक्कमनाय, अहिरिकस्स पुरिसपुग्गलस्स हिरी होति परिक्कमनाय, अनोत्तापिस्स पुरिसपुग्गलस्स ओत्तप्पं होति परिक्कमनाय, अप्पस्सुतस्स पुरिसपुग्गलस्स बाहुसच्चं होति परिक्कमनाय, कुसीतस्स पुरिसपुग्गलस्स वीरियारम्भो होति परिक्कमनाय, मुट्ठस्सतिस्स पुरिसपुग्गलस्स उपट्ठितस्सतिता होति परिक्कमनाय, दुप्पञ्ञस्स पुरिसपुग्गलस्स पञ्ञासम्पदा होति परिक्कमनाय, सन्दिट्ठिपरामासिआधानग्गाहिदुप्पटिनिस्सग्गिस्स पुरिसपुग्गलस्स असन्दिट्ठिपरामासिअनाधानग्गाहिसुप्पटिनिस्सग्गिता होति परिक्कमनाय।
Thinamiddhapariyuṭṭhitassa purisapuggalassa vigatathinamiddhatā hoti parikkamanāya, uddhatassa purisapuggalassa anuddhaccaṁ hoti parikkamanāya, vicikicchissa purisapuggalassa tiṇṇavicikicchatā hoti parikkamanāya, kodhanassa purisapuggalassa akkodho hoti parikkamanāya, upanāhissa purisapuggalassa anupanāho hoti parikkamanāya, makkhissa purisapuggalassa amakkho hoti parikkamanāya, paḷāsissa purisapuggalassa apaḷāso hoti parikkamanāya, issukissa purisapuggalassa anissukitā hoti parikkamanāya, maccharissa purisapuggalassa amacchariyaṁ hoti parikkamanāya, saṭhassa purisapuggalassa asāṭheyyaṁ hoti parikkamanāya, māyāvissa purisapuggalassa amāyā hoti parikkamanāya, thaddhassa purisapuggalassa atthaddhiyaṁ hoti parikkamanāya, atimānissa purisapuggalassa anatimāno hoti parikkamanāya, dubbacassa purisapuggalassa sovacassatā hoti parikkamanāya, pāpamittassa purisapuggalassa kalyāṇamittatā hoti parikkamanāya, pamattassa purisapuggalassa appamādo hoti parikkamanāya, assaddhassa purisapuggalassa saddhā hoti parikkamanāya, ahirikassa purisapuggalassa hirī hoti parikkamanāya, anottāpissa purisapuggalassa ottappaṁ hoti parikkamanāya, appassutassa purisapuggalassa bāhusaccaṁ hoti parikkamanāya, kusītassa purisapuggalassa vīriyārambho hoti parikkamanāya, muṭṭhassatissa purisapuggalassa upaṭṭhitassatitā hoti parikkamanāya, duppaññassa purisapuggalassa paññāsampadā hoti parikkamanāya, sandiṭṭhiparāmāsiādhānaggāhiduppaṭinissaggissa purisapuggalassa asandiṭṭhiparāmāsianādhānaggāhisuppaṭinissaggitā hoti parikkamanāya.
An individual who is attached to their own views, holding them tight, and refusing to let go, gets around it by not being attached to their own views, not holding them tight, but letting them go easily.
-
109
4. Uparibhāgapariyāya
-
110
सेय्यथापि, चुन्द, ये केचि अकुसला धम्मा सब्बे ते अधोभागङ्गमनीया, ये केचि कुसला धम्मा सब्बे ते उपरिभागङ्गमनीया;
Seyyathāpi, cunda, ye keci akusalā dhammā sabbe te adhobhāgaṅgamanīyā, ye keci kusalā dhammā sabbe te uparibhāgaṅgamanīyā;
Cunda, all unskillful qualities lead downwards, while all skillful qualities lead upwards.
