Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

Search Scripture Search

Lesser Exposition 22 चूळनिद्देस 22

Chapter: 1234567891011121314151617181920212223

18. Pārāyanānugītigāthāniddesa

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary. There is no free English translation of this book, so it is shown in Pāli only.

Verse: 123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245246247248249250251252253254255256257258259260261262263264265266267268269270271272273274275276277278279280281282283284285286287288289290291292293294295296297298299300301302303304305306307308309310311312313314315316317318319320321322323324325326327328329330331332333334335336337338339340341342343344345346347348349350351352353354355356357358359360361362363364365366367368369370371372373374375376377378379380381382383384385386387388389390391392393394395396397398399400401402403404405406407408409410411412413414415416417418419420421422423424425426427428429430431432433434435436437438439440441442443444445446447448449450451452453454455456457458459460461462463464465466467468469470471472473474475476477478479480481482483484485486487488489490491492493494495496497498499500501502503504505506507508509510511512513514515516517518519520521522523524525526527528529530531532533534535536537538539540541542543544545546547548549550551552553554555556557558559560561562563564565566567568569570571572573574575576577578579580581582583584585586587588589590591592593594595596597598599600601602603604605606607608609610611612613614615616617618619620621622623624625626627628629630631632633634635636637638639640641642643644645646647648649650651652653654655656657658659660661662663664665666667668669670671672673674675676677678679680681682683684685686687688689690691692693694695696697698699700701702703704705706707708709710711712713714715716717718719720721722723724725726727728729730731732733734735736737738739740741742743744745746747748749750751752753754755756757758759760761762763764765766767768769770771772773774775776777778779780781782783784785786787788789790791792793794795796797798799800801802803804805806807808809810811812813814815816817818819820821822823824825826827828829830831832833834835836837838839840841842843844845846847848849850851852853854855856857858859860861862863864865866867868869870871872873874875876877878879880881882883884885886887888889890891 · Show pronunciation

1. 1

   चूळनिद्देस

   Cūḷaniddesa

2. 2

   पारायनवग्गनिद्देस

   Pārāyanavagganiddesa

3. 3

   18। पारायनानुगीतिगाथानिद्देस

   18. Pārāyanānugītigāthāniddesa

4. 4

   <ब्>पारायनमनुगायिस्सं,</ब्>

   <b>Pārāyanamanugāyissaṁ,</b>

   (Pāli only)

5. 5

   (इच्चायस्मा पिङ्गियो)

   (iccāyasmā piṅgiyo)

   (Pāli only)

6. 6

   <ब्>यथाद्दक्खि तथाक्खासि;</ब्>

   <b>Yathāddakkhi tathākkhāsi;</b>

   (Pāli only)

7. 7

   <ब्>विमलो भूरिमेधसो,</ब्>

   <b>Vimalo bhūrimedhaso,</b>

   (Pāli only)

8. 8

   <ब्>निक्कामो निब्बनो नागो;</ब्>

   <b>Nikkāmo nibbano nāgo;</b>

   (Pāli only)

9. 9

   <ब्>किस्स हेतु मुसा भणे। </ब्>

   <b>Kissa hetu musā bhaṇe. </b>

   (Pāli only)

10. 10

    <ब्>पारायनमनुगायिस्सन्</ब्>ति गीतमनुगायिस्सं कथितमनुकथयिस्सं भणितमनुभणिस्सं लपितमनुलपिस्सं भासितमनुभासिस्सन्ति—

    <b>Pārāyanamanugāyissan</b>ti gītamanugāyissaṁ kathitamanukathayissaṁ bhaṇitamanubhaṇissaṁ lapitamanulapissaṁ bhāsitamanubhāsissanti—

    (Pāli only)

11. 11

    पारायनमनुगायिस्सं।

    pārāyanamanugāyissaṁ.

    (Pāli only)

12. 12

    <ब्>इच्चायस्मा पिङ्गियो</ब्>ति।

    <b>Iccāyasmā piṅgiyo</b>ti.

    (Pāli only)

13. 13

    <ब्>इच्चा</ब्>ति पदसन्धि …पे… पदानुपुब्बतापेतं—

    <b>Iccā</b>ti padasandhi …pe… padānupubbatāpetaṁ—

    (Pāli only)

14. 14

    इच्चाति।

    iccāti.

    (Pāli only)

15. 15

    <ब्>आयस्मा</ब्>ति पियवचनं गरुवचनं सगारवसप्पतिस्साधिवचनमेतं—

    <b>Āyasmā</b>ti piyavacanaṁ garuvacanaṁ sagāravasappatissādhivacanametaṁ—

    (Pāli only)

16. 16

    आयस्माति।

    āyasmāti.

    (Pāli only)

17. 17

    <ब्>पिङ्गियो</ब्>ति तस्स थेरस्स नामं सङ्खा समञ्ञा पञ्ञत्ति वोहारो नामं नामकम्मं नामधेय्यं निरुत्ति ब्यञ्जनं अभिलापोति—

    <b>Piṅgiyo</b>ti tassa therassa nāmaṁ saṅkhā samaññā paññatti vohāro nāmaṁ nāmakammaṁ nāmadheyyaṁ nirutti byañjanaṁ abhilāpoti—

    (Pāli only)

18. 18

    इच्चायस्मा पिङ्गियो।

    iccāyasmā piṅgiyo.

    (Pāli only)

19. 19

    <ब्>यथाद्दक्खि तथाक्खासी</ब्>ति यथा अद्दक्खि तथा अक्खासि आचिक्खि देसेसि पञ्ञपेसि पट्ठपेसि विवरि विभजि उत्तानीअकासि पकासेसि।

    <b>Yathāddakkhi tathākkhāsī</b>ti yathā addakkhi tathā akkhāsi ācikkhi desesi paññapesi paṭṭhapesi vivari vibhaji uttānīakāsi pakāsesi.

    (Pāli only)

20. 20

    “सब्बे सङ्खारा अनिच्चा”ति यथा अद्दक्खि तथा अक्खासि आचिक्खि देसेसि पञ्ञपेसि पट्ठपेसि विवरि विभजि उत्तानीअकासि पकासेसि।

    “Sabbe saṅkhārā aniccā”ti yathā addakkhi tathā akkhāsi ācikkhi desesi paññapesi paṭṭhapesi vivari vibhaji uttānīakāsi pakāsesi.

    (Pāli only)

21. 21

    “सब्बे सङ्खारा दुक्खा”ति …पे…

    “Sabbe saṅkhārā dukkhā”ti …pe…

    (Pāli only)

22. 22

    “सब्बे धम्मा अनत्ता”ति …

    “sabbe dhammā anattā”ti …

    (Pāli only)

23. 23

    “यं किञ्चि समुदयधम्मं सब्बं तं निरोधधम्मन्”ति यथा अद्दक्खि तथा अक्खासि आचिक्खि देसेसि पञ्ञपेसि पट्ठपेसि विवरि विभजि उत्तानीअकासि पकासेसीति—

    “yaṁ kiñci samudayadhammaṁ sabbaṁ taṁ nirodhadhamman”ti yathā addakkhi tathā akkhāsi ācikkhi desesi paññapesi paṭṭhapesi vivari vibhaji uttānīakāsi pakāsesīti—

    (Pāli only)

24. 24

    यथाद्दक्खि तथाक्खासि।

    yathāddakkhi tathākkhāsi.

    (Pāli only)

25. 25

    <ब्>विमलो भूरिमेधसो</ब्>ति।

    <b>Vimalo bhūrimedhaso</b>ti.

    (Pāli only)

26. 26

    <ब्>विमलो</ब्>ति रागो मलं, दोसो मलं, मोहो मलं, कोधो …

    <b>Vimalo</b>ti rāgo malaṁ, doso malaṁ, moho malaṁ, kodho …

    (Pāli only)

27. 27

    उपनाहो …पे… सब्बाकुसलाभिसङ्खारा मला।

    upanāho …pe… sabbākusalābhisaṅkhārā malā.

    (Pāli only)

28. 28

    ते मला बुद्धस्स भगवतो पहीना उच्छिन्नमूला तालावत्थुकता अनभावङ्कता आयतिं अनुप्पादधम्मा।

    Te malā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.

    (Pāli only)

29. 29

    अमलो बुद्धो विमलो निम्मलो मलापगतो मलविप्पहीनो मलविमुत्तो सब्बमलवीतिवत्तो।

    Amalo buddho vimalo nimmalo malāpagato malavippahīno malavimutto sabbamalavītivatto.

    (Pāli only)

30. 30

    <ब्>भूरि</ब्> वुच्चति पथवी।

    <b>Bhūri</b> vuccati pathavī.

    (Pāli only)

31. 31

    भगवा ताय पथविसमाय पञ्ञाय विपुलाय वित्थताय समन्नागतो।

    Bhagavā tāya pathavisamāya paññāya vipulāya vitthatāya samannāgato.

    (Pāli only)

32. 32

    मेधा वुच्चति पञ्ञा।

    Medhā vuccati paññā.

    (Pāli only)

33. 33

    या पञ्ञा पजानना …पे… अमोहो धम्मविचयो सम्मादिट्ठि।

    Yā paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi.

    (Pāli only)

34. 34

    भगवा इमाय मेधाय पञ्ञाय उपेतो समुपेतो उपागतो समुपागतो उपपन्नो समुपपन्नो समन्नागतो, तस्मा बुद्धो सुमेधसोति—

    Bhagavā imāya medhāya paññāya upeto samupeto upāgato samupāgato upapanno samupapanno samannāgato, tasmā buddho sumedhasoti—

    (Pāli only)

35. 35

    विमलो भूरिमेधसो।

    vimalo bhūrimedhaso.

    (Pāli only)

36. 36

    <ब्>निक्कामो निब्बनो नागो</ब्>ति।

    <b>Nikkāmo nibbano nāgo</b>ti.

    (Pāli only)

37. 37

    <ब्>कामा</ब्>ति उद्दानतो द्वे कामा—

    <b>Kāmā</b>ti uddānato dve kāmā—

    (Pāli only)

38. 38

    वत्थुकामा च किलेसकामा च …पे…

    vatthukāmā ca kilesakāmā ca …pe…

    (Pāli only)

39. 39

    इमे वुच्चन्ति वत्थुकामा …पे…

    ime vuccanti vatthukāmā …pe…

    (Pāli only)

40. 40

    इमे वुच्चन्ति किलेसकामा।

    ime vuccanti kilesakāmā.

    (Pāli only)

41. 41

    बुद्धस्स भगवतो वत्थुकामा परिञ्ञाता किलेसकामा पहीना वत्थुकामानं परिञ्ञातत्ता किलेसकामानं पहीनत्ता।

    Buddhassa bhagavato vatthukāmā pariññātā kilesakāmā pahīnā vatthukāmānaṁ pariññātattā kilesakāmānaṁ pahīnattā.

    (Pāli only)

42. 42

    भगवा न कामे कामेति न कामे इच्छति न कामे पत्थेति न कामे पिहेति न कामे अभिजप्पति।

    Bhagavā na kāme kāmeti na kāme icchati na kāme pattheti na kāme piheti na kāme abhijappati.

    (Pāli only)

43. 43

    ये कामे कामेन्ति कामे इच्छन्ति कामे पत्थेन्ति कामे पिहेन्ति कामे अभिजप्पन्ति ते कामकामिनो रागरागिनो सञ्ञसञ्ञिनो।

    Ye kāme kāmenti kāme icchanti kāme patthenti kāme pihenti kāme abhijappanti te kāmakāmino rāgarāgino saññasaññino.

    (Pāli only)

44. 44

    भगवा न कामे कामेति न कामे इच्छति न कामे पत्थेति न कामे पिहेति न कामे अभिजप्पति।

    Bhagavā na kāme kāmeti na kāme icchati na kāme pattheti na kāme piheti na kāme abhijappati.

    (Pāli only)

45. 45

    तस्मा बुद्धो अकामो निक्कामो चत्तकामो वन्तकामो मुत्तकामो पहीनकामो पटिनिस्सट्ठकामो वीतरागो विगतरागो चत्तरागो वन्तरागो मुत्तरागो पहीनरागो पटिनिस्सट्ठरागो निच्छातो निब्बुतो सीतिभूतो सुखप्पटिसंवेदी ब्रह्मभूतेन अत्तना विहरतीति—

    Tasmā buddho akāmo nikkāmo cattakāmo vantakāmo muttakāmo pahīnakāmo paṭinissaṭṭhakāmo vītarāgo vigatarāgo cattarāgo vantarāgo muttarāgo pahīnarāgo paṭinissaṭṭharāgo nicchāto nibbuto sītibhūto sukhappaṭisaṁvedī brahmabhūtena attanā viharatīti—

    (Pāli only)

46. 46

    निक्कामो।

    nikkāmo.

    (Pāli only)

47. 47

    <ब्>निब्बनो</ब्>ति रागो वनं, दोसो वनं, मोहो वनं, कोधो वनं, उपनाहो वनं …पे…

    <b>Nibbano</b>ti rāgo vanaṁ, doso vanaṁ, moho vanaṁ, kodho vanaṁ, upanāho vanaṁ …pe…

    (Pāli only)

48. 48

    सब्बाकुसलाभिसङ्खारा वना।

    sabbākusalābhisaṅkhārā vanā.

    (Pāli only)

49. 49

    ते वना बुद्धस्स भगवतो पहीना उच्छिन्नमूला तालावत्थुकता अनभावङ्कता आयतिं अनुप्पादधम्मा।

    Te vanā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.

    (Pāli only)

50. 50

    तस्मा बुद्धो अवनो विवनो निब्बनो वनापगतो वनविप्पहीनो वनविमुत्तो सब्बवनवीतिवत्तोति—

    Tasmā buddho avano vivano nibbano vanāpagato vanavippahīno vanavimutto sabbavanavītivattoti—

    (Pāli only)

51. 51

    निब्बनो।

    nibbano.

    (Pāli only)

52. 52

    <ब्>नागो</ब्>ति नागो;

    <b>Nāgo</b>ti nāgo;

    (Pāli only)

53. 53

    भगवा आगुं न करोतीति नागो, न गच्छतीति नागो, न आगच्छतीति नागो …पे… एवं भगवा न आगच्छतीति नागोति—

    bhagavā āguṁ na karotīti nāgo, na gacchatīti nāgo, na āgacchatīti nāgo …pe… evaṁ bhagavā na āgacchatīti nāgoti—

    (Pāli only)

54. 54

    निक्कामो निब्बनो नागो।

    nikkāmo nibbano nāgo.

    (Pāli only)

55. 55

    <ब्>किस्स हेतु मुसा भणे</ब्>ति।

    <b>Kissa hetu musā bhaṇe</b>ti.

    (Pāli only)

56. 56

    <ब्>किस्स हेतू</ब्>ति किस्स हेतु किंहेतु किङ्कारणा किंनिदाना किंपच्चयाति—

    <b>Kissa hetū</b>ti kissa hetu kiṁhetu kiṅkāraṇā kiṁnidānā kiṁpaccayāti—

    (Pāli only)

57. 57

    किस्स हेतु।

    kissa hetu.

    (Pāli only)

58. 58

    <ब्>मुसा भणे</ब्>ति मुसा भणेय्य कथेय्य दीपेय्य वोहरेय्य;

    <b>Musā bhaṇe</b>ti musā bhaṇeyya katheyya dīpeyya vohareyya;

    (Pāli only)

59. 59

    <ब्>मुसा भणे</ब्>ति मोसवज्जं भणेय्य, मुसावादं भणेय्य, अनरियवादं भणेय्य।

    <b>musā bhaṇe</b>ti mosavajjaṁ bhaṇeyya, musāvādaṁ bhaṇeyya, anariyavādaṁ bhaṇeyya.

    (Pāli only)

60. 60

    इधेकच्चो सभग्गतो वा परिसग्गतो वा ञातिमज्झगतो वा पूगमज्झगतो वा राजकुलमज्झगतो वा अभिनीतो सक्खिपुट्ठो—

    Idhekacco sabhaggato vā parisaggato vā ñātimajjhagato vā pūgamajjhagato vā rājakulamajjhagato vā abhinīto sakkhipuṭṭho—

    (Pāli only)

61. 61

    “एहम्भो पुरिस, यं जानासि तं वदेही”ति,

    “ehambho purisa, yaṁ jānāsi taṁ vadehī”ti,

    (Pāli only)

62. 62

    सो अजानं वा आह—“जानामी”ति,

    so ajānaṁ vā āha—“jānāmī”ti,

    (Pāli only)

63. 63

    जानं वा आह—“न जानामी”ति,

    jānaṁ vā āha—“na jānāmī”ti,

    (Pāli only)

64. 64

    अपस्सं वा आह—“पस्सामी”ति,

    apassaṁ vā āha—“passāmī”ti,

    (Pāli only)

65. 65

    पस्सं वा आह—“न पस्सामी”ति।

    passaṁ vā āha—“na passāmī”ti.

    (Pāli only)

66. 66

    इति अत्तहेतु वा परहेतु वा आमिसकिञ्चिक्खहेतु वा सम्पजानमुसा भासति, इदं वुच्चति मोसवज्जं।

    Iti attahetu vā parahetu vā āmisakiñcikkhahetu vā sampajānamusā bhāsati, idaṁ vuccati mosavajjaṁ.

    (Pāli only)

67. 67

    अपि च तीहाकारेहि मुसावादो होति।

    Api ca tīhākārehi musāvādo hoti.

    (Pāli only)

68. 68

    पुब्बेवस्स होति—

    Pubbevassa hoti—

    (Pāli only)

69. 69

    “मुसा भणिस्सन्”ति, भणन्तस्स होति—

    “musā bhaṇissan”ti, bhaṇantassa hoti—

    (Pāli only)

70. 70

    “मुसा भणामी”ति, भणितस्स होति—

    “musā bhaṇāmī”ti, bhaṇitassa hoti—

    (Pāli only)

71. 71

    “मुसा मया भणितन्”ति—

    “musā mayā bhaṇitan”ti—

    (Pāli only)

72. 72

    इमेहि तीहाकारेहि मुसावादो होति।

    imehi tīhākārehi musāvādo hoti.

    (Pāli only)

73. 73

    अपि च चतूहाकारेहि मुसावादो होति।

    Api ca catūhākārehi musāvādo hoti.

    (Pāli only)

74. 74

    पुब्बेवस्स होति—

    Pubbevassa hoti—

    (Pāli only)

75. 75

    “मुसा भणिस्सन्”ति, भणन्तस्स होति—

    “musā bhaṇissan”ti, bhaṇantassa hoti—

    (Pāli only)

76. 76

    “मुसा भणामी”ति, भणितस्स होति—

    “musā bhaṇāmī”ti, bhaṇitassa hoti—

    (Pāli only)

77. 77

    “मुसा मया भणितन्”ति, विनिधाय दिट्ठिं—

    “musā mayā bhaṇitan”ti, vinidhāya diṭṭhiṁ—

    (Pāli only)

78. 78

    इमेहि चतूहाकारेहि मुसावादो होति।

    imehi catūhākārehi musāvādo hoti.

    (Pāli only)

79. 79

    अपि च पञ्चहाकारेहि …पे…

    Api ca pañcahākārehi …pe…

    (Pāli only)

80. 80

    छहाकारेहि …

    chahākārehi …

    (Pāli only)

81. 81

    सत्तहाकारेहि …

    sattahākārehi …

    (Pāli only)

82. 82

    अट्ठहाकारेहि मुसावादो होति।

    aṭṭhahākārehi musāvādo hoti.

    (Pāli only)

83. 83

    पुब्बेवस्स होति—

    Pubbevassa hoti—

    (Pāli only)

84. 84

    “मुसा भणिस्सन्”ति, भणन्तस्स होति—

    “musā bhaṇissan”ti, bhaṇantassa hoti—

    (Pāli only)

85. 85

    “मुसा भणामी”ति, भणितस्स होति—

    “musā bhaṇāmī”ti, bhaṇitassa hoti—

    (Pāli only)

86. 86

    “मुसा मया भणितन्”ति, विनिधाय दिट्ठिं, विनिधाय खन्तिं, विनिधाय रुचिं, विनिधाय सञ्ञं, विनिधाय भावं—

    “musā mayā bhaṇitan”ti, vinidhāya diṭṭhiṁ, vinidhāya khantiṁ, vinidhāya ruciṁ, vinidhāya saññaṁ, vinidhāya bhāvaṁ—

    (Pāli only)

87. 87

    इमेहि अट्ठहाकारेहि मुसावादो होति मोसवज्जं।

    imehi aṭṭhahākārehi musāvādo hoti mosavajjaṁ.

    (Pāli only)

88. 88

    किस्स हेतु मुसा भणेय्य कथेय्य दीपेय्य वोहरेय्याति—

    Kissa hetu musā bhaṇeyya katheyya dīpeyya vohareyyāti—

    (Pāli only)

89. 89

    किस्स हेतु मुसा भणे।

    kissa hetu musā bhaṇe.

    (Pāli only)

90. 90

    तेनाह थेरो पिङ्गियो—

    Tenāha thero piṅgiyo—

    (Pāli only)

91. 91

    “पारायनमनुगायिस्सं,

    “Pārāyanamanugāyissaṁ,

    (Pāli only)

92. 92

    (इच्चायस्मा पिङ्गियो)

    (iccāyasmā piṅgiyo)

    (Pāli only)

93. 93

    यथाद्दक्खि तथाक्खासि;

    Yathāddakkhi tathākkhāsi;

    (Pāli only)

94. 94

    विमलो भूरिमेधसो,

    Vimalo bhūrimedhaso,

    (Pāli only)

95. 95

    निक्कामो निब्बनो नागो;

    Nikkāmo nibbano nāgo;

    (Pāli only)

96. 96

    किस्स हेतु मुसा भणे”ति।

    Kissa hetu musā bhaṇe”ti.

    (Pāli only)

97. 97

    <ब्>पहीनमलमोहस्स,</ब्>

    <b>Pahīnamalamohassa,</b>

    (Pāli only)

98. 98

    <ब्>मानमक्खप्पहायिनो;</ब्>

    <b>mānamakkhappahāyino;</b>

    (Pāli only)

99. 99

    <ब्>हन्दाहं कित्तयिस्सामि,</ब्>

    <b>Handāhaṁ kittayissāmi,</b>

    (Pāli only)

100. 100

     <ब्>गिरं वण्णूपसञ्हितं। </ब्>

     <b>giraṁ vaṇṇūpasañhitaṁ. </b>

     (Pāli only)

101. 101

     <ब्>पहीनमलमोहस्सा</ब्>ति।

     <b>Pahīnamalamohassā</b>ti.

     (Pāli only)

102. 102

     <ब्>मलन्</ब्>ति रागो मलं, दोसो मलं, मोहो मलं, मानो मलं, दिट्ठि मलं, किलेसो मलं, सब्बदुच्चरितं मलं, सब्बभवगामिकम्मं मलं।

     <b>Malan</b>ti rāgo malaṁ, doso malaṁ, moho malaṁ, māno malaṁ, diṭṭhi malaṁ, kileso malaṁ, sabbaduccaritaṁ malaṁ, sabbabhavagāmikammaṁ malaṁ.

     (Pāli only)

103. 103

     <ब्>मोहो</ब्>ति यं दुक्खे अञ्ञाणं …पे… अविज्जालङ्गी मोहो अकुसलमूलं।

     <b>Moho</b>ti yaṁ dukkhe aññāṇaṁ …pe… avijjālaṅgī moho akusalamūlaṁ.

     (Pāli only)

104. 104

     अयं वुच्चति मोहो।

     Ayaṁ vuccati moho.

     (Pāli only)

105. 105

     मलञ्च मोहो च बुद्धस्स भगवतो पहीना उच्छिन्नमूला तालावत्थुकता अनभावङ्कता आयतिं अनुप्पादधम्मा।

     Malañca moho ca buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.

     (Pāli only)

106. 106

     तस्मा बुद्धो पहीनमलमोहोति—

     Tasmā buddho pahīnamalamohoti—

     (Pāli only)

107. 107

     पहीनमलमोहस्स।

     pahīnamalamohassa.

     (Pāli only)

108. 108

     <ब्>मानमक्खप्पहायिनो</ब्>ति।

     <b>Mānamakkhappahāyino</b>ti.

     (Pāli only)

109. 109

     <ब्>मानो</ब्>ति एकविधेन मानो—

     <b>Māno</b>ti ekavidhena māno—

     (Pāli only)

110. 110

     या चित्तस्स उन्नति।

     yā cittassa unnati.

