Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon
The Guide 5 नेत्तिप्पकरण 5
Chapter: 12345678910111213141516171819202122232425262728293031323334353637
Vicayahāravibhaṅga
Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary. There is no free English translation of this book, so it is shown in Pāli only.
Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245246247248249250251252253254255256257258259260261262263264265266267268269270271272273274275276277 · Show pronunciation
-
1
Netti
-
2
Paṭiniddesavāra
-
3
विभङ्ग 2
Vibhaṅga 2
-
4
Vicayahāravibhaṅga
- 5
-
6
“यं पुच्छितञ्च विस्सज्जितञ्चा”ति गाथा, अयं विचयो हारो।
“Yaṁ pucchitañca vissajjitañcā”ti gāthā, ayaṁ vicayo hāro.
(Pāli only)
- 7
-
8
पदं विचिनति, पञ्हं विचिनति, विसज्जनं विचिनति, पुब्बापरं विचिनति, अस्सादं विचिनति, आदीनवं विचिनति, निस्सरणं विचिनति, फलं विचिनति, उपायं विचिनति, आणत्तिं विचिनति, अनुगीतिं विचिनति, सब्बे नव सुत्तन्ते विचिनति।
Padaṁ vicinati, pañhaṁ vicinati, visajjanaṁ vicinati, pubbāparaṁ vicinati, assādaṁ vicinati, ādīnavaṁ vicinati, nissaraṇaṁ vicinati, phalaṁ vicinati, upāyaṁ vicinati, āṇattiṁ vicinati, anugītiṁ vicinati, sabbe nava suttante vicinati.
(Pāli only)
- 9
- 10
-
11
(iccāyasmā ajito)
(Pāli only)
-
12
Kenassu nappakāsati;
(Pāli only)
-
13
Kissābhilepanaṁ brūsi,
(Pāli only)
-
14
Kiṁ su tassa mahabbhayan”ti.
(Pāli only)
- 15
-
16
Kasmā?
(Pāli only)
-
17
Ekavatthupariggahā, evañhi āha—
(Pāli only)
-
18
“केनस्सु निवुतो लोको”ति लोकाधिट्ठानं पुच्छति, “केनस्सु नप्पकासती”ति लोकस्स अप्पकासनं पुच्छति, “किस्साभिलेपनं ब्रूसी”ति लोकस्स अभिलेपनं पुच्छति, “किंसु तस्स महब्भयन्”ति तस्सेव लोकस्स महाभयं पुच्छति।
“kenassu nivuto loko”ti lokādhiṭṭhānaṁ pucchati, “kenassu nappakāsatī”ti lokassa appakāsanaṁ pucchati, “kissābhilepanaṁ brūsī”ti lokassa abhilepanaṁ pucchati, “kiṁsu tassa mahabbhayan”ti tasseva lokassa mahābhayaṁ pucchati.
(Pāli only)
-
19
लोको तिविधो किलेसलोको भवलोको इन्द्रियलोको।
Loko tividho kilesaloko bhavaloko indriyaloko.
(Pāli only)
- 20
- 21
- 22
-
23
Vivicchā pamādā nappakāsati;
(Pāli only)
-
24
Jappābhilepanaṁ brūmi,
(Pāli only)
-
25
Dukkhamassa mahabbhayan”ti.
(Pāli only)
- 26
- 27
- 28
-
29
यथाह भगवा “सब्बसत्तानं, भिक्खवे, सब्बपाणानं सब्बभूतानं परियायतो एकमेव नीवरणं वदामि यदिदं अविज्जा, अविज्जानीवरणा हि सब्बे सत्ता।
Yathāha bhagavā “sabbasattānaṁ, bhikkhave, sabbapāṇānaṁ sabbabhūtānaṁ pariyāyato ekameva nīvaraṇaṁ vadāmi yadidaṁ avijjā, avijjānīvaraṇā hi sabbe sattā.
(Pāli only)
- 30
- 31
-
32
“केनस्सु नप्पकासती”ति पञ्हे “विविच्छा पमादा नप्पकासती”ति विसज्जना।
“Kenassu nappakāsatī”ti pañhe “vivicchā pamādā nappakāsatī”ti visajjanā.
(Pāli only)
- 33
-
34
विविच्छा नाम वुच्चति विचिकिच्छा।
Vivicchā nāma vuccati vicikicchā.
(Pāli only)
-
35
सो विचिकिच्छन्तो नाभिसद्दहति, न अभिसद्दहन्तो वीरियं नारभति अकुसलानं धम्मानं पहानाय कुसलानं धम्मानं सच्छिकिरियाय।
So vicikicchanto nābhisaddahati, na abhisaddahanto vīriyaṁ nārabhati akusalānaṁ dhammānaṁ pahānāya kusalānaṁ dhammānaṁ sacchikiriyāya.
