Klryz

Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

Middle Discourses 13 मज्झिमनिकाय 13

Chapter: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152

Mahādukkhakkhandhasutta

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary.

Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152 · Hide pronunciation

  1. 1

    मज्झिमmaj·jhi·ma निकायni·kā·ya 13

    Majjhima Nikāya 13

    Middle Discourses 13

  2. 2

    महादुक्खक्खन्धसुत्तma·hā·duk·khak·khan·dha·sut·ta

    Mahādukkhakkhandhasutta

    The Longer Discourse on the Mass of Suffering

  3. 3

    एवंe·vaṃ मेme सुतं—su·taṃ

    Evaṁ me sutaṁ—

    So I have heard.

  4. 4

    एकंe·kaṃ समयंsa·ma·yaṃ भगवाbha·ga·vā सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ विहरतिvi·ha·ra·ti जेतवनेje·ta·va·ne अनाथपिण्डिकस्सa·nā·tha·piṇ·ḍi·kas·sa आरामे।ā·rā·me

    ekaṁ samayaṁ bhagavā sāvatthiyaṁ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme.

    At one time the Buddha was staying near Sāvatthī in Jeta’s Grove, Anāthapiṇḍika’s monastery.

  5. 5

    अथa·tha खोkho सम्बहुलाsam·ba·hu·lā भिक्खूbhik·khū पुब्बण्हसमयंpub·baṇ·ha·sa·ma·yaṃ निवासेत्वाni·vā·set·vā पत्तचीवरमादायpat·ta·cī·va·ra·mā·dā·ya सावत्थिंsā·vat·thiṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya पाविसिंसु।pā·vi·siṃ·su

    Atha kho sambahulā bhikkhū pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṁ piṇḍāya pāvisiṁsu.

    Then several mendicants robed up in the morning and, taking their bowls and robes, entered Sāvatthī for alms.

  6. 6

    अथa·tha खोkho तेसंte·saṃ भिक्खूनंbhik·khū·naṃ एतदहोसि:e·ta·da·ho·si

    Atha kho tesaṁ bhikkhūnaṁ etadahosi:

    Then it occurred to them,

  7. 7

    “अतिप्पगोa·tip·pa·go खोkho तावtā·va सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya चरितुं,ca·ri·tuṃ

    “atippago kho tāva sāvatthiyaṁ piṇḍāya carituṁ,

    “It’s too early to wander for alms in Sāvatthī.

  8. 8

    यंyaṃ नूनnū·na मयंma·yaṃ येनye·na अञ्ञतित्थियानंañ·ña·tit·thi·yā·naṃ परिब्बाजकानंpa·rib·bā·ja·kā·naṃ आरामोā·rā·mo तेनुपसङ्कमेय्यामा”ति।te·nu·pa·saṅ·ka·mey·yā·mā

    yaṁ nūna mayaṁ yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkameyyāmā”ti.

    Why don’t we visit the monastery for the wanderers of other religions?”

  9. 9

    अथa·tha खोkho तेte भिक्खूbhik·khū येनye·na अञ्ञतित्थियानंañ·ña·tit·thi·yā·naṃ परिब्बाजकानंpa·rib·bā·ja·kā·naṃ आरामोā·rā·mo तेनुपसङ्कमिंसु;te·nu·pa·saṅ·ka·miṃ·su उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā तेहिte·hi अञ्ञतित्थियेहिañ·ña·tit·thi·ye·hi परिब्बाजकेहिpa·rib·bā·ja·ke·hi सद्धिंsad·dhiṃ सम्मोदिंसु;sam·mo·diṃ·su

    Atha kho te bhikkhū yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṁ sammodiṁsu;

    Then they went to the monastery for the wanderers of other religions and exchanged greetings with the wanderers there.

  10. 10

    सम्मोदनीयंsam·mo·da·nī·yaṃ कथंka·thaṃ सारणीयंsā·ra·ṇī·yaṃ वीतिसारेत्वाvī·ti·sā·ret·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदिंसु।ni·sī·diṃ·su एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नेni·sin·ne खोkho तेte भिक्खूbhik·khū तेte अञ्ञतित्थियाañ·ña·tit·thi·yā परिब्बाजकाpa·rib·bā·ja·kā एतदवोचुं:e·ta·da·vo·cuṃ

    sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinne kho te bhikkhū te aññatitthiyā paribbājakā etadavocuṁ:

    When the greetings and polite conversation were over, they sat down to one side. The wanderers said to them:

  11. 11

    “समणो,sa·ma·ṇo आवुसो,ā·vu·so गोतमोgo·ta·mo कामानंkā·mā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेति,pañ·ña·pe·ti मयम्पिma·yam·pi कामानंkā·mā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेम;pañ·ña·pe·ma

    “samaṇo, āvuso, gotamo kāmānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi kāmānaṁ pariññaṁ paññapema;

    “Reverends, the ascetic Gotama advocates the complete understanding of sensual pleasures, and so do we.

  12. 12

    समणो,sa·ma·ṇo आवुसो,ā·vu·so गोतमोgo·ta·mo रूपानंrū·pā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेति,pañ·ña·pe·ti मयम्पिma·yam·pi रूपानंrū·pā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेम;pañ·ña·pe·ma

    samaṇo, āvuso, gotamo rūpānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi rūpānaṁ pariññaṁ paññapema;

    The ascetic Gotama advocates the complete understanding of forms, and so do we.

  13. 13

    समणो,sa·ma·ṇo आवुसो,ā·vu·so गोतमोgo·ta·mo वेदनानंve·da·nā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेति,pañ·ña·pe·ti मयम्पिma·yam·pi वेदनानंve·da·nā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेम;pañ·ña·pe·ma

    samaṇo, āvuso, gotamo vedanānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi vedanānaṁ pariññaṁ paññapema;

    The ascetic Gotama advocates the complete understanding of feelings, and so do we.

  14. 14

    इधi·dha नो,no आवुसो,ā·vu·so कोko विसेसो,vi·se·so कोko अधिप्पयासो,a·dhip·pa·yā·so किंkiṃ नानाकरणंnā·nā·ka·ra·ṇaṃ समणस्सsa·ma·ṇas·sa वाvā गोतमस्सgo·ta·mas·sa अम्हाकंam·hā·kaṃ वा—vā

    idha no, āvuso, ko viseso, ko adhippayāso, kiṁ nānākaraṇaṁ samaṇassa vā gotamassa amhākaṁ vā—

    What, then, is the difference between the ascetic Gotama’s teaching and instruction and ours?”

  15. 15

    यदिदंya·di·daṃ धम्मदेसनायdham·ma·de·sa·nā·ya वाvā धम्मदेसनं,dham·ma·de·sa·naṃ अनुसासनियाa·nu·sā·sa·ni·yā वाvā अनुसासनिन्”ति?a·nu·sā·sa·nin

    yadidaṁ dhammadesanāya vā dhammadesanaṁ, anusāsaniyā vā anusāsanin”ti?

    (Pāli only)

  16. 16

    अथa·tha खोkho तेte भिक्खूbhik·khū तेसंte·saṃ अञ्ञतित्थियानंañ·ña·tit·thi·yā·naṃ परिब्बाजकानंpa·rib·bā·ja·kā·naṃ भासितंbhā·si·taṃ नेवne·va अभिनन्दिंसु,a·bhi·nan·diṃ·su नप्पटिक्कोसिंसु;nap·pa·ṭik·ko·siṃ·su

    Atha kho te bhikkhū tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ bhāsitaṁ neva abhinandiṁsu, nappaṭikkosiṁsu;

    Those mendicants neither approved nor rejected that statement of the wanderers of other religions.

  17. 17

    अनभिनन्दित्वाa·na·bhi·nan·dit·vā अप्पटिक्कोसित्वाap·pa·ṭik·ko·sit·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā पक्कमिंसु:pak·ka·miṃ·su

    anabhinanditvā appaṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkamiṁsu:

    They rose from their seats, thinking,

  18. 18

    “भगवतोbha·ga·va·to सन्तिकेsan·ti·ke एतस्सe·tas·sa भासितस्सbhā·si·tas·sa अत्थंat·thaṃ आजानिस्सामा”ति।ā·jā·nis·sā·mā

    “bhagavato santike etassa bhāsitassa atthaṁ ājānissāmā”ti.

    “We will learn the meaning of this statement from the Buddha himself.”

  19. 19

    अथa·tha खोkho तेte भिक्खूbhik·khū सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya चरित्वाca·rit·vā पच्छाभत्तंpac·chā·bhat·taṃ पिण्डपातपटिक्कन्ताpiṇ·ḍa·pā·ta·pa·ṭik·kan·tā येनye·na भगवाbha·ga·vā तेनुपसङ्कमिंसु;te·nu·pa·saṅ·ka·miṃ·su उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā भगवन्तंbha·ga·van·taṃ अभिवादेत्वाa·bhi·vā·det·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदिंसु।ni·sī·diṃ·su एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नाni·sin·nā खोkho तेte भिक्खूbhik·khū भगवन्तंbha·ga·van·taṃ एतदवोचुं:e·ta·da·vo·cuṃ

    Atha kho te bhikkhū sāvatthiyaṁ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṁ piṇḍapātapaṭikkantā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho te bhikkhū bhagavantaṁ etadavocuṁ:

    Then, after the meal, when they returned from almsround, they went up to the Buddha, bowed, sat down to one side, and told him what had happened. The Buddha said:

  20. 20

    “इधi·dha मयं,ma·yaṃ भन्ते,bhan·te पुब्बण्हसमयंpub·baṇ·ha·sa·ma·yaṃ निवासेत्वाni·vā·set·vā पत्तचीवरमादायpat·ta·cī·va·ra·mā·dā·ya सावत्थिंsā·vat·thiṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya पाविसिम्ह।pā·vi·sim·ha

    “idha mayaṁ, bhante, pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya sāvatthiṁ piṇḍāya pāvisimha.

    (Pāli only)

  21. 21

    तेसंte·saṃ नो,no भन्ते,bhan·te अम्हाकंam·hā·kaṃ एतदहोसि:e·ta·da·ho·si

    Tesaṁ no, bhante, amhākaṁ etadahosi:

    (Pāli only)

  22. 22

    ‘अतिप्पगोa·tip·pa·go खोkho तावtā·va सावत्थियंsā·vat·thi·yaṃ पिण्डायpiṇ·ḍā·ya चरितुं,ca·ri·tuṃ

    ‘atippago kho tāva sāvatthiyaṁ piṇḍāya carituṁ,

    (Pāli only)

  23. 23

    यंyaṃ नूनnū·na मयंma·yaṃ येनye·na अञ्ञतित्थियानंañ·ña·tit·thi·yā·naṃ परिब्बाजकानंpa·rib·bā·ja·kā·naṃ आरामोā·rā·mo तेनुपसङ्कमेय्यामा’ति।te·nu·pa·saṅ·ka·mey·yā·mā

    yaṁ nūna mayaṁ yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkameyyāmā’ti.