     (Pāli only)

111. 111

     दुविधेन मानो—

     Duvidhena māno—

     (Pāli only)

112. 112

     अत्तुक्कंसनमानो,

     attukkaṁsanamāno,

     (Pāli only)

113. 113

     परवम्भनमानो।

     paravambhanamāno.

     (Pāli only)

114. 114

     तिविधेन मानो—

     Tividhena māno—

     (Pāli only)

115. 115

     सेय्योहमस्मीति मानो,

     seyyohamasmīti māno,

     (Pāli only)

116. 116

     सदिसोहमस्मीति मानो,

     sadisohamasmīti māno,

     (Pāli only)

117. 117

     हीनोहमस्मीति मानो।

     hīnohamasmīti māno.

     (Pāli only)

118. 118

     चतुब्बिधेन मानो—

     Catubbidhena māno—

     (Pāli only)

119. 119

     लाभेन मानं जनेति,

     lābhena mānaṁ janeti,

     (Pāli only)

120. 120

     यसेन मानं जनेति,

     yasena mānaṁ janeti,

     (Pāli only)

121. 121

     पसंसाय मानं जनेति,

     pasaṁsāya mānaṁ janeti,

     (Pāli only)

122. 122

     सुखेन मानं जनेति।

     sukhena mānaṁ janeti.

     (Pāli only)

123. 123

     पञ्चविधेन मानो—

     Pañcavidhena māno—

     (Pāli only)

124. 124

     लाभिम्हि मनापिकानं रूपानन्ति मानं जनेति,

     lābhimhi manāpikānaṁ rūpānanti mānaṁ janeti,

     (Pāli only)

125. 125

     लाभिम्हि मनापिकानं सद्दानं …पे…

     lābhimhi manāpikānaṁ saddānaṁ …pe…

     (Pāli only)

126. 126

     गन्धानं …

     gandhānaṁ …

     (Pāli only)

127. 127

     रसानं …

     rasānaṁ …

     (Pāli only)

128. 128

     फोट्ठब्बानन्ति मानं जनेति।

     phoṭṭhabbānanti mānaṁ janeti.

     (Pāli only)

129. 129

     छब्बिधेन मानो—

     Chabbidhena māno—

     (Pāli only)

130. 130

     चक्खुसम्पदाय मानं जनेति,

     cakkhusampadāya mānaṁ janeti,

     (Pāli only)

131. 131

     सोतसम्पदाय …पे…

     sotasampadāya …pe…

     (Pāli only)

132. 132

     घानसम्पदाय …

     ghānasampadāya …

     (Pāli only)

133. 133

     जिव्हासम्पदाय …

     jivhāsampadāya …

     (Pāli only)

134. 134

     कायसम्पदाय …

     kāyasampadāya …

     (Pāli only)

135. 135

     मनोसम्पदाय मानं जनेति।

     manosampadāya mānaṁ janeti.

     (Pāli only)

136. 136

     सत्तविधेन मानो—

     Sattavidhena māno—

     (Pāli only)

137. 137

     मानो,

     māno,

     (Pāli only)

138. 138

     अतिमानो,

     atimāno,

     (Pāli only)

139. 139

     मानातिमानो,

     mānātimāno,

     (Pāli only)

140. 140

     ओमानो,

     omāno,

     (Pāli only)

141. 141

     अवमानो,

     avamāno,

     (Pāli only)

142. 142

     अस्मिमानो,

     asmimāno,

     (Pāli only)

143. 143

     मिच्छामानो।

     micchāmāno.

     (Pāli only)

144. 144

     अट्ठविधेन मानो—

     Aṭṭhavidhena māno—

     (Pāli only)

145. 145

     लाभेन मानं जनेति,

     lābhena mānaṁ janeti,

     (Pāli only)

146. 146

     अलाभेन ओमानं जनेति,

     alābhena omānaṁ janeti,

     (Pāli only)

147. 147

     यसेन मानं जनेति,

     yasena mānaṁ janeti,

     (Pāli only)

148. 148

     अयसेन ओमानं जनेति,

     ayasena omānaṁ janeti,

     (Pāli only)

149. 149

     पसंसाय मानं जनेति,

     pasaṁsāya mānaṁ janeti,

     (Pāli only)

150. 150

     निन्दाय ओमानं जनेति,

     nindāya omānaṁ janeti,

     (Pāli only)

151. 151

     सुखेन मानं जनेति,

     sukhena mānaṁ janeti,

     (Pāli only)

152. 152

     दुक्खेन ओमानं जनेति।

     dukkhena omānaṁ janeti.

     (Pāli only)

153. 153

     नवविधेन मानो—

     Navavidhena māno—

     (Pāli only)

154. 154

     सेय्यस्स सेय्योहमस्मीति मानो,

     seyyassa seyyohamasmīti māno,

     (Pāli only)

155. 155

     सेय्यस्स सदिसोहमस्मीति मानो,

     seyyassa sadisohamasmīti māno,

     (Pāli only)

156. 156

     सेय्यस्स हीनोहमस्मीति मानो,

     seyyassa hīnohamasmīti māno,

     (Pāli only)

157. 157

     सदिसस्स सेय्योहमस्मीति मानो,

     sadisassa seyyohamasmīti māno,

     (Pāli only)

158. 158

     सदिसस्स सदिसोहमस्मीति मानो,

     sadisassa sadisohamasmīti māno,

     (Pāli only)

159. 159

     सदिसस्स हीनोहमस्मीति मानो,

     sadisassa hīnohamasmīti māno,

     (Pāli only)

160. 160

     हीनस्स सेय्योहमस्मीति मानो,

     hīnassa seyyohamasmīti māno,

     (Pāli only)

161. 161

     हीनस्स सदिसोहमस्मीति मानो,

     hīnassa sadisohamasmīti māno,

     (Pāli only)

162. 162

     हीनस्स हीनोहमस्मीति मानो।

     hīnassa hīnohamasmīti māno.

     (Pāli only)

163. 163

     दसविधेन मानो—

     Dasavidhena māno—

     (Pāli only)

164. 164

     इधेकच्चो मानं जनेति जातिया वा गोत्तेन वा कोलपुत्तियेन वा वण्णपोक्खरताय वा धनेन वा अज्झेनेन वा कम्मायतनेन वा सिप्पायतनेन वा विज्जाट्ठानेन वा सुतेन वा पटिभानेन वा अञ्ञतरञ्ञतरेन वा वत्थुना।

     idhekacco mānaṁ janeti jātiyā vā gottena vā kolaputtiyena vā vaṇṇapokkharatāya vā dhanena vā ajjhenena vā kammāyatanena vā sippāyatanena vā vijjāṭṭhānena vā sutena vā paṭibhānena vā aññataraññatarena vā vatthunā.

     (Pāli only)

165. 165

     यो एवरूपो मानो मञ्ञना मञ्ञितत्तं उन्नति उन्नमो धजो सम्पग्गाहो केतुकम्यता चित्तस्स—

     Yo evarūpo māno maññanā maññitattaṁ unnati unnamo dhajo sampaggāho ketukamyatā cittassa—

     (Pāli only)

166. 166

     अयं वुच्चति मानो।

     ayaṁ vuccati māno.

     (Pāli only)

167. 167

     <ब्>मक्खो</ब्>ति यो मक्खो मक्खायना मक्खायितत्तं निट्ठुरियं निट्ठुरियकम्मं—

     <b>Makkho</b>ti yo makkho makkhāyanā makkhāyitattaṁ niṭṭhuriyaṁ niṭṭhuriyakammaṁ—

     (Pāli only)

168. 168

     अयं वुच्चति मक्खो।

     ayaṁ vuccati makkho.

     (Pāli only)

169. 169

     बुद्धस्स भगवतो मानो च मक्खो च पहीना उच्छिन्नमूला तालावत्थुकता अनभावङ्कता आयतिं अनुप्पादधम्मा।

     Buddhassa bhagavato māno ca makkho ca pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.

     (Pāli only)

170. 170

     तस्मा बुद्धो मानमक्खप्पहायीति—

     Tasmā buddho mānamakkhappahāyīti—

     (Pāli only)

171. 171

     मानमक्खप्पहायिनो।

     mānamakkhappahāyino.

     (Pāli only)

172. 172

     <ब्>हन्दाहं कित्तयिस्सामि गिरं वण्णूपसञ्हितन्</ब्>ति।

     <b>Handāhaṁ kittayissāmi giraṁ vaṇṇūpasañhitan</b>ti.

     (Pāli only)

173. 173

     <ब्>हन्दाहन्</ब्>ति पदसन्धि पदसंसग्गो पदपारिपूरी अक्खरसमवायो ब्यञ्जनसिलिट्ठता पदानुपुब्बतापेतं—

     <b>Handāhan</b>ti padasandhi padasaṁsaggo padapāripūrī akkharasamavāyo byañjanasiliṭṭhatā padānupubbatāpetaṁ—

     (Pāli only)

174. 174

     हन्दाहन्ति।

     handāhanti.

     (Pāli only)

175. 175

     <ब्>कित्तयिस्सामि गिरं वण्णूपसञ्हितन्</ब्>ति वण्णेन उपेतं समुपेतं उपागतं समुपागतं उपपन्नं समुपपन्नं समन्नागतं वाचं गिरं ब्यप्पथं उदीरणं कित्तयिस्सामि देसेस्सामि पञ्ञपेस्सामि पट्ठपेस्सामि विवरिस्सामि विभजिस्सामि उत्तानीकरिस्सामि पकासेस्सामीति—

     <b>Kittayissāmi giraṁ vaṇṇūpasañhitan</b>ti vaṇṇena upetaṁ samupetaṁ upāgataṁ samupāgataṁ upapannaṁ samupapannaṁ samannāgataṁ vācaṁ giraṁ byappathaṁ udīraṇaṁ kittayissāmi desessāmi paññapessāmi paṭṭhapessāmi vivarissāmi vibhajissāmi uttānīkarissāmi pakāsessāmīti—

     (Pāli only)

176. 176

     हन्दाहं कित्तयिस्सामि गिरं वण्णूपसञ्हितं।

     handāhaṁ kittayissāmi giraṁ vaṇṇūpasañhitaṁ.

     (Pāli only)

177. 177

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

178. 178

     “पहीनमलमोहस्स,

     “Pahīnamalamohassa,

     (Pāli only)

179. 179

     मानमक्खप्पहायिनो;

     mānamakkhappahāyino;

     (Pāli only)

180. 180

     हन्दाहं कित्तयिस्सामि,

     Handāhaṁ kittayissāmi,

     (Pāli only)

181. 181

     गिरं वण्णूपसञ्हितन्”ति।

     giraṁ vaṇṇūpasañhitan”ti.

     (Pāli only)

182. 182

     <ब्>तमोनुदो बुद्धो समन्तचक्खु,</ब्>

     <b>Tamonudo buddho samantacakkhu,</b>

     (Pāli only)

183. 183

     <ब्>लोकन्तगू सब्बभवातिवत्तो;</ब्>

     <b>Lokantagū sabbabhavātivatto;</b>

     (Pāli only)

184. 184

     <ब्>अनासवो सब्बदुक्खप्पहीनो,</ब्>

     <b>Anāsavo sabbadukkhappahīno,</b>

     (Pāli only)

185. 185

     <ब्>सच्चव्हयो ब्रह्मे उपासितो मे। </ब्>

     <b>Saccavhayo brahme upāsito me. </b>

     (Pāli only)

186. 186

     <ब्>तमोनुदो बुद्धो समन्तचक्खू</ब्>ति।

     <b>Tamonudo buddho samantacakkhū</b>ti.

     (Pāli only)

187. 187

     <ब्>तमोनुदो</ब्>ति रागतमं दोसतमं मोहतमं मानतमं दिट्ठितमं किलेसतमं दुच्चरिततमं अन्धकरणं अञ्ञाणकरणं पञ्ञानिरोधिकं विघातपक्खिकं अनिब्बानसंवत्तनिकं नुदि पनुदि पजहि विनोदेसि ब्यन्तीअकासि अनभावं गमेसि।

     <b>Tamonudo</b>ti rāgatamaṁ dosatamaṁ mohatamaṁ mānatamaṁ diṭṭhitamaṁ kilesatamaṁ duccaritatamaṁ andhakaraṇaṁ aññāṇakaraṇaṁ paññānirodhikaṁ vighātapakkhikaṁ anibbānasaṁvattanikaṁ nudi panudi pajahi vinodesi byantīakāsi anabhāvaṁ gamesi.

     (Pāli only)

188. 188

     <ब्>बुद्धो</ब्>ति यो सो भगवा …पे… सच्छिका पञ्ञत्ति;

     <b>Buddho</b>ti yo so bhagavā …pe… sacchikā paññatti;

     (Pāli only)

189. 189

     यदिदं बुद्धोति।

     yadidaṁ buddhoti.

     (Pāli only)

190. 190

     <ब्>समन्तचक्खु</ब्> वुच्चति सब्बञ्ञुतञाणं …पे…

     <b>Samantacakkhu</b> vuccati sabbaññutañāṇaṁ …pe…

     (Pāli only)

191. 191

     तथागतो तेन समन्तचक्खूति—

     tathāgato tena samantacakkhūti—

     (Pāli only)

192. 192

     तमोनुदो बुद्धो समन्तचक्खु।

     tamonudo buddho samantacakkhu.

     (Pāli only)

193. 193

     <ब्>लोकन्तगू सब्बभवातिवत्तो</ब्>ति।

     <b>Lokantagū sabbabhavātivatto</b>ti.

     (Pāli only)

194. 194

     <ब्>लोको</ब्>ति एको लोको—

     <b>Loko</b>ti eko loko—

     (Pāli only)

195. 195

     भवलोको।

     bhavaloko.

     (Pāli only)

196. 196

     द्वे लोका—

     Dve lokā—

     (Pāli only)

197. 197

     भवलोको च सम्भवलोको च;

     bhavaloko ca sambhavaloko ca;

     (Pāli only)

198. 198

     सम्पत्तिभवलोको च सम्पत्तिसम्भवलोको च;

     sampattibhavaloko ca sampattisambhavaloko ca;

     (Pāli only)

199. 199

     विपत्तिभवलोको च विपत्तिसम्भवलोको च।

     vipattibhavaloko ca vipattisambhavaloko ca.

     (Pāli only)

200. 200

     तयो लोका—

     Tayo lokā—

     (Pāli only)

201. 201

     तिस्सो वेदना।

     tisso vedanā.

     (Pāli only)

202. 202

     चत्तारो लोका—

     Cattāro lokā—

     (Pāli only)

203. 203

     चत्तारो आहारा।

     cattāro āhārā.

     (Pāli only)

204. 204

     पञ्च लोका—

     Pañca lokā—

     (Pāli only)

205. 205

     पञ्चुपादानक्खन्धा।

     pañcupādānakkhandhā.

     (Pāli only)

206. 206

     छ लोका—

     Cha lokā—

     (Pāli only)

207. 207

     छ अज्झत्तिकानि आयतनानि।

     cha ajjhattikāni āyatanāni.

     (Pāli only)

208. 208

     सत्त लोका—

     Satta lokā—

     (Pāli only)

209. 209

     सत्तविञ्ञाणट्ठितियो।

     sattaviññāṇaṭṭhitiyo.

     (Pāli only)

210. 210

     अट्ठ लोका—

     Aṭṭha lokā—

     (Pāli only)

211. 211

     अट्ठ लोकधम्मा।

     aṭṭha lokadhammā.

     (Pāli only)

212. 212

     नव लोका—

     Nava lokā—

     (Pāli only)

213. 213

     नव सत्तावासा।

     nava sattāvāsā.

     (Pāli only)

214. 214

     दस लोका—

     Dasa lokā—

     (Pāli only)

215. 215

     दस आयतनानि।

     dasa āyatanāni.

     (Pāli only)

216. 216

     द्वादस लोका—

     Dvādasa lokā—

     (Pāli only)

217. 217

     द्वादसायतनानि।

     dvādasāyatanāni.

     (Pāli only)

218. 218

     अट्ठारस लोका—

     Aṭṭhārasa lokā—

     (Pāli only)

219. 219

     अट्ठारस धातुयो।

     aṭṭhārasa dhātuyo.

     (Pāli only)

220. 220

     <ब्>लोकन्तगू</ब्>ति भगवा लोकस्स अन्तगतो अन्तप्पत्तो कोटिगतो कोटिप्पत्तो … निब्बानगतो निब्बानप्पत्तो।

     <b>Lokantagū</b>ti bhagavā lokassa antagato antappatto koṭigato koṭippatto … nibbānagato nibbānappatto.

     (Pāli only)

221. 221

     सो वुत्थवासो चिण्णचरणो … जातिमरणसंसारो नत्थि तस्स पुनब्भवोति—

     So vutthavāso ciṇṇacaraṇo … jātimaraṇasaṁsāro natthi tassa punabbhavoti—

     (Pāli only)

222. 222

     लोकन्तगू।

     lokantagū.

     (Pāli only)

223. 223

     <ब्>सब्बभवातिवत्तो</ब्>ति।

     <b>Sabbabhavātivatto</b>ti.

     (Pāli only)

224. 224

     <ब्>भवा</ब्>ति द्वे भवा—

     <b>Bhavā</b>ti dve bhavā—

     (Pāli only)

225. 225

     कम्मभवो च पटिसन्धिको च पुनब्भवो।

     kammabhavo ca paṭisandhiko ca punabbhavo.

     (Pāli only)

226. 226

     कतमो कम्मभवो?

     Katamo kammabhavo?

     (Pāli only)

227. 227

     पुञ्ञाभिसङ्खारो अपुञ्ञाभिसङ्खारो आनेञ्जाभिसङ्खारो—

     Puññābhisaṅkhāro apuññābhisaṅkhāro āneñjābhisaṅkhāro—

     (Pāli only)

228. 228

     अयं कम्मभवो।

     ayaṁ kammabhavo.

     (Pāli only)

229. 229

     कतमो पटिसन्धिको पुनब्भवो?

     Katamo paṭisandhiko punabbhavo?

     (Pāli only)

230. 230

     पटिसन्धिका रूपा वेदना सञ्ञा सङ्खारा विञ्ञाणं—

     Paṭisandhikā rūpā vedanā saññā saṅkhārā viññāṇaṁ—

     (Pāli only)

231. 231

     अयं पटिसन्धिको पुनब्भवो।

     ayaṁ paṭisandhiko punabbhavo.

     (Pāli only)

232. 232

     भगवा कम्मभवञ्च पटिसन्धिकञ्च पुनब्भवं अतिवत्तो अतिक्कन्तो वीतिवत्तोति—

     Bhagavā kammabhavañca paṭisandhikañca punabbhavaṁ ativatto atikkanto vītivattoti—

     (Pāli only)

233. 233

     लोकन्तगू सब्बभवातिवत्तो।

     lokantagū sabbabhavātivatto.

     (Pāli only)

234. 234

     <ब्>अनासवो सब्बदुक्खप्पहीनो</ब्>ति।

     <b>Anāsavo sabbadukkhappahīno</b>ti.

     (Pāli only)

235. 235

     <ब्>अनासवो</ब्>ति चत्तारो आसवा—

     <b>Anāsavo</b>ti cattāro āsavā—

     (Pāli only)

236. 236

     कामासवो, भवासवो, दिट्ठासवो, अविज्जासवो।

     kāmāsavo, bhavāsavo, diṭṭhāsavo, avijjāsavo.

     (Pāli only)

237. 237

     ते आसवा बुद्धस्स भगवतो पहीना उच्छिन्नमूला तालावत्थुकता अनभावङ्कता आयतिं अनुप्पादधम्मा।

     Te āsavā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.

     (Pāli only)

238. 238

     तस्मा बुद्धो अनासवो।

     Tasmā buddho anāsavo.

     (Pāli only)

239. 239

     <ब्>सब्बदुक्खप्पहीनो</ब्>ति सब्बं तस्स पटिसन्धिकं जातिदुक्खं जरादुक्खं ब्याधिदुक्खं मरणदुक्खं सोकपरिदेवदुक्खदोमनस्सुपायासदुक्खं …पे…

     <b>Sabbadukkhappahīno</b>ti sabbaṁ tassa paṭisandhikaṁ jātidukkhaṁ jarādukkhaṁ byādhidukkhaṁ maraṇadukkhaṁ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsadukkhaṁ …pe…

     (Pāli only)

240. 240

     दिट्ठिब्यसनदुक्खं पहीनं समुच्छिन्नं वूपसन्तं पटिप्पस्सद्धं अभब्बुप्पत्तिकं ञाणग्गिना दड्ढं।

     diṭṭhibyasanadukkhaṁ pahīnaṁ samucchinnaṁ vūpasantaṁ paṭippassaddhaṁ abhabbuppattikaṁ ñāṇagginā daḍḍhaṁ.

     (Pāli only)

241. 241

     तस्मा बुद्धो सब्बदुक्खप्पहीनोति—

     Tasmā buddho sabbadukkhappahīnoti—

     (Pāli only)

242. 242

     अनासवो सब्बदुक्खप्पहीनो।

     anāsavo sabbadukkhappahīno.

     (Pāli only)

243. 243

     <ब्>सच्चव्हयो ब्रह्मे उपासितो मे</ब्>ति।

     <b>Saccavhayo brahme upāsito me</b>ti.

     (Pāli only)

244. 244

     <ब्>सच्चव्हयो</ब्>ति सच्चव्हयो सदिसनामो सदिसव्हयो सच्चसदिसव्हयो।

     <b>Saccavhayo</b>ti saccavhayo sadisanāmo sadisavhayo saccasadisavhayo.

     (Pāli only)

245. 245

     विपस्सी भगवा, सिखी भगवा, वेस्सभू भगवा, ककुसन्धो भगवा, कोणागमनो भगवा, कस्सपो भगवा।

     Vipassī bhagavā, sikhī bhagavā, vessabhū bhagavā, kakusandho bhagavā, koṇāgamano bhagavā, kassapo bhagavā.

     (Pāli only)

246. 246

     ते बुद्धा भगवन्तो सदिसनामा सदिसव्हया।

     Te buddhā bhagavanto sadisanāmā sadisavhayā.

     (Pāli only)

247. 247

     भगवापि सक्यमुनि तेसं बुद्धानं भगवन्तानं सदिसनामो सदिसव्हयोति—

     Bhagavāpi sakyamuni tesaṁ buddhānaṁ bhagavantānaṁ sadisanāmo sadisavhayoti—

     (Pāli only)

248. 248

     तस्मा बुद्धो सच्चव्हयो।

     tasmā buddho saccavhayo.

     (Pāli only)

249. 249

     <ब्>ब्रह्मे उपासितो मे</ब्>ति सो मया भगवा आसितो उपासितो पयिरुपासितो परिपुच्छितो परिपञ्हितोति—

     <b>Brahme upāsito me</b>ti so mayā bhagavā āsito upāsito payirupāsito paripucchito paripañhitoti—

     (Pāli only)

250. 250

     सच्चव्हयो ब्रह्मे उपासितो मे।

     saccavhayo brahme upāsito me.

     (Pāli only)

251. 251

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

252. 252

     “तमोनुदो बुद्धो समन्तचक्खु,

     “Tamonudo buddho samantacakkhu,

     (Pāli only)

253. 253

     लोकन्तगू सब्बभवातिवत्तो;

     Lokantagū sabbabhavātivatto;

     (Pāli only)

254. 254

     अनासवो सब्बदुक्खप्पहीनो,

     Anāsavo sabbadukkhappahīno,

     (Pāli only)

255. 255

     सच्चव्हयो ब्रह्मे उपासितो मे”ति।

     Saccavhayo brahme upāsito me”ti.

     (Pāli only)

256. 256

     <ब्>दिजो यथा कुब्बनकं पहाय,</ब्>

     <b>Dijo yathā kubbanakaṁ pahāya,</b>

     (Pāli only)

257. 257

     <ब्>बहुप्फलं काननमावसेय्य;</ब्>

     <b>Bahupphalaṁ kānanamāvaseyya;</b>

     (Pāli only)

258. 258

     <ब्>एवमहं अप्पदस्से पहाय,</ब्>

     <b>Evamahaṁ appadasse pahāya,</b>

     (Pāli only)

259. 259

     <ब्>महोदधिं हंसोरिव अज्झपत्तो। </ब्>

     <b>Mahodadhiṁ haṁsoriva ajjhapatto. </b>

     (Pāli only)

260. 260

     <ब्>दिजो यथा कुब्बनकं पहाय, बहुप्फलं काननमावसेय्या</ब्>ति।

     <b>Dijo yathā kubbanakaṁ pahāya, bahupphalaṁ kānanamāvaseyyā</b>ti.