(Pāli only)
-
36
सो इधप्पमादमनुयुत्तो विहरति पमत्तो, सुक्के धम्मे न उप्पादियति, तस्स ते अनुप्पादियमाना नप्पकासन्ति, यथाह भगवा—
So idhappamādamanuyutto viharati pamatto, sukke dhamme na uppādiyati, tassa te anuppādiyamānā nappakāsanti, yathāha bhagavā—
(Pāli only)
- 37
- 38
-
39
Asantettha na dissanti,
(Pāli only)
- 40
- 41
- 42
- 43
-
44
“किस्साभिलेपनं ब्रूसी”ति पञ्हे “जप्पाभिलेपनं ब्रूमी”ति विसज्जना।
“Kissābhilepanaṁ brūsī”ti pañhe “jappābhilepanaṁ brūmī”ti visajjanā.
(Pāli only)
- 45
-
46
Sā kathaṁ abhilimpati?
(Pāli only)
- 47
- 48
- 49
- 50
- 51
- 52
-
53
“किं सु तस्स महब्भयन्”ति पञ्हे “दुक्खमस्स महब्भयन्”ति विसज्जना।
“Kiṁ su tassa mahabbhayan”ti pañhe “dukkhamassa mahabbhayan”ti visajjanā.
(Pāli only)
- 54
-
55
kāyikañca cetasikañca.
(Pāli only)
- 56
- 57
- 58
-
59
दुक्खदुक्खता सङ्खारदुक्खता विपरिणामदुक्खता।
dukkhadukkhatā saṅkhāradukkhatā vipariṇāmadukkhatā.
(Pāli only)
- 60
-
61
Tathā vipariṇāmadukkhatāya.
(Pāli only)
- 62
-
63
होन्ति लोके अप्पाबाधापि दीघायुकापि।
Honti loke appābādhāpi dīghāyukāpi.
(Pāli only)
-
64
सङ्खारदुक्खताय पन लोको अनुपादिसेसाय निब्बानधातुया मुच्चति, तस्मा सङ्खारदुक्खता दुक्खं लोकस्साति कत्वा दुक्खमस्स महब्भयन्ति।
Saṅkhāradukkhatāya pana loko anupādisesāya nibbānadhātuyā muccati, tasmā saṅkhāradukkhatā dukkhaṁ lokassāti katvā dukkhamassa mahabbhayanti.
(Pāli only)
- 65
- 66
- 67
-
68
(iccāyasmā ajito)
(Pāli only)
- 69
- 70
- 71
-
72
इमानि चत्तारि पदानि पुच्छितानि।
Imāni cattāri padāni pucchitāni.
(Pāli only)
- 73
-
74
Kasmā?
(Pāli only)
-
75
Ime hi batvādhivacanena pucchitā.
(Pāli only)
-
76
एवं समापन्नस्स लोकस्स एवं सङ्किलिट्ठस्स किं लोकस्स वोदानं वुट्ठानमिति, एवञ्हि आह।
Evaṁ samāpannassa lokassa evaṁ saṅkiliṭṭhassa kiṁ lokassa vodānaṁ vuṭṭhānamiti, evañhi āha.
(Pāli only)
-
77
<ब्>सवन्ति सब्बधि सोता</ब्>ति असमाहितस्स सवन्ति अभिज्झाब्यापादप्पमादबहुलस्स।
<b>Savanti sabbadhi sotā</b>ti asamāhitassa savanti abhijjhābyāpādappamādabahulassa.
(Pāli only)
- 78
-
79
तस्सेवं असमाहितस्स छसु आयतनेसु तण्हा सवन्ति रूपतण्हा सद्दतण्हा गन्धतण्हा रसतण्हा फोट्ठब्बतण्हा धम्मतण्हा, यथाह भगवा—
Tassevaṁ asamāhitassa chasu āyatanesu taṇhā savanti rūpataṇhā saddataṇhā gandhataṇhā rasataṇhā phoṭṭhabbataṇhā dhammataṇhā, yathāha bhagavā—
(Pāli only)
- 80
-
81
चक्खु सवति मनापिकेसु रूपेसु, अमनापिकेसु पटिहञ्ञतीति।
Cakkhu savati manāpikesu rūpesu, amanāpikesu paṭihaññatīti.
(Pāli only)
- 82
-
83
घानं …
ghānaṁ …
(Pāli only)
-
84
जिव्हा …
jivhā …
(Pāli only)
-
85
कायो …
kāyo …
(Pāli only)
-
86
मनो सवति मनापिकेसु धम्मेसु अमनापिकेसु पटिहञ्ञतीति।
mano savati manāpikesu dhammesu amanāpikesu paṭihaññatīti.
(Pāli only)
- 87
- 88
-
89
“सोतानं किं निवारणन्”ति परियुट्ठानविघातं पुच्छति, इदं वोदानं।
“Sotānaṁ kiṁ nivāraṇan”ti pariyuṭṭhānavighātaṁ pucchati, idaṁ vodānaṁ.
(Pāli only)
-
90
“सोतानं संवरं ब्रूहि, केन सोता पिधीयरे”ति अनुसयसमुग्घातं पुच्छति, इदं वुट्ठानं।
“Sotānaṁ saṁvaraṁ brūhi, kena sotā pidhīyare”ti anusayasamugghātaṁ pucchati, idaṁ vuṭṭhānaṁ.
(Pāli only)
- 91
- 92
- 93
- 94
- 95
-
96
Paññāyete pidhīyare”ti.
