Scripture · Sanskrit Bible with the King James Version · the Pāli Canon

The Basket of Instructions 8 पेटकोपदेस 8

Chapter: 1 2 3 4 5 6 789

Hārasampātabhūmi

Pāli in Devanagari; under each word its Roman pronunciation, syllable by syllable (ṃ = nasal hum). Tap a Pāli word for its meaning (PTS Pāli-English Dictionary); tap again to open it in the Pāli dictionary. There is no free English translation of this book, so it is shown in Pāli only.

Verse: 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220 221 222 223 224 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 237 238 239 240 241 242 243 244 245 246 247 248 249 250 251 252 253 254 255 256 257 258 259 260 261 262 263 264 265 266 267 268 269 270 271 272 273 274 275 276 277 278 279 280 281 282 283 284 285 286 287 288 289 290 291 292 293 294 295 296 297 298 299 300 301 302 303 304 305 306 307 308 309 310 311 312 313 314 315 316 317 318 319 320 321 322 323 324 325 326 327 328 329 330 331 332 333 334 335 336 337 338 339 340 341 342 343 344 345 346 347 348 349 350 351 352 353 354 355 356 357 358 359 360 361 362 363 364 365 366 367 368 369 370 371 372 373 374 375 376 377 378 379 380 381 382 383 384 385 386 387 388 389 390 391 392 393 394 395 396 397 398 399 400 401 402 403 404 405 406 407 408 409 410 411 412 413 414 415 416 417 418 419 420 421 422 423 424 425 426 427 428 429 430 431 432 433 434 435 436 437 438 439 440 441 442 443 444 445 446 447 448 449 450 451 452 453 454 455 456 457 458 459 460 461 462 463 464 465 466 467 468 469 470 471 472 473 474 475 476 477 478 479 480 481 482 483 484 485 486 487 488 489 490 491 492 493 494 495 496 497 498 499 500 501 502 503 504 505 506 507 508 509 510 511 512 513 514 515 516 517 518 519 520 521 522 523 524 525 526 527 528 529 530 531 532 533 534 535 536 537 538 539 540 541 542 543 544 545 546 547 548 549 550 551 552 553 554 555 556 557 558 559 560 561 562 563 564 565 566 567 568 569 570 571 572 573 574 575 576 577 578 579 580 581 582 583 584 585 586 587 588 589 590 591 592 593 594 595 596 597 598 599 600 601 602 603 604 605 606 607 608 609 610 611 612 613 614 615 616 617 618 619 620 621 622 623 624 625 626 627 628 629 630 631 632 633 634 635 636 637 638 639 640 641 642 643 644 645 646 647 648 649 650 651 652 653 654 655 656 657 658 659 660 661 662 663 664 665 666 667 668 669 670 671 672 673 674 675 676 677 678 679 680 681 682 683 684 685 686 687 688 689 690 691 692 693 694 695 696 697 698 699 700 701 702 703 704 705 706 707 708 709 710 711 712 713 714 715 716 717 718 719 720 721 722 723 724 725 726 727 728 729 730 731 732 733 734 735 736 737 738 739 740 741 742 743 744 745 746 747 748 749 750 751 752 753 754 755 756 757 758 759 760 761 762 763 764 765 766 767 768 769 770 771 772 773 774 775 776 777 778 779 780 781 782 783 784 785 786 787 788 789 790 791 792 793 794 795 796 797 798 799 800 801 802 803 804 805 806 807 808 809 810 811 812 813 814 815 816 817 818 819 820 821 822 823 824 825 826 827 828 829 830 831 832 833 834 835 836 837 838 839 840 841 842 843 844 845 846 847 848 849 850 851 852 853 854 855 856 857 858 859 860 861 862 863 864 865 866 867 868 869 870 871 872 873 874 875 876 877 878 879 880 881 882 883 884 885 886 887 888 889 890 891 892 893 894 895 896 897 898 899 900 901 902 903 904 905 906 907 908 909 910 911 912 913 914 915 916 917 918 919 920 921 922 923 924 925 926 927 928 929 930 931 932 933 934 935 936 937 938 939 940 941 942 943 944 945 946 947 948 949 950 951 952 953 954 955 956 957 958 959 960 961 962 963 964 965 966 967 968 969 970 971 972 973 974 975 976 977 978 979 980 981 982 983 984 985 986 987 988 989 990 991 992 993 994 995 996 997 998 999 1000 1001 1002 1003 1004 1005 1006 1007 1008 1009 1010 1011 1012 1013 1014 1015 1016 1017 1018 1019 1020 1021 1022 1023 1024 1025 1026 1027 1028 1029 1030 1031 1032 1033 1034 1035 1036 1037 1038 1039 1040 1041 1042 1043 1044 1045 1046 1047 1048 1049 1050 1051 1052 1053 1054 1055 1056 1057 1058 1059 1060 1061 1062 1063 1064 1065 1066 1067 1068 1069 1070 1071 1072 1073 1074 1075 1076 1077 1078 1079 1080 1081 1082 1083 1084 1085 1086 1087 1088 1089 1090 1091 1092 1093 1094 1095 1096 1097 1098 1099 1100 1101 1102 1103 1104 1105 1106 1107 1108 1109 1110 1111 1112 1113 1114 1115 1116 1117 1118 1119 1120 1121 1122 1123 1124 1125 1126 1127 1128 1129 1130 1131 1132 1133 1134 1135 1136 1137 1138 1139 1140 1141 1142 1143 1144 1145 1146 1147 1148 1149 1150 1151 1152 1153 1154 1155 1156 1157 1158 1159 1160 1161 1162 1163 1164 1165 1166 1167 1168 1169 1170 1171 1172 1173 1174 1175 1176 1177 1178 1179 1180 1181 1182 1183 1184 1185 1186 1187 1188 1189 1190 1191 1192 1193 1194 1195 1196 1197 1198 1199 1200 1201 1202 1203 1204 1205 1206 1207 1208 1209 1210 1211 1212 1213 1214 1215 1216 1217 1218 1219 1220 1221 1222 1223 1224 1225 1226 1227 1228 1229 1230 1231 1232 1233 1234 1235 1236 1237 1238 1239 1240 1241 1242 1243 1244 1245 1246 1247 1248 1249 1250 1251 1252 1253 1254 1255 1256 1257 1258 1259 1260 1261 1262 1263 1264 1265 1266 1267 1268 1269 1270 1271 1272 1273 1274 1275 1276 1277 1278 1279 1280 1281 1282 1283 1284 1285 1286 1287 1288 1289 1290 1291 1292 1293 1294 1295 1296 1297 1298 1299 1300 1301 1302 1303 1304 1305 1306 1307 1308 1309 1310 1311 1312 1313 1314 1315 1316 1317 1318 1319 1320 1321 1322 1323 1324 1325 1326 1327 1328 1329 1330 1331 1332 1333 1334 1335 1336 1337 1338 1339 1340 1341 1342 1343 1344 1345 1346 1347 1348 1349 1350 1351 1352 1353 1354 1355 1356 1357 1358 1359 1360 1361 1362 1363 1364 1365 1366 1367 1368 1369 1370 1371 1372 1373 1374 1375 1376 1377 1378 1379 1380 1381 1382 1383 1384 1385 1386 1387 1388 1389 1390 1391 1392 1393 1394 1395 1396 1397 1398 1399 1400 1401 1402 1403 1404 1405 1406 1407 1408 1409 1410 1411 1412 1413 1414 1415 1416 1417 1418 1419 1420 1421 1422 1423 1424 1425 1426 1427 1428 1429 1430 1431 1432 1433 1434 1435 1436 1437 1438 1439 1440 1441 1442 1443 1444 1445 1446 1447 1448 1449 1450 1451 1452 1453 1454 1455 1456 1457 1458 1459 1460 1461 1462 1463 1464 1465 1466 1467 1468 1469 1470 1471 1472 1473 1474 1475 1476 1477 1478 1479 1480 1481 1482 1483 1484 1485 1486 1487 1488 1489 1490 1491 1492 1493 1494 1495 1496 1497 1498 1499 1500 1501 1502 1503 1504 1505 1506 1507 1508 1509 1510 1511 1512 1513 1514 1515 1516 1517 1518 1519 1520 1521 1522 1523 1524 1525 1526 1527 1528 1529 1530 1531 1532 1533 1534 1535 1536 1537 1538 1539 1540 1541 1542 1543 1544 1545 1546 1547 1548 1549 1550 1551 1552 1553 1554 1555 1556 1557 1558 1559 1560 1561 1562 1563 1564 1565 1566 1567 1568 1569 1570 1571 1572 1573 1574 1575 1576 1577 1578 1579 1580 1581 1582 1583 1584 1585 1586 1587 1588 1589 1590 1591 1592 1593 1594 1595 1596 1597 1598 1599 1600 1601 1602 1603 1604 1605 1606 1607 1608 1609 1610 1611 1612 1613 1614 1615 1616 1617 1618 1619 1620 1621 1622 1623 1624 1625 1626 1627 1628 1629 1630 1631 1632 1633 1634 1635 1636 1637 1638 1639 1640 1641 1642 1643 1644 1645 1646 1647 1648 1649 1650 1651 1652 1653 · Hide pronunciation

1

पेटकोपदेसpe·ṭa·ko·pa·de·sa

Peṭakopadesa
2

हारसम्पातभूमिhā·ra·sam·pā·ta·bhū·mi

Hārasampātabhūmi
3

यानिyā·ni चत्तारिcat·tā·ri झानानि,jhā·nā·ni तेसंte·saṃ झानानंjhā·nā·naṃ इमानिi·mā·ni अङ्गानि,aṅ·gā·ni तेसंte·saṃ अङ्गानंaṅ·gā·naṃ समूहोsa·mū·ho अस्सas·sa अङ्गा,aṅ·gā अयंa·yaṃ झानभूमिjhā·na·bhū·mi कोko विसेसोतिvi·se·so·ti अस्सas·sa विसेसो।vi·se·so

Yāni cattāri jhānāni, tesaṁ jhānānaṁ imāni aṅgāni, tesaṁ aṅgānaṁ samūho assa aṅgā, ayaṁ jhānabhūmi ko visesoti assa viseso.

(Pāli only)
4

इमेi·me सम्भाराsam·bhā·rā तेहिte·hi अयंa·yaṃ समुदागमो,sa·mu·dā·ga·mo तस्सtas·sa समुदागमस्सsa·mu·dā·ga·mas·sa अयंa·yaṃ उपनिसा,u·pa·ni·sā तायtā·ya उपनिसायu·pa·ni·sā·ya अयंa·yaṃ भावना।bhā·va·nā

Ime sambhārā tehi ayaṁ samudāgamo, tassa samudāgamassa ayaṁ upanisā, tāya upanisāya ayaṁ bhāvanā.

(Pāli only)
5

तस्साtas·sā भावनायbhā·va·nā·ya अयंa·yaṃ आदीनवो।ā·dī·na·vo

Tassā bhāvanāya ayaṁ ādīnavo.

(Pāli only)
6

तेनte·na अयंa·yaṃ परिहानि।pa·ri·hā·ni

Tena ayaṁ parihāni.

(Pāli only)
7

कस्सkas·sa परिहानीतिpa·ri·hā·nī·ti तदुपगज्झायिनो।ta·du·pa·gaj·jhā·yi·no

Kassa parihānīti tadupagajjhāyino.

(Pāli only)
8

तंtaṃ यथाya·thā भणितंbha·ṇi·taṃ पच्चवेक्खन्तोpac·ca·vek·khan·to अयंa·yaṃ विसेसो।vi·se·so

Taṁ yathā bhaṇitaṁ paccavekkhanto ayaṁ viseso.

(Pāli only)
9

तेनte·na विसेसेनvi·se·se·na अयंa·yaṃ अस्सादो,as·sā·do सोso कस्सkas·sa अस्सादोas·sā·do अझानियाa·jhā·ni·yā झायिनो,jhā·yi·no तस्साtas·sā अझानियाa·jhā·ni·yā झायिनो,jhā·yi·no इदंi·daṃ कल्लिताkal·li·tā कोसल्लेko·sal·le ठितज्झानंṭhi·taj·jhā·naṃ अनोमद्दियतंa·no·mad·di·ya·taṃ गच्छतिgac·cha·ti झानबलं,jhā·na·ba·laṃ झानबलेjhā·na·ba·le ठितस्सṭhi·tas·sa अयंa·yaṃ पारमिप्पत्तस्सpā·ra·mip·pat·tas·sa इमानिi·mā·ni झानङ्गानिjhā·naṅ·gā·ni अनाविलसङ्कप्पोa·nā·vi·la·saṅ·kap·po पठमेpa·ṭha·me झानेjhā·ne झानङ्गानिjhā·naṅ·gā·ni भावी।bhā·vī

Tena visesena ayaṁ assādo, so kassa assādo ajhāniyā jhāyino, tassā ajhāniyā jhāyino, idaṁ kallitā kosalle ṭhitajjhānaṁ anomaddiyataṁ gacchati jhānabalaṁ, jhānabale ṭhitassa ayaṁ pāramippattassa imāni jhānaṅgāni anāvilasaṅkappo paṭhame jhāne jhānaṅgāni bhāvī.

(Pāli only)
10

सोso पीतिpī·ti तदनुसारित्तावta·da·nu·sā·rit·tā·va पठमेpa·ṭha·me झानेjhā·ne झानङ्गंjhā·naṅ·gaṃ तस्सङ्गुनोtas·saṅ·gu·no चca धम्माdham·mā तदभिसन्नितायta·da·bhi·san·ni·tā·ya च।ca

So pīti tadanusārittāva paṭhame jhāne jhānaṅgaṁ tassaṅguno ca dhammā tadabhisannitāya ca.

(Pāli only)
11

पीतिpī·ti दुतियेdu·ti·ye झानेjhā·ne झानङ्गधम्मताjhā·naṅ·ga·dham·ma·tā खोkho पनpa·na तथाta·thā पवत्तस्सpa·vat·tas·sa सहगतंsa·ha·ga·taṃ झानङ्गधम्मंjhā·naṅ·ga·dham·maṃ ससुखतायsa·su·kha·tā·ya अज्झत्तंaj·jhat·taṃ सम्पसादोsam·pa·sā·do दुतियेdu·ti·ye झानेjhā·ne झानङ्गंjhā·naṅ·gaṃ मनोसम्पसादनतायma·no·sam·pa·sā·da·na·tā·ya तदभिसन्नितायta·da·bhi·san·ni·tā·ya च।ca

Pīti dutiye jhāne jhānaṅgadhammatā kho pana tathā pavattassa sahagataṁ jhānaṅgadhammaṁ sasukhatāya ajjhattaṁ sampasādo dutiye jhāne jhānaṅgaṁ manosampasādanatāya tadabhisannitāya ca.

(Pāli only)
12

पीतिpī·ti दुतियेdu·ti·ye झानेjhā·ne झानङ्गंjhā·naṅ·gaṃ अज्झत्तंaj·jhat·taṃ सम्पसादनंsam·pa·sā·da·naṃ समाधिताsa·mā·dhi·tā पीतिpī·ti दुतियेdu·ti·ye झानेjhā·ne झानङ्गं,jhā·naṅ·gaṃ चेतसोce·ta·so एकोदिभावोe·ko·di·bhā·vo दुतियेdu·ti·ye झानेjhā·ne झानङ्गं,jhā·naṅ·gaṃ उपेक्खाu·pek·khā फस्सताphas·sa·tā ततियेta·ti·ye झानेjhā·ne झानङ्गं,jhā·naṅ·gaṃ सुखंsu·khaṃ तस्सtas·sa अङ्गन्तिaṅ·gan·ti च।ca

Pīti dutiye jhāne jhānaṅgaṁ ajjhattaṁ sampasādanaṁ samādhitā pīti dutiye jhāne jhānaṅgaṁ, cetaso ekodibhāvo dutiye jhāne jhānaṅgaṁ, upekkhā phassatā tatiye jhāne jhānaṅgaṁ, sukhaṁ tassa aṅganti ca.

(Pāli only)
13

चेतसोce·ta·so एकोदिभावोe·ko·di·bhā·vo चतुत्थेca·tut·the झानेjhā·ne झानङ्गं,jhā·naṅ·gaṃ उपेक्खाu·pek·khā अदुक्खमसुखाa·duk·kha·ma·su·khā चतुत्थेca·tut·the झानेjhā·ne झानङ्गं,jhā·naṅ·gaṃ अभिनिसाभूमिa·bhi·ni·sā·bhū·mi उपेक्खासतिपारिसुद्धिu·pek·khā·sa·ti·pā·ri·sud·dhi चतुत्थेca·tut·the झानेjhā·ne झानङ्गं।jhā·naṅ·gaṃ

Cetaso ekodibhāvo catutthe jhāne jhānaṅgaṁ, upekkhā adukkhamasukhā catutthe jhāne jhānaṅgaṁ, abhinisābhūmi upekkhāsatipārisuddhi catutthe jhāne jhānaṅgaṁ.

(Pāli only)
14

सतिपारिसुद्धिsa·ti·pā·ri·sud·dhi चca अनेकज्झानभूमीसुa·ne·kaj·jhā·na·bhū·mī·su झानङ्गसमायुत्ताjhā·naṅ·ga·sa·mā·yut·tā पीतिpī·ti चेतसोce·ta·so एकोदिभावोe·ko·di·bhā·vo चतुत्थेca·tut·the झानेjhā·ne झानङ्गं।jhā·naṅ·gaṃ

Satipārisuddhi ca anekajjhānabhūmīsu jhānaṅgasamāyuttā pīti cetaso ekodibhāvo catutthe jhāne jhānaṅgaṁ.

(Pāli only)
15

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā झानभूमि?jhā·na·bhū·mi

Tattha katamā jhānabhūmi?

(Pāli only)
16

सवितक्केsa·vi·tak·ke सविचारेsa·vi·cā·re विवेकाvi·ve·kā अनुगताa·nu·ga·tā पठमेpa·ṭha·me झानेjhā·ne झानभूमि।jhā·na·bhū·mi

Savitakke savicāre vivekā anugatā paṭhame jhāne jhānabhūmi.

(Pāli only)
17

अवितक्केa·vi·tak·ke अविचारेa·vi·cā·re अज्झत्तंaj·jhat·taṃ सम्पसादनंsam·pa·sā·da·naṃ जनितंja·ni·taṃ पीतिमनुगताpī·ti·ma·nu·ga·tā दुतियेdu·ti·ye झानेjhā·ne झानभूमि।jhā·na·bhū·mi

Avitakke avicāre ajjhattaṁ sampasādanaṁ janitaṁ pītimanugatā dutiye jhāne jhānabhūmi.