    (Pāli only)

  24. 24

    अथa·tha खोkho मयं,ma·yaṃ भन्ते,bhan·te येनye·na अञ्ञतित्थियानंañ·ña·tit·thi·yā·naṃ परिब्बाजकानंpa·rib·bā·ja·kā·naṃ आरामोā·rā·mo तेनुपसङ्कमिम्ह;te·nu·pa·saṅ·ka·mim·ha उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā तेहिte·hi अञ्ञतित्थियेहिañ·ña·tit·thi·ye·hi परिब्बाजकेहिpa·rib·bā·ja·ke·hi सद्धिंsad·dhiṃ सम्मोदिम्ह;sam·mo·dim·ha

    Atha kho mayaṁ, bhante, yena aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ ārāmo tenupasaṅkamimha; upasaṅkamitvā tehi aññatitthiyehi paribbājakehi saddhiṁ sammodimha;

    (Pāli only)

  25. 25

    सम्मोदनीयंsam·mo·da·nī·yaṃ कथंka·thaṃ सारणीयंsā·ra·ṇī·yaṃ वीतिसारेत्वाvī·ti·sā·ret·vā एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसीदिम्ह।ni·sī·dim·ha एकमन्तंe·ka·man·taṃ निसिन्नेni·sin·ne खोkho अम्हे,am·he भन्ते,bhan·te तेte अञ्ञतित्थियाañ·ña·tit·thi·yā परिब्बाजकाpa·rib·bā·ja·kā एतदवोचुं:e·ta·da·vo·cuṃ

    sammodanīyaṁ kathaṁ sāraṇīyaṁ vītisāretvā ekamantaṁ nisīdimha. Ekamantaṁ nisinne kho amhe, bhante, te aññatitthiyā paribbājakā etadavocuṁ:

    (Pāli only)

  26. 26

    ‘समणो,sa·ma·ṇo आवुसो,ā·vu·so गोतमोgo·ta·mo कामानंkā·mā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेति,pañ·ña·pe·ti मयम्पिma·yam·pi कामानंkā·mā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेम।pañ·ña·pe·ma

    ‘samaṇo, āvuso, gotamo kāmānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi kāmānaṁ pariññaṁ paññapema.

    (Pāli only)

  27. 27

    समणो,sa·ma·ṇo आवुसो,ā·vu·so गोतमोgo·ta·mo रूपानंrū·pā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेति,pañ·ña·pe·ti मयम्पिma·yam·pi रूपानंrū·pā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेम।pañ·ña·pe·ma

    Samaṇo, āvuso, gotamo rūpānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi rūpānaṁ pariññaṁ paññapema.

    (Pāli only)

  28. 28

    समणो,sa·ma·ṇo आवुसो,ā·vu·so गोतमोgo·ta·mo वेदनानंve·da·nā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेति,pañ·ña·pe·ti मयम्पिma·yam·pi वेदनानंve·da·nā·naṃ परिञ्ञंpa·riñ·ñaṃ पञ्ञपेम।pañ·ña·pe·ma

    Samaṇo, āvuso, gotamo vedanānaṁ pariññaṁ paññapeti, mayampi vedanānaṁ pariññaṁ paññapema.

    (Pāli only)

  29. 29

    इधi·dha नो,no आवुसो,ā·vu·so कोko विसेसो,vi·se·so कोko अधिप्पयासो,a·dhip·pa·yā·so किंkiṃ नानाकरणंnā·nā·ka·ra·ṇaṃ समणस्सsa·ma·ṇas·sa वाvā गोतमस्सgo·ta·mas·sa अम्हाकंam·hā·kaṃ वा,vā यदिदंya·di·daṃ धम्मदेसनायdham·ma·de·sa·nā·ya वाvā धम्मदेसनंdham·ma·de·sa·naṃ अनुसासनियाa·nu·sā·sa·ni·yā वाvā अनुसासनिन्’ति।a·nu·sā·sa·nin

    Idha no, āvuso, ko viseso, ko adhippayāso, kiṁ nānākaraṇaṁ samaṇassa vā gotamassa amhākaṁ vā, yadidaṁ dhammadesanāya vā dhammadesanaṁ anusāsaniyā vā anusāsanin’ti.

    (Pāli only)

  30. 30

    अथa·tha खोkho मयं,ma·yaṃ भन्ते,bhan·te तेसंte·saṃ अञ्ञतित्थियानंañ·ña·tit·thi·yā·naṃ परिब्बाजकानंpa·rib·bā·ja·kā·naṃ भासितंbhā·si·taṃ नेवne·va अभिनन्दिम्ह,a·bhi·nan·dim·ha नप्पटिक्कोसिम्ह;nap·pa·ṭik·ko·sim·ha

    Atha kho mayaṁ, bhante, tesaṁ aññatitthiyānaṁ paribbājakānaṁ bhāsitaṁ neva abhinandimha, nappaṭikkosimha;

    (Pāli only)

  31. 31

    अनभिनन्दित्वाa·na·bhi·nan·dit·vā अप्पटिक्कोसित्वाap·pa·ṭik·ko·sit·vā उट्ठायासनाuṭ·ṭhā·yā·sa·nā पक्कमिम्ह:pak·ka·mim·ha

    anabhinanditvā appaṭikkositvā uṭṭhāyāsanā pakkamimha:

    (Pāli only)

  32. 32

    ‘भगवतोbha·ga·va·to सन्तिकेsan·ti·ke एतस्सe·tas·sa भासितस्सbhā·si·tas·sa अत्थंat·thaṃ आजानिस्सामा’”ति।ā·jā·nis·sā·mā

    ‘bhagavato santike etassa bhāsitassa atthaṁ ājānissāmā’”ti.

    (Pāli only)

  33. 33

    “एवंवादिनो,e·vaṃ·vā·di·no भिक्खवे,bhik·kha·ve अञ्ञतित्थियाañ·ña·tit·thi·yā परिब्बाजकाpa·rib·bā·ja·kā एवमस्सुe·va·mas·su वचनीया:va·ca·nī·yā

    “Evaṁvādino, bhikkhave, aññatitthiyā paribbājakā evamassu vacanīyā:

    “Mendicants, when wanderers of other religions say this, you should say to them:

  34. 34

    ‘कोko पनावुसो,pa·nā·vu·so कामानंkā·mā·naṃ अस्सादो,as·sā·do कोko आदीनवो,ā·dī·na·vo किंkiṃ निस्सरणं?nis·sa·ra·ṇaṃ

    ‘ko panāvuso, kāmānaṁ assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇaṁ?

    ‘But reverends, what’s the gratification, the drawback, and the escape when it comes to sensual pleasures?

  35. 35

    कोko रूपानंrū·pā·naṃ अस्सादो,as·sā·do कोko आदीनवो,ā·dī·na·vo किंkiṃ निस्सरणं?nis·sa·ra·ṇaṃ

    Ko rūpānaṁ assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇaṁ?

    What’s the gratification, the drawback, and the escape when it comes to forms?

  36. 36

    कोko वेदनानंve·da·nā·naṃ अस्सादो,as·sā·do कोko आदीनवो,ā·dī·na·vo किंkiṃ निस्सरणन्’ति?nis·sa·ra·ṇan

    Ko vedanānaṁ assādo, ko ādīnavo, kiṁ nissaraṇan’ti?

    What’s the gratification, the drawback, and the escape when it comes to feelings?’

  37. 37

    एवंe·vaṃ पुट्ठा,puṭ·ṭhā भिक्खवे,bhik·kha·ve अञ्ञतित्थियाañ·ña·tit·thi·yā परिब्बाजकाpa·rib·bā·ja·kā नna चेवce·va सम्पायिस्सन्ति,sam·pā·yis·san·ti उत्तरिञ्चut·ta·riñ·ca विघातंvi·ghā·taṃ आपज्जिस्सन्ति।ā·paj·jis·san·ti

    Evaṁ puṭṭhā, bhikkhave, aññatitthiyā paribbājakā na ceva sampāyissanti, uttariñca vighātaṁ āpajjissanti.

    Questioned like this, the wanderers of other religions would be stumped, and, in addition, would get frustrated.

  38. 38

    तंtaṃ किस्सkis·sa हेतु?he·tu

    Taṁ kissa hetu?

    Why is that?

  39. 39

    यथाya·thā तं,taṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve अविसयस्मिं।a·vi·sa·yas·miṃ

    Yathā taṁ, bhikkhave, avisayasmiṁ.

    Because they’re out of their element.

  40. 40

    नाहंnā·haṃ तं,taṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve पस्सामिpas·sā·mi सदेवकेsa·de·va·ke लोकेlo·ke समारकेsa·mā·ra·ke सब्रह्मकेsab·rah·ma·ke सस्समणब्राह्मणियाsas·sa·ma·ṇab·rāh·ma·ṇi·yā पजायpa·jā·ya सदेवमनुस्सायsa·de·va·ma·nus·sā·ya योyo इमेसंi·me·saṃ पञ्हानंpañ·hā·naṃ वेय्याकरणेनvey·yā·ka·ra·ṇe·na चित्तंcit·taṃ आराधेय्य,ā·rā·dhey·ya अञ्ञत्रañ·ñat·ra तथागतेनta·thā·ga·te·na वाvā तथागतसावकेनta·thā·ga·ta·sā·va·ke·na वा,vā इतोi·to वाvā पनpa·na सुत्वा।sut·vā

    Nāhaṁ taṁ, bhikkhave, passāmi sadevake loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya yo imesaṁ pañhānaṁ veyyākaraṇena cittaṁ ārādheyya, aññatra tathāgatena vā tathāgatasāvakena vā, ito vā pana sutvā.

    I don’t see anyone in this world—with its gods, Māras, and divinities, this population with its ascetics and brahmins, its gods and humans—who could provide a satisfying answer to these questions except the Realized One or his disciple or someone who has heard it from them.

  41. 41

    कोko च,ca भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ अस्सादो?as·sā·do

    Ko ca, bhikkhave, kāmānaṁ assādo?

    And what is the gratification of sensual pleasures?

  42. 42

    पञ्चिमे,pañ·ci·me भिक्खवे,bhik·kha·ve कामगुणा।kā·ma·gu·ṇā

    Pañcime, bhikkhave, kāmaguṇā.

    There are these five kinds of sensual stimulation.

  43. 43

    कतमेka·ta·me पञ्च?pañ·ca

    Katame pañca?

    What five?

  44. 44

    चक्खुविञ्ञेय्याcak·khu·viñ·ñey·yā रूपाrū·pā इट्ठाiṭ·ṭhā कन्ताkan·tā मनापाma·nā·pā पियरूपाpi·ya·rū·pā कामूपसंहिताkā·mū·pa·saṃ·hi·tā रजनीया,ra·ja·nī·yā

    Cakkhuviññeyyā rūpā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā,

    Sights known by the eye, which are likable, desirable, agreeable, pleasant, sensual, and arousing.

  45. 45

    सोतविञ्ञेय्याso·ta·viñ·ñey·yā सद्दाsad·dā …पे…pe

    sotaviññeyyā saddā …pe…

    Sounds known by the ear …

  46. 46

    घानविञ्ञेय्याghā·na·viñ·ñey·yā गन्धाgan·dhā …

    ghānaviññeyyā gandhā …

    Smells known by the nose …

  47. 47

    जिव्हाविञ्ञेय्याjiv·hā·viñ·ñey·yā रसाra·sā …

    jivhāviññeyyā rasā …

    Tastes known by the tongue …

  48. 48

    कायविञ्ञेय्याkā·ya·viñ·ñey·yā फोट्ठब्बाphoṭ·ṭhab·bā इट्ठाiṭ·ṭhā कन्ताkan·tā मनापाma·nā·pā पियरूपाpi·ya·rū·pā कामूपसंहिताkā·mū·pa·saṃ·hi·tā रजनीया—ra·ja·nī·yā

    kāyaviññeyyā phoṭṭhabbā iṭṭhā kantā manāpā piyarūpā kāmūpasaṁhitā rajanīyā—

    Touches known by the body, which are likable, desirable, agreeable, pleasant, sensual, and arousing.