(Pāli only)
- 97
-
98
घानं …
ghānaṁ …
(Pāli only)
-
99
जिव्हा …
jivhā …
(Pāli only)
-
100
कायो …
kāyo …
(Pāli only)
-
101
मनो नाविञ्छति मनापिकेसु धम्मेसु, अमनापिकेसु न पटिहञ्ञति।
mano nāviñchati manāpikesu dhammesu, amanāpikesu na paṭihaññati.
(Pāli only)
- 102
-
103
Saṁvutanivāritattā indriyānaṁ.
(Pāli only)
-
104
Kena te saṁvutanivāritā?
(Pāli only)
-
105
Satiārakkhena.
(Pāli only)
- 106
-
107
“sati tesaṁ nivāraṇan”ti.
(Pāli only)
- 108
- 109
-
110
तं यथा खन्धवन्तस्स रुक्खस्स अनवसेसमूलुद्धरणे कते पुप्फफलपल्लवङ्कुरसन्तति समुच्छिन्ना भवति।
Taṁ yathā khandhavantassa rukkhassa anavasesamūluddharaṇe kate pupphaphalapallavaṅkurasantati samucchinnā bhavati.
(Pāli only)
-
111
एवं अनुसयेसु पहीनेसु परियुट्ठानसन्तति समुच्छिन्ना भवति पिदहिता पटिच्छन्ना।
Evaṁ anusayesu pahīnesu pariyuṭṭhānasantati samucchinnā bhavati pidahitā paṭicchannā.
(Pāli only)
-
112
Kena?
(Pāli only)
-
113
Paññāya.
(Pāli only)
-
114
तेनाह भगवा “पञ्ञायेते पिधीयरे”ति।
Tenāha bhagavā “paññāyete pidhīyare”ti.
(Pāli only)
- 115
-
116
(iccāyasmā ajito)
(Pāli only)
- 117
- 118
-
119
Katthetaṁ uparujjhatī”ti.
(Pāli only)
- 120
- 121
- 122
-
123
asesaṁ uparujjhati;
(Pāli only)
-
124
Viññāṇassa nirodhena,
(Pāli only)
-
125
etthetaṁ uparujjhatī”ti.
(Pāli only)
- 126
- 127
-
128
Anupādisesaṁ nibbānadhātuṁ.
(Pāli only)
- 129
-
130
तत्थ समुदयो द्वीसु भूमीसु पहीयति दस्सनभूमिया च भावनाभूमिया च।
Tattha samudayo dvīsu bhūmīsu pahīyati dassanabhūmiyā ca bhāvanābhūmiyā ca.
(Pāli only)
-
131
दस्सनेन तीणि संयोजनानि पहीयन्ति सक्कायदिट्ठि विचिकिच्छा सीलब्बतपरामासो, भावनाय सत्त संयोजनानि पहीयन्ति कामच्छन्दो ब्यापादो रूपरागो अरूपरागो मानो उद्धच्चं अविज्जावसेसा।
Dassanena tīṇi saṁyojanāni pahīyanti sakkāyadiṭṭhi vicikicchā sīlabbataparāmāso, bhāvanāya satta saṁyojanāni pahīyanti kāmacchando byāpādo rūparāgo arūparāgo māno uddhaccaṁ avijjāvasesā.
(Pāli only)
-
132
तेधातुके इमानि दस संयोजनानि पञ्चोरम्भागियानि पञ्चुद्धम्भागियानि।
Tedhātuke imāni dasa saṁyojanāni pañcorambhāgiyāni pañcuddhambhāgiyāni.
(Pāli only)
-
133
तत्थ तीणि संयोजनानि सक्कायदिट्ठि विचिकिच्छा सीलब्बतपरामासो अनञ्ञातञ्ञस्सामीतिन्द्रियं अधिट्ठाय निरुज्झन्ति।
Tattha tīṇi saṁyojanāni sakkāyadiṭṭhi vicikicchā sīlabbataparāmāso anaññātaññassāmītindriyaṁ adhiṭṭhāya nirujjhanti.
(Pāli only)
-
134
सत्त संयोजनानि कामच्छन्दो ब्यापादो रूपरागो अरूपरागो मानो उद्धच्चं अविज्जावसेसा अञ्ञिन्द्रियं अधिट्ठाय निरुज्झन्ति।
Satta saṁyojanāni kāmacchando byāpādo rūparāgo arūparāgo māno uddhaccaṁ avijjāvasesā aññindriyaṁ adhiṭṭhāya nirujjhanti.
(Pāli only)
- 135
- 136
-
137
इमानि द्वे ञाणानि अञ्ञाताविन्द्रियं।
Imāni dve ñāṇāni aññātāvindriyaṁ.
(Pāli only)
-
138
तत्थ यञ्च अनञ्ञातञ्ञस्सामीतिन्द्रियं यञ्च अञ्ञिन्द्रियं, इमानि अग्गफलं अरहत्तं पापुणन्तस्स निरुज्झन्ति, तत्थ यञ्च खये ञाणं यञ्च अनुप्पादे ञाणं, इमानि द्वे ञाणानि एकपञ्ञा।
Tattha yañca anaññātaññassāmītindriyaṁ yañca aññindriyaṁ, imāni aggaphalaṁ arahattaṁ pāpuṇantassa nirujjhanti, tattha yañca khaye ñāṇaṁ yañca anuppāde ñāṇaṁ, imāni dve ñāṇāni ekapaññā.