(Pāli only)
18

सुखसातसमोहिताsu·kha·sā·ta·sa·mo·hi·tā सप्पीतिकाsap·pī·ti·kā ततियेta·ti·ye झानेjhā·ne झानभूमि।jhā·na·bhū·mi

Sukhasātasamohitā sappītikā tatiye jhāne jhānabhūmi.

(Pāli only)
19

तस्सtas·sa सुखदुक्खसहगताsu·kha·duk·kha·sa·ha·ga·tā अभिनीहारसहगताa·bhi·nī·hā·ra·sa·ha·ga·tā चतुत्थेca·tut·the झानेjhā·ne झानभूमि।jhā·na·bhū·mi

Tassa sukhadukkhasahagatā abhinīhārasahagatā catutthe jhāne jhānabhūmi.

(Pāli only)
20

अप्पमाणसहगताap·pa·mā·ṇa·sa·ha·ga·tā सत्तारम्मणाsat·tā·ram·ma·ṇā पठमेpa·ṭha·me झानेjhā·ne झानभूमि।jhā·na·bhū·mi

Appamāṇasahagatā sattārammaṇā paṭhame jhāne jhānabhūmi.

(Pāli only)
21

अभिभूमिआयतनसहगताa·bhi·bhū·mi·ā·ya·ta·na·sa·ha·ga·tā रूपसञ्ञीसुrū·pa·sañ·ñī·su दुतियेdu·ti·ye झानेjhā·ne झानभूमि।jhā·na·bhū·mi

Abhibhūmiāyatanasahagatā rūpasaññīsu dutiye jhāne jhānabhūmi.

(Pāli only)
22

विमोक्खसहगतानंvi·mok·kha·sa·ha·ga·tā·naṃ विमोक्खेसुvi·mok·khe·su ततियेta·ti·ye झानेjhā·ne झानभूमि।jhā·na·bhū·mi

Vimokkhasahagatānaṁ vimokkhesu tatiye jhāne jhānabhūmi.

(Pāli only)
23

अनुपस्सनासहगताa·nu·pas·sa·nā·sa·ha·ga·tā कायसङ्खाराkā·ya·saṅ·khā·rā सम्माsam·mā चतुत्थस्सca·tut·thas·sa झानस्सjhā·nas·sa भूमि।bhū·mi

Anupassanāsahagatā kāyasaṅkhārā sammā catutthassa jhānassa bhūmi.

(Pāli only)
24

तत्थtat·tha कतमेka·ta·me झानविसेसा?jhā·na·vi·se·sā

Tattha katame jhānavisesā?

(Pāli only)
25

विविच्चेवvi·vic·ce·va कामेहिkā·me·hi विविच्चvi·vic·ca पापकेहिpā·pa·ke·hi अकुसलेहिa·ku·sa·le·hi धम्मेहिdham·me·hi चित्तचेतसिकसहगताcit·ta·ce·ta·si·ka·sa·ha·ga·tā कामधातुसमतिक्कमनतापि,kā·ma·dhā·tu·sa·ma·tik·ka·ma·na·tā·pi अयंa·yaṃ झानविसेसो।jhā·na·vi·se·so

Vivicceva kāmehi vivicca pāpakehi akusalehi dhammehi cittacetasikasahagatā kāmadhātusamatikkamanatāpi, ayaṁ jhānaviseso.

(Pāli only)
26

अवितक्काa·vi·tak·kā चेवce·va अविचाराa·vi·cā·rā चca सप्पीतिकायsap·pī·ti·kā·ya सतिसहगतायsa·ti·sa·ha·ga·tā·ya पीतिसहगताpī·ti·sa·ha·ga·tā सञ्ञामनसिकाराsañ·ñā·ma·na·si·kā·rā समुदाचरन्ति।sa·mu·dā·ca·ran·ti

Avitakkā ceva avicārā ca sappītikāya satisahagatāya pītisahagatā saññāmanasikārā samudācaranti.

(Pāli only)
27

अयंa·yaṃ झानविसेसो।jhā·na·vi·se·so

Ayaṁ jhānaviseso.

(Pāli only)
28

अवितक्कायa·vi·tak·kā·ya भूमियाbhū·mi·yā अविचारेयेवa·vi·cā·re·ye·va सतिsa·ti अनुगताa·nu·ga·tā उपेक्खासहगताu·pek·khā·sa·ha·ga·tā मनसिकाराma·na·si·kā·rā समुदाचरन्ति।sa·mu·dā·ca·ran·ti

Avitakkāya bhūmiyā avicāreyeva sati anugatā upekkhāsahagatā manasikārā samudācaranti.

(Pāli only)
29

तदनुधम्मतायta·da·nu·dham·ma·tā·ya चca सतिsa·ti सण्डहति।saṇ·ḍa·ha·ti

Tadanudhammatāya ca sati saṇḍahati.

(Pāli only)
30

तञ्चtañ·ca भूमिंbhū·miṃ उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहरति,vi·ha·ra·ti अयंa·yaṃ झानविसेसो।jhā·na·vi·se·so

Tañca bhūmiṁ upasampajja viharati, ayaṁ jhānaviseso.

(Pāli only)
31

सतिपारिसुद्धिसहगताsa·ti·pā·ri·sud·dhi·sa·ha·ga·tā सञ्ञामनसिकाराsañ·ñā·ma·na·si·kā·rā समुदाचरन्ति,sa·mu·dā·ca·ran·ti तञ्चtañ·ca भूमिंbhū·miṃ उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहरति,vi·ha·ra·ti अयंa·yaṃ झानविसेसो।jhā·na·vi·se·so

Satipārisuddhisahagatā saññāmanasikārā samudācaranti, tañca bhūmiṁ upasampajja viharati, ayaṁ jhānaviseso.

(Pāli only)
32

विञ्ञाणञ्चायतनसहगतायviñ·ñā·ṇañ·cā·ya·ta·na·sa·ha·ga·tā·ya भूमियंbhū·mi·yaṃ आकिञ्चञ्ञायतनसहगताā·kiñ·cañ·ñā·ya·ta·na·sa·ha·ga·tā सञ्ञामनसिकाराsañ·ñā·ma·na·si·kā·rā समुदाचरन्ति,sa·mu·dā·ca·ran·ti तञ्चtañ·ca भूमिंbhū·miṃ उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहरति,vi·ha·ra·ti अयंa·yaṃ झानविसेसो।jhā·na·vi·se·so

Viññāṇañcāyatanasahagatāya bhūmiyaṁ ākiñcaññāyatanasahagatā saññāmanasikārā samudācaranti, tañca bhūmiṁ upasampajja viharati, ayaṁ jhānaviseso.

(Pāli only)
33

झानसम्भाराjhā·na·sam·bhā·rā नेक्खम्मवितक्कोnek·kham·ma·vi·tak·ko सम्भारोsam·bhā·ro कामवितक्कविनोदनाधिप्पायता।kā·ma·vi·tak·ka·vi·no·da·nā·dhip·pā·ya·tā

Jhānasambhārā nekkhammavitakko sambhāro kāmavitakkavinodanādhippāyatā.

(Pāli only)
34

अब्यापादवितक्कोab·yā·pā·da·vi·tak·ko सम्भारोsam·bhā·ro ब्यापादवितक्कपटिविनोदनाधिप्पायता।byā·pā·da·vi·tak·ka·pa·ṭi·vi·no·da·nā·dhip·pā·ya·tā

Abyāpādavitakko sambhāro byāpādavitakkapaṭivinodanādhippāyatā.

(Pāli only)
35

अविहिंसावितक्कोa·vi·hiṃ·sā·vi·tak·ko सम्भारोsam·bhā·ro विहिंसावितक्कपटिविनोदनाधिप्पायता।vi·hiṃ·sā·vi·tak·ka·pa·ṭi·vi·no·da·nā·dhip·pā·ya·tā

Avihiṁsāvitakko sambhāro vihiṁsāvitakkapaṭivinodanādhippāyatā.

(Pāli only)
36

इन्द्रियेसुin·dri·ye·su गुत्तद्वारताgut·tad·vā·ra·tā अप्पिच्छताap·pic·cha·tā सम्भारोsam·bhā·ro परिसुद्धाजीवोpa·ri·sud·dhā·jī·vo चतुन्नंca·tun·naṃ समापत्तीनंsa·mā·pat·tī·naṃ सम्भारोsam·bhā·ro अकम्मस्सa·kam·mas·sa विहारिता।vi·hā·ri·tā

Indriyesu guttadvāratā appicchatā sambhāro parisuddhājīvo catunnaṁ samāpattīnaṁ sambhāro akammassa vihāritā.

(Pāli only)
37

मग्गसम्भारोmag·ga·sam·bhā·ro समापत्तिपज्जनता।sa·mā·pat·ti·paj·ja·na·tā

Maggasambhāro samāpattipajjanatā.

(Pāli only)
38

फलसम्भारोpha·la·sam·bhā·ro झाननिब्बत्तितायjhā·na·nib·bat·ti·tā·ya झानसमुदागमो।jhā·na·sa·mu·dā·ga·mo

Phalasambhāro jhānanibbattitāya jhānasamudāgamo.

(Pāli only)
39

कुसलहेतुku·sa·la·he·tu यंyaṃ झानंjhā·naṃ समुदयंsa·mu·da·yaṃ गच्छन्तिgac·chan·ti कोko चca नna कुतोचिku·to·ci नेक्खम्मप्पत्ताnek·kham·map·pat·tā समुदागच्छन्ति।sa·mu·dā·gac·chan·ti

Kusalahetu yaṁ jhānaṁ samudayaṁ gacchanti ko ca na kutoci nekkhammappattā samudāgacchanti.

(Pāli only)
40

आलम्बनिरोधसमाधिā·lam·ba·ni·ro·dha·sa·mā·dhi सन्तोsan·to समुदागच्छन्ति।sa·mu·dā·gac·chan·ti

Ālambanirodhasamādhi santo samudāgacchanti.

(Pāli only)
41

अवीतिक्कन्ताa·vī·tik·kan·tā समुदागच्छन्ति।sa·mu·dā·gac·chan·ti

Avītikkantā samudāgacchanti.

(Pāli only)
42

सुखिन्द्रियंsu·khin·dri·yaṃ सोमनस्सिन्द्रियंso·ma·nas·sin·dri·yaṃ पहानायpa·hā·nā·ya तेte चca अब्यापज्जतायab·yā·paj·ja·tā·ya समुदागच्छन्ति।sa·mu·dā·gac·chan·ti

Sukhindriyaṁ somanassindriyaṁ pahānāya te ca abyāpajjatāya samudāgacchanti.

(Pāli only)
43

तंtaṃ पनpa·na सन्धायsan·dhā·ya समुदागच्छन्ति।sa·mu·dā·gac·chan·ti

Taṁ pana sandhāya samudāgacchanti.

(Pāli only)
44

अपरिदाहनायa·pa·ri·dā·ha·nā·ya समुदागच्छन्ति।sa·mu·dā·gac·chan·ti

Aparidāhanāya samudāgacchanti.

(Pāli only)
45

अयंa·yaṃ ञाणसमुदागमो।ñā·ṇa·sa·mu·dā·ga·mo

Ayaṁ ñāṇasamudāgamo.

(Pāli only)
46

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā उपनिसा?u·pa·ni·sā

Tattha katamā upanisā?

(Pāli only)
47

कल्याणमित्तताkal·yā·ṇa·mit·ta·tā झानस्सjhā·nas·sa उपनिसा।u·pa·ni·sā

Kalyāṇamittatā jhānassa upanisā.

(Pāli only)
48

कल्याणसम्पवङ्कताkal·yā·ṇa·sam·pa·vaṅ·ka·tā झानस्सjhā·nas·sa उपनिसा।u·pa·ni·sā

Kalyāṇasampavaṅkatā jhānassa upanisā.

(Pāli only)
49

इन्द्रियेसुin·dri·ye·su गुत्तद्वारताgut·tad·vā·ra·tā झानस्सjhā·nas·sa उपनिसा।u·pa·ni·sā

Indriyesu guttadvāratā jhānassa upanisā.

(Pāli only)
50

असन्तुट्ठिताa·san·tuṭ·ṭhi·tā कुसलेसुku·sa·le·su धम्मेसुdham·me·su झानस्सjhā·nas·sa उपनिसा।u·pa·ni·sā

Asantuṭṭhitā kusalesu dhammesu jhānassa upanisā.

(Pāli only)
51

सद्धम्मस्सवनंsad·dham·mas·sa·va·naṃ झानस्सjhā·nas·sa उपनिसा।u·pa·ni·sā

Saddhammassavanaṁ jhānassa upanisā.

(Pāli only)
52

संवेजनियेsaṃ·ve·ja·ni·ye ठानेṭhā·ne संविग्गस्सsaṃ·vig·gas·sa योनिसोyo·ni·so पधानं।pa·dhā·naṃ

Saṁvejaniye ṭhāne saṁviggassa yoniso padhānaṁ.

(Pāli only)
53

अयंa·yaṃ झानोपनिसा।jhā·no·pa·ni·sā

Ayaṁ jhānopanisā.

(Pāli only)
54

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā भावना?bhā·va·nā

Tattha katamā bhāvanā?

(Pāli only)
55

मेत्तासेवनाmet·tā·se·va·nā अब्यापादवितक्कभावना।ab·yā·pā·da·vi·tak·ka·bhā·va·nā

Mettāsevanā abyāpādavitakkabhāvanā.

(Pāli only)
56

करुणासेवनाka·ru·ṇā·se·va·nā अविहिंसावितक्कभावना।a·vi·hiṃ·sā·vi·tak·ka·bhā·va·nā

Karuṇāsevanā avihiṁsāvitakkabhāvanā.

(Pāli only)
57

मुदिताभावनाmu·di·tā·bhā·va·nā पीतिसुखसम्पजञ्ञाpī·ti·su·kha·sam·pa·jañ·ñā कारिता।kā·ri·tā

Muditābhāvanā pītisukhasampajaññā kāritā.

(Pāli only)
58

उपेक्खाभावनाu·pek·khā·bhā·va·nā पस्सवताpas·sa·va·tā उपेक्खाभावनाu·pek·khā·bhā·va·nā अपस्सवताa·pas·sa·va·tā उपेक्खाu·pek·khā चca अज्झुपेक्खाaj·jhu·pek·khā च,ca असुभसञ्ञाभावनाa·su·bha·sañ·ñā·bhā·va·nā दुक्खापटिपदाduk·khā·pa·ṭi·pa·dā दन्धाभिञ्ञाdan·dhā·bhiñ·ñā भवसन्धाभिञ्ञाbha·va·san·dhā·bhiñ·ñā भवसन्धानं,bha·va·san·dhā·naṃ साsā छब्बिधाchab·bi·dhā भावनाbhā·va·nā भाविताbhā·vi·tā बहुलीकताba·hu·lī·ka·tā अनुट्ठिताa·nuṭ·ṭhi·tā वत्थुकताvat·thu·ka·tā यानीकताyā·nī·ka·tā परिचिताpa·ri·ci·tā सुसमारद्धा।su·sa·mā·rad·dhā

Upekkhābhāvanā passavatā upekkhābhāvanā apassavatā upekkhā ca ajjhupekkhā ca, asubhasaññābhāvanā dukkhāpaṭipadā dandhābhiññā bhavasandhābhiññā bhavasandhānaṁ, sā chabbidhā bhāvanā bhāvitā bahulīkatā anuṭṭhitā vatthukatā yānīkatā paricitā susamāraddhā.

(Pāli only)
59

अयंa·yaṃ भावना।bhā·va·nā

Ayaṁ bhāvanā.

(Pāli only)
60

एवंe·vaṃ भावयन्तस्सbhā·va·yan·tas·sa अयंa·yaṃ आदीनवो।ā·dī·na·vo

Evaṁ bhāvayantassa ayaṁ ādīnavo.

(Pāli only)
61

पठमेpa·ṭha·me झानेjhā·ne सङ्खारसमन्नागतोsaṅ·khā·ra·sa·man·nā·ga·to एसोe·so धम्मोdham·mo अस्सुतोas·su·to सासवो।sā·sa·vo

Paṭhame jhāne saṅkhārasamannāgato eso dhammo assuto sāsavo.

(Pāli only)
62

सचेsa·ce एसe·sa धम्मोdham·mo अयंa·yaṃ सीलोsī·lo आसन्नपटिपक्खोā·san·na·pa·ṭi·pak·kho चca एसe·sa धम्मोdham·mo कामोkā·mo पतिचारोpa·ti·cā·ro पतिविचारोpa·ti·vi·cā·ro समापत्तीनंsa·mā·pat·tī·naṃ चca सब्बोळारिकोsab·bo·ḷā·ri·ko एसe·sa धम्मोdham·mo वितक्कविचारोvi·tak·ka·vi·cā·ro च।ca

Sace esa dhammo ayaṁ sīlo āsannapaṭipakkho ca esa dhammo kāmo paticāro pativicāro samāpattīnaṁ ca sabboḷāriko esa dhammo vitakkavicāro ca.

(Pāli only)
63

तत्थtat·tha चित्तंcit·taṃ खोभेन्ति,kho·bhen·ti कायोkā·yo चेत्थcet·tha किलमति,ki·la·ma·ti कायम्हिkā·yam·hi चेत्थcet·tha किलन्तेki·lan·te चित्तंcit·taṃ विहञ्ञति।vi·hañ·ña·ti

Tattha cittaṁ khobhenti, kāyo cettha kilamati, kāyamhi cettha kilante cittaṁ vihaññati.

(Pāli only)
64

अनभिनीहारक्खमोवa·na·bhi·nī·hā·rak·kha·mo·va अभिञ्ञानंa·bhiñ·ñā·naṃ इमेi·me आदीनवाā·dī·na·vā पठमेpa·ṭha·me झाने।jhā·ne

Anabhinīhārakkhamova abhiññānaṁ ime ādīnavā paṭhame jhāne.

(Pāli only)
65

दुतियेdu·ti·ye झानेjhā·ne इमेi·me आदीनवाā·dī·na·vā पीतिफरणसहगतोpī·ti·pha·ra·ṇa·sa·ha·ga·to चca एसोe·so धम्मो,dham·mo नna समुदाचारस्सेतिsa·mu·dā·cā·ras·se·ti चित्तं।cit·taṃ

Dutiye jhāne ime ādīnavā pītipharaṇasahagato ca eso dhammo, na samudācārasseti cittaṁ.

(Pāli only)
66

असोधयंa·so·dha·yaṃ उपगमोu·pa·ga·mo चेसce·sa धम्मोdham·mo उपगमिपरिस्सयोu·pa·ga·mi·pa·ris·sa·yo दोमनस्सपच्चत्थिकोdo·ma·nas·sa·pac·cat·thi·ko चेसce·sa धम्मो।dham·mo

Asodhayaṁ upagamo cesa dhammo upagamiparissayo domanassapaccatthiko cesa dhammo.