     (Pāli only)

261. 261

     <ब्>दिजो</ब्> वुच्चति पक्खी।

     <b>Dijo</b> vuccati pakkhī.

     (Pāli only)

262. 262

     किङ्कारणा दिजो वुच्चति पक्खी?

     Kiṅkāraṇā dijo vuccati pakkhī?

     (Pāli only)

263. 263

     द्विक्खत्तुं जायतीति दिजो, मातुकुच्छिम्हा च अण्डकोसम्हा च।

     Dvikkhattuṁ jāyatīti dijo, mātukucchimhā ca aṇḍakosamhā ca.

     (Pāli only)

264. 264

     तङ्कारणा दिजो वुच्चति पक्खीति—

     Taṅkāraṇā dijo vuccati pakkhīti—

     (Pāli only)

265. 265

     दिजो।

     dijo.

     (Pāli only)

266. 266

     <ब्>यथा कुब्बनकं पहाया</ब्>ति यथा दिजो कुब्बनकं परित्तवनकं अप्पफलं अप्पभक्खं अप्पोदकं पहाय जहित्वा अतिक्कमित्वा समतिक्कमित्वा वीतिवत्तेत्वा अञ्ञं बहुप्फलं बहुभक्खं बहूदकं महन्तं काननं वनसण्डं अधिगच्छेय्य विन्देय्य पटिलभेय्य, तस्मिञ्च वनसण्डे वासं कप्पेय्याति—

     <b>Yathā kubbanakaṁ pahāyā</b>ti yathā dijo kubbanakaṁ parittavanakaṁ appaphalaṁ appabhakkhaṁ appodakaṁ pahāya jahitvā atikkamitvā samatikkamitvā vītivattetvā aññaṁ bahupphalaṁ bahubhakkhaṁ bahūdakaṁ mahantaṁ kānanaṁ vanasaṇḍaṁ adhigaccheyya vindeyya paṭilabheyya, tasmiñca vanasaṇḍe vāsaṁ kappeyyāti—

     (Pāli only)

267. 267

     दिजो यथा कुब्बनकं पहाय बहुप्फलं काननं आवसेय्य।

     dijo yathā kubbanakaṁ pahāya bahupphalaṁ kānanaṁ āvaseyya.

     (Pāli only)

268. 268

     <ब्>एवमहं अप्पदस्से पहाय, महोदधिं हंसोरिव अज्झपत्तो</ब्>ति।

     <b>Evamahaṁ appadasse pahāya, mahodadhiṁ haṁsoriva ajjhapatto</b>ti.

     (Pāli only)

269. 269

     <ब्>एवन्</ब्>ति ओपम्मसम्पटिपादनं।

     <b>Evan</b>ti opammasampaṭipādanaṁ.

     (Pāli only)

270. 270

     <ब्>अप्पदस्से पहाया</ब्>ति यो च बावरी ब्राह्मणो ये चञ्ञे तस्स आचरिया बुद्धं भगवन्तं उपादाय अप्पदस्सा परित्तदस्सा थोकदस्सा ओमकदस्सा लामकदस्सा छतुक्कदस्सा वा।

     <b>Appadasse pahāyā</b>ti yo ca bāvarī brāhmaṇo ye caññe tassa ācariyā buddhaṁ bhagavantaṁ upādāya appadassā parittadassā thokadassā omakadassā lāmakadassā chatukkadassā vā.

     (Pāli only)

271. 271

     ते अप्पदस्से परित्तदस्से थोकदस्से ओमकदस्से लामकदस्से छतुक्कदस्से पहाय पजहित्वा अतिक्कमित्वा समतिक्कमित्वा वीतिवत्तेत्वा बुद्धं भगवन्तं अप्पमाणदस्सं अग्गदस्सं सेट्ठदस्सं विसेट्ठदस्सं पामोक्खदस्सं उत्तमदस्सं पवरदस्सं असमं असमसमं अप्पटिसमं अप्पटिभागं अप्पटिपुग्गलं देवातिदेवं नरासभं पुरिससीहं पुरिसनागं पुरिसाजञ्ञं पुरिसनिसभं पुरिसधोरय्हं दसबलधारिं अधिगच्छिं विन्दिं पटिलभिं।

     Te appadasse parittadasse thokadasse omakadasse lāmakadasse chatukkadasse pahāya pajahitvā atikkamitvā samatikkamitvā vītivattetvā buddhaṁ bhagavantaṁ appamāṇadassaṁ aggadassaṁ seṭṭhadassaṁ viseṭṭhadassaṁ pāmokkhadassaṁ uttamadassaṁ pavaradassaṁ asamaṁ asamasamaṁ appaṭisamaṁ appaṭibhāgaṁ appaṭipuggalaṁ devātidevaṁ narāsabhaṁ purisasīhaṁ purisanāgaṁ purisājaññaṁ purisanisabhaṁ purisadhorayhaṁ dasabaladhāriṁ adhigacchiṁ vindiṁ paṭilabhiṁ.

     (Pāli only)

272. 272

     यथा च हंसो महन्तं मानसकं वा सरं अनोतत्तं वा दहं महासमुद्दं वा अक्खोभं अमितोदकं जलरासिं अधिगच्छेय्य विन्देय्य पटिलभेय्य, एवमेव बुद्धं भगवन्तं अक्खोभं अमिततेजं पभिन्नञाणं विवटचक्खुं पञ्ञापभेदकुसलं अधिगतपटिसम्भिदं चतुवेसारज्जप्पत्तं सुद्धाधिमुत्तं सेतपच्चत्तं अद्वयभाणिं तादिं तथापटिञ्ञं अपरित्तं महन्तं गम्भीरं अप्पमेय्यं दुप्परियोगाहं पहूतरतनं सागरसमं छळङ्गुपेक्खाय समन्नागतं अतुलं विपुलं अप्पमेय्यं, तं तादिसं पवदतं मग्गवादिनं मेरुमिव नगानं गरुळमिव दिजानं सीहमिव मिगानं उदधिमिव अण्णवानं अधिगच्छिं, तं सत्थारं जिनपवरं महेसिन्ति—

     Yathā ca haṁso mahantaṁ mānasakaṁ vā saraṁ anotattaṁ vā dahaṁ mahāsamuddaṁ vā akkhobhaṁ amitodakaṁ jalarāsiṁ adhigaccheyya vindeyya paṭilabheyya, evameva buddhaṁ bhagavantaṁ akkhobhaṁ amitatejaṁ pabhinnañāṇaṁ vivaṭacakkhuṁ paññāpabhedakusalaṁ adhigatapaṭisambhidaṁ catuvesārajjappattaṁ suddhādhimuttaṁ setapaccattaṁ advayabhāṇiṁ tādiṁ tathāpaṭiññaṁ aparittaṁ mahantaṁ gambhīraṁ appameyyaṁ duppariyogāhaṁ pahūtaratanaṁ sāgarasamaṁ chaḷaṅgupekkhāya samannāgataṁ atulaṁ vipulaṁ appameyyaṁ, taṁ tādisaṁ pavadataṁ maggavādinaṁ merumiva nagānaṁ garuḷamiva dijānaṁ sīhamiva migānaṁ udadhimiva aṇṇavānaṁ adhigacchiṁ, taṁ satthāraṁ jinapavaraṁ mahesinti—

     (Pāli only)

273. 273

     एवमहं अप्पदस्से पहाय महोदधिं हंसोरिव अज्झपत्तो।

     evamahaṁ appadasse pahāya mahodadhiṁ haṁsoriva ajjhapatto.

     (Pāli only)

274. 274

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

275. 275

     “दिजो यथा कुब्बनकं पहाय,

     “Dijo yathā kubbanakaṁ pahāya,

     (Pāli only)

276. 276

     बहुप्फलं काननमावसेय्य;

     Bahupphalaṁ kānanamāvaseyya;

     (Pāli only)

277. 277

     एवमहं अप्पदस्से पहाय,

     Evamahaṁ appadasse pahāya,

     (Pāli only)

278. 278

     महोदधिं हंसोरिव अज्झपत्तो”ति।

     Mahodadhiṁ haṁsoriva ajjhapatto”ti.

     (Pāli only)

279. 279

     <ब्>येमे पुब्बे वियाकंसु,</ब्>

     <b>Yeme pubbe viyākaṁsu,</b>

     (Pāli only)

280. 280

     <ब्>हुरं गोतमसासना;</ब्>

     <b>Huraṁ gotamasāsanā;</b>

     (Pāli only)

281. 281

     <ब्>इच्चासि इति भविस्सति,</ब्>

     <b>Iccāsi iti bhavissati,</b>

     (Pāli only)

282. 282

     <ब्>सब्बं तं इतिहीतिहं;</ब्>

     <b>Sabbaṁ taṁ itihītihaṁ;</b>

     (Pāli only)

283. 283

     <ब्>सब्बं तं तक्कवड्ढनं। </ब्>

     <b>Sabbaṁ taṁ takkavaḍḍhanaṁ. </b>

     (Pāli only)

284. 284

     <ब्>ये मे पुब्बे वियाकंसू</ब्>ति।

     <b>Ye me pubbe viyākaṁsū</b>ti.

     (Pāli only)

285. 285

     <ब्>ये</ब्>ति यो च बावरी ब्राह्मणो ये चञ्ञे तस्स आचरिया, ते सकं दिट्ठिं सकं खन्तिं सकं रुचिं सकं लद्धिं सकं अज्झासयं सकं अधिप्पायं ब्याकंसु आचिक्खिंसु देसयिंसु पञ्ञपिंसु पट्ठपिंसु विवरिंसु विभजिंसु उत्तानीअकंसु पकासेसुन्ति—

     <b>Ye</b>ti yo ca bāvarī brāhmaṇo ye caññe tassa ācariyā, te sakaṁ diṭṭhiṁ sakaṁ khantiṁ sakaṁ ruciṁ sakaṁ laddhiṁ sakaṁ ajjhāsayaṁ sakaṁ adhippāyaṁ byākaṁsu ācikkhiṁsu desayiṁsu paññapiṁsu paṭṭhapiṁsu vivariṁsu vibhajiṁsu uttānīakaṁsu pakāsesunti—

     (Pāli only)

286. 286

     ये मे पुब्बे वियाकंसु।

     ye me pubbe viyākaṁsu.

     (Pāli only)

287. 287

     <ब्>हुरं गोतमसासना</ब्>ति हुरं गोतमसासना, परं गोतमसासना, पुरे गोतमसासना, पठमतरं गोतमसासना बुद्धसासना जिनसासना तथागतसासना अरहन्तसासनाति—

     <b>Huraṁ gotamasāsanā</b>ti huraṁ gotamasāsanā, paraṁ gotamasāsanā, pure gotamasāsanā, paṭhamataraṁ gotamasāsanā buddhasāsanā jinasāsanā tathāgatasāsanā arahantasāsanāti—

     (Pāli only)

288. 288

     हुरं गोतमसासना।

     huraṁ gotamasāsanā.

     (Pāli only)

289. 289

     <ब्>इच्चासि इति भविस्सती</ब्>ति एवं किर आसि, एवं किर भविस्सतीति—

     <b>Iccāsi iti bhavissatī</b>ti evaṁ kira āsi, evaṁ kira bhavissatīti—

     (Pāli only)

290. 290

     इच्चासि इति भविस्सति।

     iccāsi iti bhavissati.

     (Pāli only)

291. 291

     <ब्>सब्बं तं इतिहीतिहन्</ब्>ति सब्बं तं इतिहीतिहं इतिकिराय परम्पराय पिटकसम्पदाय तक्कहेतु नयहेतु आकारपरिवितक्केन दिट्ठिनिज्झानक्खन्तिया न सामं सयमभिञ्ञातं न अत्तपच्चक्खं धम्मं यं कथयिंसूति—

     <b>Sabbaṁ taṁ itihītihan</b>ti sabbaṁ taṁ itihītihaṁ itikirāya paramparāya piṭakasampadāya takkahetu nayahetu ākāraparivitakkena diṭṭhinijjhānakkhantiyā na sāmaṁ sayamabhiññātaṁ na attapaccakkhaṁ dhammaṁ yaṁ kathayiṁsūti—

     (Pāli only)

292. 292

     सब्बं तं इतिहीतिहं।

     sabbaṁ taṁ itihītihaṁ.

     (Pāli only)

293. 293

     <ब्>सब्बं तं तक्कवड्ढनन्</ब्>ति सब्बं तं तक्कवड्ढनं वितक्कवड्ढनं सङ्कप्पवड्ढनं कामवितक्कवड्ढनं ब्यापादवितक्कवड्ढनं विहिंसावितक्कवड्ढनं ञातिवितक्कवड्ढनं जनपदवितक्कवड्ढनं अमरावितक्कवड्ढनं परानुदयतापटिसंयुत्तवितक्कवड्ढनं लाभसक्कारसिलोकपटिसंयुत्तवितक्कवड्ढनं अनवञ्ञत्तिपटिसंयुत्तवितक्कवड्ढनन्ति—

     <b>Sabbaṁ taṁ takkavaḍḍhanan</b>ti sabbaṁ taṁ takkavaḍḍhanaṁ vitakkavaḍḍhanaṁ saṅkappavaḍḍhanaṁ kāmavitakkavaḍḍhanaṁ byāpādavitakkavaḍḍhanaṁ vihiṁsāvitakkavaḍḍhanaṁ ñātivitakkavaḍḍhanaṁ janapadavitakkavaḍḍhanaṁ amarāvitakkavaḍḍhanaṁ parānudayatāpaṭisaṁyuttavitakkavaḍḍhanaṁ lābhasakkārasilokapaṭisaṁyuttavitakkavaḍḍhanaṁ anavaññattipaṭisaṁyuttavitakkavaḍḍhananti—

     (Pāli only)

294. 294

     सब्बं तं तक्कवड्ढनं।

     sabbaṁ taṁ takkavaḍḍhanaṁ.

     (Pāli only)

295. 295

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

296. 296

     “येमे पुब्बे वियाकंसु,

     “Yeme pubbe viyākaṁsu,

     (Pāli only)

297. 297

     हुरं गोतमसासना;

     Huraṁ gotamasāsanā;

     (Pāli only)

298. 298

     इच्चासि इति भविस्सति,

     Iccāsi iti bhavissati,

     (Pāli only)

299. 299

     सब्बं तं इतिहीतिहं;

     Sabbaṁ taṁ itihītihaṁ;

     (Pāli only)

300. 300

     सब्बं तं तक्कवड्ढनन्”ति।

     Sabbaṁ taṁ takkavaḍḍhanan”ti.

     (Pāli only)

301. 301

     <ब्>एको तमोनुदासीनो,</ब्>

     <b>Eko tamonudāsīno,</b>

     (Pāli only)

302. 302

     <ब्>जुतिमा सो पभङ्करो;</ब्>

     <b>jutimā so pabhaṅkaro;</b>

     (Pāli only)

303. 303

     <ब्>गोतमो भूरिपञ्ञाणो,</ब्>

     <b>Gotamo bhūripaññāṇo,</b>

     (Pāli only)

304. 304

     <ब्>गोतमो भूरिमेधसो। </ब्>

     <b>gotamo bhūrimedhaso. </b>

     (Pāli only)

305. 305

     <ब्>एको तमोनुदासीनो</ब्>ति।

     <b>Eko tamonudāsīno</b>ti.

     (Pāli only)

306. 306

     <ब्>एको</ब्>ति भगवा पब्बज्जसङ्खातेन एको, अदुतियट्ठेन एको, तण्हाय पहानट्ठेन एको, एकन्तवीतरागोति एको, एकन्तवीतदोसोति एको, एकन्तवीतमोहोति एको, एकन्तनिक्किलेसोति एको, एकायनमग्गं गतोति एको, एको अनुत्तरं सम्मासम्बोधिं अभिसम्बुद्धोति एको।

     <b>Eko</b>ti bhagavā pabbajjasaṅkhātena eko, adutiyaṭṭhena eko, taṇhāya pahānaṭṭhena eko, ekantavītarāgoti eko, ekantavītadosoti eko, ekantavītamohoti eko, ekantanikkilesoti eko, ekāyanamaggaṁ gatoti eko, eko anuttaraṁ sammāsambodhiṁ abhisambuddhoti eko.

     (Pāli only)

307. 307

     कथं भगवा पब्बज्जसङ्खातेन एको?

     Kathaṁ bhagavā pabbajjasaṅkhātena eko?

     (Pāli only)

308. 308

     भगवा दहरोव समानो सुसु काळकेसो भद्रेन योब्बनेन समन्नागतो पठमेन वयसा अकामकानं मातापितूनं अस्सुमुखानं रोदन्तानं विलपन्तानं ञातिसङ्घं सब्बं घरावासपलिबोधं छिन्दित्वा पुत्तदारपलिबोधं छिन्दित्वा ञातिपलिबोधं छिन्दित्वा मित्तामच्चपलिबोधं छिन्दित्वा सन्निधिपलिबोधं छिन्दित्वा केसमस्सुं ओहारेत्वा कासायानि वत्थानि अच्छादेत्वा अगारस्मा अनगारियं पब्बजित्वा अकिञ्चनभावं उपगन्त्वा एको चरति विहरति इरियति वत्तेति पालेति यपेति यापेति।

     Bhagavā daharova samāno susu kāḷakeso bhadrena yobbanena samannāgato paṭhamena vayasā akāmakānaṁ mātāpitūnaṁ assumukhānaṁ rodantānaṁ vilapantānaṁ ñātisaṅghaṁ sabbaṁ gharāvāsapalibodhaṁ chinditvā puttadārapalibodhaṁ chinditvā ñātipalibodhaṁ chinditvā mittāmaccapalibodhaṁ chinditvā sannidhipalibodhaṁ chinditvā kesamassuṁ ohāretvā kāsāyāni vatthāni acchādetvā agārasmā anagāriyaṁ pabbajitvā akiñcanabhāvaṁ upagantvā eko carati viharati iriyati vatteti pāleti yapeti yāpeti.

     (Pāli only)

309. 309

     एवं भगवा पब्बज्जसङ्खातेन एको।

     Evaṁ bhagavā pabbajjasaṅkhātena eko.

     (Pāli only)

310. 310

     कथं भगवा अदुतियट्ठेन एको?

     Kathaṁ bhagavā adutiyaṭṭhena eko?

     (Pāli only)

311. 311

     एवं पब्बजितो समानो एको अरञ्ञवनपत्थानि पन्तानि सेनासनानि पटिसेवति अप्पसद्दानि अप्पनिग्घोसानि विजनवातानि मनुस्सराहस्सेय्यकानि पटिसल्लानसारुप्पानि।

     Evaṁ pabbajito samāno eko araññavanapatthāni pantāni senāsanāni paṭisevati appasaddāni appanigghosāni vijanavātāni manussarāhasseyyakāni paṭisallānasāruppāni.

     (Pāli only)

312. 312

     सो एको गच्छति, एको तिट्ठति, एको निसीदति, एको सेय्यं कप्पेति, एको गामं पिण्डाय पविसति, एको अभिक्कमति, एको पटिक्कमति, एको रहो निसीदति, एको चङ्कमं अधिट्ठाति, एको चरति विहरति इरियति वत्तेति पालेति यपेति यापेति।

     So eko gacchati, eko tiṭṭhati, eko nisīdati, eko seyyaṁ kappeti, eko gāmaṁ piṇḍāya pavisati, eko abhikkamati, eko paṭikkamati, eko raho nisīdati, eko caṅkamaṁ adhiṭṭhāti, eko carati viharati iriyati vatteti pāleti yapeti yāpeti.

     (Pāli only)

313. 313

     एवं भगवा अदुतियट्ठेन एको।

     Evaṁ bhagavā adutiyaṭṭhena eko.

     (Pāli only)

314. 314

     कथं भगवा तण्हाय पहानट्ठेन एको?

     Kathaṁ bhagavā taṇhāya pahānaṭṭhena eko?

     (Pāli only)

315. 315

     सो एवं एको अदुतियो अप्पमत्तो आतापी पहितत्तो विहरन्तो नज्जा नेरञ्जराय तीरे बोधिरुक्खमूले महापधानं पदहन्तो मारं ससेनं कण्हं नमुचिं पमत्तबन्धुं विधमित्वा तण्हाजालिनिं विसटं विसत्तिकं पजहि विनोदेसि ब्यन्तीअकासि अनभावं गमेसि।

     So evaṁ eko adutiyo appamatto ātāpī pahitatto viharanto najjā nerañjarāya tīre bodhirukkhamūle mahāpadhānaṁ padahanto māraṁ sasenaṁ kaṇhaṁ namuciṁ pamattabandhuṁ vidhamitvā taṇhājāliniṁ visaṭaṁ visattikaṁ pajahi vinodesi byantīakāsi anabhāvaṁ gamesi.

     (Pāli only)

316. 316

     “तण्हादुतियो पुरिसो,

     “Taṇhādutiyo puriso,

     (Pāli only)

317. 317

     दीघमद्धान संसरं;

     dīghamaddhāna saṁsaraṁ;

     (Pāli only)

318. 318

     इत्थभावञ्ञथाभावं,

     Itthabhāvaññathābhāvaṁ,

     (Pāli only)

319. 319

     संसारं नातिवत्तति।

     saṁsāraṁ nātivattati.

     (Pāli only)

320. 320

     एतमादीनवं ञत्वा,

     Etamādīnavaṁ ñatvā,

     (Pāli only)

321. 321

     तण्हं दुक्खस्स सम्भवं;

     Taṇhaṁ dukkhassa sambhavaṁ;

     (Pāli only)

322. 322

     वीततण्हो अनादानो,

     Vītataṇho anādāno,

     (Pāli only)

323. 323

     सतो भिक्खु परिब्बजे”ति।

     Sato bhikkhu paribbaje”ti.

     (Pāli only)

324. 324

     एवं भगवा तण्हाय पहानट्ठेन एको।

     Evaṁ bhagavā taṇhāya pahānaṭṭhena eko.

     (Pāli only)

325. 325

     कथं भगवा एकन्तवीतरागोति एको?

     Kathaṁ bhagavā ekantavītarāgoti eko?

     (Pāli only)

326. 326

     रागस्स पहीनत्ता एकन्तवीतरागोति एको, दोसस्स पहीनत्ता एकन्तवीतदोसोति एको, मोहस्स पहीनत्ता एकन्तवीतमोहोति एको, किलेसानं पहीनत्ता एकन्तनिक्किलेसोति एको।

     Rāgassa pahīnattā ekantavītarāgoti eko, dosassa pahīnattā ekantavītadosoti eko, mohassa pahīnattā ekantavītamohoti eko, kilesānaṁ pahīnattā ekantanikkilesoti eko.

     (Pāli only)

327. 327

     कथं भगवा एकायनमग्गं गतोति एको?

     Kathaṁ bhagavā ekāyanamaggaṁ gatoti eko?

     (Pāli only)

328. 328

     एकायनमग्गो वुच्चति चत्तारो सतिपट्ठाना …पे…

     Ekāyanamaggo vuccati cattāro satipaṭṭhānā …pe…

     (Pāli only)

329. 329

     अरियो अट्ठङ्गिको मग्गो।

     ariyo aṭṭhaṅgiko maggo.

     (Pāli only)

330. 330

     “एकायनं जातिखयन्तदस्सी,

     “Ekāyanaṁ jātikhayantadassī,

     (Pāli only)

331. 331

     मग्गं पजानाति हितानुकम्पी;

     Maggaṁ pajānāti hitānukampī;

     (Pāli only)

332. 332

     एतेन मग्गेन तरिंसु पुब्बे,

     Etena maggena tariṁsu pubbe,

     (Pāli only)

333. 333

     तरिस्सन्ति ये च तरन्ति ओघन्”ति।

     Tarissanti ye ca taranti oghan”ti.

     (Pāli only)

334. 334

     एवं भगवा एकायनमग्गं गतोति एको।

     Evaṁ bhagavā ekāyanamaggaṁ gatoti eko.

     (Pāli only)

335. 335

     कथं भगवा एको अनुत्तरं सम्मासम्बोधिं अभिसम्बुद्धोति एको।

     Kathaṁ bhagavā eko anuttaraṁ sammāsambodhiṁ abhisambuddhoti eko.