-
111
एवमेव खो, चुन्द, विहिंसकस्स पुरिसपुग्गलस्स अविहिंसा होति उपरिभागाय, पाणातिपातिस्स पुरिसपुग्गलस्स पाणातिपाता वेरमणी होति उपरिभागाय …पे…
evameva kho, cunda, vihiṁsakassa purisapuggalassa avihiṁsā hoti uparibhāgāya, pāṇātipātissa purisapuggalassa pāṇātipātā veramaṇī hoti uparibhāgāya …pe…
In the same way, a cruel individual is led upwards by not being cruel. An individual who kills is led upwards by not killing …
-
112
सन्दिट्ठिपरामासिआधानग्गाहिदुप्पटिनिस्सग्गिस्स पुरिसपुग्गलस्स असन्दिट्ठिपरामासिअनाधानग्गाहिसुप्पटिनिस्सग्गिता होति उपरिभागाय।
sandiṭṭhiparāmāsiādhānaggāhiduppaṭinissaggissa purisapuggalassa asandiṭṭhiparāmāsianādhānaggāhisuppaṭinissaggitā hoti uparibhāgāya.
An individual who is attached to their own views, holding them tight, and refusing to let go, is led upwards by not being attached to their own views, not holding them tight, but letting them go easily.
-
113
5. Parinibbānapariyāya
-
114
सो वत, चुन्द, अत्तना पलिपपलिपन्नो परं पलिपपलिपन्नं उद्धरिस्सतीति नेतं ठानं विज्जति।
So vata, cunda, attanā palipapalipanno paraṁ palipapalipannaṁ uddharissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
If you’re sinking in the mud yourself, Cunda, it is quite impossible for you to pull out someone else who is sinking in the mud.
-
115
सो वत, चुन्द, अत्तना अपलिपपलिपन्नो परं पलिपपलिपन्नं उद्धरिस्सतीति ठानमेतं विज्जति।
So vata, cunda, attanā apalipapalipanno paraṁ palipapalipannaṁ uddharissatīti ṭhānametaṁ vijjati.
But if you’re not sinking in the mud yourself, it is quite possible for you to pull out someone else who is sinking in the mud.
-
116
सो वत, चुन्द, अत्तना अदन्तो अविनीतो अपरिनिब्बुतो परं दमेस्सति विनेस्सति परिनिब्बापेस्सतीति नेतं ठानं विज्जति।
So vata, cunda, attanā adanto avinīto aparinibbuto paraṁ damessati vinessati parinibbāpessatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.
If you’re not tamed, trained, and quenched yourself, it is quite impossible for you to help tame, train, and extinguish someone else.
-
117
सो वत, चुन्द, अत्तना दन्तो विनीतो परिनिब्बुतो परं दमेस्सति विनेस्सति परिनिब्बापेस्सतीति ठानमेतं विज्जति।
So vata, cunda, attanā danto vinīto parinibbuto paraṁ damessati vinessati parinibbāpessatīti ṭhānametaṁ vijjati.
But if you are tamed, trained, and quenched yourself, it is quite possible for you to help tame, train, and extinguish someone else.
-
118
एवमेव खो, चुन्द, विहिंसकस्स पुरिसपुग्गलस्स अविहिंसा होति परिनिब्बानाय, पाणातिपातिस्स पुरिसपुग्गलस्स पाणातिपाता वेरमणी होति परिनिब्बानाय।
Evameva kho, cunda, vihiṁsakassa purisapuggalassa avihiṁsā hoti parinibbānāya, pāṇātipātissa purisapuggalassa pāṇātipātā veramaṇī hoti parinibbānāya.