(Pāli only)
67

तत्थtat·tha तत्थtat·tha युत्तीनंyut·tī·naṃ पीतिpī·ti परज्जतोpa·raj·ja·to चेसce·sa धम्मोdham·mo दुक्करंduk·ka·raṃ होति,ho·ti अवत्तसन्तासभूमिपरिवज्जयन्तोa·vat·ta·san·tā·sa·bhū·mi·pa·ri·vaj·ja·yan·to चतूसुca·tū·su दुक्खतासुduk·kha·tā·su एसe·sa धम्मोdham·mo अनुविद्धापनसद्धायa·nu·vid·dhā·pa·na·sad·dhā·ya दुक्खतायduk·kha·tā·ya चca नna पलिबोधदुक्खतायpa·li·bo·dha·duk·kha·tā·ya चca अभिञ्ञादुक्खतायa·bhiñ·ñā·duk·kha·tā·ya चca रोगदुक्खतायro·ga·duk·kha·tā·ya च,ca इमेi·me आदीनवाā·dī·na·vā दुतियेdu·ti·ye झाने।jhā·ne

Tattha tattha yuttīnaṁ pīti parajjato cesa dhammo dukkaraṁ hoti, avattasantāsabhūmiparivajjayanto catūsu dukkhatāsu esa dhammo anuviddhāpanasaddhāya dukkhatāya ca na palibodhadukkhatāya ca abhiññādukkhatāya ca rogadukkhatāya ca, ime ādīnavā dutiye jhāne.

(Pāli only)
68

तत्थtat·tha कतमेka·ta·me आदीनवाā·dī·na·vā ततियेta·ti·ye झाने?jhā·ne

Tattha katame ādīnavā tatiye jhāne?

(Pāli only)
69

उपेक्खासुखसहगतायu·pek·khā·su·kha·sa·ha·ga·tā·ya तत्थtat·tha सातावीनंsā·tā·vī·naṃ पञ्चन्नंpañ·can·naṃ उपेक्खासुखंu·pek·khā·su·khaṃ परिवत्तितोpa·ri·vat·ti·to एसe·sa धम्मोdham·mo तेनte·na निच्चसञ्ञितानञ्चnic·ca·sañ·ñi·tā·nañ·ca यंyaṃ होति।ho·ti

Upekkhāsukhasahagatāya tattha sātāvīnaṁ pañcannaṁ upekkhāsukhaṁ parivattito esa dhammo tena niccasaññitānañca yaṁ hoti.

(Pāli only)
70

दुक्खोपनियंduk·kho·pa·ni·yaṃ सुखंsu·khaṃ चित्तस्सcit·tas·sa सङ्खोभतंsaṅ·kho·bha·taṃ उपादायu·pā·dā·ya सुखदुक्खायsu·kha·duk·khā·ya गतोga·to सवति।sa·va·ti

Dukkhopaniyaṁ sukhaṁ cittassa saṅkhobhataṁ upādāya sukhadukkhāya gato savati.

(Pāli only)
71

सुखदुक्खानुकतञ्चsu·kha·duk·khā·nu·ka·tañ·ca उपादायu·pā·dā·ya अनभिहारक्खमंa·na·bhi·hā·rak·kha·maṃ चित्तंcit·taṃ होति।ho·ti

Sukhadukkhānukatañca upādāya anabhihārakkhamaṁ cittaṁ hoti.

(Pāli only)
72

अभिञ्ञायa·bhiñ·ñā·ya सच्छिकिरियासुsac·chi·ki·ri·yā·su सब्बेपिsab·be·pi चेतेce·te धम्माdham·mā तीसुtī·su झानसमापत्तीसुjhā·na·sa·mā·pat·tī·su चतूहिca·tū·hi चca दुक्खताहिduk·kha·tā·hi अनुविद्धानंa·nu·vid·dhā·naṃ साsā भयाbha·yā दुक्खतायduk·kha·tā·ya पलिबोधदुक्खतायpa·li·bo·dha·duk·kha·tā·ya चca अभिञ्ञायa·bhiñ·ñā·ya दुक्खतायduk·kha·tā·ya चca इमेi·me आदीनवाā·dī·na·vā ततियेta·ti·ye झाने।jhā·ne

Abhiññāya sacchikiriyāsu sabbepi cete dhammā tīsu jhānasamāpattīsu catūhi ca dukkhatāhi anuviddhānaṁ sā bhayā dukkhatāya palibodhadukkhatāya ca abhiññāya dukkhatāya ca ime ādīnavā tatiye jhāne.

(Pāli only)
73

तत्थtat·tha कतमेka·ta·me आदीनवाā·dī·na·vā चतुत्थेca·tut·the झाने?jhā·ne

Tattha katame ādīnavā catutthe jhāne?

(Pāli only)
74

आकिञ्चञ्ञासमापत्तिकाā·kiñ·cañ·ñā·sa·mā·pat·ti·kā तेte धम्मानुसमापत्तिकाdham·mā·nu·sa·mā·pat·ti·kā एतिस्साe·tis·sā चca भूमियंbhū·mi·yaṃ सातानंsā·tā·naṃ बालपुथुज्जनानंbā·la·pu·thuj·ja·nā·naṃ अनेकविधानिa·ne·ka·vi·dhā·ni दिट्ठिगतानिdiṭ·ṭhi·ga·tā·ni उप्पज्जन्ति।up·paj·jan·ti

Ākiñcaññāsamāpattikā te dhammānusamāpattikā etissā ca bhūmiyaṁ sātānaṁ bālaputhujjanānaṁ anekavidhāni diṭṭhigatāni uppajjanti.

(Pāli only)
75

ओळारिकाo·ḷā·ri·kā सुखुमेहिsu·khu·me·hi चca रूपसञ्ञाहिrū·pa·sañ·ñā·hi अनुविधानिa·nu·vi·dhā·ni एतानिe·tā·ni झानानिjhā·nā·ni सदाsa·dā अनुदयमेत्ताझानकलानुदनुकलायa·nu·da·ya·met·tā·jhā·na·ka·lā·nu·da·nu·ka·lā·ya साधारणा,sā·dhā·ra·ṇā दुक्कराduk·ka·rā चca सब्बेsab·be चत्तारोcat·tā·ro महासम्भाराma·hā·sam·bhā·rā समुदागतानिsa·mu·dā·ga·tā·ni चca एतानिe·tā·ni झानानिjhā·nā·ni अञ्ञमञ्ञंañ·ña·mañ·ñaṃ निस्सायnis·sā·ya समुदागच्छन्ति।sa·mu·dā·gac·chan·ti

Oḷārikā sukhumehi ca rūpasaññāhi anuvidhāni etāni jhānāni sadā anudayamettājhānakalānudanukalāya sādhāraṇā, dukkarā ca sabbe cattāro mahāsambhārā samudāgatāni ca etāni jhānāni aññamaññaṁ nissāya samudāgacchanti.

(Pāli only)
76

एत्थet·tha समुदागताsa·mu·dā·ga·tā चca एतेe·te धम्माdham·mā नna समत्ताsa·mat·tā होन्ति।hon·ti

Ettha samudāgatā ca ete dhammā na samattā honti.

(Pāli only)
77

असमुग्गहितनिमित्ताa·sa·mug·ga·hi·ta·ni·mit·tā चca एतेe·te धम्माdham·mā परिहायन्ति।pa·ri·hā·yan·ti

Asamuggahitanimittā ca ete dhammā parihāyanti.

(Pāli only)
78

निरुज्झन्तिni·ruj·jhan·ti चca एतेe·te धम्माdham·mā नna उपादियन्तिu·pā·di·yan·ti निरुज्झङ्गानिni·ruj·jhaṅ·gā·ni च,ca एतेसंe·te·saṃ धम्मानंdham·mā·naṃ झानानिjhā·nā·ni निमित्तानिni·mit·tā·ni नna झाननिमित्तसञ्ञाjhā·na·ni·mit·ta·sañ·ñā वोकिरति।vo·ki·ra·ti

Nirujjhanti ca ete dhammā na upādiyanti nirujjhaṅgāni ca, etesaṁ dhammānaṁ jhānāni nimittāni na jhānanimittasaññā vokirati.

(Pāli only)
79

अप्पटिलद्धपुब्बाap·pa·ṭi·lad·dha·pub·bā चca झायीवसेनjhā·yī·va·se·na चca भवति।bha·va·ti

Appaṭiladdhapubbā ca jhāyīvasena ca bhavati.

(Pāli only)
80

इमेहिi·me·hi आदीनवेहिā·dī·na·ve·hi अयंa·yaṃ झानपरिहानि।jhā·na·pa·ri·hā·ni

Imehi ādīnavehi ayaṁ jhānaparihāni.

(Pāli only)
81

निरोधसमापत्तियाni·ro·dha·sa·mā·pat·ti·yā अपटिसङ्खायa·pa·ṭi·saṅ·khā·ya अवसेससञ्ञिनोa·va·se·sa·sañ·ñi·no आकिञ्चञ्ञायतनसहगताā·kiñ·cañ·ñā·ya·ta·na·sa·ha·ga·tā सञ्ञामनसिकाराsañ·ñā·ma·na·si·kā·rā समुदाचरन्ति,sa·mu·dā·ca·ran·ti सोso निरोधसमापत्तितोni·ro·dha·sa·mā·pat·ti·to परिहायति।pa·ri·hā·ya·ti

Nirodhasamāpattiyā apaṭisaṅkhāya avasesasaññino ākiñcaññāyatanasahagatā saññāmanasikārā samudācaranti, so nirodhasamāpattito parihāyati.

(Pāli only)
82

आनेञ्जसञ्ञिनोā·neñ·ja·sañ·ñi·no असञ्ञायतनंa·sañ·ñā·ya·ta·naṃ समापन्नस्सsa·mā·pan·nas·sa आकिञ्चञ्ञायतनसहगताā·kiñ·cañ·ñā·ya·ta·na·sa·ha·ga·tā मनसिकाराma·na·si·kā·rā समुदाचरन्ति,sa·mu·dā·ca·ran·ti तञ्चtañ·ca भूमिंbhū·miṃ नna पजानाति,pa·jā·nā·ti सोso ततोta·to परिहायति।pa·ri·hā·ya·ti

Āneñjasaññino asaññāyatanaṁ samāpannassa ākiñcaññāyatanasahagatā manasikārā samudācaranti, tañca bhūmiṁ na pajānāti, so tato parihāyati.

(Pāli only)
83

आकिञ्चञ्ञायतनंā·kiñ·cañ·ñā·ya·ta·naṃ समापन्नस्सsa·mā·pan·nas·sa विञ्ञाणञ्चायतनसञ्ञाviñ·ñā·ṇañ·cā·ya·ta·na·sañ·ñā मनसिकाराma·na·si·kā·rā समुदाचरन्ति,sa·mu·dā·ca·ran·ti तञ्चtañ·ca भूमिंbhū·miṃ नna पजानाति,pa·jā·nā·ti सोso ततोta·to परिहायति।pa·ri·hā·ya·ti

Ākiñcaññāyatanaṁ samāpannassa viññāṇañcāyatanasaññā manasikārā samudācaranti, tañca bhūmiṁ na pajānāti, so tato parihāyati.

(Pāli only)
84

विञ्ञाणञ्चायतनंviñ·ñā·ṇañ·cā·ya·ta·naṃ समापन्नस्सsa·mā·pan·nas·sa रूपसञ्ञासहगता।rū·pa·sañ·ñā·sa·ha·ga·tā

Viññāṇañcāyatanaṁ samāpannassa rūpasaññāsahagatā.

(Pāli only)
85

वित्थारेनvit·thā·re·na …पे…pe

Vitthārena …pe…

(Pāli only)
86

यावyā·va पठमेpa·ṭha·me झानेjhā·ne कामसञ्ञासहगताkā·ma·sañ·ñā·sa·ha·ga·tā कातब्बा।kā·tab·bā

yāva paṭhame jhāne kāmasaññāsahagatā kātabbā.

(Pāli only)
87

सकस्सsa·kas·sa परिहायति,pa·ri·hā·ya·ti कलङ्कज्झानेka·laṅ·kaj·jhā·ne कलङ्कंka·laṅ·kaṃ झायति,jhā·ya·ti परिसमन्ततोpa·ri·sa·man·ta·to झायति,jhā·ya·ti भिन्दन्तोbhin·dan·to झायति,jhā·ya·ti नna सज्झायति,saj·jhā·ya·ti आयूहन्तोā·yū·han·to झायति,jhā·ya·ti किञ्चिkiñ·ci चca निपरिचितोni·pa·ri·ci·to झायति।jhā·ya·ti

Sakassa parihāyati, kalaṅkajjhāne kalaṅkaṁ jhāyati, parisamantato jhāyati, bhindanto jhāyati, na sajjhāyati, āyūhanto jhāyati, kiñci ca niparicito jhāyati.

(Pāli only)
88

अतिविधावन्तोa·ti·vi·dhā·van·to झायति,jhā·ya·ti अतिमञ्ञन्तोa·ti·mañ·ñan·to झायति,jhā·ya·ti कायसङ्खारेkā·ya·saṅ·khā·re अप्पटिसम्भारेap·pa·ṭi·sam·bhā·re झायति,jhā·ya·ti परियुट्ठानस्सpa·ri·yuṭ·ṭhā·nas·sa निस्सरणंnis·sa·ra·ṇaṃ अजानन्तोa·jā·nan·to झायति,jhā·ya·ti नीवरणाभिभूतोnī·va·ra·ṇā·bhi·bhū·to झायति,jhā·ya·ti अस्सापत्तिमनसिकरोन्तोas·sā·pat·ti·ma·na·si·ka·ron·to झानस्सjhā·nas·sa अस्सादोas·sā·do कामरागपरियुट्ठानंkā·ma·rā·ga·pa·ri·yuṭ·ṭhā·naṃ पहानंpa·hā·naṃ झानस्सjhā·nas·sa अस्सादोas·sā·do कामरागहेतूनंkā·ma·rā·ga·he·tū·naṃ धम्मानंdham·mā·naṃ उदयन्ति,u·da·yan·ti निरुज्झङ्गानिni·ruj·jhaṅ·gā·ni एतेसंe·te·saṃ धम्मानंdham·mā·naṃ झानानिjhā·nā·ni उपरिमाu·pa·ri·mā सुखुपेक्खाsu·khu·pek·khā कामकम्मकिलेसानंkā·ma·kam·ma·ki·le·sā·naṃ पहानंpa·hā·naṃ अस्सादो,as·sā·do एवंe·vaṃ खोkho पुनpu·na झानस्सjhā·nas·sa अस्सादोas·sā·do महासंवासमप्पीळितेma·hā·saṃ·vā·sa·map·pī·ḷi·te लोकसन्निवासेlo·ka·san·ni·vā·se असम्बोधोकासाa·sam·bo·dho·kā·sā विगमेस्समिदंvi·ga·mes·sa·mi·daṃ झानप्पहाना।jhā·nap·pa·hā·nā

Atividhāvanto jhāyati, atimaññanto jhāyati, kāyasaṅkhāre appaṭisambhāre jhāyati, pariyuṭṭhānassa nissaraṇaṁ ajānanto jhāyati, nīvaraṇābhibhūto jhāyati, assāpattimanasikaronto jhānassa assādo kāmarāgapariyuṭṭhānaṁ pahānaṁ jhānassa assādo kāmarāgahetūnaṁ dhammānaṁ udayanti, nirujjhaṅgāni etesaṁ dhammānaṁ jhānāni uparimā sukhupekkhā kāmakammakilesānaṁ pahānaṁ assādo, evaṁ kho puna jhānassa assādo mahāsaṁvāsamappīḷite lokasannivāse asambodhokāsā vigamessamidaṁ jhānappahānā.

(Pāli only)
89

अयंa·yaṃ पलिरोधमप्पलिरोधलोकसन्निवासेpa·li·ro·dha·map·pa·li·ro·dha·lo·ka·san·ni·vā·se एसनिधमिदंe·sa·ni·dha·mi·daṃ झानंjhā·naṃ अनमतग्गसंसारसमापन्नानंa·na·ma·tag·ga·saṃ·sā·ra·sa·mā·pan·nā·naṃ सत्तानंsat·tā·naṃ संसारप्पहाननाsaṃ·sā·rap·pa·hā·na·nā आनिसंसो,ā·ni·saṃ·so यमिदंya·mi·daṃ झानस्सjhā·nas·sa अस्सादोas·sā·do कायस्सkā·yas·sa अझानियझायिनोa·jhā·ni·ya·jhā·yi·no भवति।bha·va·ti

Ayaṁ palirodhamappalirodhalokasannivāse esanidhamidaṁ jhānaṁ anamataggasaṁsārasamāpannānaṁ sattānaṁ saṁsārappahānanā ānisaṁso, yamidaṁ jhānassa assādo kāyassa ajhāniyajhāyino bhavati.

(Pāli only)
90

अझानियझानियझायीहिa·jhā·ni·ya·jhā·ni·ya·jhā·yī·hi अपरामसन्तोa·pa·rā·ma·san·to अझानियझायितंa·jhā·ni·ya·jhā·yi·taṃ झायति,jhā·ya·ti यानिyā·ni कलङ्कज्झायिनोka·laṅ·kaj·jhā·yi·no पदानि,pa·dā·ni तानिtā·ni अनुधितानिa·nu·dhi·tā·ni पटिपक्खे।pa·ṭi·pak·khe

Ajhāniyajhāniyajhāyīhi aparāmasanto ajhāniyajhāyitaṁ jhāyati, yāni kalaṅkajjhāyino padāni, tāni anudhitāni paṭipakkhe.

(Pāli only)
91

तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ झानकोसल्लं?jhā·na·ko·sal·laṃ

Tattha katamaṁ jhānakosallaṁ?