(Pāli only)
-
139
अपि च आरम्मणसङ्केतेन द्वे नामानि लब्भन्ति, “खीणा मे जाती”ति पजानन्तस्स खये ञाणन्ति नामं लभति, “नापरं इत्थत्ताया”ति पजानन्तस्स अनुप्पादे ञाणन्ति नामं लभति।
Api ca ārammaṇasaṅketena dve nāmāni labbhanti, “khīṇā me jātī”ti pajānantassa khaye ñāṇanti nāmaṁ labhati, “nāparaṁ itthattāyā”ti pajānantassa anuppāde ñāṇanti nāmaṁ labhati.
(Pāli only)
-
140
सा पजाननट्ठेन पञ्ञा, यथादिट्ठं अपिलापनट्ठेन सति।
Sā pajānanaṭṭhena paññā, yathādiṭṭhaṁ apilāpanaṭṭhena sati.
(Pāli only)
-
141
तत्थ ये पञ्चुपादानक्खन्धा, इदं नामरूपं।
Tattha ye pañcupādānakkhandhā, idaṁ nāmarūpaṁ.
(Pāli only)
- 142
-
143
यानि पञ्चिन्द्रियानि रूपानि, इदं रूपं।
Yāni pañcindriyāni rūpāni, idaṁ rūpaṁ.
(Pāli only)
- 144
- 145
- 146
- 147
-
148
katthetaṁ uparujjhatī”ti.
(Pāli only)
-
149
तत्थ सति च पञ्ञा च चत्तारि इन्द्रियानि, सति द्वे इन्द्रियानि सतिन्द्रियञ्च समाधिन्द्रियञ्च, पञ्ञा द्वे इन्द्रियानि पञ्ञिन्द्रियञ्च वीरियिन्द्रियञ्च।
Tattha sati ca paññā ca cattāri indriyāni, sati dve indriyāni satindriyañca samādhindriyañca, paññā dve indriyāni paññindriyañca vīriyindriyañca.
(Pāli only)
-
150
या इमेसु चतूसु इन्द्रियेसु सद्दहना ओकप्पना, इदं सद्धिन्द्रियं।
Yā imesu catūsu indriyesu saddahanā okappanā, idaṁ saddhindriyaṁ.
(Pāli only)
-
151
तत्थ या सद्धाधिपतेय्या चित्तेकग्गता, अयं छन्दसमाधि।
Tattha yā saddhādhipateyyā cittekaggatā, ayaṁ chandasamādhi.
(Pāli only)
-
152
समाहिते चित्ते किलेसानं विक्खम्भनताय पटिसङ्खानबलेन वा भावनाबलेन वा, इदं पहानं।
Samāhite citte kilesānaṁ vikkhambhanatāya paṭisaṅkhānabalena vā bhāvanābalena vā, idaṁ pahānaṁ.
(Pāli only)
-
153
तत्थ ये अस्सासपस्सासा वितक्कविचारा सञ्ञावेदयिता सरसङ्कप्पा, इमे सङ्खारा।
Tattha ye assāsapassāsā vitakkavicārā saññāvedayitā sarasaṅkappā, ime saṅkhārā.
(Pāli only)
-
154
इति पुरिमको च छन्दसमाधि, किलेसविक्खम्भनताय च पहानं इमे च सङ्खारा, तदुभयं छन्दसमाधिप्पधानसङ्खारसमन्नागतं इद्धिपादं भावेति विवेकनिस्सितं विरागनिस्सितं निरोधनिस्सितं वोस्सग्गपरिणामिं।
Iti purimako ca chandasamādhi, kilesavikkhambhanatāya ca pahānaṁ ime ca saṅkhārā, tadubhayaṁ chandasamādhippadhānasaṅkhārasamannāgataṁ iddhipādaṁ bhāveti vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ.
(Pāli only)
-
155
तत्थ या वीरियाधिपतेय्या चित्तेकग्गता, अयं वीरियसमाधि …पे…
Tattha yā vīriyādhipateyyā cittekaggatā, ayaṁ vīriyasamādhi …pe…
(Pāli only)
-
156
तत्थ या चित्ताधिपतेय्या चित्तेकग्गता, अयं चित्तसमाधि …पे…
tattha yā cittādhipateyyā cittekaggatā, ayaṁ cittasamādhi …pe…
(Pāli only)
-
157
तत्थ या वीमंसाधिपतेय्या चित्तेकग्गता, अयं वीमंसासमाधि।
tattha yā vīmaṁsādhipateyyā cittekaggatā, ayaṁ vīmaṁsāsamādhi.
(Pāli only)
-
158
समाहिते चित्ते किलेसानं विक्खम्भनताय पटिसङ्खानबलेन वा भावनाबलेन वा, इदं पहानं।
Samāhite citte kilesānaṁ vikkhambhanatāya paṭisaṅkhānabalena vā bhāvanābalena vā, idaṁ pahānaṁ.