In the same way, a cruel individual extinguishes it by not being cruel. An individual who kills extinguishes it by not killing. …
-
119
अदिन्नादायिस्स पुरिसपुग्गलस्स अदिन्नादाना वेरमणी होति परिनिब्बानाय।
Adinnādāyissa purisapuggalassa adinnādānā veramaṇī hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
120
अब्रह्मचारिस्स पुरिसपुग्गलस्स अब्रह्मचरिया वेरमणी होति परिनिब्बानाय।
Abrahmacārissa purisapuggalassa abrahmacariyā veramaṇī hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
121
मुसावादिस्स पुरिसपुग्गलस्स मुसावादा वेरमणी होति परिनिब्बानाय।
Musāvādissa purisapuggalassa musāvādā veramaṇī hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
122
पिसुणवाचस्स पुरिसपुग्गलस्स पिसुणाय वाचाय वेरमणी होति परिनिब्बानाय।
Pisuṇavācassa purisapuggalassa pisuṇāya vācāya veramaṇī hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
123
फरुसवाचस्स पुरिसपुग्गलस्स फरुसाय वाचाय वेरमणी होति परिनिब्बानाय।
Pharusavācassa purisapuggalassa pharusāya vācāya veramaṇī hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
124
सम्फप्पलापिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्फप्पलापा वेरमणी होति परिनिब्बानाय।
Samphappalāpissa purisapuggalassa samphappalāpā veramaṇī hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
125
अभिज्झालुस्स पुरिसपुग्गलस्स अनभिज्झा होति परिनिब्बानाय।
Abhijjhālussa purisapuggalassa anabhijjhā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
126
ब्यापन्नचित्तस्स पुरिसपुग्गलस्स अब्यापादो होति परिनिब्बानाय।
Byāpannacittassa purisapuggalassa abyāpādo hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
127
मिच्छादिट्ठिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मादिट्ठि होति परिनिब्बानाय।
Micchādiṭṭhissa purisapuggalassa sammādiṭṭhi hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
128
मिच्छासङ्कप्पस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मासङ्कप्पो होति परिनिब्बानाय।
Micchāsaṅkappassa purisapuggalassa sammāsaṅkappo hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
129
मिच्छावाचस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मावाचा होति परिनिब्बानाय।
Micchāvācassa purisapuggalassa sammāvācā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
130
मिच्छाकम्मन्तस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्माकम्मन्तो होति परिनिब्बानाय।
Micchākammantassa purisapuggalassa sammākammanto hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
131
मिच्छाआजीवस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्माआजीवो होति परिनिब्बानाय।
Micchāājīvassa purisapuggalassa sammāājīvo hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
132
मिच्छावायामस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मावायामो होति परिनिब्बानाय।
Micchāvāyāmassa purisapuggalassa sammāvāyāmo hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
133
मिच्छासतिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मासति होति परिनिब्बानाय।
Micchāsatissa purisapuggalassa sammāsati hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
134
मिच्छासमाधिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्मासमाधि होति परिनिब्बानाय।
Micchāsamādhissa purisapuggalassa sammāsamādhi hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
135
मिच्छाञाणिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्माञाणं होति परिनिब्बानाय।
Micchāñāṇissa purisapuggalassa sammāñāṇaṁ hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
136
मिच्छाविमुत्तिस्स पुरिसपुग्गलस्स सम्माविमुत्ति होति परिनिब्बानाय।
Micchāvimuttissa purisapuggalassa sammāvimutti hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
137
थिनमिद्धपरियुट्ठितस्स पुरिसपुग्गलस्स विगतथिनमिद्धता होति परिनिब्बानाय।
Thinamiddhapariyuṭṭhitassa purisapuggalassa vigatathinamiddhatā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
138
उद्धतस्स पुरिसपुग्गलस्स अनुद्धच्चं होति परिनिब्बानाय।
Uddhatassa purisapuggalassa anuddhaccaṁ hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
139
विचिकिच्छिस्स पुरिसपुग्गलस्स तिण्णविचिकिच्छता होति परिनिब्बानाय।
Vicikicchissa purisapuggalassa tiṇṇavicikicchatā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
140
कोधनस्स पुरिसपुग्गलस्स अक्कोधो होति परिनिब्बानाय।
Kodhanassa purisapuggalassa akkodho hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
141
उपनाहिस्स पुरिसपुग्गलस्स अनुपनाहो होति परिनिब्बानाय।