(Pāli only)
92

समापत्तिकोसल्लंsa·mā·pat·ti·ko·sal·laṃ झानकोसल्लं,jhā·na·ko·sal·laṃ झानविसेसकोसल्लंjhā·na·vi·se·sa·ko·sal·laṃ झानकोसल्लं,jhā·na·ko·sal·laṃ झानन्तरिककोसल्लंjhā·nan·ta·ri·ka·ko·sal·laṃ झानकोसल्लं,jhā·na·ko·sal·laṃ समापत्तिवुट्ठानकोसल्लंsa·mā·pat·ti·vuṭ·ṭhā·na·ko·sal·laṃ झानकोसल्लं,jhā·na·ko·sal·laṃ झानेjhā·ne सभावकोसल्लंsa·bhā·va·ko·sal·laṃ झानकोसल्लं,jhā·na·ko·sal·laṃ झानेjhā·ne आदीनवकोसल्लंā·dī·na·va·ko·sal·laṃ झानकोसल्लं,jhā·na·ko·sal·laṃ झानेjhā·ne निस्सरणकोसल्लंnis·sa·ra·ṇa·ko·sal·laṃ झानकोसल्लं,jhā·na·ko·sal·laṃ झानफलेनjhā·na·pha·le·na उपादायu·pā·dā·ya कोसल्लं,ko·sal·laṃ झानफलेनjhā·na·pha·le·na पटिसङ्खानफलेpa·ṭi·saṅ·khā·na·pha·le अपरिहानधम्मताa·pa·ri·hā·na·dham·ma·tā निब्बत्तिझानेnib·bat·ti·jhā·ne चca कीळितापिkī·ḷi·tā·pi विसेसभागियंvi·se·sa·bhā·gi·yaṃ झानंjhā·naṃ पटिलब्भति।pa·ṭi·lab·bha·ti

Samāpattikosallaṁ jhānakosallaṁ, jhānavisesakosallaṁ jhānakosallaṁ, jhānantarikakosallaṁ jhānakosallaṁ, samāpattivuṭṭhānakosallaṁ jhānakosallaṁ, jhāne sabhāvakosallaṁ jhānakosallaṁ, jhāne ādīnavakosallaṁ jhānakosallaṁ, jhāne nissaraṇakosallaṁ jhānakosallaṁ, jhānaphalena upādāya kosallaṁ, jhānaphalena paṭisaṅkhānaphale aparihānadhammatā nibbattijhāne ca kīḷitāpi visesabhāgiyaṁ jhānaṁ paṭilabbhati.

(Pāli only)
93

इदंi·daṃ पनस्सातिpa·nas·sā·ti भवहारिताbha·va·hā·ri·tā चca आरम्मणानिमित्तग्गाहोā·ram·ma·ṇā·ni·mit·tag·gā·ho अनभिनीहारबलं,a·na·bhi·nī·hā·ra·ba·laṃ चित्तेकग्गताcit·te·kag·ga·tā निमित्तासुni·mit·tā·su गतिसहिताga·ti·sa·hi·tā समथबलेनsa·ma·tha·ba·le·na असंसीदनञ्चa·saṃ·sī·da·nañ·ca झानेjhā·ne मग्गफलंmag·ga·pha·laṃ समथंsa·ma·thaṃ पवत्तेpa·vat·te समाधिनोsa·mā·dhi·no उपेक्खापलिपुब्बापरनिमित्तासयोu·pek·khā·pa·li·pub·bā·pa·ra·ni·mit·tā·sa·yo पग्गाहिनोpag·gā·hi·no सतिबलंsa·ti·ba·laṃ तंtaṃ पवत्तितानञ्चpa·vat·ti·tā·nañ·ca विपस्सनानंvi·pas·sa·nā·naṃ समञ्ञाबले।sa·mañ·ñā·ba·le

Idaṁ panassāti bhavahāritā ca ārammaṇānimittaggāho anabhinīhārabalaṁ, cittekaggatā nimittāsu gatisahitā samathabalena asaṁsīdanañca jhāne maggaphalaṁ samathaṁ pavatte samādhino upekkhāpalipubbāparanimittāsayo paggāhino satibalaṁ taṁ pavattitānañca vipassanānaṁ samaññābale.

(Pāli only)
94

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā झानपारमिता?jhā·na·pā·ra·mi·tā

Tattha katamā jhānapāramitā?

(Pāli only)
95

सुपारमिताsu·pā·ra·mi·tā मेत्ताmet·tā कामेसुkā·me·su सत्ताsat·tā कामसङ्गसत्तातिkā·ma·saṅ·ga·sat·tā·ti यम्हिyam·hi सुत्तेsut·te देसनायde·sa·nā·ya वोहारेनvo·hā·re·na द्वेdve सच्चानिsac·cā·ni निद्दिट्ठानि,nid·diṭ·ṭhā·ni दुक्खञ्चduk·khañ·ca समुदयोsa·mu·da·yo च,ca विचयेनvi·ca·ye·na हारेनhā·re·na येye संयोजनीयेसुsaṃ·yo·ja·nī·ye·su धम्मेसुdham·me·su वज्जंvaj·jaṃ नna पस्सन्ति,pas·san·ti तेte ओघंo·ghaṃ तरिस्सन्तीतिta·ris·san·tī·ti नेतंne·taṃ ठानंṭhā·naṃ विज्जति।vij·ja·ti

Supāramitā mettā kāmesu sattā kāmasaṅgasattāti yamhi sutte desanāya vohārena dve saccāni niddiṭṭhāni, dukkhañca samudayo ca, vicayena hārena ye saṁyojanīyesu dhammesu vajjaṁ na passanti, te oghaṁ tarissantīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.

(Pāli only)
96

नna तरिस्सन्तीतिta·ris·san·tī·ti अत्थिat·thi एसाe·sā युत्तिyut·ti चca विचयोvi·ca·yo चca इदंi·daṃ नुnu किस्सkis·sa पदट्ठानं,pa·daṭ·ṭhā·naṃ कामेसुkā·me·su सत्तातिsat·tā·ti पञ्चpañ·ca कामगुणा,kā·ma·gu·ṇā तंtaṃ कामतण्हायkā·ma·taṇ·hā·ya पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Na tarissantīti atthi esā yutti ca vicayo ca idaṁ nu kissa padaṭṭhānaṁ, kāmesu sattāti pañca kāmaguṇā, taṁ kāmataṇhāya padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
97

संयोजनेsaṃ·yo·ja·ne वज्जमपस्समानातिvaj·ja·ma·pas·sa·mā·nā·ti अविज्जायa·vij·jā·ya पदट्ठानं,pa·daṭ·ṭhā·naṃ नna हिhi जातुjā·tu संयोजनसङ्गसत्ताsaṃ·yo·ja·na·saṅ·ga·sat·tā ओघंo·ghaṃ तरेय्युंta·rey·yuṃ विपुलंvi·pu·laṃ महन्तन्तिma·han·tan·ti उपादानस्सu·pā·dā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Saṁyojane vajjamapassamānāti avijjāya padaṭṭhānaṁ, na hi jātu saṁyojanasaṅgasattā oghaṁ tareyyuṁ vipulaṁ mahantanti upādānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
98

कामेसुkā·me·su सत्तातिsat·tā·ti कामाkā·mā द्विधा—dvi·dhā

Kāmesu sattāti kāmā dvidhā—

(Pāli only)
99

वत्थुकामाvat·thu·kā·mā चca किलेसकामाki·le·sa·kā·mā च,ca तत्थtat·tha किलेसकामाki·le·sa·kā·mā कामतण्हाkā·ma·taṇ·hā कामतण्हायkā·ma·taṇ·hā·ya युत्ताyut·tā भवन्तिbha·van·ti रूपतण्हाrū·pa·taṇ·hā भवतण्हाbha·va·taṇ·hā लक्खणेनlak·kha·ṇe·na हारेन,hā·re·na संयोजनेsaṃ·yo·ja·ne वज्जमपस्समानातिvaj·ja·ma·pas·sa·mā·nā·ti संयोजनस्स।saṃ·yo·ja·nas·sa

vatthukāmā ca kilesakāmā ca, tattha kilesakāmā kāmataṇhā kāmataṇhāya yuttā bhavanti rūpataṇhā bhavataṇhā lakkhaṇena hārena, saṁyojane vajjamapassamānāti saṁyojanassa.

(Pāli only)
100

योyo तत्थtat·tha छन्दरागोchan·da·rā·go तस्सtas·sa किंkiṃ पदट्ठानं?pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Yo tattha chandarāgo tassa kiṁ padaṭṭhānaṁ?

(Pāli only)
101

सुखाsu·khā वेदनाve·da·nā द्वेdve चca इन्द्रियानि—in·dri·yā·ni

Sukhā vedanā dve ca indriyāni—

(Pāli only)
102

सुखिन्द्रियञ्चsu·khin·dri·yañ·ca सोमनस्सिन्द्रियञ्च।so·ma·nas·sin·dri·yañ·ca

sukhindriyañca somanassindriyañca.

(Pāli only)
103

इतिi·ti सुखायsu·khā·ya वेदनायve·da·nā·ya गहितायga·hi·tā·ya तयोपिta·yo·pi वेदनाve·da·nā गहिताga·hi·tā होन्ति।hon·ti

Iti sukhāya vedanāya gahitāya tayopi vedanā gahitā honti.

(Pāli only)
104

वेदनाक्खन्धेve·da·nāk·khan·dhe गहितेga·hi·te सब्बेsab·be पञ्चक्खन्धाpañ·cak·khan·dhā गहिताga·hi·tā होन्ति।hon·ti

Vedanākkhandhe gahite sabbe pañcakkhandhā gahitā honti.

(Pāli only)
105

रूपसद्दगन्धरसफोट्ठब्बाrū·pa·sad·da·gan·dha·ra·sa·phoṭ·ṭhab·bā गहिता,ga·hi·tā वत्थुकामेसुvat·thu·kā·me·su गहितेसुga·hi·te·su सब्बानिsab·bā·ni छcha बाहिरानिbā·hi·rā·ni आयतनानिā·ya·ta·nā·ni गहितानिga·hi·tā·ni होन्ति।hon·ti

Rūpasaddagandharasaphoṭṭhabbā gahitā, vatthukāmesu gahitesu sabbāni cha bāhirāni āyatanāni gahitāni honti.

(Pāli only)
106

अज्झत्तिकबाहिरेसुaj·jhat·ti·ka·bā·hi·re·su आयतनेसुā·ya·ta·ne·su योyo सतो,sa·to अयंa·yaṃ वुच्चतेvuc·ca·te लक्खणोlak·kha·ṇo हारो,hā·ro तत्थtat·tha योyo ओळारिकम्हिo·ḷā·ri·kam·hi किलेसेki·le·se अज्झावसितोaj·jhā·va·si·to सब्बकिलेसेसुsab·ba·ki·le·se·su योyo नna ततोta·to सुखुमतरेसुsu·khu·ma·ta·re·su नna वीतरागोvī·ta·rā·go भवति।bha·va·ti

Ajjhattikabāhiresu āyatanesu yo sato, ayaṁ vuccate lakkhaṇo hāro, tattha yo oḷārikamhi kilese ajjhāvasito sabbakilesesu yo na tato sukhumataresu na vītarāgo bhavati.

(Pāli only)
107

तत्थtat·tha बाहिरसंयोजनंbā·hi·ra·saṃ·yo·ja·naṃ ममन्तिma·man·ti अज्झत्तसंयोजनंaj·jhat·ta·saṃ·yo·ja·naṃ अहन्ति।a·han·ti

Tattha bāhirasaṁyojanaṁ mamanti ajjhattasaṁyojanaṁ ahanti.

(Pāli only)
108

तत्थtat·tha भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Tattha bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
109

येye ओघंo·ghaṃ तरितुकामाta·ri·tu·kā·mā तेte संयोजनीयेसुsaṃ·yo·ja·nī·ye·su धम्मेसुdham·me·su आदीनवानुपस्सिनोā·dī·na·vā·nu·pas·si·no विहरिस्सन्तीतिvi·ha·ris·san·tī·ti अयमेत्थa·ya·met·tha भगवतोbha·ga·va·to अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ye oghaṁ taritukāmā te saṁyojanīyesu dhammesu ādīnavānupassino viharissantīti ayamettha bhagavato adhippāyo.

(Pāli only)
110

कामेसुkā·me·su सत्तातिsat·tā·ti येसुye·su चca सत्ताsat·tā येनye·na चca सत्ताsat·tā येसञ्चye·sañ·ca सत्ताsat·tā अयंa·yaṃ चतुब्बिधोca·tub·bi·dho आकारोā·kā·ro सब्बेसंsab·be·saṃ हारभागियो।hā·ra·bhā·gi·yo

Kāmesu sattāti yesu ca sattā yena ca sattā yesañca sattā ayaṁ catubbidho ākāro sabbesaṁ hārabhāgiyo.

(Pāli only)
111

तत्थtat·tha कतमानिka·ta·mā·ni तीणिtī·ṇi विपल्लासानिvi·pal·lā·sā·ni पदट्ठानानिpa·daṭ·ṭhā·nā·ni च?ca

Tattha katamāni tīṇi vipallāsāni padaṭṭhānāni ca?

(Pāli only)
112

चित्तविपल्लासस्सcit·ta·vi·pal·lā·sas·sa दिट्ठिविपल्लासस्सdiṭ·ṭhi·vi·pal·lā·sas·sa सञ्ञाविपल्लासस्सsañ·ñā·vi·pal·lā·sas·sa तयोta·yo विपल्लासाvi·pal·lā·sā तीणिtī·ṇi अकुसलमूलानिa·ku·sa·la·mū·lā·ni पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Cittavipallāsassa diṭṭhivipallāsassa saññāvipallāsassa tayo vipallāsā tīṇi akusalamūlāni padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
113

तीणिtī·ṇi अकुसलमूलानिa·ku·sa·la·mū·lā·ni हीनप्पणीतकारियकम्मस्सhī·nap·pa·ṇī·ta·kā·ri·ya·kam·mas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Tīṇi akusalamūlāni hīnappaṇītakāriyakammassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
114

चतुन्नञ्चca·tun·nañ·ca उपादानानंu·pā·dā·nā·naṃ दोसोdo·so अकुसलमूलंa·ku·sa·la·mū·laṃ दिस्सति।dis·sa·ti

Catunnañca upādānānaṁ doso akusalamūlaṁ dissati.

(Pāli only)
115

हीनप्पणीतकारियकम्मस्सhī·nap·pa·ṇī·ta·kā·ri·ya·kam·mas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Hīnappaṇītakāriyakammassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
116

यथाya·thā मातुयाmā·tu·yā वाvā पितुनोpi·tu·no वाvā अञ्ञतरस्सañ·ña·ta·ras·sa वाvā पुनpu·na उळारस्सu·ḷā·ras·sa भिक्खुनोbhik·khu·no अभयंa·bha·yaṃ देति।de·ti

Yathā mātuyā vā pituno vā aññatarassa vā puna uḷārassa bhikkhuno abhayaṁ deti.

(Pāli only)
117

तत्थtat·tha अञ्ञोañ·ño मिच्छाmic·chā पटिपज्जेय्यpa·ṭi·paj·jey·ya कायेनkā·ye·na वाvā वाचायvā·cā·ya वा।vā

Tattha añño micchā paṭipajjeyya kāyena vā vācāya vā.

(Pāli only)
118

तत्थtat·tha सोso ब्यापादमुपादायbyā·pā·da·mu·pā·dā·ya तेसंte·saṃ उळारानंu·ḷā·rā·naṃ रक्खावरणगुत्तियाrak·khā·va·ra·ṇa·gut·ti·yā अनुपालयन्तोa·nu·pā·la·yan·to योyo उळारानंu·ḷā·rā·naṃ अभयंa·bha·yaṃ देति।de·ti

Tattha so byāpādamupādāya tesaṁ uḷārānaṁ rakkhāvaraṇaguttiyā anupālayanto yo uḷārānaṁ abhayaṁ deti.

(Pāli only)
119

तेसंte·saṃ अभयेa·bha·ye दिन्नेdin·ne योyo तत्थtat·tha मिच्छाmic·chā पटिपज्जेय्य।pa·ṭi·paj·jey·ya

Tesaṁ abhaye dinne yo tattha micchā paṭipajjeyya.

(Pāli only)
120

तत्थtat·tha सोso ब्यापादंbyā·pā·daṃ उपादायन्तोu·pā·dā·yan·to दोसजंdo·sa·jaṃ कम्मंkam·maṃ करोति।ka·ro·ti

Tattha so byāpādaṁ upādāyanto dosajaṁ kammaṁ karoti.

(Pāli only)
121

योyo तत्थtat·tha असाधुa·sā·dhu इन्द्रियाin·dri·yā नीवरणंnī·va·ra·ṇaṃ यंyaṃ तेसंte·saṃ अभयंa·bha·yaṃ दक्खिणतोdak·khi·ṇa·to सञ्ञंsañ·ñaṃ इदंi·daṃ पणीतंpa·ṇī·taṃ कारणंkā·ra·ṇaṃ मयाma·yā पुनpu·na तत्थtat·tha मिच्छापटिपत्तिmic·chā·pa·ṭi·pat·ti अयंa·yaṃ ब्यापादोbyā·pā·do हीनगमिवकम्मंhī·na·ga·mi·va·kam·maṃ लोभोlo·bho मोहोmo·ho चca इमानिi·mā·ni नीवरणानिnī·va·ra·ṇā·ni वचनानिva·ca·nā·ni तानिtā·ni चत्तारिcat·tā·ri उपादानानिu·pā·dā·nā·ni तेहिte·hi चतूहिca·tū·hi उपादानेहिu·pā·dā·ne·hi योyo सोso उपादानोu·pā·dā·no इत्थीit·thī वाvā पुरिसोpu·ri·so वाvā तेसंte·saṃ पञ्चक्खन्धानंpañ·cak·khan·dhā·naṃ तेयेवte·ye·va उपादानोu·pā·dā·no समुदयोsa·mu·da·yo इदंi·daṃ दुक्खञ्चduk·khañ·ca समुदयोsa·mu·da·yo चca सोयेवso·ye·va देसनाहारो।de·sa·nā·hā·ro

Yo tattha asādhu indriyā nīvaraṇaṁ yaṁ tesaṁ abhayaṁ dakkhiṇato saññaṁ idaṁ paṇītaṁ kāraṇaṁ mayā puna tattha micchāpaṭipatti ayaṁ byāpādo hīnagamivakammaṁ lobho moho ca imāni nīvaraṇāni vacanāni tāni cattāri upādānāni tehi catūhi upādānehi yo so upādāno itthī vā puriso vā tesaṁ pañcakkhandhānaṁ teyeva upādāno samudayo idaṁ dukkhañca samudayo ca soyeva desanāhāro.

(Pāli only)
122

तत्थtat·tha कामेसुkā·me·su येye नna पज्जन्ति,paj·jan·ti तेte आदीनवानुपस्सनायā·dī·na·vā·nu·pas·sa·nā·ya पज्जन्ति।paj·jan·ti

Tattha kāmesu ye na pajjanti, te ādīnavānupassanāya pajjanti.

(Pāli only)
123

इतिस्साi·tis·sā कामधातुयाkā·ma·dhā·tu·yā निक्खमितुकामता,nik·kha·mi·tu·kā·ma·tā अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti नेक्खम्मच्छन्दो।nek·kham·mac·chan·do

Itissā kāmadhātuyā nikkhamitukāmatā, ayaṁ vuccati nekkhammacchando.