  49. 49

    इमेi·me खो,kho भिक्खवे,bhik·kha·ve पञ्चpañ·ca कामगुणा।kā·ma·gu·ṇā

    ime kho, bhikkhave, pañca kāmaguṇā.

    These are the five kinds of sensual stimulation.

  50. 50

    यंyaṃ खो,kho भिक्खवे,bhik·kha·ve इमेi·me पञ्चpañ·ca कामगुणेkā·ma·gu·ṇe पटिच्चpa·ṭic·ca उप्पज्जतिup·paj·ja·ti सुखंsu·khaṃ सोमनस्सं—अयंso·ma·nas·saṃ कामानंkā·mā·naṃ अस्सादो।as·sā·do

    Yaṁ kho, bhikkhave, ime pañca kāmaguṇe paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—ayaṁ kāmānaṁ assādo.

    The pleasure and happiness that arise from these five kinds of sensual stimulation: this is the gratification of sensual pleasures.

  51. 51

    कोko च,ca भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ आदीनवो?ā·dī·na·vo

    Ko ca, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo?

    And what is the drawback of sensual pleasures?

  52. 52

    इध,i·dha भिक्खवे,bhik·kha·ve कुलपुत्तोku·la·put·to येनye·na सिप्पट्ठानेनsip·paṭ·ṭhā·ne·na जीविकंjī·vi·kaṃ कप्पेति—kap·pe·ti

    Idha, bhikkhave, kulaputto yena sippaṭṭhānena jīvikaṁ kappeti—

    It’s when a gentleman earns a living by means such as

  53. 53

    यदिya·di मुद्दायmud·dā·ya यदिya·di गणनायga·ṇa·nā·ya यदिya·di सङ्खानेनsaṅ·khā·ne·na यदिya·di कसियाka·si·yā यदिya·di वणिज्जायva·ṇij·jā·ya यदिya·di गोरक्खेनgo·rak·khe·na यदिya·di इस्सत्थेनis·sat·the·na यदिya·di राजपोरिसेनrā·ja·po·ri·se·na यदिya·di सिप्पञ्ञतरेन—sip·pañ·ña·ta·re·na

    yadi muddāya yadi gaṇanāya yadi saṅkhānena yadi kasiyā yadi vaṇijjāya yadi gorakkhena yadi issatthena yadi rājaporisena yadi sippaññatarena—

    arithmetic, accounting, calculating, farming, trade, raising cattle, archery, government service, or one of the professions.

  54. 54

    सीतस्सsī·tas·sa पुरक्खतोpu·rak·kha·to उण्हस्सuṇ·has·sa पुरक्खतोpu·rak·kha·to डंसमकसवातातपसरीसपसम्फस्सेहिḍaṃ·sa·ma·ka·sa·vā·tā·ta·pa·sa·rī·sa·pa·sam·phas·se·hi रिस्समानोris·sa·mā·no खुप्पिपासायkhup·pi·pā·sā·ya मीयमानो;mī·ya·mā·no

    sītassa purakkhato uṇhassa purakkhato ḍaṁsamakasavātātapasarīsapasamphassehi rissamāno khuppipāsāya mīyamāno;

    But they must face cold and heat, being hurt by the touch of flies, mosquitoes, wind, sun, and reptiles, and risking death from hunger and thirst.

  55. 55

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ आदीनवोā·dī·na·vo सन्दिट्ठिको,san·diṭ·ṭhi·ko दुक्खक्खन्धोduk·khak·khan·dho कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतु।he·tu

    ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo sandiṭṭhiko, dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.

    This is a drawback of sensual pleasures apparent in the present life, a mass of suffering caused by sensual pleasures.

  56. 56

    तस्सtas·sa चे,ce भिक्खवे,bhik·kha·ve कुलपुत्तस्सku·la·put·tas·sa एवंe·vaṃ उट्ठहतोuṭ·ṭha·ha·to घटतोgha·ṭa·to वायमतोvā·ya·ma·to तेte भोगाbho·gā नाभिनिप्फज्जन्ति।nā·bhi·nip·phaj·jan·ti

    Tassa ce, bhikkhave, kulaputtassa evaṁ uṭṭhahato ghaṭato vāyamato te bhogā nābhinipphajjanti.

    That gentleman might try hard, strive, and make an effort, but fail to accrue riches.

  57. 57

    सोso सोचतिso·ca·ti किलमतिki·la·ma·ti परिदेवतिpa·ri·de·va·ti उरत्ताळिंu·rat·tā·ḷiṃ कन्दति,kan·da·ti सम्मोहंsam·mo·haṃ आपज्जति:ā·paj·ja·ti

    So socati kilamati paridevati urattāḷiṁ kandati, sammohaṁ āpajjati:

    If this happens, they sorrow and wail and lament, beating their breast and falling into confusion, saying:

  58. 58

    ‘मोघंmo·ghaṃ वतva·ta मेme उट्ठानं,uṭ·ṭhā·naṃ अफलोa·pha·lo वतva·ta मेme वायामो’ति।vā·yā·mo

    ‘moghaṁ vata me uṭṭhānaṁ, aphalo vata me vāyāmo’ti.

    ‘Oh, my hard work is wasted. My efforts are fruitless!’

  59. 59

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ आदीनवोā·dī·na·vo सन्दिट्ठिकोsan·diṭ·ṭhi·ko दुक्खक्खन्धोduk·khak·khan·dho कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतु।he·tu

    Ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo sandiṭṭhiko dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.

    This too is a drawback of sensual pleasures apparent in the present life, a mass of suffering caused by sensual pleasures.

  60. 60

    तस्सtas·sa चे,ce भिक्खवे,bhik·kha·ve कुलपुत्तस्सku·la·put·tas·sa एवंe·vaṃ उट्ठहतोuṭ·ṭha·ha·to घटतोgha·ṭa·to वायमतोvā·ya·ma·to तेte भोगाbho·gā अभिनिप्फज्जन्ति।a·bhi·nip·phaj·jan·ti

    Tassa ce, bhikkhave, kulaputtassa evaṁ uṭṭhahato ghaṭato vāyamato te bhogā abhinipphajjanti.

    That gentleman might try hard, strive, and make an effort, and succeed in accruing riches.

  61. 61

    सोso तेसंte·saṃ भोगानंbho·gā·naṃ आरक्खाधिकरणंā·rak·khā·dhi·ka·ra·ṇaṃ दुक्खंduk·khaṃ दोमनस्संdo·ma·nas·saṃ पटिसंवेदेति:pa·ṭi·saṃ·ve·de·ti

    So tesaṁ bhogānaṁ ārakkhādhikaraṇaṁ dukkhaṁ domanassaṁ paṭisaṁvedeti:

    But they experience pain and sadness when they try to protect it, thinking:

  62. 62

    ‘किन्तिkin·ti मेme भोगेbho·ge नेवne·va राजानोrā·jā·no हरेय्युं,ha·rey·yuṃ नna चोराco·rā हरेय्युं,ha·rey·yuṃ नna अग्गिag·gi दहेय्य,da·hey·ya नna उदकंu·da·kaṃ वहेय्य,va·hey·ya नna अप्पियाap·pi·yā दायादाdā·yā·dā हरेय्युन्’ति।ha·rey·yun

    ‘kinti me bhoge neva rājāno hareyyuṁ, na corā hareyyuṁ, na aggi daheyya, na udakaṁ vaheyya, na appiyā dāyādā hareyyun’ti.

    ‘How can I prevent my wealth from being taken by rulers or bandits, consumed by fire, swept away by flood, or taken by unloved heirs?’

  63. 63

    तस्सtas·sa एवंe·vaṃ आरक्खतोā·rak·kha·to गोपयतोgo·pa·ya·to तेte भोगेbho·ge राजानोrā·jā·no वाvā हरन्ति,ha·ran·ti चोराco·rā वाvā हरन्ति,ha·ran·ti अग्गिag·gi वाvā दहति,da·ha·ti उदकंu·da·kaṃ वाvā वहति,va·ha·ti अप्पियाap·pi·yā वाvā दायादाdā·yā·dā हरन्ति।ha·ran·ti

    Tassa evaṁ ārakkhato gopayato te bhoge rājāno vā haranti, corā vā haranti, aggi vā dahati, udakaṁ vā vahati, appiyā vā dāyādā haranti.

    And even though they protect it and ward it, rulers or bandits take it, or fire consumes it, or flood sweeps it away, or unloved heirs take it.

  64. 64

    सोso सोचतिso·ca·ti किलमतिki·la·ma·ti परिदेवतिpa·ri·de·va·ti उरत्ताळिंu·rat·tā·ḷiṃ कन्दति,kan·da·ti सम्मोहंsam·mo·haṃ आपज्जति:ā·paj·ja·ti

    So socati kilamati paridevati urattāḷiṁ kandati, sammohaṁ āpajjati:

    They sorrow and wail and lament, beating their breast and falling into confusion:

  65. 65

    ‘यम्पिyam·pi मेme अहोसिa·ho·si तम्पिtam·pi नोno नत्थी’ति।nat·thī

    ‘yampi me ahosi tampi no natthī’ti.

    ‘What once was mine is gone.’

  66. 66

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ आदीनवोā·dī·na·vo सन्दिट्ठिको,san·diṭ·ṭhi·ko दुक्खक्खन्धोduk·khak·khan·dho कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतु।he·tu

    Ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo sandiṭṭhiko, dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.

    This too is a drawback of sensual pleasures apparent in the present life, a mass of suffering caused by sensual pleasures.

  67. 67

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतुhe·tu राजानोपिrā·jā·no·pi राजूहिrā·jū·hi विवदन्ति,vi·va·dan·ti खत्तियापिkhat·ti·yā·pi खत्तियेहिkhat·ti·ye·hi विवदन्ति,vi·va·dan·ti ब्राह्मणापिbrāh·ma·ṇā·pi ब्राह्मणेहिbrāh·ma·ṇe·hi विवदन्ति,vi·va·dan·ti गहपतीपिga·ha·pa·tī·pi गहपतीहिga·ha·pa·tī·hi विवदन्ति,vi·va·dan·ti मातापिmā·tā·pi पुत्तेनput·te·na विवदति,vi·va·da·ti पुत्तोपिput·to·pi मातराmā·ta·rā विवदति,vi·va·da·ti पितापिpi·tā·pi पुत्तेनput·te·na विवदति,vi·va·da·ti पुत्तोपिput·to·pi पितराpi·ta·rā विवदति,vi·va·da·ti भातापिbhā·tā·pi भातराbhā·ta·rā विवदति,vi·va·da·ti भातापिbhā·tā·pi भगिनियाbha·gi·ni·yā विवदति,vi·va·da·ti भगिनीपिbha·gi·nī·pi भातराbhā·ta·rā विवदति,vi·va·da·ti सहायोपिsa·hā·yo·pi सहायेनsa·hā·ye·na विवदति।vi·va·da·ti

    Puna caparaṁ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu rājānopi rājūhi vivadanti, khattiyāpi khattiyehi vivadanti, brāhmaṇāpi brāhmaṇehi vivadanti, gahapatīpi gahapatīhi vivadanti, mātāpi puttena vivadati, puttopi mātarā vivadati, pitāpi puttena vivadati, puttopi pitarā vivadati, bhātāpi bhātarā vivadati, bhātāpi bhaginiyā vivadati, bhaginīpi bhātarā vivadati, sahāyopi sahāyena vivadati.