Upanāhissa purisapuggalassa anupanāho hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
142
मक्खिस्स पुरिसपुग्गलस्स अमक्खो होति परिनिब्बानाय।
Makkhissa purisapuggalassa amakkho hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
143
पळासिस्स पुरिसपुग्गलस्स अपळासो होति परिनिब्बानाय।
Paḷāsissa purisapuggalassa apaḷāso hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
144
इस्सुकिस्स पुरिसपुग्गलस्स अनिस्सुकिता होति परिनिब्बानाय।
Issukissa purisapuggalassa anissukitā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
145
मच्छरिस्स पुरिसपुग्गलस्स अमच्छरियं होति परिनिब्बानाय।
Maccharissa purisapuggalassa amacchariyaṁ hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
146
सठस्स पुरिसपुग्गलस्स असाठेय्यं होति परिनिब्बानाय।
Saṭhassa purisapuggalassa asāṭheyyaṁ hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
147
मायाविस्स पुरिसपुग्गलस्स अमाया होति परिनिब्बानाय।
Māyāvissa purisapuggalassa amāyā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
148
थद्धस्स पुरिसपुग्गलस्स अत्थद्धियं होति परिनिब्बानाय।
Thaddhassa purisapuggalassa atthaddhiyaṁ hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
149
अतिमानिस्स पुरिसपुग्गलस्स अनतिमानो होति परिनिब्बानाय।
Atimānissa purisapuggalassa anatimāno hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
150
दुब्बचस्स पुरिसपुग्गलस्स सोवचस्सता होति परिनिब्बानाय।
Dubbacassa purisapuggalassa sovacassatā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
151
पापमित्तस्स पुरिसपुग्गलस्स कल्याणमित्तता होति परिनिब्बानाय।
Pāpamittassa purisapuggalassa kalyāṇamittatā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
152
पमत्तस्स पुरिसपुग्गलस्स अप्पमादो होति परिनिब्बानाय।
Pamattassa purisapuggalassa appamādo hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
153
अस्सद्धस्स पुरिसपुग्गलस्स सद्धा होति परिनिब्बानाय।
Assaddhassa purisapuggalassa saddhā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
154
अहिरिकस्स पुरिसपुग्गलस्स हिरी होति परिनिब्बानाय।
Ahirikassa purisapuggalassa hirī hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
155
अनोत्तापिस्स पुरिसपुग्गलस्स ओत्तप्पं होति परिनिब्बानाय।
Anottāpissa purisapuggalassa ottappaṁ hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
156
अप्पस्सुतस्स पुरिसपुग्गलस्स बाहुसच्चं होति परिनिब्बानाय।
Appassutassa purisapuggalassa bāhusaccaṁ hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
157
कुसीतस्स पुरिसपुग्गलस्स वीरियारम्भो होति परिनिब्बानाय।
Kusītassa purisapuggalassa vīriyārambho hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
158
मुट्ठस्सतिस्स पुरिसपुग्गलस्स उपट्ठितस्सतिता होति परिनिब्बानाय।
Muṭṭhassatissa purisapuggalassa upaṭṭhitassatitā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
159
दुप्पञ्ञस्स पुरिसपुग्गलस्स पञ्ञासम्पदा होति परिनिब्बानाय।
Duppaññassa purisapuggalassa paññāsampadā hoti parinibbānāya.
(Pāli only)
-
160
सन्दिट्ठिपरामासिआधानग्गाहिदुप्पटिनिस्सग्गिस्स पुरिसपुग्गलस्स असन्दिट्ठिपरामासिअनाधानग्गाहिसुप्पटिनिस्सग्गिता होति परिनिब्बानाय।
Sandiṭṭhiparāmāsiādhānaggāhiduppaṭinissaggissa purisapuggalassa asandiṭṭhiparāmāsianādhānaggāhisuppaṭinissaggitā hoti parinibbānāya.
An individual who is attached to their own views, holding them tight, and refusing to let go, extinguishes it by not being attached to their own views, not holding them tight, but letting them go easily.
-
161
इति खो, चुन्द, देसितो मया सल्लेखपरियायो, देसितो चित्तुप्पादपरियायो, देसितो परिक्कमनपरियायो, देसितो उपरिभागपरियायो, देसितो परिनिब्बानपरियायो।
Iti kho, cunda, desito mayā sallekhapariyāyo, desito cittuppādapariyāyo, desito parikkamanapariyāyo, desito uparibhāgapariyāyo, desito parinibbānapariyāyo.
So, Cunda, I’ve taught the expositions by way of self-effacement, arising of thought, bypassing, going up, and extinguishing.
- 162
-
163
एतानि, चुन्द, रुक्खमूलानि, एतानि सुञ्ञागारानि, झायथ, चुन्द, मा पमादत्थ, मा पच्छाविप्पटिसारिनो अहुवत्थ—अयं खो अम्हाकं अनुसासनी”ति।
Etāni, cunda, rukkhamūlāni, etāni suññāgārāni, jhāyatha, cunda, mā pamādattha, mā pacchāvippaṭisārino ahuvattha—ayaṁ kho amhākaṁ anusāsanī”ti.
Here are these roots of trees, and here are these empty huts. Practice absorption, Cunda! Don’t be negligent! Don’t regret it later! This is my instruction.”
- 164
- 165
- 166
- 167
-
168
Sallekho nāma suttanto,
- 169
-
170
Sallekhasuttaṁ niṭṭhitaṁ aṭṭhamaṁ.
(Pāli only)
Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.