(Pāli only)
124

योyo तत्थtat·tha अनभिसङ्खारानंa·na·bhi·saṅ·khā·rā·naṃ किञ्चिkiñ·ci विसोधेतिvi·so·dhe·ti तस्सtas·sa धावराdhā·va·rā वा,vā अयंa·yaṃ अब्यापादच्छन्दो।ab·yā·pā·dac·chan·do

Yo tattha anabhisaṅkhārānaṁ kiñci visodheti tassa dhāvarā vā, ayaṁ abyāpādacchando.

(Pāli only)
125

किञ्चिkiñ·ci विहिंसति,vi·hiṃ·sa·ti अयंa·yaṃ विहिंसाछन्दो।vi·hiṃ·sā·chan·do

Kiñci vihiṁsati, ayaṁ vihiṁsāchando.

(Pāli only)
126

इतिi·ti नेक्खम्माभिनीहताnek·kham·mā·bhi·nī·ha·tā तयोta·yo छन्दा—chan·dā

Iti nekkhammābhinīhatā tayo chandā—

(Pāli only)
127

नेक्खम्मच्छन्दोnek·kham·mac·chan·do अब्यापादच्छन्दोab·yā·pā·dac·chan·do अविहिंसाछन्दो।a·vi·hiṃ·sā·chan·do

nekkhammacchando abyāpādacchando avihiṁsāchando.

(Pāli only)
128

तत्थtat·tha नेक्खम्मच्छन्दोnek·kham·mac·chan·do अलोभो;a·lo·bho

Tattha nekkhammacchando alobho;

(Pāli only)
129

अब्यापादच्छन्दोab·yā·pā·dac·chan·do अदोसो;a·do·so

abyāpādacchando adoso;

(Pāli only)
130

अविहिंसाछन्दोa·vi·hiṃ·sā·chan·do अमोहो।a·mo·ho

avihiṁsāchando amoho.

(Pāli only)
131

इमानिi·mā·ni तीणिtī·ṇi कुसलमूलानिku·sa·la·mū·lā·ni अट्ठसुaṭ·ṭha·su सम्पत्तेसुsam·pat·te·su परहितानि,pa·ra·hi·tā·ni तेसंयेवte·saṃ·ye·va चतुन्नंca·tun·naṃ उपादानानंu·pā·dā·nā·naṃ निरोधायni·ro·dhā·ya संवत्तन्ति।saṃ·vat·tan·ti

Imāni tīṇi kusalamūlāni aṭṭhasu sampattesu parahitāni, tesaṁyeva catunnaṁ upādānānaṁ nirodhāya saṁvattanti.

(Pāli only)
132

सचेsa·ce वाvā पुनpu·na कम्मंkam·maṃ करेय्यka·rey·ya कण्हंkaṇ·haṃ वाvā सुक्कंsuk·kaṃ वाvā तस्सtas·sa विपाकहानायvi·pā·ka·hā·nā·ya संवत्तन्ति।saṃ·vat·tan·ti

Sace vā puna kammaṁ kareyya kaṇhaṁ vā sukkaṁ vā tassa vipākahānāya saṁvattanti.

(Pāli only)
133

इदंi·daṃ कम्मंkam·maṃ अकण्हंa·kaṇ·haṃ असुक्कंa·suk·kaṃ कम्मक्खयायkam·mak·kha·yā·ya संवत्तति।saṃ·vat·ta·ti

Idaṁ kammaṁ akaṇhaṁ asukkaṁ kammakkhayāya saṁvattati.

(Pāli only)
134

तत्थtat·tha योyo तिण्णंtiṇ·ṇaṃ अकुसलमूलानंa·ku·sa·la·mū·lā·naṃ निरोधो,ni·ro·dho अयंa·yaṃ निरोधो।ni·ro·dho

Tattha yo tiṇṇaṁ akusalamūlānaṁ nirodho, ayaṁ nirodho.

(Pāli only)
135

सोयेवso·ye·va मग्गोmag·go तत्थtat·tha पटिपदानिpa·ṭi·pa·dā·ni इमानिi·mā·ni द्वेdve सच्चानिsac·cā·ni इमानिi·mā·ni चत्तारिcat·tā·ri सच्चानिsac·cā·ni आवट्टोā·vaṭ·ṭo हारो।hā·ro

Soyeva maggo tattha paṭipadāni imāni dve saccāni imāni cattāri saccāni āvaṭṭo hāro.

(Pāli only)
136

कामेसुkā·me·su सत्तातिsat·tā·ti येye सेक्खा,sek·khā तेte एकेनेवाकारेनe·ke·ne·vā·kā·re·na सत्ता।sat·tā

Kāmesu sattāti ye sekkhā, te ekenevākārena sattā.

(Pāli only)
137

येye पुथुज्जना,pu·thuj·ja·nā तेte द्वीहाकारेहिdvī·hā·kā·re·hi सत्ता,sat·tā तस्सायंtas·sā·yaṃ पञ्होpañ·ho विभज्जब्याकरणीयोvi·bhaj·jab·yā·ka·ra·ṇī·yo वत्तब्बो।vat·tab·bo

Ye puthujjanā, te dvīhākārehi sattā, tassāyaṁ pañho vibhajjabyākaraṇīyo vattabbo.

(Pāli only)
138

किञ्चापिkiñ·cā·pi सोतापन्नोso·tā·pan·no पटिसेवनाय,pa·ṭi·se·va·nā·ya नोno चca खोkho अभिनिवेसेa·bhi·ni·ve·se सत्तोsat·to योyo हिhi अपचयायa·pa·ca·yā·ya पदहति,pa·da·ha·ti नna उपचयाय।u·pa·ca·yā·ya

Kiñcāpi sotāpanno paṭisevanāya, no ca kho abhinivese satto yo hi apacayāya padahati, na upacayāya.

(Pāli only)
139

सेक्खोsek·kho हिhi किलेसवसेनki·le·sa·va·se·na कामेkā·me पटिसेवति।pa·ṭi·se·va·ti

Sekkho hi kilesavasena kāme paṭisevati.

(Pāli only)
140

पुथुज्जनोpu·thuj·ja·no पनpa·na किलेससमुट्ठानायki·le·sa·sa·muṭ·ṭhā·nā·ya कामेkā·me पटिसेवति।pa·ṭi·se·va·ti

Puthujjano pana kilesasamuṭṭhānāya kāme paṭisevati.

(Pāli only)
141

तत्थtat·tha कामेसुkā·me·su सत्तानंsat·tā·naṃ चतुओघंca·tu·o·ghaṃ तरिस्सतीतिta·ris·sa·tī·ti विभज्जब्याकरणीयो,vi·bhaj·jab·yā·ka·ra·ṇī·yo अयंa·yaṃ विभत्ति।vi·bhat·ti

Tattha kāmesu sattānaṁ catuoghaṁ tarissatīti vibhajjabyākaraṇīyo, ayaṁ vibhatti.

(Pāli only)
142

परिवत्तनोतिpa·ri·vat·ta·no·ti कामेkā·me येye नेवne·va सज्जन्तिsaj·jan·ti नna चca संयोजनेहिsaṃ·yo·ja·ne·hi संयुत्ता,saṃ·yut·tā तेte ओघंo·ghaṃ तरिस्सन्तिta·ris·san·ti विपुलंvi·pu·laṃ महन्तन्ति।ma·han·tan·ti

Parivattanoti kāme ye neva sajjanti na ca saṁyojanehi saṁyuttā, te oghaṁ tarissanti vipulaṁ mahantanti.

(Pāli only)
143

अयंa·yaṃ सुत्तस्सsut·tas·sa पटिपक्खो।pa·ṭi·pak·kho

Ayaṁ suttassa paṭipakkho.

(Pāli only)
144

वेवचनन्तिve·va·ca·nan·ti योyo कामेसुkā·me·su सत्तोsat·to योyo चca तत्थtat·tha कामानंkā·mā·naṃ गुणो,gu·ṇo तत्थtat·tha विसोvi·so सत्तो।sat·to

Vevacananti yo kāmesu satto yo ca tattha kāmānaṁ guṇo, tattha viso satto.

(Pāli only)
145

येपिye·pi कामानंkā·mā·naṃ आहाराā·hā·rā धम्मा,dham·mā तत्थtat·tha विसोvi·so सत्तो।sat·to

Yepi kāmānaṁ āhārā dhammā, tattha viso satto.

(Pāli only)
146

तत्थिमंtat·thi·maṃ कामानंkā·mā·naṃ वेवचनंve·va·ca·naṃ पाकोpā·ko रजोra·jo सल्लंsal·laṃ गण्डोgaṇ·ḍo ईतिī·ti उपद्दवोति।u·pad·da·vo·ti

Tatthimaṁ kāmānaṁ vevacanaṁ pāko rajo sallaṁ gaṇḍo īti upaddavoti.

(Pāli only)
147

यानिyā·ni वाvā पनpa·na अञ्ञानिañ·ñā·ni वेवचनानिve·va·ca·nā·ni तत्थtat·tha विसोvi·so सत्तोतिsat·to·ti वेवचनं।ve·va·ca·naṃ

Yāni vā pana aññāni vevacanāni tattha viso sattoti vevacanaṁ.

(Pāli only)
148

सत्तोsat·to बन्धोban·dho मुच्छितोmuc·chi·to गधितोga·dhi·to अज्झोसितोaj·jho·si·to कामेkā·me अज्झापन्नाaj·jhā·pan·nā परिमुत्तोpa·ri·mut·to तब्बहुलविहारीति।tab·ba·hu·la·vi·hā·rī·ti

Satto bandho mucchito gadhito ajjhosito kāme ajjhāpannā parimutto tabbahulavihārīti.

(Pāli only)
149

यानिyā·ni वाvā पनpa·na अञ्ञानिañ·ñā·ni वेवचनानि,ve·va·ca·nā·ni अयंa·yaṃ वेवचनोve·va·ca·no नाम।nā·ma

Yāni vā pana aññāni vevacanāni, ayaṁ vevacano nāma.

(Pāli only)
150

कामप्पचारपञ्ञत्तियाkā·map·pa·cā·ra·pañ·ñat·ti·yā किलेसगोचरपञ्ञत्तियाki·le·sa·go·ca·ra·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ताpañ·ñat·tā चित्तन्तिcit·tan·ti वेवचनं।ve·va·ca·naṃ

Kāmappacārapaññattiyā kilesagocarapaññattiyā paññattā cittanti vevacanaṁ.

(Pāli only)
151

सत्तोsat·to तब्बहुलविहारीतिtab·ba·hu·la·vi·hā·rī·ti यानिyā·ni वाvā पनpa·na अञ्ञानि।añ·ñā·ni

Satto tabbahulavihārīti yāni vā pana aññāni.

(Pāli only)
152

इमेi·me कामप्पचारपञ्ञत्तियाkā·map·pa·cā·ra·pañ·ñat·ti·yā किलेसगोचरपञ्ञत्तियाki·le·sa·go·ca·ra·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता,pañ·ñat·tā बीजपञ्ञत्तियाbī·ja·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता,pañ·ñat·tā सङ्खाराsaṅ·khā·rā संयोजनपञ्ञत्तियाsaṃ·yo·ja·na·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता,pañ·ñat·tā उपादानंu·pā·dā·naṃ हेतुपञ्ञत्तियाhe·tu·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं,pañ·ñat·taṃ पुग्गलोpug·ga·lo पुथुपञ्ञत्तियाpu·thu·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तो।pañ·ñat·to

Ime kāmappacārapaññattiyā kilesagocarapaññattiyā paññattā, bījapaññattiyā paññattā, saṅkhārā saṁyojanapaññattiyā paññattā, upādānaṁ hetupaññattiyā paññattaṁ, puggalo puthupaññattiyā paññatto.

(Pāli only)
153

ओतरणोतिo·ta·ra·ṇo·ti इमायi·mā·ya पटिच्चसमुप्पादोpa·ṭic·ca·sa·mup·pā·do दुक्खञ्चduk·khañ·ca समुदयोsa·mu·da·yo च।ca

Otaraṇoti imāya paṭiccasamuppādo dukkhañca samudayo ca.

(Pāli only)
154

येye किलेसाki·le·sā येye सङ्खाराsaṅ·khā·rā संयोजनानिsaṃ·yo·ja·nā·ni चca पञ्चसुpañ·ca·su खन्धेसुkhan·dhe·su सङ्खारक्खन्धोsaṅ·khā·rak·khan·dho धम्मायतनेसुdham·mā·ya·ta·ne·su अकुसलाa·ku·sa·lā धम्मायतनानिdham·mā·ya·ta·nā·ni इन्द्रियेसुin·dri·ye·su सुखिन्द्रियञ्च,su·khin·dri·yañ·ca सोमनस्सिन्द्रियञ्च,so·ma·nas·sin·dri·yañ·ca अयंa·yaṃ इन्द्रियोतरणो।in·dri·yo·ta·ra·ṇo

Ye kilesā ye saṅkhārā saṁyojanāni ca pañcasu khandhesu saṅkhārakkhandho dhammāyatanesu akusalā dhammāyatanāni indriyesu sukhindriyañca, somanassindriyañca, ayaṁ indriyotaraṇo.

(Pāli only)
155

सोधनोतिso·dha·no·ti एत्तको।et·ta·ko

Sodhanoti ettako.

(Pāli only)
156

एसेवe·se·va आरम्भोā·ram·bho निद्दिसितब्बोnid·di·si·tab·bo सुत्तत्थो।sut·tat·tho

Eseva ārambho niddisitabbo suttattho.

(Pāli only)
157

अधिट्ठानोतिa·dhiṭ·ṭhā·no·ti इमेi·me धम्माdham·mā अत्थिat·thi एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्ताpañ·ñat·tā अत्थिat·thi वेमत्तताय।ve·mat·ta·tā·ya

Adhiṭṭhānoti ime dhammā atthi ekattatāya paññattā atthi vemattatāya.

(Pāli only)
158

येye सञ्ञाsañ·ñā बाहिरोbā·hi·ro कामे,kā·me तेte वेमत्ततायve·mat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Ye saññā bāhiro kāme, te vemattatāya paññattā.

(Pāli only)
159

पञ्चसुpañ·ca·su कामगुणेसुkā·ma·gu·ṇe·su सत्तातिsat·tā·ti परियुट्ठानविपल्लासाpa·ri·yuṭ·ṭhā·na·vi·pal·lā·sā वेमत्ततायve·mat·ta·tā·ya पञ्ञत्ताpañ·ñat·tā ओघंo·ghaṃ तरेय्युं।ta·rey·yuṃ

Pañcasu kāmaguṇesu sattāti pariyuṭṭhānavipallāsā vemattatāya paññattā oghaṁ tareyyuṁ.

(Pāli only)
160

विपुलंvi·pu·laṃ महन्तन्तिma·han·tan·ti अविज्जाa·vij·jā एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Vipulaṁ mahantanti avijjā ekattatāya paññattā.

(Pāli only)
161

परिक्खारोतिpa·rik·khā·ro·ti तस्सtas·sa कोko हेतुhe·tu कोko पच्चयो?pac·ca·yo

Parikkhāroti tassa ko hetu ko paccayo?

(Pāli only)
162

आरम्मणपच्चयतायā·ram·ma·ṇa·pac·ca·ya·tā·ya पच्चयो।pac·ca·yo

Ārammaṇapaccayatāya paccayo.

(Pāli only)
163

अयोनिसोa·yo·ni·so चca मनसिकारोma·na·si·kā·ro सन्निस्सयस्सsan·nis·sa·yas·sa पच्चयतायpac·ca·ya·tā·ya पच्चयो।pac·ca·yo

Ayoniso ca manasikāro sannissayassa paccayatāya paccayo.

(Pāli only)
164

अविज्जाa·vij·jā समनन्तरपच्चयतायsa·ma·nan·ta·ra·pac·ca·ya·tā·ya पच्चयो।pac·ca·yo

Avijjā samanantarapaccayatāya paccayo.

(Pāli only)
165

रागानुसयोrā·gā·nu·sa·yo हेतुपच्चयतायhe·tu·pac·ca·ya·tā·ya पच्चयो।pac·ca·yo

Rāgānusayo hetupaccayatāya paccayo.

(Pāli only)
166

अयंa·yaṃ हेतु,he·tu अयंa·yaṃ पच्चयो।pac·ca·yo

Ayaṁ hetu, ayaṁ paccayo.

(Pāli only)
167

समारोपनोsa·mā·ro·pa·no पच्चयोतिpac·ca·yo·ti येye कामेसुkā·me·su सत्ताsat·tā सुगताsu·ga·tā सुरूपातिsu·rū·pā·ti अयंa·yaṃ कामधातुयाkā·ma·dhā·tu·yā छन्दोchan·do रागोrā·go तेte अपुञ्ञमयाa·puñ·ña·ma·yā सङ्खारा।saṅ·khā·rā

Samāropano paccayoti ye kāmesu sattā sugatā surūpāti ayaṁ kāmadhātuyā chando rāgo te apuññamayā saṅkhārā.

(Pāli only)
168

तेte किंkiṃ पच्चया?pac·ca·yā

Te kiṁ paccayā?

(Pāli only)
169

अविज्जाa·vij·jā पच्चया।pac·ca·yā

Avijjā paccayā.

(Pāli only)
170

तेte किस्सkis·sa पच्चया?pac·ca·yā

Te kissa paccayā?

(Pāli only)
171

विञ्ञाणस्सviñ·ñā·ṇas·sa पच्चया।pac·ca·yā

Viññāṇassa paccayā.

(Pāli only)
172

इतिi·ti अविज्जापच्चयाa·vij·jā·pac·ca·yā सङ्खारा।saṅ·khā·rā

Iti avijjāpaccayā saṅkhārā.

(Pāli only)
173

सङ्खारपच्चयाsaṅ·khā·ra·pac·ca·yā विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ यावyā·va जरामरणंja·rā·ma·ra·ṇaṃ एवमेतस्सe·va·me·tas·sa केवलस्सke·va·las·sa महतोma·ha·to दुक्खक्खन्धस्सduk·khak·khan·dhas·sa समुदयोsa·mu·da·yo होतिho·ti एकंe·kaṃ सुत्तंsut·taṃ गतं।ga·taṃ

Saṅkhārapaccayā viññāṇaṁ yāva jarāmaraṇaṁ evametassa kevalassa mahato dukkhakkhandhassa samudayo hoti ekaṁ suttaṁ gataṁ.

(Pāli only)
174

पञ्चनीवरणिकंpañ·ca·nī·va·ra·ṇi·kaṃ सुत्तंsut·taṃ कातब्बं।kā·tab·baṃ

Pañcanīvaraṇikaṁ suttaṁ kātabbaṁ.