     (Pāli only)

336. 336

     बोधि वुच्चति चतूसु मग्गेसु ञाणं पञ्ञा पञ्ञिन्द्रियं पञ्ञाबलं धम्मविचयसम्बोज्झङ्गो वीमंसा विपस्सना सम्मादिट्ठि।

     Bodhi vuccati catūsu maggesu ñāṇaṁ paññā paññindriyaṁ paññābalaṁ dhammavicayasambojjhaṅgo vīmaṁsā vipassanā sammādiṭṭhi.

     (Pāli only)

337. 337

     भगवा तेन बोधिञाणेन “सब्बे सङ्खारा अनिच्चा”ति बुज्झि,

     Bhagavā tena bodhiñāṇena “sabbe saṅkhārā aniccā”ti bujjhi,

     (Pāli only)

338. 338

     “सब्बे सङ्खारा दुक्खा”ति बुज्झि,

     “sabbe saṅkhārā dukkhā”ti bujjhi,

     (Pāli only)

339. 339

     “सब्बे धम्मा अनत्ता”ति बुज्झि …पे…

     “sabbe dhammā anattā”ti bujjhi …pe…

     (Pāli only)

340. 340

     “यं किञ्चि समुदयधम्मं सब्बं तं निरोधधम्मन्”ति बुज्झि।

     “yaṁ kiñci samudayadhammaṁ sabbaṁ taṁ nirodhadhamman”ti bujjhi.

     (Pāli only)

341. 341

     अथ वा यं बुज्झितब्बं अनुबुज्झितब्बं पटिबुज्झितब्बं सम्बुज्झितब्बं अधिगन्तब्बं फस्सितब्बं सच्छिकातब्बं सब्बं तं तेन बोधिञाणेन बुज्झि अनुबुज्झि पटिबुज्झि सम्बुज्झि अधिगच्छि फस्सेसि सच्छाकासि।

     Atha vā yaṁ bujjhitabbaṁ anubujjhitabbaṁ paṭibujjhitabbaṁ sambujjhitabbaṁ adhigantabbaṁ phassitabbaṁ sacchikātabbaṁ sabbaṁ taṁ tena bodhiñāṇena bujjhi anubujjhi paṭibujjhi sambujjhi adhigacchi phassesi sacchākāsi.

     (Pāli only)

342. 342

     एवं भगवा एको अनुत्तरं सम्मासम्बोधिं अभिसम्बुद्धोति एको।

     Evaṁ bhagavā eko anuttaraṁ sammāsambodhiṁ abhisambuddhoti eko.

     (Pāli only)

343. 343

     <ब्>तमोनुदो</ब्>ति भगवा रागतमं दोसतमं मोहतमं दिट्ठितमं किलेसतमं दुच्चरिततमं अन्धकरणं अचक्खुकरणं अञ्ञाणकरणं पञ्ञानिरोधिकं विघातपक्खिकं अनिब्बानसंवत्तनिकं नुदि पनुदि पजहि विनोदेसि ब्यन्तीअकासि अनभावं गमेसि।

     <b>Tamonudo</b>ti bhagavā rāgatamaṁ dosatamaṁ mohatamaṁ diṭṭhitamaṁ kilesatamaṁ duccaritatamaṁ andhakaraṇaṁ acakkhukaraṇaṁ aññāṇakaraṇaṁ paññānirodhikaṁ vighātapakkhikaṁ anibbānasaṁvattanikaṁ nudi panudi pajahi vinodesi byantīakāsi anabhāvaṁ gamesi.

     (Pāli only)

344. 344

     <ब्>आसीनो</ब्>ति निसिन्नो भगवा पासाणके चेतियेति—

     <b>Āsīno</b>ti nisinno bhagavā pāsāṇake cetiyeti—

     (Pāli only)

345. 345

     आसीनो।

     āsīno.

     (Pāli only)

346. 346

     नगस्स पस्से आसीनं,

     Nagassa passe āsīnaṁ,

     (Pāli only)

347. 347

     मुनिं दुक्खस्स पारगुं;

     muniṁ dukkhassa pāraguṁ;

     (Pāli only)

348. 348

     सावका पयिरुपासन्ति,

     Sāvakā payirupāsanti,

     (Pāli only)

349. 349

     तेविज्जा मच्चुहायिनोति।

     tevijjā maccuhāyinoti.

     (Pāli only)

350. 350

     एवम्पि भगवा आसीनो …पे…

     Evampi bhagavā āsīno …pe…

     (Pāli only)

351. 351

     अथ वा भगवा सब्बोस्सुक्कपटिप्पस्सद्धत्ता आसीनो सो वुत्थवासो चिण्णचरणो …पे… जातिमरणसंसारो नत्थि तस्स पुनब्भवोति, एवम्पि भगवा आसीनोति—

     atha vā bhagavā sabbossukkapaṭippassaddhattā āsīno so vutthavāso ciṇṇacaraṇo …pe… jātimaraṇasaṁsāro natthi tassa punabbhavoti, evampi bhagavā āsīnoti—

     (Pāli only)

352. 352

     एको तमोनुदासीनो।

     eko tamonudāsīno.

     (Pāli only)

353. 353

     <ब्>जुतिमा सो पभङ्करो</ब्>ति।

     <b>Jutimā so pabhaṅkaro</b>ti.

     (Pāli only)

354. 354

     <ब्>जुतिमा</ब्>ति जुतिमा मतिमा पण्डितो पञ्ञवा बुद्धिमा ञाणी विभावी मेधावी।

     <b>Jutimā</b>ti jutimā matimā paṇḍito paññavā buddhimā ñāṇī vibhāvī medhāvī.

     (Pāli only)

355. 355

     <ब्>पभङ्करो</ब्>ति पभङ्करो आलोककरो ओभासकरो दीपङ्करो पदीपकरो उज्जोतकरो पज्जोतकरोति—

     <b>Pabhaṅkaro</b>ti pabhaṅkaro ālokakaro obhāsakaro dīpaṅkaro padīpakaro ujjotakaro pajjotakaroti—

     (Pāli only)

356. 356

     जुतिमा सो पभङ्करो।

     jutimā so pabhaṅkaro.

     (Pāli only)

357. 357

     <ब्>गोतमो भूरिपञ्ञाणो</ब्>ति गोतमो भूरिपञ्ञाणो ञाणपञ्ञाणो पञ्ञाधजो पञ्ञाकेतु पञ्ञाधिपतेय्यो विचयबहुलो पविचयबहुलो ओक्खायनबहुलो समोक्खायनधम्मो विभूतविहारी तच्चरितो तब्बहुलो तग्गरुको तन्निन्नो तप्पोणो तप्पब्भारो तदधिमुत्तो तदधिपतेय्यो।

     <b>Gotamo bhūripaññāṇo</b>ti gotamo bhūripaññāṇo ñāṇapaññāṇo paññādhajo paññāketu paññādhipateyyo vicayabahulo pavicayabahulo okkhāyanabahulo samokkhāyanadhammo vibhūtavihārī taccarito tabbahulo taggaruko tanninno tappoṇo tappabbhāro tadadhimutto tadadhipateyyo.

     (Pāli only)

358. 358

     धजो रथस्स पञ्ञाणं,

     Dhajo rathassa paññāṇaṁ,

     (Pāli only)

359. 359

     धूमो पञ्ञाणमग्गिनो;

     dhūmo paññāṇamaggino;

     (Pāli only)

360. 360

     राजा रट्ठस्स पञ्ञाणं,

     Rājā raṭṭhassa paññāṇaṁ,

     (Pāli only)

361. 361

     भत्ता पञ्ञाणमित्थियाति।

     bhattā paññāṇamitthiyāti.

     (Pāli only)

362. 362

     एवमेव गोतमो भूरिपञ्ञाणो ञाणपञ्ञाणो पञ्ञाधजो पञ्ञाकेतु पञ्ञाधिपतेय्यो विचयबहुलो पविचयबहुलो ओक्खायनबहुलो समोक्खायनधम्मो विभूतविहारी तच्चरितो तब्बहुलो तग्गरुको तन्निन्नो तप्पोणो तप्पब्भारो तदधिमुत्तो तदधिपतेय्योति—

     Evameva gotamo bhūripaññāṇo ñāṇapaññāṇo paññādhajo paññāketu paññādhipateyyo vicayabahulo pavicayabahulo okkhāyanabahulo samokkhāyanadhammo vibhūtavihārī taccarito tabbahulo taggaruko tanninno tappoṇo tappabbhāro tadadhimutto tadadhipateyyoti—

     (Pāli only)

363. 363

     गोतमो भूरिपञ्ञाणो।

     gotamo bhūripaññāṇo.

     (Pāli only)

364. 364

     <ब्>गोतमो भूरिमेधसो</ब्>ति भूरि वुच्चति पथवी।

     <b>Gotamo bhūrimedhaso</b>ti bhūri vuccati pathavī.

     (Pāli only)

365. 365

     भगवा ताय पथविसमाय पञ्ञाय विपुलाय वित्थताय समन्नागतो।

     Bhagavā tāya pathavisamāya paññāya vipulāya vitthatāya samannāgato.

     (Pāli only)

366. 366

     मेधा वुच्चति पञ्ञा।

     Medhā vuccati paññā.

     (Pāli only)

367. 367

     या पञ्ञा पजानना …पे… अमोहो धम्मविचयो सम्मादिट्ठि।

     Yā paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi.

     (Pāli only)

368. 368

     भगवा इमाय मेधाय उपेतो समुपेतो उपागतो समुपागतो उपपन्नो समुपपन्नो समन्नागतो, तस्मा बुद्धो सुमेधसोति—

     Bhagavā imāya medhāya upeto samupeto upāgato samupāgato upapanno samupapanno samannāgato, tasmā buddho sumedhasoti—

     (Pāli only)

369. 369

     गोतमो भूरिमेधसो।

     gotamo bhūrimedhaso.

     (Pāli only)

370. 370

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

371. 371

     “एको तमोनुदासीनो,

     “Eko tamonudāsīno,

     (Pāli only)

372. 372

     जुतिमा सो पभङ्करो;

     jutimā so pabhaṅkaro;

     (Pāli only)

373. 373

     गोतमो भूरिपञ्ञाणो,

     Gotamo bhūripaññāṇo,

     (Pāli only)

374. 374

     गोतमो भूरिमेधसो”ति।

     gotamo bhūrimedhaso”ti.

     (Pāli only)

375. 375

     <ब्>यो मे धम्ममदेसेसि,</ब्>

     <b>Yo me dhammamadesesi,</b>

     (Pāli only)

376. 376

     <ब्>सन्दिट्ठिकमकालिकं;</ब्>

     <b>Sandiṭṭhikamakālikaṁ;</b>

     (Pāli only)

377. 377

     <ब्>तण्हक्खयमनीतिकं,</ब्>

     <b>Taṇhakkhayamanītikaṁ,</b>

     (Pāli only)

378. 378

     <ब्>यस्स नत्थि उपमा क्वचि। </ब्>

     <b>Yassa natthi upamā kvaci. </b>

     (Pāli only)

379. 379

     <ब्>यो मे धम्ममदेसेसी</ब्>ति।

     <b>Yo me dhammamadesesī</b>ti.

     (Pāli only)

380. 380

     <ब्>यो</ब्>ति यो सो भगवा सयम्भू अनाचरियको पुब्बे अननुस्सुतेसु धम्मेसु सामं सच्चानि अभिसम्बुज्झि, तत्थ च सब्बञ्ञुतं पत्तो बलेसु च वसीभावं।

     <b>Yo</b>ti yo so bhagavā sayambhū anācariyako pubbe ananussutesu dhammesu sāmaṁ saccāni abhisambujjhi, tattha ca sabbaññutaṁ patto balesu ca vasībhāvaṁ.

     (Pāli only)

381. 381

     <ब्>धम्ममदेसेसी</ब्>ति।

     <b>Dhammamadesesī</b>ti.

     (Pāli only)

382. 382

     <ब्>धम्मन्</ब्>ति आदिकल्याणं मज्झेकल्याणं परियोसानकल्याणं सात्थं सब्यञ्जनं केवलपरिपुण्णं परिसुद्धं ब्रह्मचरियं, चत्तारो सतिपट्ठाने …पे… अरियं अट्ठङ्गिकं मग्गं निब्बानञ्च निब्बानगामिनिञ्च पटिपदं आचिक्खि देसेसि पञ्ञपेसि पट्ठपेसि विवरि विभजि उत्तानीअकासि पकासेसीति—

     <b>Dhamman</b>ti ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ sātthaṁ sabyañjanaṁ kevalaparipuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ, cattāro satipaṭṭhāne …pe… ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ nibbānañca nibbānagāminiñca paṭipadaṁ ācikkhi desesi paññapesi paṭṭhapesi vivari vibhaji uttānīakāsi pakāsesīti—

     (Pāli only)

383. 383

     यो मे धम्ममदेसेसि।

     yo me dhammamadesesi.

     (Pāli only)

384. 384

     <ब्>सन्दिट्ठिकमकालिकन्</ब्>ति सन्दिट्ठिकं अकालिकं एहिपस्सिकं ओपनेय्यिकं पच्चत्तं वेदितब्बं विञ्ञूहीति—

     <b>Sandiṭṭhikamakālikan</b>ti sandiṭṭhikaṁ akālikaṁ ehipassikaṁ opaneyyikaṁ paccattaṁ veditabbaṁ viññūhīti—

     (Pāli only)

385. 385

     एवं सन्दिट्ठिकं।

     evaṁ sandiṭṭhikaṁ.

     (Pāli only)

386. 386

     अथ वा, यो दिट्ठेव धम्मे अरियं अट्ठङ्गिकं मग्गं भावेति, तस्स मग्गस्स अनन्तरा समनन्तरा अधिगच्छतेव फलं विन्दति पटिलभतीति, एवम्पि सन्दिट्ठिकं।

     Atha vā, yo diṭṭheva dhamme ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti, tassa maggassa anantarā samanantarā adhigacchateva phalaṁ vindati paṭilabhatīti, evampi sandiṭṭhikaṁ.

     (Pāli only)

387. 387

     <ब्>अकालिकन्</ब्>ति यथा मनुस्सा कालिकं धनं दत्वा अनन्तरा न लभन्ति कालं आगमेन्ति, नेवायं धम्मो।

     <b>Akālikan</b>ti yathā manussā kālikaṁ dhanaṁ datvā anantarā na labhanti kālaṁ āgamenti, nevāyaṁ dhammo.

     (Pāli only)

388. 388

     यो दिट्ठेव धम्मे अरियं अट्ठङ्गिकं मग्गं भावेति, तस्स मग्गस्स अनन्तरा समनन्तरा अधिगच्छतेव फलं विन्दति पटिलभति, न परत्थ न परलोके, एवं अकालिकन्ति—

     Yo diṭṭheva dhamme ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti, tassa maggassa anantarā samanantarā adhigacchateva phalaṁ vindati paṭilabhati, na parattha na paraloke, evaṁ akālikanti—

     (Pāli only)

389. 389

     सन्दिट्ठिकमकालिकं।

     sandiṭṭhikamakālikaṁ.

     (Pāli only)

390. 390

     <ब्>तण्हक्खयमनीतिकन्</ब्>ति।

     <b>Taṇhakkhayamanītikan</b>ti.

     (Pāli only)

391. 391

     <ब्>तण्हा</ब्>ति रूपतण्हा …पे… धम्मतण्हा।

     <b>Taṇhā</b>ti rūpataṇhā …pe… dhammataṇhā.

     (Pāli only)

392. 392

     <ब्>तण्हक्खयन्</ब्>ति तण्हक्खयं रागक्खयं दोसक्खयं मोहक्खयं गतिक्खयं उपपत्तिक्खयं पटिसन्धिक्खयं भवक्खयं संसारक्खयं वट्टक्खयं।

     <b>Taṇhakkhayan</b>ti taṇhakkhayaṁ rāgakkhayaṁ dosakkhayaṁ mohakkhayaṁ gatikkhayaṁ upapattikkhayaṁ paṭisandhikkhayaṁ bhavakkhayaṁ saṁsārakkhayaṁ vaṭṭakkhayaṁ.

     (Pāli only)

393. 393

     <ब्>अनीतिकन्</ब्>ति <ब्>ईति</ब्> वुच्चन्ति किलेसा च खन्धा च अभिसङ्खारा च।

     <b>Anītikan</b>ti <b>īti</b> vuccanti kilesā ca khandhā ca abhisaṅkhārā ca.

     (Pāli only)

394. 394

     ईतिप्पहानं ईतिवूपसमं ईतिपटिनिस्सग्गं ईतिपटिप्पस्सद्धिं अमतं निब्बानन्ति—

     Ītippahānaṁ ītivūpasamaṁ ītipaṭinissaggaṁ ītipaṭippassaddhiṁ amataṁ nibbānanti—

     (Pāli only)

395. 395

     तण्हक्खयमनीतिकं।

     taṇhakkhayamanītikaṁ.

     (Pāli only)

396. 396

     <ब्>यस्स नत्थि उपमा क्वची</ब्>ति।

     <b>Yassa natthi upamā kvacī</b>ti.

     (Pāli only)

397. 397

     <ब्>यस्सा</ब्>ति निब्बानस्स।

     <b>Yassā</b>ti nibbānassa.

     (Pāli only)

398. 398

     <ब्>नत्थि उपमा</ब्>ति उपमा नत्थि, उपनिधा नत्थि, सदिसं नत्थि, पटिभागो नत्थि न अत्थि न संविज्जति नुपलब्भति।

     <b>Natthi upamā</b>ti upamā natthi, upanidhā natthi, sadisaṁ natthi, paṭibhāgo natthi na atthi na saṁvijjati nupalabbhati.

     (Pāli only)

399. 399

     <ब्>क्वची</ब्>ति क्वचि किम्हिचि कत्थचि अज्झत्तं वा बहिद्धा वा अज्झत्तबहिद्धा वाति—

     <b>Kvacī</b>ti kvaci kimhici katthaci ajjhattaṁ vā bahiddhā vā ajjhattabahiddhā vāti—

     (Pāli only)

400. 400

     यस्स नत्थि उपमा क्वचि।

     yassa natthi upamā kvaci.

     (Pāli only)

401. 401

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

402. 402

     “यो मे धम्ममदेसेसि,

     “Yo me dhammamadesesi,

     (Pāli only)

403. 403

     सन्दिट्ठिकमकालिकं;

     Sandiṭṭhikamakālikaṁ;

     (Pāli only)

404. 404

     तण्हक्खयमनीतिकं,

     Taṇhakkhayamanītikaṁ,

     (Pāli only)

405. 405

     यस्स नत्थि उपमा क्वची”ति।

     Yassa natthi upamā kvacī”ti.

     (Pāli only)

406. 406

     <ब्>किं नु तम्हा विप्पवससि,</ब्>

     <b>Kiṁ nu tamhā vippavasasi,</b>

     (Pāli only)

407. 407

     <ब्>मुहुत्तमपि पिङ्गिय;</ब्>

     <b>muhuttamapi piṅgiya;</b>

     (Pāli only)

408. 408

     <ब्>गोतमा भूरिपञ्ञाणा,</ब्>

     <b>Gotamā bhūripaññāṇā,</b>

     (Pāli only)

409. 409

     <ब्>गोतमा भूरिमेधसा। </ब्>

     <b>gotamā bhūrimedhasā. </b>

     (Pāli only)

410. 410

     <ब्>किं नु तम्हा विप्पवससी</ब्>ति किं नु बुद्धम्हा विप्पवससि अपेसि अपगच्छसि विना होसीति—

     <b>Kiṁ nu tamhā vippavasasī</b>ti kiṁ nu buddhamhā vippavasasi apesi apagacchasi vinā hosīti—

     (Pāli only)

411. 411

     किं नु तम्हा विप्पवससि।

     kiṁ nu tamhā vippavasasi.

     (Pāli only)

412. 412

     <ब्>मुहुत्तमपि पिङ्गिया</ब्>ति मुहुत्तम्पि खणम्पि लयम्पि वयम्पि अद्धम्पीति—

     <b>Muhuttamapi piṅgiyā</b>ti muhuttampi khaṇampi layampi vayampi addhampīti—

     (Pāli only)

413. 413

     मुहुत्तमपि।

     muhuttamapi.

     (Pāli only)

414. 414

     <ब्>पिङ्गिया</ब्>ति बावरी तं नत्तारं नामेन आलपति।

     <b>Piṅgiyā</b>ti bāvarī taṁ nattāraṁ nāmena ālapati.

     (Pāli only)

415. 415

     <ब्>गोतमा भूरिपञ्ञाणा</ब्>ति गोतमा भूरिपञ्ञाणा ञाणपञ्ञाणा पञ्ञाधजा पञ्ञाकेतुम्हा पञ्ञाधिपतेय्यम्हा विचयबहुला पविचयबहुला ओक्खायनबहुला समोक्खायनधम्मा विभूतविहारिम्हा तच्चरिता तब्बहुला तग्गरुका तन्निन्ना तप्पोणा तप्पब्भारा तदधिमुत्ता तदधिपतेय्यम्हाति—

     <b>Gotamā bhūripaññāṇā</b>ti gotamā bhūripaññāṇā ñāṇapaññāṇā paññādhajā paññāketumhā paññādhipateyyamhā vicayabahulā pavicayabahulā okkhāyanabahulā samokkhāyanadhammā vibhūtavihārimhā taccaritā tabbahulā taggarukā tanninnā tappoṇā tappabbhārā tadadhimuttā tadadhipateyyamhāti—

     (Pāli only)

416. 416

     गोतमा भूरिपञ्ञाणा।

     gotamā bhūripaññāṇā.

     (Pāli only)

417. 417

     <ब्>गोतमा भूरिमेधसा</ब्>ति भूरि वुच्चति पथवी।

     <b>Gotamā bhūrimedhasā</b>ti bhūri vuccati pathavī.

     (Pāli only)

418. 418

     भगवा ताय पथविसमाय पञ्ञाय विपुलाय वित्थताय समन्नागतो।

     Bhagavā tāya pathavisamāya paññāya vipulāya vitthatāya samannāgato.

     (Pāli only)

419. 419

     मेधा वुच्चति पञ्ञा।

     Medhā vuccati paññā.

     (Pāli only)

420. 420

     या पञ्ञा पजानना …पे… अमोहो धम्मविचयो सम्मादिट्ठि।

     Yā paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi.

     (Pāli only)

421. 421

     भगवा इमाय मेधाय पञ्ञाय उपेतो समुपेतो उपागतो समुपागतो उपपन्नो समुपपन्नो समन्नागतो, तस्मा बुद्धो सुमेधसोति—

     Bhagavā imāya medhāya paññāya upeto samupeto upāgato samupāgato upapanno samupapanno samannāgato, tasmā buddho sumedhasoti—

     (Pāli only)

422. 422

     गोतमा भूरिमेधसा।

     gotamā bhūrimedhasā.

     (Pāli only)

423. 423

     तेनाह सो ब्राह्मणो—

     Tenāha so brāhmaṇo—

     (Pāli only)

424. 424

     “किं नु तम्हा विप्पवससि,

     “Kiṁ nu tamhā vippavasasi,

     (Pāli only)

425. 425

     मुहुत्तमपि पिङ्गिय;

     muhuttamapi piṅgiya;

     (Pāli only)

426. 426

     गोतमा भूरिपञ्ञाणा,

     Gotamā bhūripaññāṇā,

     (Pāli only)

427. 427

     गोतमा भूरिमेधसा”ति।

     gotamā bhūrimedhasā”ti.

     (Pāli only)

428. 428

     <ब्>यो ते धम्ममदेसेसि,</ब्>

     <b>Yo te dhammamadesesi,</b>

     (Pāli only)

429. 429

     <ब्>सन्दिट्ठिकमकालिकं;</ब्>

     <b>Sandiṭṭhikamakālikaṁ;</b>

     (Pāli only)

430. 430

     <ब्>तण्हक्खयमनीतिकं,</ब्>

     <b>Taṇhakkhayamanītikaṁ,</b>

     (Pāli only)

431. 431

     <ब्>यस्स नत्थि उपमा क्वचि। </ब्>

     <b>Yassa natthi upamā kvaci. </b>

     (Pāli only)

432. 432

     <ब्>यो ते धम्ममदेसेसी</ब्>ति यो सो भगवा …पे…

     <b>Yo te dhammamadesesī</b>ti yo so bhagavā …pe…

     (Pāli only)

433. 433

     तत्थ च सब्बञ्ञुतं पत्तो बलेसु च वसीभावं।

     tattha ca sabbaññutaṁ patto balesu ca vasībhāvaṁ.