    Furthermore, for the sake of sensual pleasures kings fight with kings, aristocrats fight with aristocrats, brahmins fight with brahmins, and householders fight with householders. A mother fights with her child, child with mother, father with child, and child with father. Brother fights with brother, brother with sister, sister with brother, and friend fights with friend.

  68. 68

    तेte तत्थtat·tha कलहविग्गहविवादापन्नाka·la·ha·vig·ga·ha·vi·vā·dā·pan·nā अञ्ञमञ्ञंañ·ña·mañ·ñaṃ पाणीहिपिpā·ṇī·hi·pi उपक्कमन्ति,u·pak·ka·man·ti लेड्डूहिपिleḍ·ḍū·hi·pi उपक्कमन्ति,u·pak·ka·man·ti दण्डेहिपिdaṇ·ḍe·hi·pi उपक्कमन्ति,u·pak·ka·man·ti सत्थेहिपिsat·the·hi·pi उपक्कमन्ति।u·pak·ka·man·ti

    Te tattha kalahaviggahavivādāpannā aññamaññaṁ pāṇīhipi upakkamanti, leḍḍūhipi upakkamanti, daṇḍehipi upakkamanti, satthehipi upakkamanti.

    Once they’ve started quarreling, arguing, and disputing, they attack each other with fists, stones, rods, and swords,

  69. 69

    तेte तत्थtat·tha मरणम्पिma·ra·ṇam·pi निगच्छन्ति,ni·gac·chan·ti मरणमत्तम्पिma·ra·ṇa·mat·tam·pi दुक्खं।duk·khaṃ

    Te tattha maraṇampi nigacchanti, maraṇamattampi dukkhaṁ.

    resulting in death and deadly pain.

  70. 70

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ आदीनवोā·dī·na·vo सन्दिट्ठिको,san·diṭ·ṭhi·ko दुक्खक्खन्धोduk·khak·khan·dho कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतु।he·tu

    Ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo sandiṭṭhiko, dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.

    This too is a drawback of sensual pleasures apparent in the present life, a mass of suffering caused by sensual pleasures.

  71. 71

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतुhe·tu असिचम्मंa·si·cam·maṃ गहेत्वा,ga·het·vā धनुकलापंdha·nu·ka·lā·paṃ सन्नय्हित्वा,san·nay·hit·vā उभतोब्यूळ्हंu·bha·tob·yū·ḷhaṃ सङ्गामंsaṅ·gā·maṃ पक्खन्दन्तिpak·khan·dan·ti उसूसुपिu·sū·su·pi खिप्पमानेसु,khip·pa·mā·ne·su सत्तीसुपिsat·tī·su·pi खिप्पमानासु,khip·pa·mā·nā·su असीसुपिa·sī·su·pi विज्जोतलन्तेसु।vij·jo·ta·lan·te·su

    Puna caparaṁ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu asicammaṁ gahetvā, dhanukalāpaṁ sannayhitvā, ubhatobyūḷhaṁ saṅgāmaṁ pakkhandanti usūsupi khippamānesu, sattīsupi khippamānāsu, asīsupi vijjotalantesu.

    Furthermore, for the sake of sensual pleasures they don their sword and shield, fasten their bow and arrows, and plunge into a battle massed on both sides, with arrows and spears flying and swords flashing.

  72. 72

    तेte तत्थtat·tha उसूहिपिu·sū·hi·pi विज्झन्ति,vij·jhan·ti सत्तियापिsat·ti·yā·pi विज्झन्ति,vij·jhan·ti असिनापिa·si·nā·pi सीसंsī·saṃ छिन्दन्ति।chin·dan·ti

    Te tattha usūhipi vijjhanti, sattiyāpi vijjhanti, asināpi sīsaṁ chindanti.

    There they are struck with arrows and spears, and their heads are chopped off,

  73. 73

    तेte तत्थtat·tha मरणम्पिma·ra·ṇam·pi निगच्छन्ति,ni·gac·chan·ti मरणमत्तम्पिma·ra·ṇa·mat·tam·pi दुक्खं।duk·khaṃ

    Te tattha maraṇampi nigacchanti, maraṇamattampi dukkhaṁ.

    resulting in death and deadly pain.

  74. 74

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ आदीनवोā·dī·na·vo सन्दिट्ठिको,san·diṭ·ṭhi·ko दुक्खक्खन्धोduk·khak·khan·dho कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतु।he·tu

    Ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo sandiṭṭhiko, dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.

    This too is a drawback of sensual pleasures apparent in the present life, a mass of suffering caused by sensual pleasures.

  75. 75

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतुhe·tu असिचम्मंa·si·cam·maṃ गहेत्वा,ga·het·vā धनुकलापंdha·nu·ka·lā·paṃ सन्नय्हित्वा,san·nay·hit·vā अद्दावलेपनाad·dā·va·le·pa·nā उपकारियोu·pa·kā·ri·yo पक्खन्दन्तिpak·khan·dan·ti उसूसुपिu·sū·su·pi खिप्पमानेसु,khip·pa·mā·ne·su सत्तीसुपिsat·tī·su·pi खिप्पमानासु,khip·pa·mā·nā·su असीसुपिa·sī·su·pi विज्जोतलन्तेसु।vij·jo·ta·lan·te·su

    Puna caparaṁ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu asicammaṁ gahetvā, dhanukalāpaṁ sannayhitvā, addāvalepanā upakāriyo pakkhandanti usūsupi khippamānesu, sattīsupi khippamānāsu, asīsupi vijjotalantesu.

    Furthermore, for the sake of sensual pleasures they don their sword and shield, fasten their bow and arrows, and charge wetly plastered bastions, with arrows and spears flying and swords flashing.

  76. 76

    तेte तत्थtat·tha उसूहिपिu·sū·hi·pi विज्झन्ति,vij·jhan·ti सत्तियापिsat·ti·yā·pi विज्झन्ति,vij·jhan·ti छकणकायपिcha·ka·ṇa·kā·ya·pi ओसिञ्चन्ति,o·siñ·can·ti अभिवग्गेनपिa·bhi·vag·ge·na·pi ओमद्दन्ति,o·mad·dan·ti असिनापिa·si·nā·pi सीसंsī·saṃ छिन्दन्ति।chin·dan·ti

    Te tattha usūhipi vijjhanti, sattiyāpi vijjhanti, chakaṇakāyapi osiñcanti, abhivaggenapi omaddanti, asināpi sīsaṁ chindanti.

    There they are struck with arrows and spears, splashed with dung, crushed by a superior force, and their heads are chopped off,

  77. 77

    तेte तत्थtat·tha मरणम्पिma·ra·ṇam·pi निगच्छन्ति,ni·gac·chan·ti मरणमत्तम्पिma·ra·ṇa·mat·tam·pi दुक्खं।duk·khaṃ

    Te tattha maraṇampi nigacchanti, maraṇamattampi dukkhaṁ.

    resulting in death and deadly pain.

  78. 78

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ आदीनवोā·dī·na·vo सन्दिट्ठिको,san·diṭ·ṭhi·ko दुक्खक्खन्धोduk·khak·khan·dho कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतु।he·tu

    Ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo sandiṭṭhiko, dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.

    This too is a drawback of sensual pleasures apparent in the present life, a mass of suffering caused by sensual pleasures.

  79. 79

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतुhe·tu सन्धिम्पिsan·dhim·pi छिन्दन्ति,chin·dan·ti निल्लोपम्पिnil·lo·pam·pi हरन्ति,ha·ran·ti एकागारिकम्पिe·kā·gā·ri·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti परिपन्थेपिpa·ri·pan·the·pi तिट्ठन्ति,tiṭ·ṭhan·ti परदारम्पिpa·ra·dā·ram·pi गच्छन्ति।gac·chan·ti

    Puna caparaṁ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu sandhimpi chindanti, nillopampi haranti, ekāgārikampi karonti, paripanthepi tiṭṭhanti, paradārampi gacchanti.

    Furthermore, for the sake of sensual pleasures they break into houses, plunder wealth, steal from isolated buildings, commit highway robbery, and commit adultery.

  80. 80

    तमेनंta·me·naṃ राजानोrā·jā·no गहेत्वाga·het·vā विविधाvi·vi·dhā कम्मकारणाkam·ma·kā·ra·ṇā कारेन्ति—kā·ren·ti

    Tamenaṁ rājāno gahetvā vividhā kammakāraṇā kārenti—

    The rulers would arrest them and subject them to various punishments—

  81. 81

    कसाहिपिka·sā·hi·pi ताळेन्ति,tā·ḷen·ti वेत्तेहिपिvet·te·hi·pi ताळेन्ति,tā·ḷen·ti अड्ढदण्डकेहिपिaḍ·ḍha·daṇ·ḍa·ke·hi·pi ताळेन्ति;tā·ḷen·ti हत्थम्पिhat·tham·pi छिन्दन्ति,chin·dan·ti पादम्पिpā·dam·pi छिन्दन्ति,chin·dan·ti हत्थपादम्पिhat·tha·pā·dam·pi छिन्दन्ति,chin·dan·ti कण्णम्पिkaṇ·ṇam·pi छिन्दन्ति,chin·dan·ti नासम्पिnā·sam·pi छिन्दन्ति,chin·dan·ti कण्णनासम्पिkaṇ·ṇa·nā·sam·pi छिन्दन्ति;chin·dan·ti बिलङ्गथालिकम्पिbi·laṅ·ga·thā·li·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti सङ्खमुण्डिकम्पिsaṅ·kha·muṇ·ḍi·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti राहुमुखम्पिrā·hu·mu·kham·pi करोन्ति,ka·ron·ti जोतिमालिकम्पिjo·ti·mā·li·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti हत्थपज्जोतिकम्पिhat·tha·paj·jo·ti·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti एरकवत्तिकम्पिe·ra·ka·vat·ti·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti चीरकवासिकम्पिcī·ra·ka·vā·si·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti एणेय्यकम्पिe·ṇey·ya·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti बळिसमंसिकम्पिba·ḷi·sa·maṃ·si·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti कहापणिकम्पिka·hā·pa·ṇi·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti खारापतच्छिकम्पिkhā·rā·pa·tac·chi·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti पलिघपरिवत्तिकम्पिpa·li·gha·pa·ri·vat·ti·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti पलालपीठकम्पिpa·lā·la·pī·ṭha·kam·pi करोन्ति,ka·ron·ti तत्तेनपिtat·te·na·pi तेलेनte·le·na ओसिञ्चन्ति,o·siñ·can·ti सुनखेहिपिsu·na·khe·hi·pi खादापेन्ति,khā·dā·pen·ti जीवन्तम्पिjī·van·tam·pi सूलेsū·le उत्तासेन्ति,ut·tā·sen·ti असिनापिa·si·nā·pi सीसंsī·saṃ छिन्दन्ति।chin·dan·ti

    kasāhipi tāḷenti, vettehipi tāḷenti, aḍḍhadaṇḍakehipi tāḷenti; hatthampi chindanti, pādampi chindanti, hatthapādampi chindanti, kaṇṇampi chindanti, nāsampi chindanti, kaṇṇanāsampi chindanti; bilaṅgathālikampi karonti, saṅkhamuṇḍikampi karonti, rāhumukhampi karonti, jotimālikampi karonti, hatthapajjotikampi karonti, erakavattikampi karonti, cīrakavāsikampi karonti, eṇeyyakampi karonti, baḷisamaṁsikampi karonti, kahāpaṇikampi karonti, khārāpatacchikampi karonti, palighaparivattikampi karonti, palālapīṭhakampi karonti, tattenapi telena osiñcanti, sunakhehipi khādāpenti, jīvantampi sūle uttāsenti, asināpi sīsaṁ chindanti.

    whipping, caning, and clubbing; cutting off hands or feet, or both; cutting off ears or nose, or both; the ‘porridge pot’, the ‘shell-shave’, the ‘Rāhu’s mouth’, the ‘garland of fire’, the ‘burning hand’, the ‘bulrush twist’, the ‘bark dress’, the ‘antelope’, the ‘meat hook’, the ‘coins’, the ‘caustic pickle’, the ‘twisting bar’, the ‘straw mat’; being splashed with hot oil, being fed to the hounds, being impaled alive, and being beheaded.