(Pāli only)
175

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo देसनाहारोde·sa·nā·hā·ro नाम?nā·ma

Tattha katamo desanāhāro nāma?

(Pāli only)
176

याyā चca अभिज्झाa·bhij·jhā योyo चca ब्यापादोbyā·pā·do यञ्चyañ·ca उद्धच्चं,ud·dhac·caṃ अयंa·yaṃ तण्हा।taṇ·hā

Yā ca abhijjhā yo ca byāpādo yañca uddhaccaṁ, ayaṁ taṇhā.

(Pāli only)
177

यञ्चyañ·ca थिनमिद्धं,thi·na·mid·dhaṃ यञ्चyañ·ca कुक्कुच्चंkuk·kuc·caṃ याyā चca विचिकिच्छा,vi·ci·kic·chā अयंa·yaṃ दिट्ठि।diṭ·ṭhi

Yañca thinamiddhaṁ, yañca kukkuccaṁ yā ca vicikicchā, ayaṁ diṭṭhi.

(Pāli only)
178

याyā पनpa·na कायस्सkā·yas·sa अकम्मनियताa·kam·ma·ni·ya·tā किञ्चापिkiñ·cā·pi तंtaṃ मिद्धंmid·dhaṃ नोno तुtu सभावकिलेसतायsa·bhā·va·ki·le·sa·tā·ya किलेसो,ki·le·so इतिi·ti याyā चca चित्तसल्लीयनाcit·ta·sal·lī·ya·nā याyā चca कायाकम्मनियता,kā·yā·kam·ma·ni·ya·tā अयंa·yaṃ पक्खोपकिलेसोpak·kho·pa·ki·le·so नna तुtu सभावकिलेसो।sa·bhā·va·ki·le·so

Yā pana kāyassa akammaniyatā kiñcāpi taṁ middhaṁ no tu sabhāvakilesatāya kileso, iti yā ca cittasallīyanā yā ca kāyākammaniyatā, ayaṁ pakkhopakileso na tu sabhāvakileso.

(Pāli only)
179

तत्थtat·tha अत्तसञ्ञानुपचित्तंat·ta·sañ·ñā·nu·pa·cit·taṃ किलमथोki·la·ma·tho कुक्कुच्चानुपचित्तंkuk·kuc·cā·nu·pa·cit·taṃ थिनंthi·naṃ याyā चित्तस्सcit·tas·sa लीयना,lī·ya·nā इतिi·ti इमेi·me पञ्चpañ·ca नीवरणाnī·va·ra·ṇā चत्तारिcat·tā·ri नीवरणानिnī·va·ra·ṇā·ni सभावकिलेसाsa·bhā·va·ki·le·sā थिनमिद्धंthi·na·mid·dhaṃ नीवरणपक्खोपकिलेसो।nī·va·ra·ṇa·pak·kho·pa·ki·le·so

Tattha attasaññānupacittaṁ kilamatho kukkuccānupacittaṁ thinaṁ yā cittassa līyanā, iti ime pañca nīvaraṇā cattāri nīvaraṇāni sabhāvakilesā thinamiddhaṁ nīvaraṇapakkhopakileso.

(Pāli only)
180

यथाya·thā चत्तारोcat·tā·ro आसवाā·sa·vā सभावआसवतायsa·bhā·va·ā·sa·va·tā·ya आसवाā·sa·vā नोno तुtu चित्तसासवतायcit·ta·sā·sa·va·tā·ya आसवा।ā·sa·vā

Yathā cattāro āsavā sabhāvaāsavatāya āsavā no tu cittasāsavatāya āsavā.

(Pāli only)
181

सभावतायsa·bhā·va·tā·ya आसवा।ā·sa·vā

Sabhāvatāya āsavā.

(Pāli only)
182

पक्खेpak·khe आसवतायā·sa·va·tā·ya आसवा।ā·sa·vā

Pakkhe āsavatāya āsavā.

(Pāli only)
183

अथa·tha पनाहpa·nā·ha सुत्तन्तंsut·tan·taṃ येनye·na तेte सम्पयुत्ताsam·pa·yut·tā वाvā विप्पयुत्ताvip·pa·yut·tā वाvā आसवा,ā·sa·vā तेयेवte·ye·va एतेe·te वत्तब्बाvat·tab·bā सासवाsā·sa·vā वाvā अनासवाa·nā·sa·vā वा।vā

Atha panāha suttantaṁ yena te sampayuttā vā vippayuttā vā āsavā, teyeva ete vattabbā sāsavā vā anāsavā vā.

(Pāli only)
184

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयो।vi·ca·yo

Tattha katamo vicayo.

(Pāli only)
185

अभिज्झाa·bhij·jhā कामतण्हाkā·ma·taṇ·hā रूपतण्हाrū·pa·taṇ·hā भवतण्हा।bha·va·taṇ·hā

Abhijjhā kāmataṇhā rūpataṇhā bhavataṇhā.

(Pāli only)
186

यंyaṃ वाvā पनpa·na किञ्चिkiñ·ci अज्झोसानगतंaj·jho·sā·na·ga·taṃ सासवाsā·sa·vā अभिज्झितस्सa·bhij·jhi·tas·sa मेत्तानुपस्सियmet·tā·nu·pas·si·ya योyo अनत्थंa·nat·thaṃ चरति।ca·ra·ti

Yaṁ vā pana kiñci ajjhosānagataṁ sāsavā abhijjhitassa mettānupassiya yo anatthaṁ carati.

(Pāli only)
187

तत्थtat·tha योyo ब्यापादंbyā·pā·daṃ उप्पादेति,up·pā·de·ti अचरिa·ca·ri चरिस्सतीति।ca·ris·sa·tī·ti

Tattha yo byāpādaṁ uppādeti, acari carissatīti.

(Pāli only)
188

एवंe·vaṃ नवna·va आघातवत्थूनिā·ghā·ta·vat·thū·ni कत्तब्बानि,kat·tab·bā·ni तस्सेवंtas·se·vaṃ ब्यापादानुपस्सिस्सbyā·pā·dā·nu·pas·sis·sa किलेसोki·le·so योyo परिदाहोpa·ri·dā·ho कायकिलमथोkā·ya·ki·la·ma·tho अकम्मनियताa·kam·ma·ni·ya·tā मिद्धं।mid·dhaṃ

Evaṁ nava āghātavatthūni kattabbāni, tassevaṁ byāpādānupassissa kileso yo paridāho kāyakilamatho akammaniyatā middhaṁ.

(Pāli only)
189

चित्तानुपस्सिस्सcit·tā·nu·pas·sis·sa पटिघातेनpa·ṭi·ghā·te·na खियना,khi·ya·nā इदंi·daṃ थिनमिद्धं।thi·na·mid·dhaṃ

Cittānupassissa paṭighātena khiyanā, idaṁ thinamiddhaṁ.

(Pāli only)
190

तत्थtat·tha अधिकरणअवूपसमो,a·dhi·ka·ra·ṇa·a·vū·pa·sa·mo इदंi·daṃ उद्धच्चं।ud·dhac·caṃ

Tattha adhikaraṇaavūpasamo, idaṁ uddhaccaṁ.

(Pāli only)
191

यंyaṃ किंkiṃ कसथमीतिka·sa·tha·mī·ti इदंi·daṃ कुक्कुच्चं।kuk·kuc·caṃ

Yaṁ kiṁ kasathamīti idaṁ kukkuccaṁ.

(Pāli only)
192

यंyaṃ यथाya·thā इदंi·daṃ सन्तीरणं,san·tī·ra·ṇaṃ अयंa·yaṃ विचिकिच्छा।vi·ci·kic·chā

Yaṁ yathā idaṁ santīraṇaṁ, ayaṁ vicikicchā.

(Pāli only)
193

तत्थtat·tha अविज्जाa·vij·jā चca तण्हाtaṇ·hā चca अत्थि,at·thi इदंi·daṃ परियुट्ठानं।pa·ri·yuṭ·ṭhā·naṃ

Tattha avijjā ca taṇhā ca atthi, idaṁ pariyuṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
194

आवरणंā·va·ra·ṇaṃ नीवरणंnī·va·ra·ṇaṃ छदनंcha·da·naṃ उपक्किलेसोu·pak·ki·le·so चca अत्थि,at·thi इदंi·daṃ कामच्छन्दोkā·mac·chan·do कामरागपरियुट्ठानस्सkā·ma·rā·ga·pa·ri·yuṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Āvaraṇaṁ nīvaraṇaṁ chadanaṁ upakkileso ca atthi, idaṁ kāmacchando kāmarāgapariyuṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
195

ब्यापादोbyā·pā·do ब्यापादपरियुट्ठानस्सbyā·pā·da·pa·ri·yuṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Byāpādo byāpādapariyuṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
196

थिनमिद्धंthi·na·mid·dhaṃ थिनमिद्धपरियुट्ठानस्सthi·na·mid·dha·pa·ri·yuṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Thinamiddhaṁ thinamiddhapariyuṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
197

उद्धच्चकुक्कुच्चंud·dhac·ca·kuk·kuc·caṃ अविज्जापरियुट्ठानस्सa·vij·jā·pa·ri·yuṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Uddhaccakukkuccaṁ avijjāpariyuṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
198

विचिकिच्छाvi·ci·kic·chā विचिकिच्छापरियुट्ठानस्सvi·ci·kic·chā·pa·ri·yuṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Vicikicchā vicikicchāpariyuṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
199

कामरागपरियुट्ठानंkā·ma·rā·ga·pa·ri·yuṭ·ṭhā·naṃ अनुसयसंयोजनस्सa·nu·sa·ya·saṃ·yo·ja·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Kāmarāgapariyuṭṭhānaṁ anusayasaṁyojanassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
200

ब्यापादपरियुट्ठानंbyā·pā·da·pa·ri·yuṭ·ṭhā·naṃ पटिघसंयोजनस्सpa·ṭi·gha·saṃ·yo·ja·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Byāpādapariyuṭṭhānaṁ paṭighasaṁyojanassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
201

थिनमिद्धपरियुट्ठानंthi·na·mid·dha·pa·ri·yuṭ·ṭhā·naṃ मानसंयोजनस्सmā·na·saṃ·yo·ja·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Thinamiddhapariyuṭṭhānaṁ mānasaṁyojanassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
202

अविज्जापरियुट्ठानञ्चa·vij·jā·pa·ri·yuṭ·ṭhā·nañ·ca विचिकिच्छापरियुट्ठानञ्चvi·ci·kic·chā·pa·ri·yuṭ·ṭhā·nañ·ca दिट्ठिसंयोजनस्सdiṭ·ṭhi·saṃ·yo·ja·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Avijjāpariyuṭṭhānañca vicikicchāpariyuṭṭhānañca diṭṭhisaṁyojanassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
203

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणोlak·kha·ṇo हारो?hā·ro

Tattha katamo lakkhaṇo hāro?

(Pāli only)
204

कामरागपरियुट्ठानेkā·ma·rā·ga·pa·ri·yuṭ·ṭhā·ne वुत्तेvut·te सब्बानिsab·bā·ni परियुट्ठानानिpa·ri·yuṭ·ṭhā·nā·ni वुत्तानिvut·tā·ni होन्तीति।hon·tī·ti

Kāmarāgapariyuṭṭhāne vutte sabbāni pariyuṭṭhānāni vuttāni hontīti.

(Pāli only)
205

संयोजनेसुsaṃ·yo·ja·ne·su वुत्तेसुvut·te·su सब्बसंयोजनानिsab·ba·saṃ·yo·ja·nā·ni वुत्तानिvut·tā·ni होन्ति।hon·ti

Saṁyojanesu vuttesu sabbasaṁyojanāni vuttāni honti.

(Pāli only)
206

अयंa·yaṃ लक्खणोlak·kha·ṇo हारो।hā·ro

Ayaṁ lakkhaṇo hāro.

(Pāli only)
207

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो?hā·ro

Tattha katamo catubyūho hāro?

(Pāli only)
208

येye इमेi·me पञ्चpañ·ca नीवरणाnī·va·ra·ṇā झानपटिपक्खोjhā·na·pa·ṭi·pak·kho सोso दुक्खसमुदयो।duk·kha·sa·mu·da·yo

Ye ime pañca nīvaraṇā jhānapaṭipakkho so dukkhasamudayo.

(Pāli only)
209

यंyaṃ फलं,pha·laṃ इदंi·daṃ दुक्खं।duk·khaṃ

Yaṁ phalaṁ, idaṁ dukkhaṁ.

(Pāli only)
210

तत्थtat·tha कामच्छन्दस्सkā·mac·chan·das·sa नेक्खम्मवितक्कोnek·kham·ma·vi·tak·ko पटिपक्खो;pa·ṭi·pak·kho

Tattha kāmacchandassa nekkhammavitakko paṭipakkho;

(Pāli only)
211

ब्यापादस्सbyā·pā·das·sa अब्यापादवितक्कोab·yā·pā·da·vi·tak·ko पटिपक्खो;pa·ṭi·pak·kho

byāpādassa abyāpādavitakko paṭipakkho;

(Pāli only)
212

तिण्णंtiṇ·ṇaṃ नीवरणानंnī·va·ra·ṇā·naṃ अविहिंसावितक्कोa·vi·hiṃ·sā·vi·tak·ko पटिपक्खो।pa·ṭi·pak·kho

tiṇṇaṁ nīvaraṇānaṁ avihiṁsāvitakko paṭipakkho.

(Pāli only)
213

इतिi·ti इमेi·me तयोta·yo वितक्का।vi·tak·kā

Iti ime tayo vitakkā.

(Pāli only)
214

नेक्खम्मवितक्कोnek·kham·ma·vi·tak·ko समाधिक्खन्धंsa·mā·dhik·khan·dhaṃ भजति।bha·ja·ti

Nekkhammavitakko samādhikkhandhaṁ bhajati.

(Pāli only)
215

अब्यापादवितक्कोab·yā·pā·da·vi·tak·ko सीलक्खन्धंsī·lak·khan·dhaṃ भजति।bha·ja·ti

Abyāpādavitakko sīlakkhandhaṁ bhajati.

(Pāli only)
216

अविहिंसावितक्कोa·vi·hiṃ·sā·vi·tak·ko पञ्ञाक्खन्धंpañ·ñāk·khan·dhaṃ भजति।bha·ja·ti

Avihiṁsāvitakko paññākkhandhaṁ bhajati.

(Pāli only)
217

इमेi·me तयोta·yo खन्धा।khan·dhā

Ime tayo khandhā.

(Pāli only)
218

अरियोa·ri·yo अट्ठङ्गिकोaṭ·ṭhaṅ·gi·ko मग्गोmag·go नीवरणप्पहानायnī·va·ra·ṇap·pa·hā·nā·ya संवत्तति।saṃ·vat·ta·ti

Ariyo aṭṭhaṅgiko maggo nīvaraṇappahānāya saṁvattati.

(Pāli only)
219

यंyaṃ नीवरणप्पहानं,nī·va·ra·ṇap·pa·hā·naṃ अयंa·yaṃ निरोधो।ni·ro·dho

Yaṁ nīvaraṇappahānaṁ, ayaṁ nirodho.

(Pāli only)
220

इमानिi·mā·ni चत्तारिcat·tā·ri सच्चानि।sac·cā·ni

Imāni cattāri saccāni.

(Pāli only)
221

अयंa·yaṃ चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो।hā·ro

Ayaṁ catubyūho hāro.

(Pāli only)
222

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo आवट्टोā·vaṭ·ṭo हारो?hā·ro

Tattha katamo āvaṭṭo hāro?

(Pāli only)
223

पञ्चpañ·ca नीवरणानिnī·va·ra·ṇā·ni दसda·sa भवन्ति।bha·van·ti

Pañca nīvaraṇāni dasa bhavanti.

(Pāli only)
224

यदपिya·da·pi अज्झत्तंaj·jhat·taṃ सारज्जति,sā·raj·ja·ti तदपिta·da·pi नीवरणं।nī·va·ra·ṇaṃ

Yadapi ajjhattaṁ sārajjati, tadapi nīvaraṇaṁ.

(Pāli only)
225

यदपिya·da·pi बहिद्धाba·hid·dhā सारज्जति,sā·raj·ja·ti तदपिta·da·pi नीवरणं,nī·va·ra·ṇaṃ एवंe·vaṃ यावyā·va विचिकिच्छाvi·ci·kic·chā इमेi·me दसda·sa नीवरणा।nī·va·ra·ṇā

Yadapi bahiddhā sārajjati, tadapi nīvaraṇaṁ, evaṁ yāva vicikicchā ime dasa nīvaraṇā.

(Pāli only)
226

अज्झत्तबहिद्धाaj·jhat·ta·ba·hid·dhā किलेसाki·le·sā इमानिi·mā·ni द्वेdve संयोजनानिsaṃ·yo·ja·nā·ni अज्झत्तसंयोजनञ्चaj·jhat·ta·saṃ·yo·ja·nañ·ca बहिद्धासंयोजनञ्च।ba·hid·dhā·saṃ·yo·ja·nañ·ca

Ajjhattabahiddhā kilesā imāni dve saṁyojanāni ajjhattasaṁyojanañca bahiddhāsaṁyojanañca.

(Pāli only)
227

तत्थtat·tha अहन्तिa·han·ti अज्झत्तं,aj·jhat·taṃ ममन्तिma·man·ti बहिद्धा।ba·hid·dhā

Tattha ahanti ajjhattaṁ, mamanti bahiddhā.

(Pāli only)
228

सक्कायदिट्ठिsak·kā·ya·diṭ·ṭhi अज्झत्तं,aj·jhat·taṃ एकसट्ठिe·ka·saṭ·ṭhi दिट्ठिगतानिdiṭ·ṭhi·ga·tā·ni बहिद्धा।ba·hid·dhā

Sakkāyadiṭṭhi ajjhattaṁ, ekasaṭṭhi diṭṭhigatāni bahiddhā.

(Pāli only)
229

योyo अज्झत्तंaj·jhat·taṃ छन्दरागोchan·da·rā·go रूपेसुrū·pe·su अवीतरागोa·vī·ta·rā·go भवतिbha·va·ti अवीतच्छन्दो।a·vī·tac·chan·do

Yo ajjhattaṁ chandarāgo rūpesu avītarāgo bhavati avītacchando.

(Pāli only)
230

एवंe·vaṃ यावyā·va विञ्ञाणे,viñ·ñā·ṇe अयंa·yaṃ अज्झत्ताaj·jhat·tā तण्हा।taṇ·hā

Evaṁ yāva viññāṇe, ayaṁ ajjhattā taṇhā.