(Pāli only)
-
159
तत्थ ये अस्सासपस्सासा वितक्कविचारा सञ्ञावेदयिता सरसङ्कप्पा, इमे सङ्खारा।
Tattha ye assāsapassāsā vitakkavicārā saññāvedayitā sarasaṅkappā, ime saṅkhārā.
(Pāli only)
-
160
इति पुरिमको च वीमंसासमाधि, किलेसविक्खम्भनताय च पहानं इमे च सङ्खारा, तदुभयं वीमंसासमाधिप्पधानसङ्खारसमन्नागतं इद्धिपादं भावेति विवेकनिस्सितं विरागनिस्सितं निरोधनिस्सितं वोस्सग्गपरिणामिं।
Iti purimako ca vīmaṁsāsamādhi, kilesavikkhambhanatāya ca pahānaṁ ime ca saṅkhārā, tadubhayaṁ vīmaṁsāsamādhippadhānasaṅkhārasamannāgataṁ iddhipādaṁ bhāveti vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ.
(Pāli only)
-
161
सब्बो समाधि ञाणमूलको ञाणपुब्बङ्गमो ञाणानुपरिवत्ति।
Sabbo samādhi ñāṇamūlako ñāṇapubbaṅgamo ñāṇānuparivatti.
(Pāli only)
- 162
- 163
- 164
- 165
- 166
-
167
पञ्चिन्द्रियानि कुसलानि चित्तसहभूनि चित्ते उप्पज्जमाने उप्पज्जन्ति, चित्ते निरुज्झमाने निरुज्झन्ति।
Pañcindriyāni kusalāni cittasahabhūni citte uppajjamāne uppajjanti, citte nirujjhamāne nirujjhanti.
(Pāli only)
-
168
नामरूपञ्च विञ्ञाणहेतुकं विञ्ञाणपच्चया निब्बत्तं, तस्स मग्गेन हेतु उपच्छिन्नो, विञ्ञाणं अनाहारं अनभिनन्दितं अप्पटिसन्धिकं तं निरुज्झति।
Nāmarūpañca viññāṇahetukaṁ viññāṇapaccayā nibbattaṁ, tassa maggena hetu upacchinno, viññāṇaṁ anāhāraṁ anabhinanditaṁ appaṭisandhikaṁ taṁ nirujjhati.
(Pāli only)
- 169
-
170
एवं विञ्ञाणस्स निरोधा पञ्ञा च सति च नामरूपञ्च निरुज्झति।
Evaṁ viññāṇassa nirodhā paññā ca sati ca nāmarūpañca nirujjhati.
(Pāli only)
- 171
- 172
- 173
- 174
-
175
asesaṁ uparujjhati;
(Pāli only)
-
176
Viññāṇassa nirodhena,
(Pāli only)
-
177
etthetaṁ uparujjhatī”ti.
(Pāli only)
-
178
“Ye ca saṅkhātadhammāse,
(Pāli only)
-
179
(iccāyasmā ajito)
(Pāli only)
- 180
- 181
-
182
Puṭṭho pabrūhi mārisā”ti.
(Pāli only)
- 183
-
184
Kissa?
(Pāli only)
-
185
सेखासेखविपस्सनापुब्बङ्गमप्पहानयोगेन, एवञ्हि आह।
Sekhāsekhavipassanāpubbaṅgamappahānayogena, evañhi āha.
(Pāli only)
-
186
“ये च सङ्खातधम्मासे”ति अरहत्तं पुच्छति, “ये च सेक्खा पुथू इधा”ति सेखं पुच्छति, “तेसं मे निपको इरियं, पुट्ठो पब्रूहि मारिसा”ति विपस्सनापुब्बङ्गमं पहानं पुच्छति।
“Ye ca saṅkhātadhammāse”ti arahattaṁ pucchati, “ye ca sekkhā puthū idhā”ti sekhaṁ pucchati, “tesaṁ me nipako iriyaṁ, puṭṭho pabrūhi mārisā”ti vipassanāpubbaṅgamaṁ pahānaṁ pucchati.
(Pāli only)
- 187
-
188
“Kāmesu nābhigijjheyya,
(Pāli only)
- 189
-
190
Manasānāvilo siyā;
(Pāli only)
-
191
Kusalo sabbadhammānaṁ,
(Pāli only)
-
192
Sato bhikkhu paribbaje”ti.
(Pāli only)
-
193
भगवतो सब्बं कायकम्मं ञाणपुब्बङ्गमं ञाणानुपरिवत्ति, सब्बं वचीकम्मं ञाणपुब्बङ्गमं ञाणानुपरिवत्ति, सब्बं मनोकम्मं ञाणपुब्बङ्गमं ञाणानुपरिवत्ति।
Bhagavato sabbaṁ kāyakammaṁ ñāṇapubbaṅgamaṁ ñāṇānuparivatti, sabbaṁ vacīkammaṁ ñāṇapubbaṅgamaṁ ñāṇānuparivatti, sabbaṁ manokammaṁ ñāṇapubbaṅgamaṁ ñāṇānuparivatti.