     (Pāli only)

434. 434

     <ब्>धम्ममदेसेसी</ब्>ति <ब्>धम्मन्</ब्>ति आदिकल्याणं मज्झेकल्याणं …पे… निब्बानञ्च निब्बानगामिनिञ्च पटिपदं आचिक्खि देसेसि पञ्ञपेसि पट्ठपेसि विवरि विभजि उत्तानीअकासि पकासेसीति—

     <b>Dhammamadesesī</b>ti <b>dhamman</b>ti ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ …pe… nibbānañca nibbānagāminiñca paṭipadaṁ ācikkhi desesi paññapesi paṭṭhapesi vivari vibhaji uttānīakāsi pakāsesīti—

     (Pāli only)

435. 435

     यो ते धम्ममदेसेसि।

     yo te dhammamadesesi.

     (Pāli only)

436. 436

     <ब्>सन्दिट्ठिकमकालिकन्</ब्>ति सन्दिट्ठिकं अकालिकं एहिपस्सिकं ओपनेय्यिकं पच्चत्तं वेदितब्बं विञ्ञूहीति—

     <b>Sandiṭṭhikamakālikan</b>ti sandiṭṭhikaṁ akālikaṁ ehipassikaṁ opaneyyikaṁ paccattaṁ veditabbaṁ viññūhīti—

     (Pāli only)

437. 437

     एवं सन्दिट्ठिकं।

     evaṁ sandiṭṭhikaṁ.

     (Pāli only)

438. 438

     अथ वा, यो दिट्ठेव धम्मे अरियं अट्ठङ्गिकं मग्गं भावेति, तस्स मग्गस्स अनन्तरा समनन्तरा अधिगच्छतेव फलं विन्दति पटिलभतीति—

     Atha vā, yo diṭṭheva dhamme ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti, tassa maggassa anantarā samanantarā adhigacchateva phalaṁ vindati paṭilabhatīti—

     (Pāli only)

439. 439

     एवम्पि सन्दिट्ठिकं।

     evampi sandiṭṭhikaṁ.

     (Pāli only)

440. 440

     <ब्>अकालिकन्</ब्>ति यथा मनुस्सा कालिकं धनं दत्वा अनन्तरा न लभन्ति, कालं आगमेन्ति, नेवायं धम्मो।

     <b>Akālikan</b>ti yathā manussā kālikaṁ dhanaṁ datvā anantarā na labhanti, kālaṁ āgamenti, nevāyaṁ dhammo.

     (Pāli only)

441. 441

     यो दिट्ठेव धम्मे अरियं अट्ठङ्गिकं मग्गं भावेति;

     Yo diṭṭheva dhamme ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti;

     (Pāli only)

442. 442

     तस्स मग्गस्स अनन्तरा समनन्तरा अधिगच्छतेव फलं विन्दति पटिलभति, न परत्थ न परलोके, एवं अकालिकन्ति—

     tassa maggassa anantarā samanantarā adhigacchateva phalaṁ vindati paṭilabhati, na parattha na paraloke, evaṁ akālikanti—

     (Pāli only)

443. 443

     सन्दिट्ठिकमकालिकं।

     sandiṭṭhikamakālikaṁ.

     (Pāli only)

444. 444

     <ब्>तण्हक्खयमनीतिकन्</ब्>ति।

     <b>Taṇhakkhayamanītikan</b>ti.

     (Pāli only)

445. 445

     <ब्>तण्हा</ब्>ति रूपतण्हा …पे… धम्मतण्हा।

     <b>Taṇhā</b>ti rūpataṇhā …pe… dhammataṇhā.

     (Pāli only)

446. 446

     <ब्>तण्हक्खयन्</ब्>ति तण्हक्खयं रागक्खयं दोसक्खयं मोहक्खयं गतिक्खयं उपपत्तिक्खयं पटिसन्धिक्खयं भवक्खयं संसारक्खयं वट्टक्खयं।

     <b>Taṇhakkhayan</b>ti taṇhakkhayaṁ rāgakkhayaṁ dosakkhayaṁ mohakkhayaṁ gatikkhayaṁ upapattikkhayaṁ paṭisandhikkhayaṁ bhavakkhayaṁ saṁsārakkhayaṁ vaṭṭakkhayaṁ.

     (Pāli only)

447. 447

     <ब्>अनीतिकन्</ब्>ति <ब्>ईति</ब्> वुच्चन्ति किलेसा च खन्धा च अभिसङ्खारा च।

     <b>Anītikan</b>ti <b>īti</b> vuccanti kilesā ca khandhā ca abhisaṅkhārā ca.

     (Pāli only)

448. 448

     ईतिप्पहानं ईतिवूपसमं ईतिपटिनिस्सग्गं ईतिपटिप्पस्सद्धिं अमतं निब्बानन्ति—

     Ītippahānaṁ ītivūpasamaṁ ītipaṭinissaggaṁ ītipaṭippassaddhiṁ amataṁ nibbānanti—

     (Pāli only)

449. 449

     तण्हक्खयमनीतिकं।

     taṇhakkhayamanītikaṁ.

     (Pāli only)

450. 450

     <ब्>यस्स नत्थि उपमा क्वची</ब्>ति।

     <b>Yassa natthi upamā kvacī</b>ti.

     (Pāli only)

451. 451

     <ब्>यस्सा</ब्>ति निब्बानस्स।

     <b>Yassā</b>ti nibbānassa.

     (Pāli only)

452. 452

     <ब्>नत्थि उपमा</ब्>ति उपमा नत्थि, उपनिधा नत्थि, सदिसं नत्थि, पटिभागो नत्थि न अत्थि न संविज्जति नुपलब्भति।

     <b>Natthi upamā</b>ti upamā natthi, upanidhā natthi, sadisaṁ natthi, paṭibhāgo natthi na atthi na saṁvijjati nupalabbhati.

     (Pāli only)

453. 453

     <ब्>क्वची</ब्>ति क्वचि किम्हिचि कत्थचि अज्झत्तं वा बहिद्धा वा अज्झत्तबहिद्धा वाति—

     <b>Kvacī</b>ti kvaci kimhici katthaci ajjhattaṁ vā bahiddhā vā ajjhattabahiddhā vāti—

     (Pāli only)

454. 454

     यस्स नत्थि उपमा क्वचि।

     yassa natthi upamā kvaci.

     (Pāli only)

455. 455

     तेनाह सो ब्राह्मणो—

     Tenāha so brāhmaṇo—

     (Pāli only)

456. 456

     “यो ते धम्ममदेसेसि,

     “Yo te dhammamadesesi,

     (Pāli only)

457. 457

     सन्दिट्ठिकमकालिकं;

     Sandiṭṭhikamakālikaṁ;

     (Pāli only)

458. 458

     तण्हक्खयमनीतिकं,

     Taṇhakkhayamanītikaṁ,

     (Pāli only)

459. 459

     यस्स नत्थि उपमा क्वची”ति।

     Yassa natthi upamā kvacī”ti.

     (Pāli only)

460. 460

     <ब्>नाहं तम्हा विप्पवसामि,</ब्>

     <b>Nāhaṁ tamhā vippavasāmi,</b>

     (Pāli only)

461. 461

     <ब्>मुहुत्तमपि ब्राह्मण;</ब्>

     <b>Muhuttamapi brāhmaṇa;</b>

     (Pāli only)

462. 462

     <ब्>गोतमा भूरिपञ्ञाणा,</ब्>

     <b>Gotamā bhūripaññāṇā,</b>

     (Pāli only)

463. 463

     <ब्>गोतमा भूरिमेधसा। </ब्>

     <b>Gotamā bhūrimedhasā. </b>

     (Pāli only)

464. 464

     <ब्>नाहं तम्हा विप्पवसामी</ब्>ति नाहं बुद्धम्हा विप्पवसामि अपेमि अपगच्छामि विना होमीति—

     <b>Nāhaṁ tamhā vippavasāmī</b>ti nāhaṁ buddhamhā vippavasāmi apemi apagacchāmi vinā homīti—

     (Pāli only)

465. 465

     नाहं तम्हा विप्पवसामि।

     nāhaṁ tamhā vippavasāmi.

     (Pāli only)

466. 466

     <ब्>मुहुत्तमपि ब्राह्मणा</ब्>ति मुहुत्तम्पि खणम्पि लयम्पि वयम्पि अद्धम्पीति मुहुत्तमपि।

     <b>Muhuttamapi brāhmaṇā</b>ti muhuttampi khaṇampi layampi vayampi addhampīti muhuttamapi.

     (Pāli only)

467. 467

     <ब्>ब्राह्मणा</ब्>ति गारवेन मातुलं आलपति।

     <b>Brāhmaṇā</b>ti gāravena mātulaṁ ālapati.

     (Pāli only)

468. 468

     <ब्>गोतमा भूरिपञ्ञाणा</ब्>ति गोतमा भूरिपञ्ञाणा ञाणपञ्ञाणा पञ्ञाधजा पञ्ञाकेतुम्हा पञ्ञाधिपतेय्यम्हा विचयबहुला पविचयबहुला ओक्खायनबहुला समोक्खायनधम्मा विभूतविहारिम्हा तच्चरिता तब्बहुला तग्गरुका तन्निन्ना तप्पोणा तप्पब्भारा तदधिमुत्ता तदधिपतेय्यम्हाति—

     <b>Gotamā bhūripaññāṇā</b>ti gotamā bhūripaññāṇā ñāṇapaññāṇā paññādhajā paññāketumhā paññādhipateyyamhā vicayabahulā pavicayabahulā okkhāyanabahulā samokkhāyanadhammā vibhūtavihārimhā taccaritā tabbahulā taggarukā tanninnā tappoṇā tappabbhārā tadadhimuttā tadadhipateyyamhāti—

     (Pāli only)

469. 469

     गोतमा भूरिपञ्ञाणा।

     gotamā bhūripaññāṇā.

     (Pāli only)

470. 470

     <ब्>गोतमा भूरिमेधसा</ब्>ति भूरि वुच्चति पथवी।

     <b>Gotamā bhūrimedhasā</b>ti bhūri vuccati pathavī.

     (Pāli only)

471. 471

     भगवा ताय पथविसमाय पञ्ञाय विपुलाय वित्थताय समन्नागतो।

     Bhagavā tāya pathavisamāya paññāya vipulāya vitthatāya samannāgato.

     (Pāli only)

472. 472

     मेधा वुच्चति पञ्ञा।

     Medhā vuccati paññā.

     (Pāli only)

473. 473

     या पञ्ञा पजानना …पे… अमोहो धम्मविचयो सम्मादिट्ठि।

     Yā paññā pajānanā …pe… amoho dhammavicayo sammādiṭṭhi.

     (Pāli only)

474. 474

     भगवा इमाय मेधाय पञ्ञाय उपेतो समुपेतो उपागतो समुपागतो उपपन्नो समुपपन्नो समन्नागतो।

     Bhagavā imāya medhāya paññāya upeto samupeto upāgato samupāgato upapanno samupapanno samannāgato.

     (Pāli only)

475. 475

     तस्मा बुद्धो सुमेधसोति—

     Tasmā buddho sumedhasoti—

     (Pāli only)

476. 476

     गोतमा भूरिमेधसा।

     gotamā bhūrimedhasā.

     (Pāli only)

477. 477

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

478. 478

     “नाहं तम्हा विप्पवसामि,

     “Nāhaṁ tamhā vippavasāmi,

     (Pāli only)

479. 479

     मुहुत्तमपि ब्राह्मण;

     muhuttamapi brāhmaṇa;

     (Pāli only)

480. 480

     गोतमा भूरिपञ्ञाणा,

     Gotamā bhūripaññāṇā,

     (Pāli only)

481. 481

     गोतमा भूरिमेधसा”ति।

     gotamā bhūrimedhasā”ti.

     (Pāli only)

482. 482

     <ब्>यो मे धम्ममदेसेसि,</ब्>

     <b>Yo me dhammamadesesi,</b>

     (Pāli only)

483. 483

     <ब्>सन्दिट्ठिकमकालिकं;</ब्>

     <b>Sandiṭṭhikamakālikaṁ;</b>

     (Pāli only)

484. 484

     <ब्>तण्हक्खयमनीतिकं,</ब्>

     <b>Taṇhakkhayamanītikaṁ,</b>

     (Pāli only)

485. 485

     <ब्>यस्स नत्थि उपमा क्वचि। </ब्>

     <b>Yassa natthi upamā kvaci. </b>

     (Pāli only)

486. 486

     <ब्>यो मे धम्ममदेसेसी</ब्>ति यो सो भगवा सयम्भू अनाचरियको पुब्बे अननुस्सुतेसु धम्मेसु सामं सच्चानि अभिसम्बुज्झि, तत्थ च सब्बञ्ञुतं पत्तो बलेसु च वसीभावं।

     <b>Yo me dhammamadesesī</b>ti yo so bhagavā sayambhū anācariyako pubbe ananussutesu dhammesu sāmaṁ saccāni abhisambujjhi, tattha ca sabbaññutaṁ patto balesu ca vasībhāvaṁ.

     (Pāli only)

487. 487

     <ब्>धम्ममदेसेसी</ब्>ति।

     <b>Dhammamadesesī</b>ti.

     (Pāli only)

488. 488

     <ब्>धम्मन्</ब्>ति आदिकल्याणं मज्झेकल्याणं परियोसानकल्याणं सात्थं सब्यञ्जनं केवलपरिपुण्णं परिसुद्धं ब्रह्मचरियं, चत्तारो सतिपट्ठाने चत्तारो सम्मप्पधाने चत्तारो इद्धिपादे पञ्चिन्द्रियानि पञ्च बलानि सत्त बोज्झङ्गे अरियं अट्ठङ्गिकं मग्गं निब्बानञ्च निब्बानगामिनिञ्च पटिपदं आचिक्खि देसेसि पञ्ञपेसि पट्ठपेसि विवरि विभजि उत्तानीअकासि पकासेसीति—

     <b>Dhamman</b>ti ādikalyāṇaṁ majjhekalyāṇaṁ pariyosānakalyāṇaṁ sātthaṁ sabyañjanaṁ kevalaparipuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ, cattāro satipaṭṭhāne cattāro sammappadhāne cattāro iddhipāde pañcindriyāni pañca balāni satta bojjhaṅge ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ nibbānañca nibbānagāminiñca paṭipadaṁ ācikkhi desesi paññapesi paṭṭhapesi vivari vibhaji uttānīakāsi pakāsesīti—

     (Pāli only)

489. 489

     यो मे धम्ममदेसेसि।

     yo me dhammamadesesi.

     (Pāli only)

490. 490

     <ब्>सन्दिट्ठिकमकालिकन्</ब्>ति सन्दिट्ठिकं अकालिकं एहिपस्सिकं ओपनेय्यिकं पच्चत्तं वेदितब्बं विञ्ञूहीति, एवं सन्दिट्ठिकं।

     <b>Sandiṭṭhikamakālikan</b>ti sandiṭṭhikaṁ akālikaṁ ehipassikaṁ opaneyyikaṁ paccattaṁ veditabbaṁ viññūhīti, evaṁ sandiṭṭhikaṁ.

     (Pāli only)

491. 491

     अथ वा यो दिट्ठेव धम्मे अरियं अट्ठङ्गिकं मग्गं भावेति, तस्स मग्गस्स अनन्तरा समनन्तरा अधिगच्छतेव फलं विन्दति पटिलभतीति, एवम्पि सन्दिट्ठिकं।

     Atha vā yo diṭṭheva dhamme ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti, tassa maggassa anantarā samanantarā adhigacchateva phalaṁ vindati paṭilabhatīti, evampi sandiṭṭhikaṁ.

     (Pāli only)

492. 492

     <ब्>अकालिकन्</ब्>ति यथा मनुस्सा कालिकं धनं दत्वा अनन्तरा न लभन्ति, कालं आगमेन्ति, नेवायं धम्मो।

     <b>Akālikan</b>ti yathā manussā kālikaṁ dhanaṁ datvā anantarā na labhanti, kālaṁ āgamenti, nevāyaṁ dhammo.

     (Pāli only)

493. 493

     यो दिट्ठेव धम्मे अरियं अट्ठङ्गिकं मग्गं भावेति, तस्स मग्गस्स अनन्तरा समनन्तरा अधिगच्छतेव फलं विन्दति पटिलभति, न परत्थ न परलोके, एवं अकालिकन्ति—

     Yo diṭṭheva dhamme ariyaṁ aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāveti, tassa maggassa anantarā samanantarā adhigacchateva phalaṁ vindati paṭilabhati, na parattha na paraloke, evaṁ akālikanti—

     (Pāli only)

494. 494

     सन्दिट्ठिकमकालिकं।

     sandiṭṭhikamakālikaṁ.

     (Pāli only)

495. 495

     <ब्>तण्हक्खयमनीतिकन्</ब्>ति।

     <b>Taṇhakkhayamanītikan</b>ti.

     (Pāli only)

496. 496

     <ब्>तण्हा</ब्>ति रूपतण्हा …पे… धम्मतण्हा।

     <b>Taṇhā</b>ti rūpataṇhā …pe… dhammataṇhā.

     (Pāli only)

497. 497

     <ब्>तण्हक्खयन्</ब्>ति तण्हक्खयं रागक्खयं दोसक्खयं मोहक्खयं गतिक्खयं उपपत्तिक्खयं पटिसन्धिक्खयं भवक्खयं संसारक्खयं वट्टक्खयं।

     <b>Taṇhakkhayan</b>ti taṇhakkhayaṁ rāgakkhayaṁ dosakkhayaṁ mohakkhayaṁ gatikkhayaṁ upapattikkhayaṁ paṭisandhikkhayaṁ bhavakkhayaṁ saṁsārakkhayaṁ vaṭṭakkhayaṁ.

     (Pāli only)

498. 498

     <ब्>अनीतिकन्</ब्>ति <ब्>ईति</ब्> वुच्चन्ति किलेसा च खन्धा च अभिसङ्खारा च।

     <b>Anītikan</b>ti <b>īti</b> vuccanti kilesā ca khandhā ca abhisaṅkhārā ca.

     (Pāli only)

499. 499

     ईतिप्पहानं ईतिवूपसमं ईतिपटिप्पस्सद्धिं अमतं निब्बानन्ति—

     Ītippahānaṁ ītivūpasamaṁ ītipaṭippassaddhiṁ amataṁ nibbānanti—

     (Pāli only)

500. 500

     तण्हक्खयमनीतिकं।

     taṇhakkhayamanītikaṁ.

     (Pāli only)

501. 501

     <ब्>यस्स नत्थि उपमा क्वची</ब्>ति।

     <b>Yassa natthi upamā kvacī</b>ti.

     (Pāli only)

502. 502

     <ब्>यस्सा</ब्>ति निब्बानस्स।

     <b>Yassā</b>ti nibbānassa.

     (Pāli only)

503. 503

     <ब्>नत्थि उपमा</ब्>ति उपमा नत्थि, उपनिधा नत्थि, सदिसं नत्थि, पटिभागो नत्थि न अत्थि न संविज्जति नुपलब्भति।

     <b>Natthi upamā</b>ti upamā natthi, upanidhā natthi, sadisaṁ natthi, paṭibhāgo natthi na atthi na saṁvijjati nupalabbhati.

     (Pāli only)

504. 504

     <ब्>क्वची</ब्>ति क्वचि किम्हिचि कत्थचि अज्झत्तं वा बहिद्धा वा अज्झत्तबहिद्धा वाति—

     <b>Kvacī</b>ti kvaci kimhici katthaci ajjhattaṁ vā bahiddhā vā ajjhattabahiddhā vāti—

     (Pāli only)

505. 505

     यस्स नत्थि उपमा क्वचि।

     yassa natthi upamā kvaci.

     (Pāli only)

506. 506

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

507. 507

     “यो मे धम्ममदेसेसि,

     “Yo me dhammamadesesi,

     (Pāli only)

508. 508

     सन्दिट्ठिकमकालिकं;

     Sandiṭṭhikamakālikaṁ;

     (Pāli only)

509. 509

     तण्हक्खयमनीतिकं,

     Taṇhakkhayamanītikaṁ,

     (Pāli only)

510. 510

     यस्स नत्थि उपमा क्वची”ति।

     Yassa natthi upamā kvacī”ti.

     (Pāli only)

511. 511

     <ब्>पस्सामि नं मनसा चक्खुनाव,</ब्>

     <b>Passāmi naṁ manasā cakkhunāva,</b>

     (Pāli only)

512. 512

     <ब्>रत्तिन्दिवं ब्राह्मण अप्पमत्तो;</ब्>

     <b>Rattindivaṁ brāhmaṇa appamatto;</b>

     (Pāli only)

513. 513

     <ब्>नमस्समानो विवसेमि रत्तिं,</ब्>

     <b>Namassamāno vivasemi rattiṁ,</b>

     (Pāli only)

514. 514

     <ब्>तेनेव मञ्ञामि अविप्पवासं। </ब्>

     <b>Teneva maññāmi avippavāsaṁ. </b>

     (Pāli only)

515. 515

     <ब्>पस्सामि नं मनसा चक्खुनावा</ब्>ति यथा चक्खुमा पुरिसो आलोके रूपगतानि पस्सेय्य दक्खेय्य ओलोकेय्य निज्झायेय्य उपपरिक्खेय्य, एवमेवाहं बुद्धं भगवन्तं मनसा पस्सामि दक्खामि ओलोकेमि निज्झायामि उपपरिक्खामीति—

     <b>Passāmi naṁ manasā cakkhunāvā</b>ti yathā cakkhumā puriso āloke rūpagatāni passeyya dakkheyya olokeyya nijjhāyeyya upaparikkheyya, evamevāhaṁ buddhaṁ bhagavantaṁ manasā passāmi dakkhāmi olokemi nijjhāyāmi upaparikkhāmīti—

     (Pāli only)

516. 516

     पस्सामि नं मनसा चक्खुनाव।

     passāmi naṁ manasā cakkhunāva.

     (Pāli only)

517. 517

     <ब्>रत्तिन्दिवं ब्राह्मण अप्पमत्तो</ब्>ति रत्तिञ्च दिवा च बुद्धानुस्सतिं मनसा भावेन्तो अप्पमत्तोति—

     <b>Rattindivaṁ brāhmaṇa appamatto</b>ti rattiñca divā ca buddhānussatiṁ manasā bhāvento appamattoti—

     (Pāli only)

518. 518

     रत्तिन्दिवं ब्राह्मण अप्पमत्तो।

     rattindivaṁ brāhmaṇa appamatto.

     (Pāli only)

519. 519

     <ब्>नमस्समानो विवसेमि रत्तिन्</ब्>ति।

     <b>Namassamāno vivasemi rattin</b>ti.

     (Pāli only)

520. 520

     <ब्>नमस्समानो</ब्>ति कायेन वा नमस्समानो, वाचाय वा नमस्समानो, चित्तेन वा नमस्समानो, अन्वत्थपटिपत्तिया वा नमस्समानो, धम्मानुधम्मपटिपत्तिया वा नमस्समानो सक्कारमानो गरुकारमानो मानयमानो पूजयमानो रत्तिन्दिवं विवसेमि अतिनामेमि अतिक्कमेमीति—

     <b>Namassamāno</b>ti kāyena vā namassamāno, vācāya vā namassamāno, cittena vā namassamāno, anvatthapaṭipattiyā vā namassamāno, dhammānudhammapaṭipattiyā vā namassamāno sakkāramāno garukāramāno mānayamāno pūjayamāno rattindivaṁ vivasemi atināmemi atikkamemīti—

     (Pāli only)

521. 521

     नमस्समानो विवसेमि रत्तिं।

     namassamāno vivasemi rattiṁ.

     (Pāli only)

522. 522

     <ब्>तेनेव मञ्ञामि अविप्पवासन्</ब्>ति ताय बुद्धानुस्सतिया भावेन्तो अविप्पवासोति तं मञ्ञामि, अविप्पवुट्ठोति तं मञ्ञामि जानामि।

     <b>Teneva maññāmi avippavāsan</b>ti tāya buddhānussatiyā bhāvento avippavāsoti taṁ maññāmi, avippavuṭṭhoti taṁ maññāmi jānāmi.