(Pāli only)
231

यंyaṃ छसुcha·su बाहिरेसुbā·hi·re·su आयतनेसुā·ya·ta·ne·su तीसुtī·su चca भवेसुbha·ve·su अज्झोसानं,aj·jho·sā·naṃ अयंa·yaṃ बहिद्धाba·hid·dhā तण्हा।taṇ·hā

Yaṁ chasu bāhiresu āyatanesu tīsu ca bhavesu ajjhosānaṁ, ayaṁ bahiddhā taṇhā.

(Pāli only)
232

इमानिi·mā·ni द्वेdve सच्चानिsac·cā·ni संयोजनानिsaṃ·yo·ja·nā·ni संयोजनीयाsaṃ·yo·ja·nī·yā चca धम्मा।dham·mā

Imāni dve saccāni saṁyojanāni saṁyojanīyā ca dhammā.

(Pāli only)
233

तत्थtat·tha संयोजनेसुsaṃ·yo·ja·ne·su धम्मेसुdham·me·su याyā निब्बिदानुपस्सनाnib·bi·dā·nu·pas·sa·nā च,ca अयंa·yaṃ मग्गो।mag·go

Tattha saṁyojanesu dhammesu yā nibbidānupassanā ca, ayaṁ maggo.

(Pāli only)
234

यंyaṃ संयोजनप्पहानं,saṃ·yo·ja·nap·pa·hā·naṃ अयंa·yaṃ निरोधो।ni·ro·dho

Yaṁ saṁyojanappahānaṁ, ayaṁ nirodho.

(Pāli only)
235

अयंa·yaṃ आवट्टोā·vaṭ·ṭo हारो।hā·ro

Ayaṁ āvaṭṭo hāro.

(Pāli only)
236

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विभत्तिहारो?vi·bhat·ti·hā·ro

Tattha katamo vibhattihāro?

(Pāli only)
237

संयोजनन्तिsaṃ·yo·ja·nan·ti नna एतंe·taṃ एकंसेन।e·kaṃ·se·na

Saṁyojananti na etaṁ ekaṁsena.

(Pāli only)
238

मानसंयोजनंmā·na·saṃ·yo·ja·naṃ दिट्ठिभागियन्तिdiṭ·ṭhi·bhā·gi·yan·ti नna तंtaṃ एकंसेनe·kaṃ·se·na अदिट्ठमानंa·diṭ·ṭha·mā·naṃ निस्सायमानंnis·sā·ya·mā·naṃ नna पजहति।pa·ja·ha·ti

Mānasaṁyojanaṁ diṭṭhibhāgiyanti na taṁ ekaṁsena adiṭṭhamānaṁ nissāyamānaṁ na pajahati.

(Pāli only)
239

योyo पञ्चpañ·ca उद्धम्भागियोud·dham·bhā·gi·yo मानोmā·no किञ्चापिkiñ·cā·pi सोso दिट्ठिपक्खेdiṭ·ṭhi·pak·khe सिया।si·yā

Yo pañca uddhambhāgiyo māno kiñcāpi so diṭṭhipakkhe siyā.

(Pāli only)
240

नna तुtu ओरम्भागियंo·ram·bhā·gi·yaṃ संयोजनंsaṃ·yo·ja·naṃ तस्सtas·sa पहानायpa·hā·nā·ya संवत्ततीति।saṃ·vat·ta·tī·ti

Na tu orambhāgiyaṁ saṁyojanaṁ tassa pahānāya saṁvattatīti.

(Pāli only)
241

योyo चca अहङ्कारोa·haṅ·kā·ro नna पविद्धोयंpa·vid·dho·yaṃ पनस्सpa·nas·sa एवंe·vaṃ होति।ho·ti

Yo ca ahaṅkāro na paviddhoyaṁ panassa evaṁ hoti.

(Pāli only)
242

कदासुka·dā·su नामाहंnā·mā·haṃ तंtaṃ सन्तंsan·taṃ आयतनंā·ya·ta·naṃ सच्छिकत्वाsac·chi·kat·vā उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहरिस्सामि,vi·ha·ris·sā·mi यंyaṃ अरियाa·ri·yā सन्तंsan·taṃ आयतनंā·ya·ta·naṃ उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहरिस्सन्तीति,vi·ha·ris·san·tī·ti अयंa·yaṃ अभिज्झाa·bhij·jhā नna चca तंtaṃ नीवरणं।nī·va·ra·ṇaṃ

Kadāsu nāmāhaṁ taṁ santaṁ āyatanaṁ sacchikatvā upasampajja viharissāmi, yaṁ ariyā santaṁ āyatanaṁ upasampajja viharissantīti, ayaṁ abhijjhā na ca taṁ nīvaraṇaṁ.

(Pāli only)
243

अत्थिat·thi पनpa·na अरहतोa·ra·ha·to कायकिलेसमिद्धञ्चkā·ya·ki·le·sa·mid·dhañ·ca ओक्कमतिok·ka·ma·ti नna चca तंtaṃ नीवरणंnī·va·ra·ṇaṃ तस्सtas·sa थिनमिद्धंthi·na·mid·dhaṃ नीवरणन्ति।nī·va·ra·ṇan·ti

Atthi pana arahato kāyakilesamiddhañca okkamati na ca taṁ nīvaraṇaṁ tassa thinamiddhaṁ nīvaraṇanti.

(Pāli only)
244

नna एकंसेन।e·kaṃ·se·na

Na ekaṁsena.

(Pāli only)
245

अयंa·yaṃ विभत्तिहारो।vi·bhat·ti·hā·ro

Ayaṁ vibhattihāro.

(Pāli only)
246

परिवत्तनोतिpa·ri·vat·ta·no·ti पञ्चpañ·ca नीवरणाnī·va·ra·ṇā पञ्चङ्गिकेनpañ·caṅ·gi·ke·na झानेनjhā·ne·na पहानंpa·hā·naṃ गच्छन्ति।gac·chan·ti

Parivattanoti pañca nīvaraṇā pañcaṅgikena jhānena pahānaṁ gacchanti.

(Pāli only)
247

अयंa·yaṃ तेसंte·saṃ पटिपक्खोpa·ṭi·pak·kho नीवरणोnī·va·ra·ṇo असुकस्सa·su·kas·sa पहीनातिpa·hī·nā·ti नna अञ्ञानुमिनितब्बं,añ·ñā·nu·mi·ni·tab·baṃ परमत्थमज्झत्तं,pa·ra·mat·tha·maj·jhat·taṃ अयंa·yaṃ परिवत्तना।pa·ri·vat·ta·nā

Ayaṁ tesaṁ paṭipakkho nīvaraṇo asukassa pahīnāti na aññānuminitabbaṁ, paramatthamajjhattaṁ, ayaṁ parivattanā.

(Pāli only)
248

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo वेवचनो?ve·va·ca·no

Tattha katamo vevacano?

(Pāli only)
249

कामच्छन्दोkā·mac·chan·do छन्दरागोchan·da·rā·go पेमंpe·maṃ निकन्तीतिni·kan·tī·ti वेवचनं।ve·va·ca·naṃ

Kāmacchando chandarāgo pemaṁ nikantīti vevacanaṁ.

(Pāli only)
250

नीवरणंnī·va·ra·ṇaṃ छदनंcha·da·naṃ उपक्किलेसोu·pak·ki·le·so परियुट्ठानन्तिpa·ri·yuṭ·ṭhā·nan·ti वेवचनं।ve·va·ca·naṃ

Nīvaraṇaṁ chadanaṁ upakkileso pariyuṭṭhānanti vevacanaṁ.

(Pāli only)
251

पञ्ञत्तीतिpañ·ñat·tī·ti अविज्जापच्चयाa·vij·jā·pac·ca·yā किच्चपञ्ञत्तियाkic·ca·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ति,pañ·ñat·ti ब्यापादोbyā·pā·do विक्खेपपञ्ञत्तियाvik·khe·pa·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ति,pañ·ñat·ti थिनमिद्धंthi·na·mid·dhaṃ असमुग्घातपञ्ञत्तियाa·sa·mug·ghā·ta·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ति।pañ·ñat·ti

Paññattīti avijjāpaccayā kiccapaññattiyā paññatti, byāpādo vikkhepapaññattiyā paññatti, thinamiddhaṁ asamugghātapaññattiyā paññatti.

(Pāli only)
252

एवंe·vaṃ सब्बेपिsab·be·pi एतेe·te पञ्चpañ·ca नीवरणाnī·va·ra·ṇā इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te विक्खेपपञ्ञत्तियाvik·khe·pa·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ति।pañ·ñat·ti

Evaṁ sabbepi ete pañca nīvaraṇā imamhi sutte vikkhepapaññattiyā paññatti.

(Pāli only)
253

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo ओतरणो?o·ta·ra·ṇo

Tattha katamo otaraṇo?

(Pāli only)
254

इमेi·me पञ्चpañ·ca नीवरणाnī·va·ra·ṇā अविज्जाa·vij·jā चca तण्हाtaṇ·hā चca तत्थtat·tha अविज्जामूलाa·vij·jā·mū·lā नीवरणा।nī·va·ra·ṇā

Ime pañca nīvaraṇā avijjā ca taṇhā ca tattha avijjāmūlā nīvaraṇā.

(Pāli only)
255

याyā तण्हाtaṇ·hā इमेi·me सङ्खारा,saṅ·khā·rā तेte अविज्जापच्चयाa·vij·jā·pac·ca·yā इमेi·me द्वेdve धम्माdham·mā पञ्चसुpañ·ca·su खन्धेसुkhan·dhe·su सङ्खारक्खन्धपरियापन्ना,saṅ·khā·rak·khan·dha·pa·ri·yā·pan·nā आयतनेसुā·ya·ta·ne·su धम्मायतनं,dham·mā·ya·ta·naṃ धातूसुdhā·tū·su धम्मधातु,dham·ma·dhā·tu इन्द्रियेसुin·dri·ye·su इमेसंi·me·saṃ धम्मानंdham·mā·naṃ पदट्ठानंpa·daṭ·ṭhā·naṃ सुखिन्द्रियस्सsu·khin·dri·yas·sa चca सोमनस्सिन्द्रियस्सso·ma·nas·sin·dri·yas·sa चca इत्थिन्द्रियस्सit·thin·dri·yas·sa चca पुरिसिन्द्रियस्सpu·ri·sin·dri·yas·sa च।ca

Yā taṇhā ime saṅkhārā, te avijjāpaccayā ime dve dhammā pañcasu khandhesu saṅkhārakkhandhapariyāpannā, āyatanesu dhammāyatanaṁ, dhātūsu dhammadhātu, indriyesu imesaṁ dhammānaṁ padaṭṭhānaṁ sukhindriyassa ca somanassindriyassa ca itthindriyassa ca purisindriyassa ca.

(Pāli only)
256

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनोso·dha·no हारो?hā·ro

Tattha katamo sodhano hāro?

(Pāli only)
257

इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ यथाya·thā आरब्भā·rab·bha निक्खित्तंnik·khit·taṃ सोso अत्थोat·tho भासितोbhā·si·to इमेहिi·me·hi पञ्चहिpañ·ca·hi पदेहि।pa·de·hi

Idaṁ suttaṁ yathā ārabbha nikkhittaṁ so attho bhāsito imehi pañcahi padehi.

(Pāli only)
258

तत्थtat·tha कामच्छन्दोkā·mac·chan·do चca ब्यापादोbyā·pā·do चca विचिकिच्छाvi·ci·kic·chā चca नna एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता,pañ·ñat·tā कामातिkā·mā·ti नna एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता,pañ·ñat·tā अथa·tha खलुkha·lu वेमत्ततायve·mat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Tattha kāmacchando ca byāpādo ca vicikicchā ca na ekattatāya paññattā, kāmāti na ekattatāya paññattā, atha khalu vemattatāya paññattā.

(Pāli only)
259

अयंa·yaṃ अधिट्ठानोa·dhiṭ·ṭhā·no हारो।hā·ro

Ayaṁ adhiṭṭhāno hāro.

(Pāli only)
260

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिक्खारो?pa·rik·khā·ro

Tattha katamo parikkhāro?

(Pāli only)
261

कामच्छन्दस्सkā·mac·chan·das·sa अयोनिसोa·yo·ni·so मनसिकारोma·na·si·kā·ro सुभारम्मणपच्चयो;su·bhā·ram·ma·ṇa·pac·ca·yo

Kāmacchandassa ayoniso manasikāro subhārammaṇapaccayo;

(Pāli only)
262

सुभनिमित्तञ्चsu·bha·ni·mit·tañ·ca हेतु।he·tu

subhanimittañca hetu.

(Pāli only)
263

ब्यापादस्सbyā·pā·das·sa अयोनिसोa·yo·ni·so मनसिकारोma·na·si·kā·ro आघातवत्थूनिā·ghā·ta·vat·thū·ni चca पच्चयो;pac·ca·yo

Byāpādassa ayoniso manasikāro āghātavatthūni ca paccayo;

(Pāli only)
264

पटिघानुसयोpa·ṭi·ghā·nu·sa·yo हेतु।he·tu

paṭighānusayo hetu.

(Pāli only)
265

थिनमिद्धस्सthi·na·mid·dhas·sa पटिसंहारोpa·ṭi·saṃ·hā·ro पच्चयो;pac·ca·yo

Thinamiddhassa paṭisaṁhāro paccayo;

(Pāli only)
266

पवत्तियाpa·vat·ti·yā किलमथाki·la·ma·thā चलनाca·la·nā तञ्चtañ·ca हेतु।he·tu

pavattiyā kilamathā calanā tañca hetu.

(Pāli only)
267

उद्धच्चकुक्कुच्चस्सud·dhac·ca·kuk·kuc·cas·sa रजनीयंra·ja·nī·yaṃ आरम्मणियंā·ram·ma·ṇi·yaṃ अस्सादियाकिन्द्रियंas·sā·di·yā·kin·dri·yaṃ तावtā·va अपरिपुण्णञ्चa·pa·ri·puṇ·ṇañ·ca ञाणंñā·ṇaṃ पच्चयो;pac·ca·yo

Uddhaccakukkuccassa rajanīyaṁ ārammaṇiyaṁ assādiyākindriyaṁ tāva aparipuṇṇañca ñāṇaṁ paccayo;

(Pāli only)
268

कामसञ्ञाkā·ma·sañ·ñā चca दिट्ठिअनुसयोdiṭ·ṭhi·a·nu·sa·yo चca हेतु।he·tu

kāmasaññā ca diṭṭhianusayo ca hetu.

(Pāli only)
269

विचिकिच्छायvi·ci·kic·chā·ya नवna·va मानविधाmā·na·vi·dhā आरम्मणंā·ram·ma·ṇaṃ मानानुसयो,mā·nā·nu·sa·yo सोवso·va पच्चयो;pac·ca·yo

Vicikicchāya nava mānavidhā ārammaṇaṁ mānānusayo, sova paccayo;

(Pāli only)
270

विचिकिच्छानुसयोvi·ci·kic·chā·nu·sa·yo हेतु।he·tu

vicikicchānusayo hetu.

(Pāli only)
271

एतेe·te पञ्चpañ·ca धम्माdham·mā सहेतुsa·he·tu सप्पच्चयाsap·pac·ca·yā उप्पज्जन्ति।up·paj·jan·ti

Ete pañca dhammā sahetu sappaccayā uppajjanti.

(Pāli only)
272

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo समारोपनोsa·mā·ro·pa·no हारो?hā·ro

Tattha katamo samāropano hāro?

(Pāli only)
273

इमेi·me पञ्चpañ·ca नीवरणाnī·va·ra·ṇā चत्तारोपिcat·tā·ro·pi एतेe·te आसवाā·sa·vā गण्डापिgaṇ·ḍā·pi एतेe·te सल्लापिsal·lā·pi एतेe·te उपादानानिu·pā·dā·nā·ni एते।e·te

Ime pañca nīvaraṇā cattāropi ete āsavā gaṇḍāpi ete sallāpi ete upādānāni ete.

(Pāli only)
274

तेसुte·su एवe·va बाहिरेसुbā·hi·re·su धम्मेसुdham·me·su सङ्किलेसभागियंsaṅ·ki·le·sa·bhā·gi·yaṃ सुत्तन्तिsut·tan·ti पञ्ञत्तिंpañ·ñat·tiṃ गच्छति।gac·cha·ti

Tesu eva bāhiresu dhammesu saṅkilesabhāgiyaṁ suttanti paññattiṁ gacchati.

(Pāli only)
275

अयंa·yaṃ समारोपनोsa·mā·ro·pa·no हारो।hā·ro

Ayaṁ samāropano hāro.

(Pāli only)
276

निद्दिट्ठंnid·diṭ·ṭhaṃ सङ्किलेसिकभागियंsaṅ·ki·le·si·ka·bhā·gi·yaṃ सुत्तं।sut·taṃ

Niddiṭṭhaṁ saṅkilesikabhāgiyaṁ suttaṁ.

(Pāli only)
277

मनोपुब्बङ्गमाma·no·pub·baṅ·ga·mā धम्मातिdham·mā·ti गाथा।gā·thā

Manopubbaṅgamā dhammāti gāthā.

(Pāli only)
278

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo देसनाde·sa·nā हारो?hā·ro

Tattha katamo desanā hāro?

(Pāli only)
279

इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te कोko अत्थोat·tho खन्धववत्थानेनkhan·dha·va·vat·thā·ne·na विञ्ञाणक्खन्धंviñ·ñā·ṇak·khan·dhaṃ देसेति,de·se·ti धातुववत्थानेनdhā·tu·va·vat·thā·ne·na मनोविञ्ञाणधातुं,ma·no·viñ·ñā·ṇa·dhā·tuṃ आयतनववत्थानेनā·ya·ta·na·va·vat·thā·ne·na मनायतनं,ma·nā·ya·ta·naṃ इन्द्रियववत्थानेनin·dri·ya·va·vat·thā·ne·na मनिन्द्रियं।ma·nin·dri·yaṃ

Imamhi sutte ko attho khandhavavatthānena viññāṇakkhandhaṁ deseti, dhātuvavatthānena manoviññāṇadhātuṁ, āyatanavavatthānena manāyatanaṁ, indriyavavatthānena manindriyaṁ.

(Pāli only)
280

तस्सtas·sa किंkiṃ पुब्बङ्गमाpub·baṅ·ga·mā धम्मा?dham·mā

Tassa kiṁ pubbaṅgamā dhammā?

(Pāli only)
281

सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na छcha धम्माdham·mā पुब्बङ्गमाpub·baṅ·ga·mā धम्माdham·mā कुसलमूलानिku·sa·la·mū·lā·ni चca अकुसलमूलानिa·ku·sa·la·mū·lā·ni चca अनिमित्तंa·ni·mit·taṃ इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te कुसलमूलंku·sa·la·mū·laṃ देसितं।de·si·taṃ

Saṅkhittena cha dhammā pubbaṅgamā dhammā kusalamūlāni ca akusalamūlāni ca animittaṁ imamhi sutte kusalamūlaṁ desitaṁ.