(Pāli only)
-
194
अतीते अंसे अप्पटिहतञाणदस्सनं, अनागते अंसे अप्पटिहतञाणदस्सनं, पच्चुप्पन्ने अंसे अप्पटिहतञाणदस्सनं।
Atīte aṁse appaṭihatañāṇadassanaṁ, anāgate aṁse appaṭihatañāṇadassanaṁ, paccuppanne aṁse appaṭihatañāṇadassanaṁ.
(Pāli only)
-
195
Ko ca ñāṇadassanassa paṭighāto?
(Pāli only)
- 196
-
197
यथा इध पुरिसो तारकरूपानि पस्सेय्य, नो च गणनसङ्केतेन जानेय्य, अयं ञाणदस्सनस्स पटिघातो।
Yathā idha puriso tārakarūpāni passeyya, no ca gaṇanasaṅketena jāneyya, ayaṁ ñāṇadassanassa paṭighāto.
(Pāli only)
-
198
भगवतो पन अप्पटिहतञाणदस्सनं, अनावरणञाणदस्सना हि बुद्धा भगवन्तो।
Bhagavato pana appaṭihatañāṇadassanaṁ, anāvaraṇañāṇadassanā hi buddhā bhagavanto.
(Pāli only)
- 199
- 200
-
201
“kāmesu nābhigijjheyyā”ti.
(Pāli only)
-
202
“मनसानाविलो सिया”ति परियुट्ठानविघातं आह।
“Manasānāvilo siyā”ti pariyuṭṭhānavighātaṁ āha.
(Pāli only)
-
203
तथा हि सेखो अभिगिज्झन्तो असमुप्पन्नञ्च किलेसं उप्पादेति, उप्पन्नञ्च किलेसं फातिं करोति।
Tathā hi sekho abhigijjhanto asamuppannañca kilesaṁ uppādeti, uppannañca kilesaṁ phātiṁ karoti.
(Pāli only)
-
204
यो पन अनाविलसङ्कप्पो अनभिगिज्झन्तो वायमति, सो अनुप्पन्नानं पापकानं अकुसलानं धम्मानं अनुप्पादाय छन्दं जनेति वायमति वीरियं आरभति चित्तं पग्गण्हाति पदहति।
Yo pana anāvilasaṅkappo anabhigijjhanto vāyamati, so anuppannānaṁ pāpakānaṁ akusalānaṁ dhammānaṁ anuppādāya chandaṁ janeti vāyamati vīriyaṁ ārabhati cittaṁ paggaṇhāti padahati.
(Pāli only)
- 205
- 206
-
207
सो उप्पन्नानं कुसलानं धम्मानं ठितिया असम्मोसाय भिय्योभावाय वेपुल्लाय भावनाय पारिपूरिया छन्दं जनेति वायमति वीरियं आरभति चित्तं पग्गण्हाति पदहति।
So uppannānaṁ kusalānaṁ dhammānaṁ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṁ janeti vāyamati vīriyaṁ ārabhati cittaṁ paggaṇhāti padahati.
(Pāli only)
-
208
कतमे अनुप्पन्ना पापका अकुसला धम्मा?
Katame anuppannā pāpakā akusalā dhammā?
(Pāli only)
-
209
कामवितक्को ब्यापादवितक्को विहिंसावितक्को, इमे अनुप्पन्ना पापका अकुसला धम्मा।
Kāmavitakko byāpādavitakko vihiṁsāvitakko, ime anuppannā pāpakā akusalā dhammā.
(Pāli only)
- 210
- 211
-
212
Katame anuppannā kusalā dhammā?
(Pāli only)
-
213
यानि सोतापन्नस्स इन्द्रियानि, इमे अनुप्पन्ना कुसला धम्मा।
Yāni sotāpannassa indriyāni, ime anuppannā kusalā dhammā.
(Pāli only)
- 214
- 215
-
216
येन कामवितक्कं वारेति, इदं सतिन्द्रियं।
Yena kāmavitakkaṁ vāreti, idaṁ satindriyaṁ.
(Pāli only)
-
217
येन ब्यापादवितक्कं वारेति, इदं समाधिन्द्रियं।
Yena byāpādavitakkaṁ vāreti, idaṁ samādhindriyaṁ.
(Pāli only)
-
218
येन विहिंसावितक्कं वारेति, इदं वीरियिन्द्रियं।
Yena vihiṁsāvitakkaṁ vāreti, idaṁ vīriyindriyaṁ.
(Pāli only)
-
219
येन उप्पन्नुप्पन्ने पापके अकुसले धम्मे पजहति विनोदेति ब्यन्तीकरोति अनभावं गमेति नाधिवासेति, इदं पञ्ञिन्द्रियं।
Yena uppannuppanne pāpake akusale dhamme pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṁ gameti nādhivāseti, idaṁ paññindriyaṁ.
(Pāli only)
-
220
या इमेसु चतूसु इन्द्रियेसु सद्दहना ओकप्पना, इदं सद्धिन्द्रियं।
Yā imesu catūsu indriyesu saddahanā okappanā, idaṁ saddhindriyaṁ.
(Pāli only)
-
221
तत्थ सद्धिन्द्रियं कत्थ दट्ठब्बं?