     (Pāli only)

523. 523

     एवं जानामि एवं आजानामि एवं विजानामि एवं पटिविजानामि एवं पटिविज्झामीति—

     Evaṁ jānāmi evaṁ ājānāmi evaṁ vijānāmi evaṁ paṭivijānāmi evaṁ paṭivijjhāmīti—

     (Pāli only)

524. 524

     तेनेव मञ्ञामि अविप्पवासं।

     teneva maññāmi avippavāsaṁ.

     (Pāli only)

525. 525

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

526. 526

     “पस्सामि नं मनसा चक्खुनाव,

     “Passāmi naṁ manasā cakkhunāva,

     (Pāli only)

527. 527

     रत्तिन्दिवं ब्राह्मण अप्पमत्तो;

     Rattindivaṁ brāhmaṇa appamatto;

     (Pāli only)

528. 528

     नमस्समानो विवसेमि रत्तिं,

     Namassamāno vivasemi rattiṁ,

     (Pāli only)

529. 529

     तेनेव मञ्ञामि अविप्पवासन्”ति।

     Teneva maññāmi avippavāsan”ti.

     (Pāli only)

530. 530

     <ब्>सद्धा च पीति च मनो सति च,</ब्>

     <b>Saddhā ca pīti ca mano sati ca,</b>

     (Pāli only)

531. 531

     <ब्>नापेन्तिमे गोतमसासनम्हा;</ब्>

     <b>Nāpentime gotamasāsanamhā;</b>

     (Pāli only)

532. 532

     <ब्>यं यं दिसं वजति भूरिपञ्ञो,</ब्>

     <b>Yaṁ yaṁ disaṁ vajati bhūripañño,</b>

     (Pāli only)

533. 533

     <ब्>स तेन तेनेव नतोहमस्मि। </ब्>

     <b>Sa tena teneva natohamasmi. </b>

     (Pāli only)

534. 534

     <ब्>सद्धा च पीति च मनो सति चा</ब्>ति।

     <b>Saddhā ca pīti ca mano sati cā</b>ti.

     (Pāli only)

535. 535

     <ब्>सद्धा</ब्>ति या च भगवन्तं आरब्भ सद्धा सद्दहना ओकप्पना अभिप्पसादो सद्धा सद्धिन्द्रियं सद्धाबलं।

     <b>Saddhā</b>ti yā ca bhagavantaṁ ārabbha saddhā saddahanā okappanā abhippasādo saddhā saddhindriyaṁ saddhābalaṁ.

     (Pāli only)

536. 536

     <ब्>पीती</ब्>ति या भगवन्तं आरब्भ पीति पामोज्जं मोदना आमोदना पमोदना हासो पहासो वित्ति तुट्ठि ओदग्यं अत्तमनता चित्तस्स।

     <b>Pītī</b>ti yā bhagavantaṁ ārabbha pīti pāmojjaṁ modanā āmodanā pamodanā hāso pahāso vitti tuṭṭhi odagyaṁ attamanatā cittassa.

     (Pāli only)

537. 537

     <ब्>मनो</ब्>ति यञ्च भगवन्तं आरब्भ चित्तं मनो मानसं हदयं पण्डरं मनो मनायतनं मनिन्द्रियं विञ्ञाणं विञ्ञाणक्खन्धो तज्जा मनोविञ्ञाणधातु।

     <b>Mano</b>ti yañca bhagavantaṁ ārabbha cittaṁ mano mānasaṁ hadayaṁ paṇḍaraṁ mano manāyatanaṁ manindriyaṁ viññāṇaṁ viññāṇakkhandho tajjā manoviññāṇadhātu.

     (Pāli only)

538. 538

     <ब्>सती</ब्>ति या भगवन्तं आरब्भ सति अनुस्सति सम्मासतीति—

     <b>Satī</b>ti yā bhagavantaṁ ārabbha sati anussati sammāsatīti—

     (Pāli only)

539. 539

     सद्धा च पीति च मनो सति च।

     saddhā ca pīti ca mano sati ca.

     (Pāli only)

540. 540

     <ब्>नापेन्तिमे गोतमसासनम्हा</ब्>ति इमे चत्तारो धम्मा गोतमसासना बुद्धसासना जिनसासना तथागतसासना अरहन्तसासना नापेन्ति न गच्छन्ति न विजहन्ति न विनासेन्तीति—

     <b>Nāpentime gotamasāsanamhā</b>ti ime cattāro dhammā gotamasāsanā buddhasāsanā jinasāsanā tathāgatasāsanā arahantasāsanā nāpenti na gacchanti na vijahanti na vināsentīti—

     (Pāli only)

541. 541

     नापेन्तिमे गोतमसासनम्हा।

     nāpentime gotamasāsanamhā.

     (Pāli only)

542. 542

     <ब्>यं यं दिसं वजति भूरिपञ्ञो</ब्>ति।

     <b>Yaṁ yaṁ disaṁ vajati bhūripañño</b>ti.

     (Pāli only)

543. 543

     <ब्>यं यं दिसन्</ब्>ति पुरत्थिमं वा दिसं पच्छिमं वा दिसं दक्खिणं वा दिसं उत्तरं वा दिसं वजति गच्छति कमति अभिक्कमति।

     <b>Yaṁ yaṁ disan</b>ti puratthimaṁ vā disaṁ pacchimaṁ vā disaṁ dakkhiṇaṁ vā disaṁ uttaraṁ vā disaṁ vajati gacchati kamati abhikkamati.

     (Pāli only)

544. 544

     <ब्>भूरिपञ्ञो</ब्>ति भूरिपञ्ञो महापञ्ञो तिक्खपञ्ञो पुथुपञ्ञो हासपञ्ञो जवनपञ्ञो निब्बेधिकपञ्ञो।

     <b>Bhūripañño</b>ti bhūripañño mahāpañño tikkhapañño puthupañño hāsapañño javanapañño nibbedhikapañño.

     (Pāli only)

545. 545

     भूरि वुच्चति पथवी।

     Bhūri vuccati pathavī.

     (Pāli only)

546. 546

     भगवा ताय पथविसमाय पञ्ञाय विपुलाय वित्थताय समन्नागतोति—

     Bhagavā tāya pathavisamāya paññāya vipulāya vitthatāya samannāgatoti—

     (Pāli only)

547. 547

     यं यं दिसं वजति भूरिपञ्ञो।

     yaṁ yaṁ disaṁ vajati bhūripañño.

     (Pāli only)

548. 548

     <ब्>स तेन तेनेव नतोहमस्मी</ब्>ति सो येन बुद्धो तेन तेनेव नतो तन्निन्नो तप्पोणो तप्पब्भारो तदधिमुत्तो तदधिपतेय्योति—

     <b>Sa tena teneva natohamasmī</b>ti so yena buddho tena teneva nato tanninno tappoṇo tappabbhāro tadadhimutto tadadhipateyyoti—

     (Pāli only)

549. 549

     स तेन तेनेव नतोहमस्मि।

     sa tena teneva natohamasmi.

     (Pāli only)

550. 550

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

551. 551

     “सद्धा च पीति च मनो सति च,

     “Saddhā ca pīti ca mano sati ca,

     (Pāli only)

552. 552

     नापेन्तिमे गोतमसासनम्हा;

     Nāpentime gotamasāsanamhā;

     (Pāli only)

553. 553

     यं यं दिसं वजति भूरिपञ्ञो,

     Yaṁ yaṁ disaṁ vajati bhūripañño,

     (Pāli only)

554. 554

     स तेन तेनेव नतोहमस्मी”ति।

     Sa tena teneva natohamasmī”ti.

     (Pāli only)

555. 555

     <ब्>जिण्णस्स मे दुब्बलथामकस्स,</ब्>

     <b>Jiṇṇassa me dubbalathāmakassa,</b>

     (Pāli only)

556. 556

     <ब्>तेनेव कायो न पलेति तत्थ;</ब्>

     <b>Teneva kāyo na paleti tattha;</b>

     (Pāli only)

557. 557

     <ब्>सङ्कप्पयन्ताय वजामि निच्चं,</ब्>

     <b>Saṅkappayantāya vajāmi niccaṁ,</b>

     (Pāli only)

558. 558

     <ब्>मनो हि मे ब्राह्मण तेन युत्तो। </ब्>

     <b>Mano hi me brāhmaṇa tena yutto. </b>

     (Pāli only)

559. 559

     <ब्>जिण्णस्स मे दुब्बलथामकस्सा</ब्>ति जिण्णस्स वुड्ढस्स महल्लकस्स अद्धगतस्स वयोअनुप्पत्तस्स।

     <b>Jiṇṇassa me dubbalathāmakassā</b>ti jiṇṇassa vuḍḍhassa mahallakassa addhagatassa vayoanuppattassa.

     (Pāli only)

560. 560

     <ब्>दुब्बलथामकस्सा</ब्>ति दुब्बलथामकस्स अप्पथामकस्स परित्तथामकस्साति—

     <b>Dubbalathāmakassā</b>ti dubbalathāmakassa appathāmakassa parittathāmakassāti—

     (Pāli only)

561. 561

     जिण्णस्स मे दुब्बलथामकस्स।

     jiṇṇassa me dubbalathāmakassa.

     (Pāli only)

562. 562

     <ब्>तेनेव कायो न पलेति तत्था</ब्>ति कायो येन बुद्धो तेन न पलेति न वजति न गच्छति नातिक्कमतीति—

     <b>Teneva kāyo na paleti tatthā</b>ti kāyo yena buddho tena na paleti na vajati na gacchati nātikkamatīti—

     (Pāli only)

563. 563

     तेनेव कायो न पलेति तत्थ।

     teneva kāyo na paleti tattha.

     (Pāli only)

564. 564

     <ब्>सङ्कप्पयन्ताय वजामि निच्चन्</ब्>ति सङ्कप्पगमनेन वितक्कगमनेन ञाणगमनेन पञ्ञागमनेन बुद्धिगमनेन वजामि गच्छामि अतिक्कमामीति—

     <b>Saṅkappayantāya vajāmi niccan</b>ti saṅkappagamanena vitakkagamanena ñāṇagamanena paññāgamanena buddhigamanena vajāmi gacchāmi atikkamāmīti—

     (Pāli only)

565. 565

     सङ्कप्पयन्ताय वजामि निच्चं।

     saṅkappayantāya vajāmi niccaṁ.

     (Pāli only)

566. 566

     <ब्>मनो हि मे ब्राह्मण तेन युत्तो</ब्>ति।

     <b>Mano hi me brāhmaṇa tena yutto</b>ti.

     (Pāli only)

567. 567

     <ब्>मनो</ब्>ति यं चित्तं मनो मानसं …पे… तज्जा मनोविञ्ञाणधातु।

     <b>Mano</b>ti yaṁ cittaṁ mano mānasaṁ …pe… tajjā manoviññāṇadhātu.

     (Pāli only)

568. 568

     <ब्>मनो हि मे ब्राह्मण तेन युत्तो</ब्>ति मनो येन बुद्धो तेन युत्तो पयुत्तो संयुत्तोति—

     <b>Mano hi me brāhmaṇa tena yutto</b>ti mano yena buddho tena yutto payutto saṁyuttoti—

     (Pāli only)

569. 569

     मनो हि मे ब्राह्मण तेन युत्तो।

     mano hi me brāhmaṇa tena yutto.

     (Pāli only)

570. 570

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

571. 571

     “जिण्णस्स मे दुब्बलथामकस्स,

     “Jiṇṇassa me dubbalathāmakassa,

     (Pāli only)

572. 572

     तेनेव कायो न पलेति तत्थ;

     Teneva kāyo na paleti tattha;

     (Pāli only)

573. 573

     सङ्कप्पयन्ताय वजामि निच्चं,

     Saṅkappayantāya vajāmi niccaṁ,

     (Pāli only)

574. 574

     मनो हि मे ब्राह्मण तेन युत्तो”ति।

     Mano hi me brāhmaṇa tena yutto”ti.

     (Pāli only)

575. 575

     <ब्>पङ्के सयानो परिफन्दमानो,</ब्>

     <b>Paṅke sayāno pariphandamāno,</b>

     (Pāli only)

576. 576

     <ब्>दीपा दीपं उपल्लविं;</ब्>

     <b>Dīpā dīpaṁ upallaviṁ;</b>

     (Pāli only)

577. 577

     <ब्>अथद्दसासिं सम्बुद्धं,</ब्>

     <b>Athaddasāsiṁ sambuddhaṁ,</b>

     (Pāli only)

578. 578

     <ब्>ओघतिण्णमनासवं। </ब्>

     <b>Oghatiṇṇamanāsavaṁ. </b>

     (Pāli only)

579. 579

     <ब्>पङ्के सयानो परिफन्दमानो</ब्>ति।

     <b>Paṅke sayāno pariphandamāno</b>ti.

     (Pāli only)

580. 580

     <ब्>पङ्के सयानो</ब्>ति कामपङ्के कामकद्दमे कामकिलेसे कामबळिसे कामपरिळाहे कामपलिबोधे सेमानो सयमानो वसमानो आवसमानो परिवसमानो ति—

     <b>Paṅke sayāno</b>ti kāmapaṅke kāmakaddame kāmakilese kāmabaḷise kāmapariḷāhe kāmapalibodhe semāno sayamāno vasamāno āvasamāno parivasamāno ti—

     (Pāli only)

581. 581

     पङ्के सयानो।

     paṅke sayāno.

     (Pāli only)

582. 582

     <ब्>परिफन्दमानो</ब्>ति तण्हाफन्दनाय फन्दमानो,

     <b>Pariphandamāno</b>ti taṇhāphandanāya phandamāno,

     (Pāli only)

583. 583

     दिट्ठिफन्दनाय फन्दमानो,

     diṭṭhiphandanāya phandamāno,

     (Pāli only)

584. 584

     किलेसफन्दनाय फन्दमानो,

     kilesaphandanāya phandamāno,

     (Pāli only)

585. 585

     पयोगफन्दनाय फन्दमानो,

     payogaphandanāya phandamāno,

     (Pāli only)

586. 586

     विपाकफन्दनाय फन्दमानो,

     vipākaphandanāya phandamāno,

     (Pāli only)

587. 587

     मनोदुच्चरितफन्दनाय फन्दमानो,

     manoduccaritaphandanāya phandamāno,

     (Pāli only)

588. 588

     रत्तो रागेन फन्दमानो,

     ratto rāgena phandamāno,

     (Pāli only)

589. 589

     दुट्ठो दोसेन फन्दमानो,

     duṭṭho dosena phandamāno,

     (Pāli only)

590. 590

     मूळ्हो मोहेन फन्दमानो,

     mūḷho mohena phandamāno,

     (Pāli only)

591. 591

     विनिबन्धो मानेन फन्दमानो,

     vinibandho mānena phandamāno,

     (Pāli only)

592. 592

     परामट्ठो दिट्ठिया फन्दमानो,

     parāmaṭṭho diṭṭhiyā phandamāno,

     (Pāli only)

593. 593

     विक्खेपगतो उद्धच्चेन फन्दमानो,

     vikkhepagato uddhaccena phandamāno,

     (Pāli only)

594. 594

     अनिट्ठङ्गतो विचिकिच्छाय फन्दमानो,

     aniṭṭhaṅgato vicikicchāya phandamāno,

     (Pāli only)

595. 595

     थामगतो अनुसयेहि फन्दमानो,

     thāmagato anusayehi phandamāno,

     (Pāli only)

596. 596

     लाभेन फन्दमानो,

     lābhena phandamāno,

     (Pāli only)

597. 597

     अलाभेन फन्दमानो,

     alābhena phandamāno,

     (Pāli only)

598. 598

     यसेन फन्दमानो,

     yasena phandamāno,

     (Pāli only)

599. 599

     अयसेन फन्दमानो,

     ayasena phandamāno,

     (Pāli only)

600. 600

     पसंसाय फन्दमानो,

     pasaṁsāya phandamāno,

     (Pāli only)

601. 601

     निन्दाय फन्दमानो,

     nindāya phandamāno,

     (Pāli only)

602. 602

     सुखेन फन्दमानो,

     sukhena phandamāno,

     (Pāli only)

603. 603

     दुक्खेन फन्दमानो,

     dukkhena phandamāno,

     (Pāli only)

604. 604

     जातिया फन्दमानो,

     jātiyā phandamāno,

     (Pāli only)

605. 605

     जराय फन्दमानो,

     jarāya phandamāno,

     (Pāli only)

606. 606

     ब्याधिना फन्दमानो,

     byādhinā phandamāno,

     (Pāli only)

607. 607

     मरणेन फन्दमानो,

     maraṇena phandamāno,

     (Pāli only)

608. 608

     सोकपरिदेवदुक्खदोमनस्सुपायासेहि फन्दमानो,

     sokaparidevadukkhadomanassupāyāsehi phandamāno,

     (Pāli only)

609. 609

     नेरयिकेन दुक्खेन फन्दमानो,

     nerayikena dukkhena phandamāno,

     (Pāli only)

610. 610

     तिरच्छानयोनिकेन दुक्खेन फन्दमानो,

     tiracchānayonikena dukkhena phandamāno,

     (Pāli only)

611. 611

     पेत्तिविसयिकेन दुक्खेन फन्दमानो,

     pettivisayikena dukkhena phandamāno,

     (Pāli only)

612. 612

     मानुसिकेन दुक्खेन …पे…

     mānusikena dukkhena …pe…

     (Pāli only)

613. 613

     गब्भोक्कन्तिमूलकेन दुक्खेन …

     gabbhokkantimūlakena dukkhena …

     (Pāli only)

614. 614

     गब्भट्ठितिमूलकेन दुक्खेन …

     gabbhaṭṭhitimūlakena dukkhena …

     (Pāli only)

615. 615

     गब्भवुट्ठानमूलकेन दुक्खेन …

     gabbhavuṭṭhānamūlakena dukkhena …

     (Pāli only)

616. 616

     जातस्सूपनिबन्धकेन दुक्खेन …

     jātassūpanibandhakena dukkhena …

     (Pāli only)

617. 617

     जातस्स पराधेय्यकेन दुक्खेन …

     jātassa parādheyyakena dukkhena …

     (Pāli only)

618. 618

     अत्तूपक्कमेन दुक्खेन …

     attūpakkamena dukkhena …

     (Pāli only)

619. 619

     परूपक्कमेन दुक्खेन …

     parūpakkamena dukkhena …

     (Pāli only)

620. 620

     सङ्खारदुक्खेन …

     saṅkhāradukkhena …

     (Pāli only)

621. 621

     विपरिणामदुक्खेन …

     vipariṇāmadukkhena …

     (Pāli only)

622. 622

     चक्खुरोगेन दुक्खेन …

     cakkhurogena dukkhena …

     (Pāli only)

623. 623

     सोतरोगेन दुक्खेन …

     sotarogena dukkhena …

     (Pāli only)

624. 624

     घानरोगेन दुक्खेन …

     ghānarogena dukkhena …

     (Pāli only)

625. 625

     जिव्हारोगेन दुक्खेन …

     jivhārogena dukkhena …

     (Pāli only)

626. 626

     कायरोगेन दुक्खेन …

     kāyarogena dukkhena …

     (Pāli only)

627. 627

     सीसरोगेन दुक्खेन …

     sīsarogena dukkhena …

     (Pāli only)

628. 628

     कण्णरोगेन दुक्खेन …

     kaṇṇarogena dukkhena …

     (Pāli only)

629. 629

     मुखरोगेन दुक्खेन …

     mukharogena dukkhena …

     (Pāli only)

630. 630

     दन्तरोगेन दुक्खेन …

     dantarogena dukkhena …

     (Pāli only)

631. 631

     ओट्ठरोगेन दुक्खेन …

     oṭṭharogena dukkhena …

     (Pāli only)

632. 632

     कासेन …

     kāsena …

     (Pāli only)

633. 633

     सासेन …

     sāsena …

     (Pāli only)

634. 634

     पिनासेन …

     pināsena …

     (Pāli only)

635. 635

     डाहेन …

     ḍāhena …

     (Pāli only)

636. 636

     जरेन …

     jarena …

     (Pāli only)

637. 637

     कुच्छिरोगेन …

     kucchirogena …

     (Pāli only)

638. 638

     मुच्छाय …

     mucchāya …

     (Pāli only)

639. 639

     पक्खन्दिकाय …

     pakkhandikāya …

     (Pāli only)

640. 640

     सूलाय …

     sūlāya …

     (Pāli only)

641. 641

     विसूचिकाय …

     visūcikāya …

     (Pāli only)

642. 642

     कुट्ठेन …

     kuṭṭhena …

     (Pāli only)

643. 643

     गण्डेन …

     gaṇḍena …

     (Pāli only)

644. 644

     किलासेन …

     kilāsena …

     (Pāli only)

645. 645

     सोसेन …

     sosena …

     (Pāli only)

646. 646

     अपमारेन …

     apamārena …

     (Pāli only)

647. 647

     दद्दुया …

     dadduyā …

     (Pāli only)

648. 648

     कण्डुया …

     kaṇḍuyā …

     (Pāli only)

649. 649

     कच्छुया …

     kacchuyā …

     (Pāli only)

650. 650

     रखसाय …

     rakhasāya …

     (Pāli only)

651. 651

     वितच्छिकाय …

     vitacchikāya …

     (Pāli only)

652. 652

     लोहितपित्तेन …

     lohitapittena …

     (Pāli only)

653. 653

     मधुमेहेन …

     madhumehena …

     (Pāli only)

654. 654

     अंसाय …

     aṁsāya …

     (Pāli only)

655. 655

     पिळकाय …

     piḷakāya …

     (Pāli only)

656. 656

     भगन्दलाय …

     bhagandalāya …

     (Pāli only)

657. 657

     पित्तसमुट्ठानेन आबाधेन …

     pittasamuṭṭhānena ābādhena …

     (Pāli only)

658. 658

     सेम्हसमुट्ठानेन आबाधेन …

     semhasamuṭṭhānena ābādhena …

     (Pāli only)

659. 659

     वातसमुट्ठानेन आबाधेन …

     vātasamuṭṭhānena ābādhena …

     (Pāli only)

660. 660

     सन्निपातिकेन आबाधेन …

     sannipātikena ābādhena …

     (Pāli only)

661. 661

     उतुपरिणामजेन आबाधेन …

     utupariṇāmajena ābādhena …

     (Pāli only)

662. 662

     विसमपरिहारजेन आबाधेन …

     visamaparihārajena ābādhena …

     (Pāli only)

663. 663

     ओपक्कमिकेन आबाधेन …

     opakkamikena ābādhena …

     (Pāli only)

664. 664

     कम्मविपाकजेन आबाधेन …

     kammavipākajena ābādhena …

     (Pāli only)

665. 665

     सीतेन …

     sītena …

     (Pāli only)

666. 666

     उण्हेन …

     uṇhena …

     (Pāli only)

667. 667

     जिघच्छाय …

     jighacchāya …

     (Pāli only)

668. 668

     पिपासाय …

     pipāsāya …

     (Pāli only)

669. 669

     उच्चारेन …

     uccārena …

     (Pāli only)

670. 670

     पस्सावेन …

     passāvena …

     (Pāli only)

671. 671

     डंसमकसवातातपसरीसपसम्फस्सेन दुक्खेन …

     ḍaṁsamakasavātātapasarīsapasamphassena dukkhena …

     (Pāli only)

672. 672

     मातुमरणेन दुक्खेन …

     mātumaraṇena dukkhena …

     (Pāli only)

673. 673

     पितुमरणेन दुक्खेन …

     pitumaraṇena dukkhena …

     (Pāli only)

674. 674

     पुत्तमरणेन दुक्खेन …

     puttamaraṇena dukkhena …

     (Pāli only)

675. 675

     धीतुमरणेन दुक्खेन …

     dhītumaraṇena dukkhena …

     (Pāli only)

676. 676

     ञातिब्यसनेन दुक्खेन …

     ñātibyasanena dukkhena …

     (Pāli only)

677. 677

     भोगब्यसनेन दुक्खेन …

     bhogabyasanena dukkhena …

     (Pāli only)

678. 678

     रोगब्यसनेन दुक्खेन …

     rogabyasanena dukkhena …

     (Pāli only)

679. 679

     सीलब्यसनेन दुक्खेन …

     sīlabyasanena dukkhena …

     (Pāli only)

680. 680

     दिट्ठिब्यसनेन दुक्खेन फन्दमानो परिफन्दमानो पवेधमानो सम्पवेधमानोति—

     diṭṭhibyasanena dukkhena phandamāno pariphandamāno pavedhamāno sampavedhamānoti—

     (Pāli only)

681. 681

     पङ्के सयानो परिफन्दमानो।

     paṅke sayāno pariphandamāno.