  82. 82

    तेte तत्थtat·tha मरणम्पिma·ra·ṇam·pi निगच्छन्ति,ni·gac·chan·ti मरणमत्तम्पिma·ra·ṇa·mat·tam·pi दुक्खं।duk·khaṃ

    Te tattha maraṇampi nigacchanti, maraṇamattampi dukkhaṁ.

    These result in death and deadly pain.

  83. 83

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ आदीनवोā·dī·na·vo सन्दिट्ठिको,san·diṭ·ṭhi·ko दुक्खक्खन्धोduk·khak·khan·dho कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतु।he·tu

    Ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo sandiṭṭhiko, dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.

    This too is a drawback of sensual pleasures apparent in the present life, a mass of suffering caused by sensual pleasures.

  84. 84

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतुhe·tu कायेनkā·ye·na दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरन्ति,ca·ran·ti वाचायvā·cā·ya दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरन्ति,ca·ran·ti मनसाma·na·sā दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरन्ति।ca·ran·ti

    Puna caparaṁ, bhikkhave, kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu kāyena duccaritaṁ caranti, vācāya duccaritaṁ caranti, manasā duccaritaṁ caranti.

    Furthermore, for the sake of sensual pleasures, they conduct themselves badly by way of body, speech, and mind.

  85. 85

    तेte कायेनkā·ye·na दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरित्वा,ca·rit·vā वाचायvā·cā·ya दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरित्वा,ca·rit·vā मनसाma·na·sā दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ चरित्वा,ca·rit·vā कायस्सkā·yas·sa भेदाbhe·dā परंpa·raṃ मरणाma·ra·ṇā अपायंa·pā·yaṃ दुग्गतिंdug·ga·tiṃ विनिपातंvi·ni·pā·taṃ निरयंni·ra·yaṃ उपपज्जन्ति।u·pa·paj·jan·ti

    Te kāyena duccaritaṁ caritvā, vācāya duccaritaṁ caritvā, manasā duccaritaṁ caritvā, kāyassa bhedā paraṁ maraṇā apāyaṁ duggatiṁ vinipātaṁ nirayaṁ upapajjanti.

    When their body breaks up, after death, they’re reborn in a place of loss, a bad place, the underworld, hell.

  86. 86

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ आदीनवोā·dī·na·vo सम्परायिको,sam·pa·rā·yi·ko दुक्खक्खन्धोduk·khak·khan·dho कामहेतुkā·ma·he·tu कामनिदानंkā·ma·ni·dā·naṃ कामाधिकरणंkā·mā·dhi·ka·ra·ṇaṃ कामानमेवkā·mā·na·me·va हेतु।he·tu

    Ayampi, bhikkhave, kāmānaṁ ādīnavo samparāyiko, dukkhakkhandho kāmahetu kāmanidānaṁ kāmādhikaraṇaṁ kāmānameva hetu.

    This is a drawback of sensual pleasures to do with lives to come, a mass of suffering caused by sensual pleasures.

  87. 87

    किञ्च,kiñ·ca भिक्खवे,bhik·kha·ve कामानंkā·mā·naṃ निस्सरणं?nis·sa·ra·ṇaṃ

    Kiñca, bhikkhave, kāmānaṁ nissaraṇaṁ?

    And what is the escape from sensual pleasures?

  88. 88

    योyo खो,kho भिक्खवे,bhik·kha·ve कामेसुkā·me·su छन्दरागविनयोchan·da·rā·ga·vi·na·yo छन्दरागप्पहानं—इदंchan·da·rā·gap·pa·hā·naṃ कामानंkā·mā·naṃ निस्सरणं।nis·sa·ra·ṇaṃ

    Yo kho, bhikkhave, kāmesu chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—idaṁ kāmānaṁ nissaraṇaṁ.

    Removing and giving up desire and greed for sensual pleasures: this is the escape from sensual pleasures.

  89. 89

    येye हिhi केचि,ke·ci भिक्खवे,bhik·kha·ve समणाsa·ma·ṇā वाvā ब्राह्मणाbrāh·ma·ṇā वाvā एवंe·vaṃ कामानंkā·mā·naṃ अस्सादञ्चas·sā·dañ·ca अस्सादतोas·sā·da·to आदीनवञ्चā·dī·na·vañ·ca आदीनवतोā·dī·na·va·to निस्सरणञ्चnis·sa·ra·ṇañ·ca निस्सरणतोnis·sa·ra·ṇa·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नप्पजानन्तिnap·pa·jā·nan·ti तेte वतva·ta सामंsā·maṃ वाvā कामेkā·me परिजानिस्सन्ति,pa·ri·jā·nis·san·ti परंpa·raṃ वाvā तथत्तायta·that·tā·ya समादपेस्सन्तिsa·mā·da·pes·san·ti यथाya·thā पटिपन्नोpa·ṭi·pan·no कामेkā·me परिजानिस्सतीति—नेतंpa·ri·jā·nis·sa·tī·ti ठानंṭhā·naṃ विज्जति।vij·ja·ti

    Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ kāmānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ nappajānanti te vata sāmaṁ vā kāme parijānissanti, paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno kāme parijānissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.

    There are ascetics and brahmins who don’t truly understand sensual pleasures’ gratification, drawback, and escape in this way for what they are. It’s impossible for them to completely understand sensual pleasures themselves, or to instruct another so that, practicing accordingly, they will completely understand sensual pleasures.

  90. 90

    येye चca खोkho केचि,ke·ci भिक्खवे,bhik·kha·ve समणाsa·ma·ṇā वाvā ब्राह्मणाbrāh·ma·ṇā वाvā एवंe·vaṃ कामानंkā·mā·naṃ अस्सादञ्चas·sā·dañ·ca अस्सादतोas·sā·da·to आदीनवञ्चā·dī·na·vañ·ca आदीनवतोā·dī·na·va·to निस्सरणञ्चnis·sa·ra·ṇañ·ca निस्सरणतोnis·sa·ra·ṇa·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानन्ति,pa·jā·nan·ti तेte वतva·ta सामंsā·maṃ वाvā कामेkā·me परिजानिस्सन्तिpa·ri·jā·nis·san·ti परंpa·raṃ वाvā तथत्तायta·that·tā·ya समादपेस्सन्तिsa·mā·da·pes·san·ti यथाya·thā पटिपन्नोpa·ṭi·pan·no कामेkā·me परिजानिस्सतीति—ठानमेतंpa·ri·jā·nis·sa·tī·ti विज्जति।vij·ja·ti

    Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ kāmānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ pajānanti, te vata sāmaṁ vā kāme parijānissanti paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno kāme parijānissatīti—ṭhānametaṁ vijjati.

    There are ascetics and brahmins who do truly understand sensual pleasures’ gratification, drawback, and escape in this way for what they are. It is possible for them to completely understand sensual pleasures themselves, or to instruct another so that, practicing accordingly, they will completely understand sensual pleasures.

  91. 91

    कोko च,ca भिक्खवे,bhik·kha·ve रूपानंrū·pā·naṃ अस्सादो?as·sā·do

    Ko ca, bhikkhave, rūpānaṁ assādo?

    And what is the gratification of forms?

  92. 92

    सेय्यथापि,sey·ya·thā·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve खत्तियकञ्ञाkhat·ti·ya·kañ·ñā वाvā ब्राह्मणकञ्ञाbrāh·ma·ṇa·kañ·ñā वाvā गहपतिकञ्ञाga·ha·pa·ti·kañ·ñā वाvā पन्नरसवस्सुद्देसिकाpan·na·ra·sa·vas·sud·de·si·kā वाvā सोळसवस्सुद्देसिकाso·ḷa·sa·vas·sud·de·si·kā वा,vā नातिदीघाnā·ti·dī·ghā नातिरस्साnā·ti·ras·sā नातिकिसाnā·ti·ki·sā नातिथूलाnā·ti·thū·lā नातिकाळीnā·ti·kā·ḷī नाच्चोदाताnāc·co·dā·tā परमाpa·ra·mā सा,sā भिक्खवे,bhik·kha·ve तस्मिंtas·miṃ समयेsa·ma·ye सुभाsu·bhā वण्णनिभाति?vaṇ·ṇa·ni·bhā·ti

    Seyyathāpi, bhikkhave, khattiyakaññā vā brāhmaṇakaññā vā gahapatikaññā vā pannarasavassuddesikā vā soḷasavassuddesikā vā, nātidīghā nātirassā nātikisā nātithūlā nātikāḷī nāccodātā paramā sā, bhikkhave, tasmiṁ samaye subhā vaṇṇanibhāti?

    Suppose there was a girl of the brahmins, aristocrats, or householders in her fifteenth or sixteenth year, neither too tall nor too short, neither too thin nor too fat, neither too dark nor too fair. Is she not at the height of her beauty and prettiness?”

  93. 93

    ‘एवं,e·vaṃ भन्ते’।bhan·te

    ‘Evaṁ, bhante’.

    “Yes, sir.”

  94. 94

    यंyaṃ खो,kho भिक्खवे,bhik·kha·ve सुभंsu·bhaṃ वण्णनिभंvaṇ·ṇa·ni·bhaṃ पटिच्चpa·ṭic·ca उप्पज्जतिup·paj·ja·ti सुखंsu·khaṃ सोमनस्सं—so·ma·nas·saṃ

    Yaṁ kho, bhikkhave, subhaṁ vaṇṇanibhaṁ paṭicca uppajjati sukhaṁ somanassaṁ—

    “The pleasure and happiness that arise from this beauty and prettiness

  95. 95

    अयंa·yaṃ रूपानंrū·pā·naṃ अस्सादो।as·sā·do

    ayaṁ rūpānaṁ assādo.

    is the gratification of forms.

  96. 96

    कोko च,ca भिक्खवे,bhik·kha·ve रूपानंrū·pā·naṃ आदीनवो?ā·dī·na·vo

    Ko ca, bhikkhave, rūpānaṁ ādīnavo?

    And what is the drawback of forms?

  97. 97

    इध,i·dha भिक्खवे,bhik·kha·ve तमेवta·me·va भगिनिंbha·gi·niṃ पस्सेय्यpas·sey·ya अपरेनa·pa·re·na समयेनsa·ma·ye·na आसीतिकंā·sī·ti·kaṃ वाvā नावुतिकंnā·vu·ti·kaṃ वाvā वस्ससतिकंvas·sa·sa·ti·kaṃ वाvā जातिया,jā·ti·yā जिण्णंjiṇ·ṇaṃ गोपानसिवङ्कंgo·pā·na·si·vaṅ·kaṃ भोग्गंbhog·gaṃ दण्डपरायनंdaṇ·ḍa·pa·rā·ya·naṃ पवेधमानंpa·ve·dha·mā·naṃ गच्छन्तिंgac·chan·tiṃ आतुरंā·tu·raṃ गतयोब्बनंga·ta·yob·ba·naṃ खण्डदन्तंkhaṇ·ḍa·dan·taṃ पलितकेसं,pa·li·ta·ke·saṃ विलूनंvi·lū·naṃ खलितसिरंkha·li·ta·si·raṃ वलिनंva·li·naṃ तिलकाहतगत्तं।ti·la·kā·ha·ta·gat·taṃ

    Idha, bhikkhave, tameva bhaginiṁ passeyya aparena samayena āsītikaṁ vā nāvutikaṁ vā vassasatikaṁ vā jātiyā, jiṇṇaṁ gopānasivaṅkaṁ bhoggaṁ daṇḍaparāyanaṁ pavedhamānaṁ gacchantiṁ āturaṁ gatayobbanaṁ khaṇḍadantaṁ palitakesaṁ, vilūnaṁ khalitasiraṁ valinaṁ tilakāhatagattaṁ.