Tattha saddhindriyaṁ kattha daṭṭhabbaṁ?
(Pāli only)
-
222
Catūsu sotāpattiyaṅgesu.
(Pāli only)
-
223
Vīriyindriyaṁ kattha daṭṭhabbaṁ?
(Pāli only)
-
224
Catūsu sammappadhānesu.
(Pāli only)
-
225
Satindriyaṁ kattha daṭṭhabbaṁ?
(Pāli only)
-
226
Catūsu satipaṭṭhānesu.
(Pāli only)
-
227
Samādhindriyaṁ kattha daṭṭhabbaṁ?
(Pāli only)
- 228
-
229
Paññindriyaṁ kattha daṭṭhabbaṁ?
(Pāli only)
-
230
Catūsu ariyasaccesu.
(Pāli only)
- 231
-
232
तेनाह भगवा “मनसानाविलो सिया”ति।
Tenāha bhagavā “manasānāvilo siyā”ti.
(Pāli only)
-
233
“कुसलो सब्बधम्मानन्”ति लोको नाम तिविधो किलेसलोको भवलोको इन्द्रियलोको।
“Kusalo sabbadhammānan”ti loko nāma tividho kilesaloko bhavaloko indriyaloko.
(Pāli only)
-
234
तत्थ किलेसलोकेन भवलोको समुदागच्छति, सो इन्द्रियानि निब्बत्तेति, इन्द्रियेसु भावियमानेसु नेय्यस्स परिञ्ञा भवति।
Tattha kilesalokena bhavaloko samudāgacchati, so indriyāni nibbatteti, indriyesu bhāviyamānesu neyyassa pariññā bhavati.
(Pāli only)
-
235
सा दुविधेन उपपरिक्खितब्बा दस्सनपरिञ्ञाय च भावनापरिञ्ञाय च।
Sā duvidhena upaparikkhitabbā dassanapariññāya ca bhāvanāpariññāya ca.
(Pāli only)
-
236
यदा हि सेखो ञेय्यं परिजानाति, तदा निब्बिदासहगतेहि सञ्ञामनसिकारेहि नेय्यं परिञ्ञातं भवति।
Yadā hi sekho ñeyyaṁ parijānāti, tadā nibbidāsahagatehi saññāmanasikārehi neyyaṁ pariññātaṁ bhavati.
(Pāli only)
- 237
-
238
दस्सनकोसल्लञ्च भावनाकोसल्लञ्च।
dassanakosallañca bhāvanākosallañca.
(Pāli only)
-
239
Taṁ ñāṇaṁ pañcavidhena veditabbaṁ—
(Pāli only)
-
240
अभिञ्ञा परिञ्ञा पहानं भावना सच्छिकिरिया।
abhiññā pariññā pahānaṁ bhāvanā sacchikiriyā.
(Pāli only)
- 241
-
242
यं धम्मानं सलक्खणे ञाणं धम्मपटिसम्भिदा च अत्थपटिसम्भिदा च, अयं अभिञ्ञा।
Yaṁ dhammānaṁ salakkhaṇe ñāṇaṁ dhammapaṭisambhidā ca atthapaṭisambhidā ca, ayaṁ abhiññā.
(Pāli only)
- 243
-
244
एवं अभिजानित्वा या परिजानना “इदं कुसलं, इदं अकुसलं, इदं सावज्जं, इदं अनवज्जं, इदं कण्हं, इदं सुक्कं, इदं सेवितब्बं, इदं न सेवितब्बं, इमे धम्मा एवङ्गहिता, इदं फलं निब्बत्तेन्ति, तेसं एवङ्गहितानं अयं अत्थो”ति, अयं परिञ्ञा।
Evaṁ abhijānitvā yā parijānanā “idaṁ kusalaṁ, idaṁ akusalaṁ, idaṁ sāvajjaṁ, idaṁ anavajjaṁ, idaṁ kaṇhaṁ, idaṁ sukkaṁ, idaṁ sevitabbaṁ, idaṁ na sevitabbaṁ, ime dhammā evaṅgahitā, idaṁ phalaṁ nibbattenti, tesaṁ evaṅgahitānaṁ ayaṁ attho”ti, ayaṁ pariññā.
(Pāli only)
-
245
एवं परिजानित्वा तयो धम्मा अवसिट्ठा भवन्ति पहातब्बा भावेतब्बा सच्छिकातब्बा च।
Evaṁ parijānitvā tayo dhammā avasiṭṭhā bhavanti pahātabbā bhāvetabbā sacchikātabbā ca.
(Pāli only)
- 246
- 247
-
248
Tattha katame dhammā bhāvetabbā?
(Pāli only)
- 249
-
250
Tattha katame dhammā sacchikātabbā?
(Pāli only)
- 251
-
252
यो एवं जानाति अयं वुच्चति अत्थकुसलो धम्मकुसलो कल्याणताकुसलो फलताकुसलो, आयकुसलो अपायकुसलो उपायकुसलो महता कोसल्लेन समन्नागतोति, तेनाह भगवा “कुसलो सब्बधम्मानन्”ति।
Yo evaṁ jānāti ayaṁ vuccati atthakusalo dhammakusalo kalyāṇatākusalo phalatākusalo, āyakusalo apāyakusalo upāyakusalo mahatā kosallena samannāgatoti, tenāha bhagavā “kusalo sabbadhammānan”ti.