     (Pāli only)

682. 682

     <ब्>दीपा दीपं उपल्लविन्</ब्>ति सत्थारतो सत्थारं धम्मक्खानतो धम्मक्खानं गणतो गणं दिट्ठिया दिट्ठिं पटिपदाय पटिपदं मग्गतो मग्गं पल्लविं उपल्लविं सम्पल्लविन्ति—

     <b>Dīpā dīpaṁ upallavin</b>ti satthārato satthāraṁ dhammakkhānato dhammakkhānaṁ gaṇato gaṇaṁ diṭṭhiyā diṭṭhiṁ paṭipadāya paṭipadaṁ maggato maggaṁ pallaviṁ upallaviṁ sampallavinti—

     (Pāli only)

683. 683

     दीपा दीपं उपल्लविं।

     dīpā dīpaṁ upallaviṁ.

     (Pāli only)

684. 684

     <ब्>अथद्दसासिं सम्बुद्धन्</ब्>ति।

     <b>Athaddasāsiṁ sambuddhan</b>ti.

     (Pāli only)

685. 685

     <ब्>अथा</ब्>ति पदसन्धि पदसंसग्गो पदपारिपूरी अक्खरसमवायो ब्यञ्जनसिलिट्ठता पदानुपुब्बतापेतं—

     <b>Athā</b>ti padasandhi padasaṁsaggo padapāripūrī akkharasamavāyo byañjanasiliṭṭhatā padānupubbatāpetaṁ—

     (Pāli only)

686. 686

     अथाति।

     athāti.

     (Pāli only)

687. 687

     <ब्>अद्दसासिन्</ब्>ति अद्दसं अद्दक्खिं अपस्सिं पटिविज्झिं।

     <b>Addasāsin</b>ti addasaṁ addakkhiṁ apassiṁ paṭivijjhiṁ.

     (Pāli only)

688. 688

     <ब्>बुद्धो</ब्>ति यो सो भगवा सयम्भू अनाचरियको …पे…

     <b>Buddho</b>ti yo so bhagavā sayambhū anācariyako …pe…

     (Pāli only)

689. 689

     सच्छिका पञ्ञत्ति, यदिदं बुद्धोति—

     sacchikā paññatti, yadidaṁ buddhoti—

     (Pāli only)

690. 690

     अथद्दसासिं सम्बुद्धं।

     athaddasāsiṁ sambuddhaṁ.

     (Pāli only)

691. 691

     <ब्>ओघतिण्णमनासवन्</ब्>ति।

     <b>Oghatiṇṇamanāsavan</b>ti.

     (Pāli only)

692. 692

     <ब्>ओघतिण्णन्</ब्>ति भगवा कामोघं तिण्णो,

     <b>Oghatiṇṇan</b>ti bhagavā kāmoghaṁ tiṇṇo,

     (Pāli only)

693. 693

     भवोघं तिण्णो,

     bhavoghaṁ tiṇṇo,

     (Pāli only)

694. 694

     दिट्ठोघं तिण्णो,

     diṭṭhoghaṁ tiṇṇo,

     (Pāli only)

695. 695

     अविज्जोघं तिण्णो,

     avijjoghaṁ tiṇṇo,

     (Pāli only)

696. 696

     सब्बसंसारपथं तिण्णो उत्तिण्णो नित्थिण्णो अतिक्कन्तो समतिक्कन्तो वीतिवत्तो,

     sabbasaṁsārapathaṁ tiṇṇo uttiṇṇo nitthiṇṇo atikkanto samatikkanto vītivatto,

     (Pāli only)

697. 697

     सो वुत्थवासो चिण्णचरणो …पे… जातिमरणसंसारो,

     so vutthavāso ciṇṇacaraṇo …pe… jātimaraṇasaṁsāro,

     (Pāli only)

698. 698

     नत्थि तस्स पुनब्भवोति—

     natthi tassa punabbhavoti—

     (Pāli only)

699. 699

     ओघतिण्णं।

     oghatiṇṇaṁ.

     (Pāli only)

700. 700

     <ब्>अनासवन्</ब्>ति चत्तारो आसवा—

     <b>Anāsavan</b>ti cattāro āsavā—

     (Pāli only)

701. 701

     कामासवो, भवासवो, दिट्ठासवो, अविज्जासवो।

     kāmāsavo, bhavāsavo, diṭṭhāsavo, avijjāsavo.

     (Pāli only)

702. 702

     ते आसवा बुद्धस्स भगवतो पहीना उच्छिन्नमूला तालावत्थुकता अनभावङ्कता आयतिं अनुप्पादधम्मा।

     Te āsavā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.

     (Pāli only)

703. 703

     तस्मा बुद्धो अनासवोति—

     Tasmā buddho anāsavoti—

     (Pāli only)

704. 704

     ओघतिण्णमनासवं।

     oghatiṇṇamanāsavaṁ.

     (Pāli only)

705. 705

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

706. 706

     “पङ्के सयानो परिफन्दमानो,

     “Paṅke sayāno pariphandamāno,

     (Pāli only)

707. 707

     दीपा दीपं उपल्लविं;

     Dīpā dīpaṁ upallaviṁ;

     (Pāli only)

708. 708

     अथद्दसासिं सम्बुद्धं,

     Athaddasāsiṁ sambuddhaṁ,

     (Pāli only)

709. 709

     ओघतिण्णमनासवन्”ति।

     Oghatiṇṇamanāsavan”ti.

     (Pāli only)

710. 710

     <ब्>यथा अहू वक्कलि मुत्तसद्धो,</ब्>

     <b>Yathā ahū vakkali muttasaddho,</b>

     (Pāli only)

711. 711

     <ब्>भद्रावुधो आळविगोतमो च;</ब्>

     <b>Bhadrāvudho āḷavigotamo ca;</b>

     (Pāli only)

712. 712

     <ब्>एवमेव त्वम्पि पमुञ्चस्सु सद्धं,</ब्>

     <b>Evameva tvampi pamuñcassu saddhaṁ,</b>

     (Pāli only)

713. 713

     <ब्>गमिस्ससि त्वं पिङ्गिय मच्चुधेय्यस्स पारं। </ब्>

     <b>Gamissasi tvaṁ piṅgiya maccudheyyassa pāraṁ. </b>

     (Pāli only)

714. 714

     <ब्>यथा अहू वक्कलि मुत्तसद्धो, भद्रावुधो आळविगोतमो चा</ब्>ति यथा वक्कलित्थेरो सद्धो सद्धागरुको सद्धापुब्बङ्गमो सद्धाधिमुत्तो सद्धाधिपतेय्यो अरहत्तप्पत्तो, यथा भद्रावुधो थेरो सद्धो सद्धागरुको सद्धापुब्बङ्गमो सद्धाधिमुत्तो सद्धाधिपतेय्यो अरहत्तप्पत्तो, यथा आळविगोतमो थेरो सद्धो सद्धागरुको सद्धापुब्बङ्गमो सद्धाधिमुत्तो सद्धाधिपतेय्यो अरहत्तप्पत्तोति—

     <b>Yathā ahū vakkali muttasaddho, bhadrāvudho āḷavigotamo cā</b>ti yathā vakkalitthero saddho saddhāgaruko saddhāpubbaṅgamo saddhādhimutto saddhādhipateyyo arahattappatto, yathā bhadrāvudho thero saddho saddhāgaruko saddhāpubbaṅgamo saddhādhimutto saddhādhipateyyo arahattappatto, yathā āḷavigotamo thero saddho saddhāgaruko saddhāpubbaṅgamo saddhādhimutto saddhādhipateyyo arahattappattoti—

     (Pāli only)

715. 715

     यथा अहू वक्कलि मुत्तसद्धो भद्रावुधो आळविगोतमो च।

     yathā ahū vakkali muttasaddho bhadrāvudho āḷavigotamo ca.

     (Pāli only)

716. 716

     <ब्>एवमेव त्वम्पि पमुञ्चस्सु सद्धन्</ब्>ति एवमेव त्वं सद्धं मुञ्चस्सु पमुञ्चस्सु सम्पमुञ्चस्सु अधिमुञ्चस्सु ओकप्पेहि।

     <b>Evameva tvampi pamuñcassu saddhan</b>ti evameva tvaṁ saddhaṁ muñcassu pamuñcassu sampamuñcassu adhimuñcassu okappehi.

     (Pāli only)

717. 717

     “सब्बे सङ्खारा अनिच्चा”ति सद्धं मुञ्चस्सु पमुञ्चस्सु सम्पमुञ्चस्सु अधिमुञ्चस्सु ओकप्पेहि।

     “Sabbe saṅkhārā aniccā”ti saddhaṁ muñcassu pamuñcassu sampamuñcassu adhimuñcassu okappehi.

     (Pāli only)

718. 718

     “सब्बे सङ्खारा दुक्खा”ति …पे…

     “Sabbe saṅkhārā dukkhā”ti …pe…

     (Pāli only)

719. 719

     “सब्बे धम्मा अनत्ता”ति सद्धं मुञ्चस्सु पमुञ्चस्सु सम्पमुञ्चस्सु अधिमुञ्चस्सु ओकप्पेहि …पे…

     “sabbe dhammā anattā”ti saddhaṁ muñcassu pamuñcassu sampamuñcassu adhimuñcassu okappehi …pe…

     (Pāli only)

720. 720

     “यं किञ्चि समुदयधम्मं सब्बं तं निरोधधम्मन्”ति सद्धं मुञ्चस्सु पमुञ्चस्सु, सम्पमुञ्चस्सु अधिमुञ्चस्सु ओकप्पेहीति—

     “yaṁ kiñci samudayadhammaṁ sabbaṁ taṁ nirodhadhamman”ti saddhaṁ muñcassu pamuñcassu, sampamuñcassu adhimuñcassu okappehīti—

     (Pāli only)

721. 721

     एवमेव त्वम्पि पमुञ्चस्सु सद्धं।

     evameva tvampi pamuñcassu saddhaṁ.

     (Pāli only)

722. 722

     <ब्>गमिस्ससि त्वं पिङ्गिय मच्चुधेय्यस्स पारन्</ब्>ति मच्चुधेय्यं वुच्चन्ति किलेसा च खन्धा च अभिसङ्खारा च।

     <b>Gamissasi tvaṁ piṅgiya maccudheyyassa pāran</b>ti maccudheyyaṁ vuccanti kilesā ca khandhā ca abhisaṅkhārā ca.

     (Pāli only)

723. 723

     मच्चुधेय्यस्स पारं वुच्चति अमतं निब्बानं, यो सो सब्बसङ्खारसमथो सब्बूपधिपटिनिस्सग्गो तण्हक्खयो विरागो निरोधो निब्बानं।

     Maccudheyyassa pāraṁ vuccati amataṁ nibbānaṁ, yo so sabbasaṅkhārasamatho sabbūpadhipaṭinissaggo taṇhakkhayo virāgo nirodho nibbānaṁ.

     (Pāli only)

724. 724

     <ब्>गमिस्ससि त्वं पिङ्गिय मच्चुधेय्यस्स पारन्</ब्>ति त्वं पारं गमिस्ससि, पारं अधिगमिस्ससि, पारं फस्सिस्ससि, पारं सच्छिकरिस्ससीति—

     <b>Gamissasi tvaṁ piṅgiya maccudheyyassa pāran</b>ti tvaṁ pāraṁ gamissasi, pāraṁ adhigamissasi, pāraṁ phassissasi, pāraṁ sacchikarissasīti—

     (Pāli only)

725. 725

     गमिस्ससि त्वं पिङ्गिय मच्चुधेय्यस्स पारं।

     gamissasi tvaṁ piṅgiya maccudheyyassa pāraṁ.

     (Pāli only)

726. 726

     तेनाह भगवा—

     Tenāha bhagavā—

     (Pāli only)

727. 727

     “यथा अहू वक्कलि मुत्तसद्धो,

     “Yathā ahū vakkali muttasaddho,

     (Pāli only)

728. 728

     भद्रावुधो आळविगोतमो च;

     Bhadrāvudho āḷavigotamo ca;

     (Pāli only)

729. 729

     एवमेव त्वम्पि पमुञ्चस्सु सद्धं,

     Evameva tvampi pamuñcassu saddhaṁ,

     (Pāli only)

730. 730

     गमिस्ससि त्वं पिङ्गिय मच्चुधेय्यस्स पारन्”ति।

     Gamissasi tvaṁ piṅgiya maccudheyyassa pāran”ti.

     (Pāli only)

731. 731

     <ब्>एस भिय्यो पसीदामि,</ब्>

     <b>Esa bhiyyo pasīdāmi,</b>

     (Pāli only)

732. 732

     <ब्>सुत्वान मुनिनो वचो;</ब्>

     <b>Sutvāna munino vaco;</b>

     (Pāli only)

733. 733

     <ब्>विवट्टच्छदो सम्बुद्धो,</ब्>

     <b>Vivaṭṭacchado sambuddho,</b>

     (Pāli only)

734. 734

     <ब्>अखिलो पटिभानवा। </ब्>

     <b>Akhilo paṭibhānavā. </b>

     (Pāli only)

735. 735

     <ब्>एस भिय्यो पसीदामी</ब्>ति एस भिय्यो पसीदामि, भिय्यो भिय्यो सद्दहामि, भिय्यो भिय्यो ओकप्पेमि, भिय्यो भिय्यो अधिमुच्चामि;

     <b>Esa bhiyyo pasīdāmī</b>ti esa bhiyyo pasīdāmi, bhiyyo bhiyyo saddahāmi, bhiyyo bhiyyo okappemi, bhiyyo bhiyyo adhimuccāmi;

     (Pāli only)

736. 736

     “सब्बे सङ्खारा अनिच्चा”ति भिय्यो भिय्यो पसीदामि, भिय्यो भिय्यो सद्दहामि, भिय्यो भिय्यो ओकप्पेमि, भिय्यो भिय्यो अधिमुच्चामि;

     “sabbe saṅkhārā aniccā”ti bhiyyo bhiyyo pasīdāmi, bhiyyo bhiyyo saddahāmi, bhiyyo bhiyyo okappemi, bhiyyo bhiyyo adhimuccāmi;

     (Pāli only)

737. 737

     “सब्बे सङ्खारा दुक्खा”ति भिय्यो भिय्यो पसीदामि …पे…

     “sabbe saṅkhārā dukkhā”ti bhiyyo bhiyyo pasīdāmi …pe…

     (Pāli only)

738. 738

     “सब्बे धम्मा अनत्ता”ति भिय्यो भिय्यो पसीदामि …पे…

     “sabbe dhammā anattā”ti bhiyyo bhiyyo pasīdāmi …pe…

     (Pāli only)

739. 739

     “यं किञ्चि समुदयधम्मं सब्बं तं निरोधधम्मन्”ति भिय्यो भिय्यो पसीदामि, भिय्यो भिय्यो सद्दहामि, भिय्यो भिय्यो ओकप्पेमि, भिय्यो भिय्यो अधिमुच्चामीति—

     “yaṁ kiñci samudayadhammaṁ sabbaṁ taṁ nirodhadhamman”ti bhiyyo bhiyyo pasīdāmi, bhiyyo bhiyyo saddahāmi, bhiyyo bhiyyo okappemi, bhiyyo bhiyyo adhimuccāmīti—

     (Pāli only)

740. 740

     एस भिय्यो पसीदामि।

     esa bhiyyo pasīdāmi.

     (Pāli only)

741. 741

     <ब्>सुत्वान मुनिनो वचो</ब्>ति।

     <b>Sutvāna munino vaco</b>ti.

     (Pāli only)

742. 742

     <ब्>मुनी</ब्>ति मोनं वुच्चति ञाणं …पे… सङ्गजालमतिच्च सो मुनि।

     <b>Munī</b>ti monaṁ vuccati ñāṇaṁ …pe… saṅgajālamaticca so muni.

     (Pāli only)

743. 743

     <ब्>सुत्वान मुनिनो वचो</ब्>ति तुय्हं वचनं ब्यप्पथं देसनं अनुसासनं अनुसिट्ठं सुत्वान उग्गहेत्वान उपधारयित्वान उपलक्खयित्वानाति—

     <b>Sutvāna munino vaco</b>ti tuyhaṁ vacanaṁ byappathaṁ desanaṁ anusāsanaṁ anusiṭṭhaṁ sutvāna uggahetvāna upadhārayitvāna upalakkhayitvānāti—

     (Pāli only)

744. 744

     सुत्वान मुनिनो वचो।

     sutvāna munino vaco.

     (Pāli only)

745. 745

     <ब्>विवट्टच्छदो सम्बुद्धो</ब्>ति।

     <b>Vivaṭṭacchado sambuddho</b>ti.

     (Pāli only)

746. 746

     <ब्>छदनन्</ब्>ति पञ्च छदनानि—

     <b>Chadanan</b>ti pañca chadanāni—

     (Pāli only)

747. 747

     तण्हाछदनं, दिट्ठिछदनं, किलेसछदनं, दुच्चरितछदनं, अविज्जाछदनं।

     taṇhāchadanaṁ, diṭṭhichadanaṁ, kilesachadanaṁ, duccaritachadanaṁ, avijjāchadanaṁ.

     (Pāli only)

748. 748

     तानि छदनानि बुद्धस्स भगवतो विवटानि विद्धंसितानि समुग्घाटितानि पहीनानि समुच्छिन्नानि वूपसन्तानि पटिप्पस्सद्धानि अभब्बुप्पत्तिकानि ञाणग्गिना दड्ढानि।

     Tāni chadanāni buddhassa bhagavato vivaṭāni viddhaṁsitāni samugghāṭitāni pahīnāni samucchinnāni vūpasantāni paṭippassaddhāni abhabbuppattikāni ñāṇagginā daḍḍhāni.

     (Pāli only)

749. 749

     तस्मा बुद्धो विवट्टच्छदो।

     Tasmā buddho vivaṭṭacchado.

     (Pāli only)

750. 750

     <ब्>बुद्धो</ब्>ति यो सो भगवा …पे… सच्छिका पञ्ञत्ति, यदिदं बुद्धोति—

     <b>Buddho</b>ti yo so bhagavā …pe… sacchikā paññatti, yadidaṁ buddhoti—

     (Pāli only)

751. 751

     विवट्टच्छदो सम्बुद्धो।

     vivaṭṭacchado sambuddho.

     (Pāli only)

752. 752

     <ब्>अखिलो पटिभानवा</ब्>ति।

     <b>Akhilo paṭibhānavā</b>ti.

     (Pāli only)

753. 753

     <ब्>अखिलो</ब्>ति रागो खिलो, दोसो खिलो, मोहो खिलो, कोधो खिलो, उपनाहो …पे… सब्बाकुसलाभिसङ्खारा खिला।

     <b>Akhilo</b>ti rāgo khilo, doso khilo, moho khilo, kodho khilo, upanāho …pe… sabbākusalābhisaṅkhārā khilā.

     (Pāli only)

754. 754

     ते खिला बुद्धस्स भगवतो पहीना उच्छिन्नमूला तालावत्थुकता अनभावङ्कता आयतिं अनुप्पादधम्मा।

     Te khilā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṅkatā āyatiṁ anuppādadhammā.

     (Pāli only)

755. 755

     तस्मा बुद्धो अखिलो।

     Tasmā buddho akhilo.

     (Pāli only)

756. 756

     <ब्>पटिभानवा</ब्>ति तयो पटिभानवन्तो—

     <b>Paṭibhānavā</b>ti tayo paṭibhānavanto—

     (Pāli only)

757. 757

     परियत्तिपटिभानवा, परिपुच्छापटिभानवा, अधिगमपटिभानवा।

     pariyattipaṭibhānavā, paripucchāpaṭibhānavā, adhigamapaṭibhānavā.

     (Pāli only)

758. 758

     कतमो परियत्तिपटिभानवा?

     Katamo pariyattipaṭibhānavā?

     (Pāli only)

759. 759

     इधेकच्चस्स बुद्धवचनं परियापुतं होति सुत्तं गेय्यं वेय्याकरणं गाथा उदानं इतिवुत्तकं जातकं अब्भुतधम्मं वेदल्लं।

     Idhekaccassa buddhavacanaṁ pariyāputaṁ hoti suttaṁ geyyaṁ veyyākaraṇaṁ gāthā udānaṁ itivuttakaṁ jātakaṁ abbhutadhammaṁ vedallaṁ.

     (Pāli only)

760. 760

     तस्स परियत्तिं निस्साय पटिभाति—

     Tassa pariyattiṁ nissāya paṭibhāti—

     (Pāli only)

761. 761

     अयं परियत्तिपटिभानवा।

     ayaṁ pariyattipaṭibhānavā.

     (Pāli only)

762. 762

     कतमो परिपुच्छापटिभानवा?

     Katamo paripucchāpaṭibhānavā?

     (Pāli only)

763. 763

     इधेकच्चो परिपुच्छिता होति अत्थे च ञाये च लक्खणे च कारणे च ठानाठाने च।

     Idhekacco paripucchitā hoti atthe ca ñāye ca lakkhaṇe ca kāraṇe ca ṭhānāṭhāne ca.

     (Pāli only)

764. 764

     तस्स परिपुच्छं निस्साय पटिभाति—

     Tassa paripucchaṁ nissāya paṭibhāti—

     (Pāli only)

765. 765

     अयं परिपुच्छापटिभानवा।

     ayaṁ paripucchāpaṭibhānavā.

     (Pāli only)

766. 766

     कतमो अधिगमपटिभानवा?

     Katamo adhigamapaṭibhānavā?

     (Pāli only)

767. 767

     इधेकच्चस्स अधिगता होन्ति चत्तारो सतिपट्ठाना, चत्तारो सम्मप्पधाना, चत्तारो इद्धिपादा, पञ्चिन्द्रियानि, पञ्च बलानि, सत्त बोज्झङ्गा, अरियो अट्ठङ्गिको मग्गो, चत्तारो अरियमग्गा, चत्तारि सामञ्ञफलानि, चतस्सो पटिसम्भिदायो, छ अभिञ्ञायो।

     Idhekaccassa adhigatā honti cattāro satipaṭṭhānā, cattāro sammappadhānā, cattāro iddhipādā, pañcindriyāni, pañca balāni, satta bojjhaṅgā, ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, cattāro ariyamaggā, cattāri sāmaññaphalāni, catasso paṭisambhidāyo, cha abhiññāyo.

     (Pāli only)

768. 768

     तस्स अत्थो ञातो, धम्मो ञातो, निरुत्ति ञाता।

     Tassa attho ñāto, dhammo ñāto, nirutti ñātā.

     (Pāli only)

769. 769

     अत्थे ञाते अत्थो पटिभाति, धम्मे ञाते धम्मो पटिभाति, निरुत्तिया ञाताय निरुत्ति पटिभाति।

     Atthe ñāte attho paṭibhāti, dhamme ñāte dhammo paṭibhāti, niruttiyā ñātāya nirutti paṭibhāti.

     (Pāli only)

770. 770

     इमेसु तीसु ञाणेसु ञाणं पटिभानपटिसम्भिदा।

     Imesu tīsu ñāṇesu ñāṇaṁ paṭibhānapaṭisambhidā.

     (Pāli only)

771. 771

     भगवा इमाय पटिभानपटिसम्भिदाय उपेतो समुपेतो उपागतो समुपागतो उपपन्नो समुपपन्नो समन्नागतो।

     Bhagavā imāya paṭibhānapaṭisambhidāya upeto samupeto upāgato samupāgato upapanno samupapanno samannāgato.

     (Pāli only)

772. 772

     तस्मा बुद्धो पटिभानवा।

     Tasmā buddho paṭibhānavā.

     (Pāli only)

773. 773

     यस्स परियत्ति नत्थि, परिपुच्छा नत्थि, अधिगमो नत्थि, किं तस्स पटिभायिस्सतीति—

     Yassa pariyatti natthi, paripucchā natthi, adhigamo natthi, kiṁ tassa paṭibhāyissatīti—

     (Pāli only)

774. 774

     अखिलो पटिभानवा।

     akhilo paṭibhānavā.

     (Pāli only)

775. 775

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

776. 776

     “एस भिय्यो पसीदामि,

     “Esa bhiyyo pasīdāmi,

     (Pāli only)

777. 777

     सुत्वान मुनिनो वचो;

     sutvāna munino vaco;

     (Pāli only)

778. 778

     विवट्टच्छदो सम्बुद्धो,

     Vivaṭṭacchado sambuddho,

     (Pāli only)

779. 779

     अखिलो पटिभानवा”ति।

     akhilo paṭibhānavā”ti.