    Suppose that some time later you were to see that same sister—eighty, ninety, or a hundred years old—bent double, crooked, leaning on a staff, trembling as they walk, ailing, past their prime, with teeth broken, hair grey and scanty or bald, skin wrinkled, and limbs blotchy.

  98. 98

    तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञथ,mañ·ña·tha भिक्खवे,bhik·kha·ve

    Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,

    What do you think, mendicants?

  99. 99

    याyā पुरिमाpu·ri·mā सुभाsu·bhā वण्णनिभाvaṇ·ṇa·ni·bhā साsā अन्तरहिता,an·ta·ra·hi·tā आदीनवोā·dī·na·vo पातुभूतोति?pā·tu·bhū·to·ti

    yā purimā subhā vaṇṇanibhā sā antarahitā, ādīnavo pātubhūtoti?

    Has not that former beauty vanished and the drawback become clear?”

  100. 100

    ‘एवं,e·vaṃ भन्ते’।bhan·te

    ‘Evaṁ, bhante’.

    “Yes, sir.”

  101. 101

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve रूपानंrū·pā·naṃ आदीनवो।ā·dī·na·vo

    Ayampi, bhikkhave, rūpānaṁ ādīnavo.

    “This is the drawback of forms.

  102. 102

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve तमेवta·me·va भगिनिंbha·gi·niṃ पस्सेय्यpas·sey·ya आबाधिकंā·bā·dhi·kaṃ दुक्खितंduk·khi·taṃ बाळ्हगिलानं,bā·ḷha·gi·lā·naṃ सकेsa·ke मुत्तकरीसेmut·ta·ka·rī·se पलिपन्नंpa·li·pan·naṃ सेमानं,se·mā·naṃ अञ्ञेहिañ·ñe·hi वुट्ठापियमानं,vuṭ·ṭhā·pi·ya·mā·naṃ अञ्ञेहिañ·ñe·hi संवेसियमानं।saṃ·ve·si·ya·mā·naṃ

    Puna caparaṁ, bhikkhave, tameva bhaginiṁ passeyya ābādhikaṁ dukkhitaṁ bāḷhagilānaṁ, sake muttakarīse palipannaṁ semānaṁ, aññehi vuṭṭhāpiyamānaṁ, aññehi saṁvesiyamānaṁ.

    Furthermore, suppose that you were to see that same sister sick, suffering, gravely ill, collapsed in her own urine and feces, being picked up by some and put down by others.

  103. 103

    तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञथ,mañ·ña·tha भिक्खवे,bhik·kha·ve

    Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,

    What do you think, mendicants?

  104. 104

    याyā पुरिमाpu·ri·mā सुभाsu·bhā वण्णनिभाvaṇ·ṇa·ni·bhā साsā अन्तरहिता,an·ta·ra·hi·tā आदीनवोā·dī·na·vo पातुभूतोति?pā·tu·bhū·to·ti

    yā purimā subhā vaṇṇanibhā sā antarahitā, ādīnavo pātubhūtoti?

    Has not that former beauty vanished and the drawback become clear?”

  105. 105

    ‘एवं,e·vaṃ भन्ते’।bhan·te

    ‘Evaṁ, bhante’.

    “Yes, sir.”

  106. 106

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve रूपानंrū·pā·naṃ आदीनवो।ā·dī·na·vo

    Ayampi, bhikkhave, rūpānaṁ ādīnavo.

    “This too is the drawback of forms.

  107. 107

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve तमेवta·me·va भगिनिंbha·gi·niṃ पस्सेय्यpas·sey·ya सरीरंsa·rī·raṃ सिवथिकायsi·va·thi·kā·ya छड्डितं—chaḍ·ḍi·taṃ

    Puna caparaṁ, bhikkhave, tameva bhaginiṁ passeyya sarīraṁ sivathikāya chaḍḍitaṁ—

    Furthermore, suppose that you were to see that same sister as a corpse discarded in a charnel ground. And it had been dead for one, two, or three days, bloated, livid, and festering.

  108. 108

    एकाहमतंe·kā·ha·ma·taṃ वाvā द्वीहमतंdvī·ha·ma·taṃ वाvā तीहमतंtī·ha·ma·taṃ वा,vā उद्धुमातकंud·dhu·mā·ta·kaṃ विनीलकंvi·nī·la·kaṃ विपुब्बकजातं।vi·pub·ba·ka·jā·taṃ

    ekāhamataṁ vā dvīhamataṁ vā tīhamataṁ vā, uddhumātakaṁ vinīlakaṁ vipubbakajātaṁ.

    (Pāli only)

  109. 109

    तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञथ,mañ·ña·tha भिक्खवे,bhik·kha·ve

    Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,

    What do you think, mendicants?

  110. 110

    याyā पुरिमाpu·ri·mā सुभाsu·bhā वण्णनिभाvaṇ·ṇa·ni·bhā साsā अन्तरहिता,an·ta·ra·hi·tā आदीनवोā·dī·na·vo पातुभूतोति?pā·tu·bhū·to·ti

    yā purimā subhā vaṇṇanibhā sā antarahitā, ādīnavo pātubhūtoti?

    Has not that former beauty vanished and the drawback become clear?”

  111. 111

    ‘एवं,e·vaṃ भन्ते’।bhan·te

    ‘Evaṁ, bhante’.

    “Yes, sir.”

  112. 112

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve रूपानंrū·pā·naṃ आदीनवो।ā·dī·na·vo

    Ayampi, bhikkhave, rūpānaṁ ādīnavo.

    “This too is the drawback of forms.

  113. 113

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve तमेवta·me·va भगिनिंbha·gi·niṃ पस्सेय्यpas·sey·ya सरीरंsa·rī·raṃ सिवथिकायsi·va·thi·kā·ya छड्डितं—chaḍ·ḍi·taṃ

    Puna caparaṁ, bhikkhave, tameva bhaginiṁ passeyya sarīraṁ sivathikāya chaḍḍitaṁ—

    Furthermore, suppose that you were to see that same sister as a corpse discarded in a charnel ground. And it was being devoured by crows, hawks, vultures, herons, hounds, tigers, leopards, jackals, and many kinds of little creatures …

  114. 114

    काकेहिkā·ke·hi वाvā खज्जमानं,khaj·ja·mā·naṃ कुललेहिku·la·le·hi वाvā खज्जमानं,khaj·ja·mā·naṃ गिज्झेहिgij·jhe·hi वाvā खज्जमानं,khaj·ja·mā·naṃ कङ्केहिkaṅ·ke·hi वाvā खज्जमानं,khaj·ja·mā·naṃ सुनखेहिsu·na·khe·hi वाvā खज्जमानं,khaj·ja·mā·naṃ ब्यग्घेहिbyag·ghe·hi वाvā खज्जमानं,khaj·ja·mā·naṃ दीपीहिdī·pī·hi वाvā खज्जमानं,khaj·ja·mā·naṃ सिङ्गालेहिsiṅ·gā·le·hi वाvā खज्जमानं,khaj·ja·mā·naṃ विविधेहिvi·vi·dhe·hi वाvā पाणकजातेहिpā·ṇa·ka·jā·te·hi खज्जमानं।khaj·ja·mā·naṃ

    kākehi vā khajjamānaṁ, kulalehi vā khajjamānaṁ, gijjhehi vā khajjamānaṁ, kaṅkehi vā khajjamānaṁ, sunakhehi vā khajjamānaṁ, byagghehi vā khajjamānaṁ, dīpīhi vā khajjamānaṁ, siṅgālehi vā khajjamānaṁ, vividhehi vā pāṇakajātehi khajjamānaṁ.

    (Pāli only)

  115. 115

    तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञथ,mañ·ña·tha भिक्खवे,bhik·kha·ve याyā पुरिमाpu·ri·mā सुभाsu·bhā वण्णनिभाvaṇ·ṇa·ni·bhā साsā अन्तरहिता,an·ta·ra·hi·tā आदीनवोā·dī·na·vo पातुभूतोति?pā·tu·bhū·to·ti

    Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave, yā purimā subhā vaṇṇanibhā sā antarahitā, ādīnavo pātubhūtoti?

    (Pāli only)

  116. 116

    ‘एवं,e·vaṃ भन्ते’।bhan·te

    ‘Evaṁ, bhante’.

    (Pāli only)

  117. 117

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve रूपानंrū·pā·naṃ आदीनवो।ā·dī·na·vo

    Ayampi, bhikkhave, rūpānaṁ ādīnavo.

    (Pāli only)

  118. 118

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve तमेवta·me·va भगिनिंbha·gi·niṃ पस्सेय्यpas·sey·ya सरीरंsa·rī·raṃ सिवथिकायsi·va·thi·kā·ya छड्डितं—chaḍ·ḍi·taṃ

    Puna caparaṁ, bhikkhave, tameva bhaginiṁ passeyya sarīraṁ sivathikāya chaḍḍitaṁ—

    Furthermore, suppose that you were to see that same sister as a corpse discarded in a charnel ground.

  119. 119

    अट्ठिकसङ्खलिकंaṭ·ṭhi·ka·saṅ·kha·li·kaṃ समंसलोहितंsa·maṃ·sa·lo·hi·taṃ न्हारुसम्बन्धं,nhā·ru·sam·ban·dhaṃ अट्ठिकसङ्खलिकंaṭ·ṭhi·ka·saṅ·kha·li·kaṃ निमंसलोहितमक्खितंni·maṃ·sa·lo·hi·ta·mak·khi·taṃ न्हारुसम्बन्धं,nhā·ru·sam·ban·dhaṃ अट्ठिकसङ्खलिकंaṭ·ṭhi·ka·saṅ·kha·li·kaṃ अपगतमंसलोहितंa·pa·ga·ta·maṃ·sa·lo·hi·taṃ न्हारुसम्बन्धं,nhā·ru·sam·ban·dhaṃ अट्ठिकानिaṭ·ṭhi·kā·ni अपगतसम्बन्धानिa·pa·ga·ta·sam·ban·dhā·ni दिसाविदिसाविक्खित्तानि—di·sā·vi·di·sā·vik·khit·tā·ni

    aṭṭhikasaṅkhalikaṁ samaṁsalohitaṁ nhārusambandhaṁ, aṭṭhikasaṅkhalikaṁ nimaṁsalohitamakkhitaṁ nhārusambandhaṁ, aṭṭhikasaṅkhalikaṁ apagatamaṁsalohitaṁ nhārusambandhaṁ, aṭṭhikāni apagatasambandhāni disāvidisāvikkhittāni—

    And it had been reduced to a skeleton with flesh and blood, held together by sinews … A skeleton rid of flesh but smeared with blood, and held together by sinews … A skeleton rid of flesh and blood, held together by sinews …

  120. 120

    अञ्ञेनañ·ñe·na हत्थट्ठिकं,hat·thaṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na पादट्ठिकं,pā·daṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na गोप्फकट्ठिकं,gop·pha·kaṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na जङ्घट्ठिकं,jaṅ·ghaṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na ऊरुट्ठिकं,ū·ruṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na कटिट्ठिकं,ka·ṭiṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na फासुकट्ठिकं,phā·su·kaṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na पिट्ठिट्ठिकं,piṭ·ṭhiṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na खन्धट्ठिकं,khan·dhaṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na गीवट्ठिकं,gī·vaṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na हनुकट्ठिकं,ha·nu·kaṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na दन्तट्ठिकं,dan·taṭ·ṭhi·kaṃ अञ्ञेनañ·ñe·na सीसकटाहं।sī·sa·ka·ṭā·haṃ

    aññena hatthaṭṭhikaṁ, aññena pādaṭṭhikaṁ, aññena gopphakaṭṭhikaṁ, aññena jaṅghaṭṭhikaṁ, aññena ūruṭṭhikaṁ, aññena kaṭiṭṭhikaṁ, aññena phāsukaṭṭhikaṁ, aññena piṭṭhiṭṭhikaṁ, aññena khandhaṭṭhikaṁ, aññena gīvaṭṭhikaṁ, aññena hanukaṭṭhikaṁ, aññena dantaṭṭhikaṁ, aññena sīsakaṭāhaṁ.