(Pāli only)
-
253
“सतो भिक्खु परिब्बजे”ति तेन दिट्ठधम्मसुखविहारत्थं अभिक्कन्ते पटिक्कन्ते आलोकिते विलोकिते समिञ्जिते पसारिते सङ्घाटिपत्तचीवरधारणे असिते पीते खायिते सायिते उच्चारपस्सावकम्मे गते ठिते निसिन्ने सुत्ते जागरिते भासिते तुण्हिभावे सतेन सम्पजानेन विहातब्बं।
“Sato bhikkhu paribbaje”ti tena diṭṭhadhammasukhavihāratthaṁ abhikkante paṭikkante ālokite vilokite samiñjite pasārite saṅghāṭipattacīvaradhāraṇe asite pīte khāyite sāyite uccārapassāvakamme gate ṭhite nisinne sutte jāgarite bhāsite tuṇhibhāve satena sampajānena vihātabbaṁ.
(Pāli only)
-
254
इमा द्वे चरिया अनुञ्ञाता भगवता एका विसुद्धानं, एका विसुज्झन्तानं।
Imā dve cariyā anuññātā bhagavatā ekā visuddhānaṁ, ekā visujjhantānaṁ.
(Pāli only)
- 255
-
256
Arahanto.
(Pāli only)
-
257
Ke visujjhantā?
(Pāli only)
-
258
Sekkhā.
(Pāli only)
-
259
कतकिच्चानि हि अरहतो इन्द्रियानि।
Katakiccāni hi arahato indriyāni.
(Pāli only)
-
260
यं बोज्झं, तं चतुब्बिधं दुक्खस्स परिञ्ञाभिसमयेन समुदयस्स पहानाभिसमयेन मग्गस्स भावनाभिसमयेन निरोधस्स सच्छिकिरियाभिसमयेन, इदं चतुब्बिधं बोज्झं यो एवं जानाति, अयं वुच्चति सतो अभिक्कमति सतो पटिक्कमति खया रागस्स खया दोसस्स खया मोहस्स।
Yaṁ bojjhaṁ, taṁ catubbidhaṁ dukkhassa pariññābhisamayena samudayassa pahānābhisamayena maggassa bhāvanābhisamayena nirodhassa sacchikiriyābhisamayena, idaṁ catubbidhaṁ bojjhaṁ yo evaṁ jānāti, ayaṁ vuccati sato abhikkamati sato paṭikkamati khayā rāgassa khayā dosassa khayā mohassa.
(Pāli only)
- 261
-
262
“Kāmesu nābhigijjheyya,
(Pāli only)
- 263
-
264
Manasānāvilo siyā;
(Pāli only)
-
265
Kusalo sabbadhammānaṁ,
(Pāli only)
-
266
Sato bhikkhu paribbaje”ti.
(Pāli only)
-
267
एवं पुच्छितब्बं, एवं विसज्जितब्बं।
Evaṁ pucchitabbaṁ, evaṁ visajjitabbaṁ.
(Pāli only)
- 268
-
269
अत्थापगतं हि ब्यञ्जनं सम्फप्पलापं भवति।
Atthāpagataṁ hi byañjanaṁ samphappalāpaṁ bhavati.
(Pāli only)
-
270
दुन्निक्खित्तस्स पदब्यञ्जनस्स अत्थोपि दुन्नयो भवति, तस्मा अत्थब्यञ्जनूपेतं सङ्गायितब्बं।
Dunnikkhittassa padabyañjanassa atthopi dunnayo bhavati, tasmā atthabyañjanūpetaṁ saṅgāyitabbaṁ.
(Pāli only)
-
271
Suttañca pavicinitabbaṁ.
(Pāli only)
-
272
किं इदं सुत्तं आहच्च वचनं अनुसन्धिवचनं नीतत्थं नेय्यत्थं सङ्किलेसभागियं निब्बेधभागियं असेक्खभागियं?
Kiṁ idaṁ suttaṁ āhacca vacanaṁ anusandhivacanaṁ nītatthaṁ neyyatthaṁ saṅkilesabhāgiyaṁ nibbedhabhāgiyaṁ asekkhabhāgiyaṁ?
(Pāli only)
-
273
कुहिं इमस्स सुत्तस्स सब्बानि सच्चानि पस्सितब्बानि, आदिमज्झपरियोसानेति?
Kuhiṁ imassa suttassa sabbāni saccāni passitabbāni, ādimajjhapariyosāneti?
(Pāli only)
-
274
Evaṁ suttaṁ pavicetabbaṁ.
(Pāli only)
-
275
Tenāha āyasmā mahākaccāyano—
(Pāli only)
-
276
“यं पुच्छितञ्च विस्सज्जितञ्च, सुत्तस्स या च अनुगीती”ति।
“yaṁ pucchitañca vissajjitañca, suttassa yā ca anugītī”ti.
(Pāli only)
- 277
Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.