     (Pāli only)

780. 780

     <ब्>अधिदेवे अभिञ्ञाय,</ब्>

     <b>Adhideve abhiññāya,</b>

     (Pāli only)

781. 781

     <ब्>सब्बं वेदि परोपरं;</ब्>

     <b>Sabbaṁ vedi paroparaṁ;</b>

     (Pāli only)

782. 782

     <ब्>पञ्हानन्तकरो सत्था,</ब्>

     <b>Pañhānantakaro satthā,</b>

     (Pāli only)

783. 783

     <ब्>कङ्खीनं पटिजानतं। </ब्>

     <b>Kaṅkhīnaṁ paṭijānataṁ. </b>

     (Pāli only)

784. 784

     <ब्>अधिदेवे अभिञ्ञाया</ब्>ति।

     <b>Adhideve abhiññāyā</b>ti.

     (Pāli only)

785. 785

     <ब्>देवा</ब्>ति तयो देवा—

     <b>Devā</b>ti tayo devā—

     (Pāli only)

786. 786

     सम्मुतिदेवा, उपपत्तिदेवा, विसुद्धिदेवा।

     sammutidevā, upapattidevā, visuddhidevā.

     (Pāli only)

787. 787

     कतमे सम्मुतिदेवा?

     Katame sammutidevā?

     (Pāli only)

788. 788

     सम्मुतिदेवा वुच्चन्ति राजानो च राजकुमारो च देवियो च।

     Sammutidevā vuccanti rājāno ca rājakumāro ca deviyo ca.

     (Pāli only)

789. 789

     इमे वुच्चन्ति सम्मुतिदेवा।

     Ime vuccanti sammutidevā.

     (Pāli only)

790. 790

     कतमे उपपत्तिदेवा?

     Katame upapattidevā?

     (Pāli only)

791. 791

     उपपत्तिदेवा वुच्चन्ति चातुमहाराजिका देवा तावतिंसा देवा …पे… ब्रह्मकायिका देवा, ये च देवा तदुत्तरि।

     Upapattidevā vuccanti cātumahārājikā devā tāvatiṁsā devā …pe… brahmakāyikā devā, ye ca devā taduttari.

     (Pāli only)

792. 792

     इमे वुच्चन्ति उपपत्तिदेवा।

     Ime vuccanti upapattidevā.

     (Pāli only)

793. 793

     कतमे विसुद्धिदेवा?

     Katame visuddhidevā?

     (Pāli only)

794. 794

     विसुद्धिदेवा वुच्चन्ति तथागता तथागतसावका अरहन्तो खीणासवा, ये च पच्चेकसम्बुद्धा।

     Visuddhidevā vuccanti tathāgatā tathāgatasāvakā arahanto khīṇāsavā, ye ca paccekasambuddhā.

     (Pāli only)

795. 795

     इमे वुच्चन्ति विसुद्धिदेवा।

     Ime vuccanti visuddhidevā.

     (Pāli only)

796. 796

     भगवा सम्मुतिदेवे अधिदेवाति अभिञ्ञाय उपपत्तिदेवे अधिदेवाति अभिञ्ञाय, विसुद्धिदेवे अधिदेवाति अभिञ्ञाय जानित्वा तुलयित्वा तीरयित्वा विभावयित्वा विभूतं कत्वाति—

     Bhagavā sammutideve adhidevāti abhiññāya upapattideve adhidevāti abhiññāya, visuddhideve adhidevāti abhiññāya jānitvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṁ katvāti—

     (Pāli only)

797. 797

     अधिदेवे अभिञ्ञाय।

     adhideve abhiññāya.

     (Pāli only)

798. 798

     <ब्>सब्बं वेदि परोपरन्</ब्>ति भगवा अत्तनो च परेसञ्च अधिदेवकरे धम्मे वेदि अञ्ञासि अफस्सि पटिविज्झि।

     <b>Sabbaṁ vedi paroparan</b>ti bhagavā attano ca paresañca adhidevakare dhamme vedi aññāsi aphassi paṭivijjhi.

     (Pāli only)

799. 799

     कतमे अत्तनो अधिदेवकरा धम्मा?

     Katame attano adhidevakarā dhammā?

     (Pāli only)

800. 800

     सम्मापटिपदा अनुलोमपटिपदा अपच्चनीकपटिपदा अन्वत्थपटिपदा धम्मानुधम्मपटिपदा सीलेसु परिपूरकारिता इन्द्रियेसु गुत्तद्वारता भोजने मत्तञ्ञुता जागरियानुयोगो सतिसम्पजञ्ञं चत्तारो सतिपट्ठाना …पे… अरियो अट्ठङ्गिको मग्गो।

     Sammāpaṭipadā anulomapaṭipadā apaccanīkapaṭipadā anvatthapaṭipadā dhammānudhammapaṭipadā sīlesu paripūrakāritā indriyesu guttadvāratā bhojane mattaññutā jāgariyānuyogo satisampajaññaṁ cattāro satipaṭṭhānā …pe… ariyo aṭṭhaṅgiko maggo.

     (Pāli only)

801. 801

     इमे वुच्चन्ति अत्तनो अधिदेवकरा धम्मा।

     Ime vuccanti attano adhidevakarā dhammā.

     (Pāli only)

802. 802

     कतमे परेसं अधिदेवकरा धम्मा?

     Katame paresaṁ adhidevakarā dhammā?

     (Pāli only)

803. 803

     सम्मापटिपदा …पे… अरियो अट्ठङ्गिको मग्गो।

     Sammāpaṭipadā …pe… ariyo aṭṭhaṅgiko maggo.

     (Pāli only)

804. 804

     इमे वुच्चन्ति परेसं अधिदेवकरा धम्मा।

     Ime vuccanti paresaṁ adhidevakarā dhammā.

     (Pāli only)

805. 805

     एवं भगवा अत्तनो च परेसञ्च अधिदेवकरे धम्मे वेदि अञ्ञासि अफस्सि पटिविज्झीति—

     Evaṁ bhagavā attano ca paresañca adhidevakare dhamme vedi aññāsi aphassi paṭivijjhīti—

     (Pāli only)

806. 806

     सब्बं वेदि परोपरं।

     sabbaṁ vedi paroparaṁ.

     (Pāli only)

807. 807

     <ब्>पञ्हानन्तकरो सत्था</ब्>ति भगवा पारायनिकपञ्हानं अन्तकरो परियन्तकरो परिच्छेदकरो परिवटुमकरो;

     <b>Pañhānantakaro satthā</b>ti bhagavā pārāyanikapañhānaṁ antakaro pariyantakaro paricchedakaro parivaṭumakaro;

     (Pāli only)

808. 808

     सभियपञ्हानं अन्तकरो परियन्तकरो परिच्छेदकरो परिवटुमकरो;

     sabhiyapañhānaṁ antakaro pariyantakaro paricchedakaro parivaṭumakaro;

     (Pāli only)

809. 809

     सक्कपञ्हानं …पे…

     sakkapañhānaṁ …pe…

     (Pāli only)

810. 810

     सुयामपञ्हानं …

     suyāmapañhānaṁ …

     (Pāli only)

811. 811

     भिक्खुपञ्हानं …

     bhikkhupañhānaṁ …

     (Pāli only)

812. 812

     भिक्खुनीपञ्हानं …

     bhikkhunīpañhānaṁ …

     (Pāli only)

813. 813

     उपासकपञ्हानं …

     upāsakapañhānaṁ …

     (Pāli only)

814. 814

     उपासिकापञ्हानं …

     upāsikāpañhānaṁ …

     (Pāli only)

815. 815

     राजपञ्हानं …

     rājapañhānaṁ …

     (Pāli only)

816. 816

     खत्तियपञ्हानं …

     khattiyapañhānaṁ …

     (Pāli only)

817. 817

     ब्राह्मणपञ्हानं …

     brāhmaṇapañhānaṁ …

     (Pāli only)

818. 818

     वेस्सपञ्हानं …

     vessapañhānaṁ …

     (Pāli only)

819. 819

     सुद्दपञ्हानं …

     suddapañhānaṁ …

     (Pāli only)

820. 820

     देवपञ्हानं …

     devapañhānaṁ …

     (Pāli only)

821. 821

     ब्रह्मपञ्हानं अन्तकरो परियन्तकरो परिच्छेदकरो परिवटुमकरोति—

     brahmapañhānaṁ antakaro pariyantakaro paricchedakaro parivaṭumakaroti—

     (Pāli only)

822. 822

     पञ्हानन्तकरो।

     pañhānantakaro.

     (Pāli only)

823. 823

     <ब्>सत्था</ब्>ति भगवा सत्थवाहो।

     <b>Satthā</b>ti bhagavā satthavāho.

     (Pāli only)

824. 824

     यथा सत्थवाहो सत्थे कन्तारं तारेति, चोरकन्तारं तारेति, वाळकन्तारं तारेति, दुब्भिक्खकन्तारं तारेति, निरुदककन्तारं तारेति उत्तारेति नित्तारेति पतारेति, खेमन्तभूमिं सम्पापेति;

     Yathā satthavāho satthe kantāraṁ tāreti, corakantāraṁ tāreti, vāḷakantāraṁ tāreti, dubbhikkhakantāraṁ tāreti, nirudakakantāraṁ tāreti uttāreti nittāreti patāreti, khemantabhūmiṁ sampāpeti;

     (Pāli only)

825. 825

     एवमेव भगवा सत्थवाहो सत्ते कन्तारं तारेति,

     evameva bhagavā satthavāho satte kantāraṁ tāreti,

     (Pāli only)

826. 826

     जातिकन्तारं तारेति, जराकन्तारं …पे…

     jātikantāraṁ tāreti, jarākantāraṁ …pe…

     (Pāli only)

827. 827

     ब्याधिकन्तारं …

     byādhikantāraṁ …

     (Pāli only)

828. 828

     मरणकन्तारं …

     maraṇakantāraṁ …

     (Pāli only)

829. 829

     सोकपरिदेवदुक्खदोमनस्सुपायासकन्तारं तारेति,

     sokaparidevadukkhadomanassupāyāsakantāraṁ tāreti,

     (Pāli only)

830. 830

     रागकन्तारं तारेति,

     rāgakantāraṁ tāreti,

     (Pāli only)

831. 831

     दोसकन्तारं …

     dosakantāraṁ …

     (Pāli only)

832. 832

     मोहकन्तारं …

     mohakantāraṁ …

     (Pāli only)

833. 833

     मानकन्तारं …

     mānakantāraṁ …

     (Pāli only)

834. 834

     दिट्ठिकन्तारं …

     diṭṭhikantāraṁ …

     (Pāli only)

835. 835

     किलेसकन्तारं …

     kilesakantāraṁ …

     (Pāli only)

836. 836

     दुच्चरितकन्तारं तारेति,

     duccaritakantāraṁ tāreti,

     (Pāli only)

837. 837

     रागगहनं तारेति,

     rāgagahanaṁ tāreti,

     (Pāli only)

838. 838

     दोसगहनं …

     dosagahanaṁ …

     (Pāli only)

839. 839

     मोहगहनं …

     mohagahanaṁ …

     (Pāli only)

840. 840

     दिट्ठिगहनं …

     diṭṭhigahanaṁ …

     (Pāli only)

841. 841

     किलेसगहनं …

     kilesagahanaṁ …

     (Pāli only)

842. 842

     दुच्चरितगहनं तारेति उत्तारेति नित्तारेति पतारेति;

     duccaritagahanaṁ tāreti uttāreti nittāreti patāreti;

     (Pāli only)

843. 843

     खेमन्तं अमतं निब्बानं सम्पापेतीति—

     khemantaṁ amataṁ nibbānaṁ sampāpetīti—

     (Pāli only)

844. 844

     एवम्पि भगवा सत्थवाहो।

     evampi bhagavā satthavāho.

     (Pāli only)

845. 845

     अथ वा भगवा नेता विनेता अनुनेता पञ्ञापेता निज्झापेता पेक्खता पसादेताति, एवं भगवा सत्थवाहो।

     Atha vā bhagavā netā vinetā anunetā paññāpetā nijjhāpetā pekkhatā pasādetāti, evaṁ bhagavā satthavāho.

     (Pāli only)

846. 846

     अथ वा भगवा अनुप्पन्नस्स मग्गस्स उप्पादेता, असञ्जातस्स मग्गस्स सञ्जनेता, अनक्खातस्स मग्गस्स अक्खाता, मग्गञ्ञू मग्गविदू मग्गकोविदो मग्गानुगा च पन एतरहि सावका विहरन्ति पच्छा समन्नागताति, एवम्पि भगवा सत्थवाहोति—

     Atha vā bhagavā anuppannassa maggassa uppādetā, asañjātassa maggassa sañjanetā, anakkhātassa maggassa akkhātā, maggaññū maggavidū maggakovido maggānugā ca pana etarahi sāvakā viharanti pacchā samannāgatāti, evampi bhagavā satthavāhoti—

     (Pāli only)

847. 847

     पञ्हानन्तकरो सत्था।

     pañhānantakaro satthā.

     (Pāli only)

848. 848

     <ब्>कङ्खीनं पटिजानतन्</ब्>ति सकङ्खा आगन्त्वा निक्कङ्खा सम्पज्जन्ति, सल्लेखा आगन्त्वा निल्लेखा सम्पज्जन्ति, सद्वेळ्हका आगन्त्वा निद्वेळ्हका सम्पज्जन्ति, सविचिकिच्छा आगन्त्वा निब्बिचिकिच्छा सम्पज्जन्ति, सरागा आगन्त्वा वीतरागा सम्पज्जन्ति, सदोसा आगन्त्वा वीतदोसा सम्पज्जन्ति, समोहा आगन्त्वा वीतमोहा सम्पज्जन्ति, सकिलेसा आगन्त्वा निक्किलेसा सम्पज्जन्तीति—

     <b>Kaṅkhīnaṁ paṭijānatan</b>ti sakaṅkhā āgantvā nikkaṅkhā sampajjanti, sallekhā āgantvā nillekhā sampajjanti, sadveḷhakā āgantvā nidveḷhakā sampajjanti, savicikicchā āgantvā nibbicikicchā sampajjanti, sarāgā āgantvā vītarāgā sampajjanti, sadosā āgantvā vītadosā sampajjanti, samohā āgantvā vītamohā sampajjanti, sakilesā āgantvā nikkilesā sampajjantīti—

     (Pāli only)

849. 849

     कङ्खीनं पटिजानतं।

     kaṅkhīnaṁ paṭijānataṁ.

     (Pāli only)

850. 850

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

851. 851

     “अधिदेवे अभिञ्ञाय,

     “Adhideve abhiññāya,

     (Pāli only)

852. 852

     सब्बं वेदि परोपरं;

     sabbaṁ vedi paroparaṁ;

     (Pāli only)

853. 853

     पञ्हानन्तकरो सत्था,

     Pañhānantakaro satthā,

     (Pāli only)

854. 854

     कङ्खीनं पटिजानतन्”ति।

     kaṅkhīnaṁ paṭijānatan”ti.

     (Pāli only)

855. 855

     <ब्>असंहीरं असङ्कुप्पं,</ब्>

     <b>Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,</b>

     (Pāli only)

856. 856

     <ब्>यस्स नत्थि उपमा क्वचि;</ब्>

     <b>Yassa natthi upamā kvaci;</b>

     (Pāli only)

857. 857

     <ब्>अद्धा गमिस्सामि न मेत्थ कङ्खा,</ब्>

     <b>Addhā gamissāmi na mettha kaṅkhā,</b>

     (Pāli only)

858. 858

     <ब्>एवं मं धारेहि अधिमुत्तचित्तं। </ब्>

     <b>Evaṁ maṁ dhārehi adhimuttacittaṁ. </b>

     (Pāli only)

859. 859

     <ब्>असंहीरं असङ्कुप्पन्</ब्>ति असंहीरं वुच्चति अमतं निब्बानं।

     <b>Asaṁhīraṁ asaṅkuppan</b>ti asaṁhīraṁ vuccati amataṁ nibbānaṁ.

     (Pāli only)

860. 860

     यो सो सब्बसङ्खारसमथो सब्बूपधिपटिनिस्सग्गो तण्हक्खयो विरागो निरोधो निब्बानं।

     Yo so sabbasaṅkhārasamatho sabbūpadhipaṭinissaggo taṇhakkhayo virāgo nirodho nibbānaṁ.

     (Pāli only)

861. 861

     <ब्>असंहीरन्</ब्>ति रागेन दोसेन मोहेन कोधेन उपनाहेन मक्खेन पळासेन इस्साय मच्छरियेन मायाय साठेय्येन थम्भेन सारम्भेन मानेन अतिमानेन मदेन पमादेन सब्बकिलेसेहि सब्बदुच्चरितेहि सब्बपरिळाहेहि सब्बासवेहि सब्बदरथेहि सब्बसन्तापेहि सब्बाकुसलाभिसङ्खारेहि असंहारियं निब्बानं निच्चं धुवं सस्सतं अविपरिणामधम्मन्ति—

     <b>Asaṁhīran</b>ti rāgena dosena mohena kodhena upanāhena makkhena paḷāsena issāya macchariyena māyāya sāṭheyyena thambhena sārambhena mānena atimānena madena pamādena sabbakilesehi sabbaduccaritehi sabbapariḷāhehi sabbāsavehi sabbadarathehi sabbasantāpehi sabbākusalābhisaṅkhārehi asaṁhāriyaṁ nibbānaṁ niccaṁ dhuvaṁ sassataṁ avipariṇāmadhammanti—

     (Pāli only)

862. 862

     असंहीरं।

     asaṁhīraṁ.

     (Pāli only)

863. 863

     <ब्>असङ्कुप्पन्</ब्>ति असङ्कुप्पं वुच्चति अमतं निब्बानं।

     <b>Asaṅkuppan</b>ti asaṅkuppaṁ vuccati amataṁ nibbānaṁ.

     (Pāli only)

864. 864

     यो सो सब्बसङ्खारसमथो …पे… निरोधो निब्बानं।

     Yo so sabbasaṅkhārasamatho …pe… nirodho nibbānaṁ.

     (Pāli only)

865. 865

     निब्बानस्स न उप्पादो पञ्ञायति, वयो नत्थि, न तस्स अञ्ञथत्तं पञ्ञायति।

     Nibbānassa na uppādo paññāyati, vayo natthi, na tassa aññathattaṁ paññāyati.

     (Pāli only)

866. 866

     निब्बानं निच्चं धुवं सस्सतं अविपरिणामधम्मन्ति—

     Nibbānaṁ niccaṁ dhuvaṁ sassataṁ avipariṇāmadhammanti—

     (Pāli only)

867. 867

     असंहीरं असङ्कुप्पं।

     asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ.

     (Pāli only)

868. 868

     <ब्>यस्स नत्थि उपमा क्वची</ब्>ति।

     <b>Yassa natthi upamā kvacī</b>ti.

     (Pāli only)

869. 869

     <ब्>यस्सा</ब्>ति निब्बानस्स।

     <b>Yassā</b>ti nibbānassa.

     (Pāli only)

870. 870

     <ब्>नत्थि उपमा</ब्>ति उपमा नत्थि, उपनिधा नत्थि, सदिसं नत्थि, पटिभागो नत्थि, न अत्थि न संविज्जति नुपलब्भति।

     <b>Natthi upamā</b>ti upamā natthi, upanidhā natthi, sadisaṁ natthi, paṭibhāgo natthi, na atthi na saṁvijjati nupalabbhati.

     (Pāli only)

871. 871

     <ब्>क्वची</ब्>ति क्वचि किम्हिचि कत्थचि अज्झत्तं वा बहिद्धा वा अज्झत्तबहिद्धा वाति—

     <b>Kvacī</b>ti kvaci kimhici katthaci ajjhattaṁ vā bahiddhā vā ajjhattabahiddhā vāti—

     (Pāli only)

872. 872

     यस्स नत्थि उपमा क्वचि।

     yassa natthi upamā kvaci.

     (Pāli only)

873. 873

     <ब्>अद्धा गमिस्सामि न मेत्थ कङ्खा</ब्>ति।

     <b>Addhā gamissāmi na mettha kaṅkhā</b>ti.

     (Pāli only)

874. 874

     <ब्>अद्धा</ब्>ति एकंसवचनं निस्संसयवचनं निक्कङ्खवचनं अद्वेज्झवचनं अद्वेळ्हकवचनं नियोगवचनं अपण्णकवचनं अविरद्धवचनं अवत्थापनवचनमेतं—

     <b>Addhā</b>ti ekaṁsavacanaṁ nissaṁsayavacanaṁ nikkaṅkhavacanaṁ advejjhavacanaṁ adveḷhakavacanaṁ niyogavacanaṁ apaṇṇakavacanaṁ aviraddhavacanaṁ avatthāpanavacanametaṁ—

     (Pāli only)

875. 875

     अद्धाति।

     addhāti.

     (Pāli only)

876. 876

     <ब्>गमिस्सामी</ब्>ति गमिस्सामि अधिगमिस्सामि फस्सिस्सामि सच्छिकरिस्सामीति—

     <b>Gamissāmī</b>ti gamissāmi adhigamissāmi phassissāmi sacchikarissāmīti—

     (Pāli only)

877. 877

     अद्धा गमिस्सामि।

     addhā gamissāmi.

     (Pāli only)

878. 878

     <ब्>न मेत्थ कङ्खा</ब्>ति।

     <b>Na mettha kaṅkhā</b>ti.

     (Pāli only)

879. 879

     <ब्>एत्था</ब्>ति निब्बाने कङ्खा नत्थि, विचिकिच्छा नत्थि, द्वेळ्हकं नत्थि, संसयो नत्थि, न अत्थि न संविज्जति नुपलब्भति, पहीनो समुच्छिन्नो वूपसन्तो पटिप्पस्सद्धो अभब्बुप्पत्तिको ञाणग्गिना दड्ढोति—

     <b>Etthā</b>ti nibbāne kaṅkhā natthi, vicikicchā natthi, dveḷhakaṁ natthi, saṁsayo natthi, na atthi na saṁvijjati nupalabbhati, pahīno samucchinno vūpasanto paṭippassaddho abhabbuppattiko ñāṇagginā daḍḍhoti—

     (Pāli only)

880. 880

     अद्धा गमिस्सामि न मेत्थ कङ्खा।

     addhā gamissāmi na mettha kaṅkhā.

     (Pāli only)

881. 881

     <ब्>एवं मं धारेहि अधिमुत्तचित्तन्</ब्>ति।

     <b>Evaṁ maṁ dhārehi adhimuttacittan</b>ti.

     (Pāli only)

882. 882

     <ब्>एवं मं धारेही</ब्>ति एवं मं उपलक्खेहि।

     <b>Evaṁ maṁ dhārehī</b>ti evaṁ maṁ upalakkhehi.

     (Pāli only)

883. 883

     <ब्>अधिमुत्तचित्तन्</ब्>ति निब्बाननिन्नं निब्बानपोणं निब्बानपब्भारं निब्बानाधिमुत्तन्ति—

     <b>Adhimuttacittan</b>ti nibbānaninnaṁ nibbānapoṇaṁ nibbānapabbhāraṁ nibbānādhimuttanti—

     (Pāli only)

884. 884

     एवं मं धारेहि अधिमुत्तचित्तन्ति।

     evaṁ maṁ dhārehi adhimuttacittanti.

     (Pāli only)

885. 885

     तेनाह थेरो पिङ्गियो—

     Tenāha thero piṅgiyo—

     (Pāli only)

886. 886

     “असंहीरं असङ्कुप्पं,

     “Asaṁhīraṁ asaṅkuppaṁ,

     (Pāli only)

887. 887

     यस्स नत्थि उपमा क्वचि;

     Yassa natthi upamā kvaci;

     (Pāli only)

888. 888

     अद्धा गमिस्सामि न मेत्थ कङ्खा,

     Addhā gamissāmi na mettha kaṅkhā,

     (Pāli only)

889. 889

     एवं मं धारेहि अधिमुत्तचित्तन्”ति।

     Evaṁ maṁ dhārehi adhimuttacittan”ti.

     (Pāli only)

890. 890

     पारायनानुगीतिगाथानिद्देसो अट्ठारसमो।

     Pārāyanānugītigāthāniddeso aṭṭhārasamo.

     (Pāli only)

891. 891

     पारायनवग्गो समत्तो।

     Pārāyanavaggo samatto.

     (Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.