    Bones rid of sinews scattered in every direction. Here a hand-bone, there a foot-bone, here an ankle bone, there a shin-bone, here a thigh-bone, there a hip-bone, here a rib-bone, there a back-bone, here an arm-bone, there a neck-bone, here a jaw-bone, there a tooth, here the skull. …

  121. 121

    तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञथ,mañ·ña·tha भिक्खवे,bhik·kha·ve याyā पुरिमाpu·ri·mā सुभाsu·bhā वण्णनिभाvaṇ·ṇa·ni·bhā साsā अन्तरहिता,an·ta·ra·hi·tā आदीनवोā·dī·na·vo पातुभूतोति?pā·tu·bhū·to·ti

    Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave, yā purimā subhā vaṇṇanibhā sā antarahitā, ādīnavo pātubhūtoti?

    (Pāli only)

  122. 122

    ‘एवं,e·vaṃ भन्ते’।bhan·te

    ‘Evaṁ, bhante’.

    (Pāli only)

  123. 123

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve रूपानंrū·pā·naṃ आदीनवो।ā·dī·na·vo

    Ayampi, bhikkhave, rūpānaṁ ādīnavo.

    (Pāli only)

  124. 124

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve तमेवta·me·va भगिनिंbha·gi·niṃ पस्सेय्यpas·sey·ya सरीरंsa·rī·raṃ सिवथिकायsi·va·thi·kā·ya छड्डितं—chaḍ·ḍi·taṃ

    Puna caparaṁ, bhikkhave, tameva bhaginiṁ passeyya sarīraṁ sivathikāya chaḍḍitaṁ—

    Furthermore, suppose that you were to see that same sister as a corpse discarded in a charnel ground.

  125. 125

    अट्ठिकानिaṭ·ṭhi·kā·ni सेतानिse·tā·ni सङ्खवण्णपटिभागानि,saṅ·kha·vaṇ·ṇa·pa·ṭi·bhā·gā·ni अट्ठिकानिaṭ·ṭhi·kā·ni पुञ्जकितानिpuñ·ja·ki·tā·ni तेरोवस्सिकानि,te·ro·vas·si·kā·ni अट्ठिकानिaṭ·ṭhi·kā·ni पूतीनिpū·tī·ni चुण्णकजातानि।cuṇ·ṇa·ka·jā·tā·ni

    aṭṭhikāni setāni saṅkhavaṇṇapaṭibhāgāni, aṭṭhikāni puñjakitāni terovassikāni, aṭṭhikāni pūtīni cuṇṇakajātāni.

    And it had been reduced to white bones, the color of shells … Decrepit bones, heaped in a pile … Bones rotted and crumbled to powder.

  126. 126

    तंtaṃ किंkiṃ मञ्ञथ,mañ·ña·tha भिक्खवे,bhik·kha·ve

    Taṁ kiṁ maññatha, bhikkhave,

    What do you think, mendicants?

  127. 127

    याyā पुरिमाpu·ri·mā सुभाsu·bhā वण्णनिभाvaṇ·ṇa·ni·bhā साsā अन्तरहिता,an·ta·ra·hi·tā आदीनवोā·dī·na·vo पातुभूतोति?pā·tu·bhū·to·ti

    yā purimā subhā vaṇṇanibhā sā antarahitā, ādīnavo pātubhūtoti?

    Has not that former beauty vanished and the drawback become clear?”

  128. 128

    ‘एवं,e·vaṃ भन्ते’।bhan·te

    ‘Evaṁ, bhante’.

    “Yes, sir.”

  129. 129

    अयम्पि,a·yam·pi भिक्खवे,bhik·kha·ve रूपानंrū·pā·naṃ आदीनवो।ā·dī·na·vo

    Ayampi, bhikkhave, rūpānaṁ ādīnavo.

    “This too is the drawback of forms.

  130. 130

    किञ्च,kiñ·ca भिक्खवे,bhik·kha·ve रूपानंrū·pā·naṃ निस्सरणं?nis·sa·ra·ṇaṃ

    Kiñca, bhikkhave, rūpānaṁ nissaraṇaṁ?

    And what is the escape from forms?

  131. 131

    यो,yo भिक्खवे,bhik·kha·ve रूपेसुrū·pe·su छन्दरागविनयोchan·da·rā·ga·vi·na·yo छन्दरागप्पहानं—इदंchan·da·rā·gap·pa·hā·naṃ रूपानंrū·pā·naṃ निस्सरणं।nis·sa·ra·ṇaṃ

    Yo, bhikkhave, rūpesu chandarāgavinayo chandarāgappahānaṁ—idaṁ rūpānaṁ nissaraṇaṁ.

    Removing and giving up desire and greed for forms: this is the escape from forms.

  132. 132

    येye हिhi केचि,ke·ci भिक्खवे,bhik·kha·ve समणाsa·ma·ṇā वाvā ब्राह्मणाbrāh·ma·ṇā वाvā एवंe·vaṃ रूपानंrū·pā·naṃ अस्सादञ्चas·sā·dañ·ca अस्सादतोas·sā·da·to आदीनवञ्चā·dī·na·vañ·ca आदीनवतोā·dī·na·va·to निस्सरणञ्चnis·sa·ra·ṇañ·ca निस्सरणतोnis·sa·ra·ṇa·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नप्पजानन्तिnap·pa·jā·nan·ti तेte वतva·ta सामंsā·maṃ वाvā रूपेrū·pe परिजानिस्सन्ति,pa·ri·jā·nis·san·ti परंpa·raṃ वाvā तथत्तायta·that·tā·ya समादपेस्सन्तिsa·mā·da·pes·san·ti यथाya·thā पटिपन्नोpa·ṭi·pan·no रूपेrū·pe परिजानिस्सतीति—नेतंpa·ri·jā·nis·sa·tī·ti ठानंṭhā·naṃ विज्जति।vij·ja·ti

    Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ rūpānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ nappajānanti te vata sāmaṁ vā rūpe parijānissanti, paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno rūpe parijānissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.

    There are ascetics and brahmins who don’t truly understand forms’ gratification, drawback, and escape in this way for what they are. It’s impossible for them to completely understand forms themselves, or to instruct another so that, practicing accordingly, they will completely understand forms.

  133. 133

    येye चca खोkho केचि,ke·ci भिक्खवे,bhik·kha·ve समणाsa·ma·ṇā वाvā ब्राह्मणाbrāh·ma·ṇā वाvā एवंe·vaṃ रूपानंrū·pā·naṃ अस्सादञ्चas·sā·dañ·ca अस्सादतोas·sā·da·to आदीनवञ्चā·dī·na·vañ·ca आदीनवतोā·dī·na·va·to निस्सरणञ्चnis·sa·ra·ṇañ·ca निस्सरणतोnis·sa·ra·ṇa·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानन्तिpa·jā·nan·ti तेte वतva·ta सामंsā·maṃ वाvā रूपेrū·pe परिजानिस्सन्तिpa·ri·jā·nis·san·ti परंpa·raṃ वाvā तथत्तायta·that·tā·ya समादपेस्सन्तिsa·mā·da·pes·san·ti यथाya·thā पटिपन्नोpa·ṭi·pan·no रूपेrū·pe परिजानिस्सतीति—ठानमेतंpa·ri·jā·nis·sa·tī·ti विज्जति।vij·ja·ti

    Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ rūpānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ pajānanti te vata sāmaṁ vā rūpe parijānissanti paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno rūpe parijānissatīti—ṭhānametaṁ vijjati.

    There are ascetics and brahmins who do truly understand forms’ gratification, drawback, and escape in this way for what they are. It is possible for them to completely understand forms themselves, or to instruct another so that, practicing accordingly, they will completely understand forms.

  134. 134

    कोko च,ca भिक्खवे,bhik·kha·ve वेदनानंve·da·nā·naṃ अस्सादो?as·sā·do

    Ko ca, bhikkhave, vedanānaṁ assādo?

    And what is the gratification of feelings?

  135. 135

    इध,i·dha भिक्खवे,bhik·kha·ve भिक्खुbhik·khu विविच्चेवvi·vic·ce·va कामेहिkā·me·hi विविच्चvi·vic·ca अकुसलेहिa·ku·sa·le·hi धम्मेहिdham·me·hi सवितक्कंsa·vi·tak·kaṃ सविचारंsa·vi·cā·raṃ विवेकजंvi·ve·ka·jaṃ पीतिसुखंpī·ti·su·khaṃ पठमंpa·ṭha·maṃ झानंjhā·naṃ उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहरति।vi·ha·ra·ti

    Idha, bhikkhave, bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati.

    It’s when a mendicant, quite secluded from sensual pleasures, secluded from unskillful qualities, enters and remains in the first absorption, which has the rapture and bliss born of seclusion, while placing the mind and keeping it connected.

  136. 136

    यस्मिंyas·miṃ समये,sa·ma·ye भिक्खवे,bhik·kha·ve भिक्खुbhik·khu विविच्चेवvi·vic·ce·va कामेहिkā·me·hi विविच्चvi·vic·ca अकुसलेहिa·ku·sa·le·hi धम्मेहिdham·me·hi सवितक्कंsa·vi·tak·kaṃ सविचारंsa·vi·cā·raṃ विवेकजंvi·ve·ka·jaṃ पीतिसुखंpī·ti·su·khaṃ पठमंpa·ṭha·maṃ झानंjhā·naṃ उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहरति,vi·ha·ra·ti नेवne·va तस्मिंtas·miṃ समयेsa·ma·ye अत्तब्याबाधायपिat·tab·yā·bā·dhā·ya·pi चेतेति,ce·te·ti नna परब्याबाधायपिpa·rab·yā·bā·dhā·ya·pi चेतेति,ce·te·ti नna उभयब्याबाधायपिu·bha·yab·yā·bā·dhā·ya·pi चेतेति;ce·te·ti

    Yasmiṁ samaye, bhikkhave, bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṁ savicāraṁ vivekajaṁ pītisukhaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ upasampajja viharati, neva tasmiṁ samaye attabyābādhāyapi ceteti, na parabyābādhāyapi ceteti, na ubhayabyābādhāyapi ceteti;

    At that time a mendicant doesn’t intend to hurt themselves, hurt others, or hurt both;

  137. 137

    अब्याबज्झंयेवab·yā·baj·jhaṃ·ye·va तस्मिंtas·miṃ समयेsa·ma·ye वेदनंve·da·naṃ वेदेति।ve·de·ti

    abyābajjhaṁyeva tasmiṁ samaye vedanaṁ vedeti.

    they feel only feelings that are not hurtful.

  138. 138

    अब्याबज्झपरमाहं,ab·yā·baj·jha·pa·ra·mā·haṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve वेदनानंve·da·nā·naṃ अस्सादंas·sā·daṃ वदामि।va·dā·mi

    Abyābajjhaparamāhaṁ, bhikkhave, vedanānaṁ assādaṁ vadāmi.

    Freedom from being hurt is the ultimate gratification of feelings, I say.

  139. 139

    पुनpu·na चपरं,ca·pa·raṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve भिक्खुbhik·khu वितक्कविचारानंvi·tak·ka·vi·cā·rā·naṃ वूपसमाvū·pa·sa·mā अज्झत्तंaj·jhat·taṃ सम्पसादनंsam·pa·sā·da·naṃ चेतसोce·ta·so एकोदिभावंe·ko·di·bhā·vaṃ अवितक्कंa·vi·tak·kaṃ अविचारंa·vi·cā·raṃ समाधिजंsa·mā·dhi·jaṃ पीतिसुखंpī·ti·su·khaṃ दुतियंdu·ti·yaṃ झानंjhā·naṃ उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहरतिvi·ha·ra·ti …पे…pe

    Puna caparaṁ, bhikkhave, bhikkhu vitakkavicārānaṁ vūpasamā ajjhattaṁ sampasādanaṁ cetaso ekodibhāvaṁ avitakkaṁ avicāraṁ samādhijaṁ pītisukhaṁ dutiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati …pe…

    Furthermore, a mendicant enters and remains in the second absorption …

  140. 140

    यस्मिंyas·miṃ समये,sa·ma·ye भिक्खवे,bhik·kha·ve भिक्खुbhik·khu पीतियाpī·ti·yā चca विरागा,vi·rā·gā उपेक्खकोu·pek·kha·ko चca विहरति,vi·ha·ra·ti सतोsa·to चca सम्पजानोsam·pa·jā·no सुखञ्चsu·khañ·ca कायेनkā·ye·na पटिसंवेदेतिpa·ṭi·saṃ·ve·de·ti यंyaṃ तंtaṃ अरियाa·ri·yā आचिक्खन्ति:ā·cik·khan·ti ‘उपेक्खकोu·pek·kha·ko सतिमाsa·ti·mā सुखविहारी’तिsu·kha·vi·hā·rī ततियंta·ti·yaṃ झानंjhā·naṃ उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहरतिvi·ha·ra·ti …पे…pe

    yasmiṁ samaye, bhikkhave, bhikkhu pītiyā ca virāgā, upekkhako ca viharati, sato ca sampajāno sukhañca kāyena paṭisaṁvedeti yaṁ taṁ ariyā ācikkhanti: ‘upekkhako satimā sukhavihārī’ti tatiyaṁ jhānaṁ upasampajja viharati …pe…

    third absorption …

  141. 141

    यस्मिंyas·miṃ समये,sa·ma·ye भिक्खवे,bhik·kha·ve भिक्खुbhik·khu सुखस्सsu·khas·sa चca पहानाpa·hā·nā दुक्खस्सduk·khas·sa चca पहानाpa·hā·nā पुब्बेवpub·be·va सोमनस्सदोमनस्सानंso·ma·nas·sa·do·ma·nas·sā·naṃ अत्थङ्गमाat·thaṅ·ga·mā अदुक्खमसुखंa·duk·kha·ma·su·khaṃ उपेक्खासतिपारिसुद्धिंu·pek·khā·sa·ti·pā·ri·sud·dhiṃ चतुत्थंca·tut·thaṃ झानंjhā·naṃ उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहरति,vi·ha·ra·ti नेवne·va तस्मिंtas·miṃ समयेsa·ma·ye अत्तब्याबाधायपिat·tab·yā·bā·dhā·ya·pi चेतेति,ce·te·ti नna परब्याबाधायपिpa·rab·yā·bā·dhā·ya·pi चेतेति,ce·te·ti नna उभयब्याबाधायपिu·bha·yab·yā·bā·dhā·ya·pi चेतेति;ce·te·ti

    yasmiṁ samaye, bhikkhave, bhikkhu sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā pubbeva somanassadomanassānaṁ atthaṅgamā adukkhamasukhaṁ upekkhāsatipārisuddhiṁ catutthaṁ jhānaṁ upasampajja viharati, neva tasmiṁ samaye attabyābādhāyapi ceteti, na parabyābādhāyapi ceteti, na ubhayabyābādhāyapi ceteti;

    fourth absorption. At that time a mendicant doesn’t intend to hurt themselves, hurt others, or hurt both;

  142. 142

    अब्याबज्झंयेवab·yā·baj·jhaṃ·ye·va तस्मिंtas·miṃ समयेsa·ma·ye वेदनंve·da·naṃ वेदेति।ve·de·ti

    abyābajjhaṁyeva tasmiṁ samaye vedanaṁ vedeti.

    they feel only feelings that are not hurtful.

  143. 143

    अब्याबज्झपरमाहं,ab·yā·baj·jha·pa·ra·mā·haṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve वेदनानंve·da·nā·naṃ अस्सादंas·sā·daṃ वदामि।va·dā·mi

    Abyābajjhaparamāhaṁ, bhikkhave, vedanānaṁ assādaṁ vadāmi.

    Freedom from being hurt is the ultimate gratification of feelings, I say.

  144. 144

    कोko च,ca भिक्खवे,bhik·kha·ve वेदनानंve·da·nā·naṃ आदीनवो?ā·dī·na·vo

    Ko ca, bhikkhave, vedanānaṁ ādīnavo?

    And what is the drawback of feelings?

  145. 145

    यं,yaṃ भिक्खवे,bhik·kha·ve वेदनाve·da·nā अनिच्चाa·nic·cā दुक्खाduk·khā विपरिणामधम्मा—अयंvi·pa·ri·ṇā·ma·dham·mā वेदनानंve·da·nā·naṃ आदीनवो।ā·dī·na·vo

    Yaṁ, bhikkhave, vedanā aniccā dukkhā vipariṇāmadhammā—ayaṁ vedanānaṁ ādīnavo.

    That feelings are impermanent, suffering, and perishable: this is their drawback.

  146. 146

    किञ्च,kiñ·ca भिक्खवे,bhik·kha·ve वेदनानंve·da·nā·naṃ निस्सरणं?nis·sa·ra·ṇaṃ

    Kiñca, bhikkhave, vedanānaṁ nissaraṇaṁ?

    And what is the escape from feelings?

  147. 147

    यो,yo भिक्खवे,bhik·kha·ve वेदनासुve·da·nā·su छन्दरागविनयो,chan·da·rā·ga·vi·na·yo छन्दरागप्पहानं—इदंchan·da·rā·gap·pa·hā·naṃ वेदनानंve·da·nā·naṃ निस्सरणं।nis·sa·ra·ṇaṃ

    Yo, bhikkhave, vedanāsu chandarāgavinayo, chandarāgappahānaṁ—idaṁ vedanānaṁ nissaraṇaṁ.

    Removing and giving up desire and greed for feelings: this is the escape from feelings.

  148. 148

    येye हिhi केचि,ke·ci भिक्खवे,bhik·kha·ve समणाsa·ma·ṇā वाvā ब्राह्मणाbrāh·ma·ṇā वाvā एवंe·vaṃ वेदनानंve·da·nā·naṃ अस्सादञ्चas·sā·dañ·ca अस्सादतोas·sā·da·to आदीनवञ्चā·dī·na·vañ·ca आदीनवतोā·dī·na·va·to निस्सरणञ्चnis·sa·ra·ṇañ·ca निस्सरणतोnis·sa·ra·ṇa·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नप्पजानन्ति,nap·pa·jā·nan·ti तेte वतva·ta सामंsā·maṃ वाvā वेदनंve·da·naṃ परिजानिस्सन्ति,pa·ri·jā·nis·san·ti परंpa·raṃ वाvā तथत्तायta·that·tā·ya समादपेस्सन्तिsa·mā·da·pes·san·ti यथाya·thā पटिपन्नोpa·ṭi·pan·no वेदनंve·da·naṃ परिजानिस्सतीति—नेतंpa·ri·jā·nis·sa·tī·ti ठानंṭhā·naṃ विज्जति।vij·ja·ti

    Ye hi keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ vedanānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ nappajānanti, te vata sāmaṁ vā vedanaṁ parijānissanti, paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno vedanaṁ parijānissatīti—netaṁ ṭhānaṁ vijjati.

    There are ascetics and brahmins who don’t truly understand feelings’ gratification, drawback, and escape in this way for what they are. It’s impossible for them to completely understand feelings themselves, or to instruct another so that, practicing accordingly, they will completely understand feelings.

  149. 149

    येye चca खोkho केचि,ke·ci भिक्खवे,bhik·kha·ve समणाsa·ma·ṇā वाvā ब्राह्मणाbrāh·ma·ṇā वाvā एवंe·vaṃ वेदनानंve·da·nā·naṃ अस्सादञ्चas·sā·dañ·ca अस्सादतोas·sā·da·to आदीनवञ्चā·dī·na·vañ·ca आदीनवतोā·dī·na·va·to निस्सरणञ्चnis·sa·ra·ṇañ·ca निस्सरणतोnis·sa·ra·ṇa·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानन्तिpa·jā·nan·ti तेte वतva·ta सामंsā·maṃ वाvā वेदनंve·da·naṃ परिजानिस्सन्ति,pa·ri·jā·nis·san·ti परंpa·raṃ वाvā तथत्तायta·that·tā·ya समादपेस्सन्तिsa·mā·da·pes·san·ti यथाya·thā पटिपन्नोpa·ṭi·pan·no वेदनंve·da·naṃ परिजानिस्सतीति—ठानमेतंpa·ri·jā·nis·sa·tī·ti विज्जती”ति।vij·ja·tī

    Ye ca kho keci, bhikkhave, samaṇā vā brāhmaṇā vā evaṁ vedanānaṁ assādañca assādato ādīnavañca ādīnavato nissaraṇañca nissaraṇato yathābhūtaṁ pajānanti te vata sāmaṁ vā vedanaṁ parijānissanti, paraṁ vā tathattāya samādapessanti yathā paṭipanno vedanaṁ parijānissatīti—ṭhānametaṁ vijjatī”ti.

    There are ascetics and brahmins who do truly understand feelings’ gratification, drawback, and escape in this way for what they are. It is possible for them to completely understand feelings themselves, or to instruct another so that, practicing accordingly, they will completely understand feelings.”

  150. 150

    इदमवोचi·da·ma·vo·ca भगवा।bha·ga·vā

    Idamavoca bhagavā.

    That is what the Buddha said.

  151. 151

    अत्तमनाat·ta·ma·nā तेte भिक्खूbhik·khū भगवतोbha·ga·va·to भासितंbhā·si·taṃ अभिनन्दुन्ति।a·bhi·nan·dun·ti

    Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṁ abhinandunti.

    Satisfied, the mendicants approved what the Buddha said.

  152. 152

    महादुक्खक्खन्धसुत्तंma·hā·duk·khak·khan·dha·sut·taṃ निट्ठितंniṭ·ṭhi·taṃ ततियं।ta·ti·yaṃ

    Mahādukkhakkhandhasuttaṁ niṭṭhitaṁ tatiyaṁ.

    (Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.