(Pāli only)
282

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā मनोपुब्बङ्गमाma·no·pub·baṅ·ga·mā धम्मा?dham·mā

Tattha katamā manopubbaṅgamā dhammā?

(Pāli only)
283

मनोma·no तेसंte·saṃ पुब्बङ्गमं,pub·baṅ·ga·maṃ यथापिya·thā·pi बलस्सba·las·sa राजाrā·jā पुब्बङ्गमो,pub·baṅ·ga·mo एवमेवe·va·me·va धम्मानंdham·mā·naṃ मनोपुब्बङ्गमा।ma·no·pub·baṅ·ga·mā

Mano tesaṁ pubbaṅgamaṁ, yathāpi balassa rājā pubbaṅgamo, evameva dhammānaṁ manopubbaṅgamā.

(Pāli only)
284

तत्थtat·tha तिविधानंti·vi·dhā·naṃ पुब्बङ्गमानंpub·baṅ·ga·mā·naṃ नेक्खम्मच्छन्देनnek·kham·mac·chan·de·na अब्यापादच्छन्देनab·yā·pā·dac·chan·de·na अविहिंसाछन्देन।a·vi·hiṃ·sā·chan·de·na

Tattha tividhānaṁ pubbaṅgamānaṁ nekkhammacchandena abyāpādacchandena avihiṁsāchandena.

(Pāli only)
285

अलोभस्सa·lo·bhas·sa नेक्खम्मच्छन्देनnek·kham·mac·chan·de·na पुब्बङ्गमा।pub·baṅ·ga·mā

Alobhassa nekkhammacchandena pubbaṅgamā.

(Pāli only)
286

अदोसस्सa·do·sas·sa अब्यापादच्छन्देनab·yā·pā·dac·chan·de·na पुब्बङ्गमा।pub·baṅ·ga·mā

Adosassa abyāpādacchandena pubbaṅgamā.

(Pāli only)
287

अमोहस्सa·mo·has·sa अविहिंसाछन्देनa·vi·hiṃ·sā·chan·de·na पुब्बङ्गमा।pub·baṅ·ga·mā

Amohassa avihiṁsāchandena pubbaṅgamā.

(Pāli only)
288

तत्थtat·tha <ब्>मनोसेट्ठा</ब्>तिb मनसाma·na·sā इमेi·me धम्माdham·mā उस्सटाus·sa·ṭā मनेनma·ne·na वाvā निम्मिता।nim·mi·tā

Tattha manoseṭṭhāti manasā ime dhammā ussaṭā manena vā nimmitā.

(Pāli only)
289

मनोवma·no·va इमेसंi·me·saṃ धम्मानंdham·mā·naṃ सेट्ठोतिseṭ·ṭho·ti मनोवma·no·va इमेसंi·me·saṃ धम्मानंdham·mā·naṃ सेट्ठजेट्ठोतिseṭ·ṭha·jeṭ·ṭho·ti मनोवma·no·va इमेसंi·me·saṃ धम्मानंdham·mā·naṃ आधिपच्चंā·dhi·pac·caṃ करोतीतिka·ro·tī·ti मनोसेट्ठा।ma·no·seṭ·ṭhā

Manova imesaṁ dhammānaṁ seṭṭhoti manova imesaṁ dhammānaṁ seṭṭhajeṭṭhoti manova imesaṁ dhammānaṁ ādhipaccaṁ karotīti manoseṭṭhā.

(Pāli only)
290

<ब्>मनोजवा</ब्>तिb यत्थyat·tha मनोma·no गच्छति।gac·cha·ti

Manojavāti yattha mano gacchati.

(Pāli only)
291

तत्थtat·tha इमेi·me धम्माdham·mā गच्छन्तीतिgac·chan·tī·ti मनोजवा।ma·no·ja·vā

Tattha ime dhammā gacchantīti manojavā.

(Pāli only)
292

यथाya·thā वातोvā·to सीघंsī·ghaṃ गच्छतिgac·cha·ti अञ्ञोañ·ño वाvā कोचिko·ci सीघंsī·ghaṃ गामकोgā·ma·ko वुच्चतेvuc·ca·te वातजवोतिvā·ta·ja·vo·ti पक्खिगामिकोति,pak·khi·gā·mi·ko·ti एवमेवe·va·me·va इमेi·me धम्माdham·mā मनेनma·ne·na सम्पजायमानाsam·pa·jā·ya·mā·nā गच्छन्ति,gac·chan·ti तत्थtat·tha इमेi·me धम्माdham·mā गच्छन्तीतिgac·chan·tī·ti मनोजवाति।ma·no·ja·vā·ti

Yathā vāto sīghaṁ gacchati añño vā koci sīghaṁ gāmako vuccate vātajavoti pakkhigāmikoti, evameva ime dhammā manena sampajāyamānā gacchanti, tattha ime dhammā gacchantīti manojavāti.

(Pāli only)
293

तेte तिविधाti·vi·dhā छन्दसमुदानिताchan·da·sa·mu·dā·ni·tā अनाविलताa·nā·vi·la·tā चca सङ्कप्पो।saṅ·kap·po

Te tividhā chandasamudānitā anāvilatā ca saṅkappo.

(Pāli only)
294

सत्तविधाsat·ta·vi·dhā चca कायिकंkā·yi·kaṃ सुचरितंsu·ca·ri·taṃ वाचसिकंvā·ca·si·kaṃ सुचरितं,su·ca·ri·taṃ तेte दसda·sa कुसलकम्मपथा।ku·sa·la·kam·ma·pa·thā

Sattavidhā ca kāyikaṁ sucaritaṁ vācasikaṁ sucaritaṁ, te dasa kusalakammapathā.

(Pāli only)
295

तत्थtat·tha <ब्>मनसाb चेce पसन्नेना</ब्>तिpa·san·ne·nā मनोकम्मं।ma·no·kam·maṃ

Tattha manasā ce pasannenāti manokammaṁ.

(Pāli only)
296

<ब्>भासतिb वा</ब्>तिvā वचीकम्मं।va·cī·kam·maṃ

Bhāsati vāti vacīkammaṁ.

(Pāli only)
297

<ब्>करोतिb वा</ब्>तिvā कायकम्मं।kā·ya·kam·maṃ

Karoti vāti kāyakammaṁ.

(Pāli only)
298

इमेहिi·me·hi इमस्मिंi·mas·miṃ सुत्तेsut·te दसda·sa कुसलकम्मपथाku·sa·la·kam·ma·pa·thā परमापिpa·ra·mā·pi सन्ताsan·tā सीलवताsī·la·va·tā परमा।pa·ra·mā

Imehi imasmiṁ sutte dasa kusalakammapathā paramāpi santā sīlavatā paramā.

(Pāli only)
299

सोso भवतिbha·va·ti विवत्तियंvi·vat·ti·yaṃ नna लोकनिय्यानायlo·ka·niy·yā·nā·ya वासनाभागियंvā·sa·nā·bhā·gi·yaṃ सुत्तंsut·taṃ भवति।bha·va·ti

So bhavati vivattiyaṁ na lokaniyyānāya vāsanābhāgiyaṁ suttaṁ bhavati.

(Pāli only)
300

अयंa·yaṃ देसना।de·sa·nā

Ayaṁ desanā.

(Pāli only)
301

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयोvi·ca·yo हारो?hā·ro

Tattha katamo vicayo hāro?

(Pāli only)
302

मनोपुब्बङ्गमाma·no·pub·baṅ·ga·mā धम्मातिdham·mā·ti कुसलमूलानिku·sa·la·mū·lā·ni चca अट्ठङ्गसम्मत्तानि।aṭ·ṭhaṅ·ga·sam·mat·tā·ni

Manopubbaṅgamā dhammāti kusalamūlāni ca aṭṭhaṅgasammattāni.

(Pāli only)
303

इदंi·daṃ सुत्तं।sut·taṃ

Idaṁ suttaṁ.

(Pāli only)
304

युत्तीतिyut·tī·ti दसन्नंda·san·naṃ कुसलकम्मपथानंku·sa·la·kam·ma·pa·thā·naṃ योyo विपाको,vi·pā·ko सोso सुखवेदनीयोsu·kha·ve·da·nī·yo अब्यापादस्सङ्गमानो।ab·yā·pā·das·saṅ·ga·mā·no

Yuttīti dasannaṁ kusalakammapathānaṁ yo vipāko, so sukhavedanīyo abyāpādassaṅgamāno.

(Pāli only)
305

<ब्>छायावb अनपायिनी</ब्>तिa·na·pā·yi·nī अनुगच्छतिa·nu·gac·cha·ti अत्थिat·thi एसाe·sā युत्ति।yut·ti

Chāyāva anapāyinīti anugacchati atthi esā yutti.

(Pāli only)
306

पदट्ठानन्तिpa·daṭ·ṭhā·nan·ti अट्ठारसन्नंaṭ·ṭhā·ra·san·naṃ मनोपविचारानंma·no·pa·vi·cā·rā·naṃ पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Padaṭṭhānanti aṭṭhārasannaṁ manopavicārānaṁ padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
307

मनोपुब्बङ्गमाma·no·pub·baṅ·ga·mā धम्मातिdham·mā·ti सब्बकुसलपक्खस्सsab·ba·ku·sa·la·pak·khas·sa इमेi·me धम्माdham·mā पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Manopubbaṅgamā dhammāti sabbakusalapakkhassa ime dhammā padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
308

<ब्>मनसाb चेce पसन्नेना</ब्>तिpa·san·ne·nā योyo चेतसोce·ta·so पसादो,pa·sā·do इदंi·daṃ सद्धिन्द्रियस्सsad·dhin·dri·yas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Manasā ce pasannenāti yo cetaso pasādo, idaṁ saddhindriyassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
309

<ब्>भासतिb वा</ब्>तिvā सम्मावाचाय।sam·mā·vā·cā·ya

Bhāsati vāti sammāvācāya.

(Pāli only)
310

<ब्>करोतिb वा</ब्>तिvā सम्माकम्मन्तस्सsam·mā·kam·man·tas·sa चca सम्मावायामस्सsam·mā·vā·yā·mas·sa चca पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Karoti vāti sammākammantassa ca sammāvāyāmassa ca padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
311

लक्खणोतिlak·kha·ṇo·ti इतिi·ti पुब्बङ्गमाpub·baṅ·ga·mā धम्मातिdham·mā·ti वेदनापुब्बङ्गमापिve·da·nā·pub·baṅ·ga·mā·pi एते,e·te सञ्ञापुब्बङ्गमापिsañ·ñā·pub·baṅ·ga·mā·pi एते,e·te सङ्खारपुब्बङ्गमापिsaṅ·khā·ra·pub·baṅ·ga·mā·pi एते।e·te

Lakkhaṇoti iti pubbaṅgamā dhammāti vedanāpubbaṅgamāpi ete, saññāpubbaṅgamāpi ete, saṅkhārapubbaṅgamāpi ete.

(Pāli only)
312

येye केचिke·ci धम्माdham·mā सहजाताsa·ha·jā·tā सब्बेsab·be पुब्बङ्गमाpub·baṅ·ga·mā एतेसंe·te·saṃ धम्मानं।dham·mā·naṃ

Ye keci dhammā sahajātā sabbe pubbaṅgamā etesaṁ dhammānaṁ.

(Pāli only)
313

<ब्>ततोb नंnaṃ सुखमन्वेती</ब्>तिsu·kha·man·ve·tī सोमनस्समपिso·ma·nas·sa·ma·pi नंnaṃ अन्वेतिan·ve·ti यंyaṃ सुसुखच्छायाsu·su·khac·chā·yā तदापिta·dā·pi नंnaṃ सुखंsu·khaṃ तदपिta·da·pi अन्वेति।an·ve·ti

Tato naṁ sukhamanvetīti somanassamapi naṁ anveti yaṁ susukhacchāyā tadāpi naṁ sukhaṁ tadapi anveti.

(Pāli only)
314

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो?hā·ro

Tattha katamo catubyūho hāro?

(Pāli only)
315

मनोपुब्बङ्गमातिma·no·pub·baṅ·ga·mā·ti नna इदंi·daṃ एकादिवचनं।e·kā·di·va·ca·naṃ

Manopubbaṅgamāti na idaṁ ekādivacanaṁ.

(Pāli only)
316

किंkiṃ कारणा?kā·ra·ṇā

Kiṁ kāraṇā?

(Pāli only)
317

सब्बेयेवsab·be·ye·va इमेi·me छविञ्ञाणकाया,cha·viñ·ñā·ṇa·kā·yā इमम्हिi·mam·hi भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Sabbeyeva ime chaviññāṇakāyā, imamhi bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
318

येye सुखेनsu·khe·na अत्थिका,at·thi·kā तेte मनंma·naṃ पसादेन्तीतिpa·sā·den·tī·ti अयंa·yaṃ इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ye sukhena atthikā, te manaṁ pasādentīti ayaṁ imamhi sutte bhagavato adhippāyo.

(Pāli only)
319

अत्थोat·tho पुब्बेयेवpub·be·ye·va निद्दिट्ठो।nid·diṭ·ṭho

Attho pubbeyeva niddiṭṭho.

(Pāli only)
320

यानिyā·ni हिhi कुसलमूलानि,ku·sa·la·mū·lā·ni तानिtā·ni अट्ठानिसंसमत्ताaṭ·ṭhā·ni·saṃ·sa·mat·tā हेतु,he·tu अयंa·yaṃ अट्ठङ्गिकोaṭ·ṭhaṅ·gi·ko मग्गो।mag·go

Yāni hi kusalamūlāni, tāni aṭṭhānisaṁsamattā hetu, ayaṁ aṭṭhaṅgiko maggo.

(Pāli only)
321

दसda·sa ठानानिṭhā·nā·ni देसनाहेतूनिde·sa·nā·he·tū·ni देसनापच्चयाde·sa·nā·pac·ca·yā निद्देसनाnid·de·sa·nā च।ca

Dasa ṭhānāni desanāhetūni desanāpaccayā niddesanā ca.

(Pāli only)
322

तत्थtat·tha यंyaṃ मञ्ञेmañ·ñe दुक्खेनduk·khe·na सहsa·ha नामरूपंnā·ma·rū·paṃ विञ्ञाणसच्चन्तिviñ·ñā·ṇa·sac·can·ti अङ्गेनaṅ·ge·na कुसलमूलंku·sa·la·mū·laṃ पहीयति,pa·hī·ya·ti अयंa·yaṃ अप्पहीनभूमियंap·pa·hī·na·bhū·mi·yaṃ समुदयो।sa·mu·da·yo

Tattha yaṁ maññe dukkhena saha nāmarūpaṁ viññāṇasaccanti aṅgena kusalamūlaṁ pahīyati, ayaṁ appahīnabhūmiyaṁ samudayo.

(Pāli only)
323

यंyaṃ तेसंte·saṃ पहाना,pa·hā·nā अयंa·yaṃ निरोधो।ni·ro·dho

Yaṁ tesaṁ pahānā, ayaṁ nirodho.

(Pāli only)
324

इमानिi·mā·ni चत्तारिcat·tā·ri सच्चानि।sac·cā·ni

Imāni cattāri saccāni.

(Pāli only)
325

अयंa·yaṃ आवट्टोā·vaṭ·ṭo हारो।hā·ro

Ayaṁ āvaṭṭo hāro.

(Pāli only)
326

विभत्तीति—vi·bhat·tī·ti

Vibhattīti—

(Pāli only)
327

“मनोपुब्बङ्गमाma·no·pub·baṅ·ga·mā धम्मा,dham·mā

“Manopubbaṅgamā dhammā,

(Pāli only)
328

मनोसेट्ठाma·no·seṭ·ṭhā मनोजवा;ma·no·ja·vā

Manoseṭṭhā manojavā;

(Pāli only)
329

मनसाma·na·sā चेce पसन्नेन,pa·san·ne·na

Manasā ce pasannena,

(Pāli only)
330

भासतिbhā·sa·ti वाvā करोतिka·ro·ti वा;vā

Bhāsati vā karoti vā;

(Pāli only)
331

ततोta·to नंnaṃ सुखमन्वेति,su·kha·man·ve·ti

Tato naṁ sukhamanveti,

(Pāli only)
332

छायावchā·yā·va अनपायिनी”ति।a·na·pā·yi·nī

Chāyāva anapāyinī”ti.

(Pāli only)
333

तंtaṃ नna एकंसेनe·kaṃ·se·na समणस्सsa·ma·ṇas·sa वाvā ब्राह्मणस्सbrāh·ma·ṇas·sa वाvā पनpa·na होति।ho·ti

Taṁ na ekaṁsena samaṇassa vā brāhmaṇassa vā pana hoti.

(Pāli only)
334

तस्सtas·sa वाvā मिच्छादिट्ठिकस्सmic·chā·diṭ·ṭhi·kas·sa सकसत्थेsa·ka·sat·the चित्तंcit·taṃ पसादेति,pa·sā·de·ti तेनte·na चca पसन्नेनpa·san·ne·na चित्तेनcit·te·na भासतिbhā·sa·ti ब्याकरोतिbyā·ka·ro·ti नna तंtaṃ सुखमन्वेतिsu·kha·man·ve·ti नna छायावchā·yā·va अनुगामिनी,a·nu·gā·mi·nī दुक्खमेवduk·kha·me·va तंtaṃ अन्वेति।an·ve·ti

Tassa vā micchādiṭṭhikassa sakasatthe cittaṁ pasādeti, tena ca pasannena cittena bhāsati byākaroti na taṁ sukhamanveti na chāyāva anugāminī, dukkhameva taṁ anveti.

(Pāli only)
335

यथाya·thā वहन्तंva·han·taṃ चक्कंcak·kaṃ पदमन्वेति,pa·da·man·ve·ti इदंi·daṃ तंtaṃ विभज्जब्याकरणीयं।vi·bhaj·jab·yā·ka·ra·ṇī·yaṃ

Yathā vahantaṁ cakkaṁ padamanveti, idaṁ taṁ vibhajjabyākaraṇīyaṁ.

(Pāli only)
336

मनसाma·na·sā चेce पसन्नेनpa·san·ne·na कायकम्मंkā·ya·kam·maṃ वचीकम्मंva·cī·kam·maṃ सुखवेदनीयन्तिsu·kha·ve·da·nī·yan·ti समग्गतेsa·mag·ga·te सुखवेदनीयंsu·kha·ve·da·nī·yaṃ मिच्छग्गतेmic·chag·ga·te दुक्खवेदनीयं,duk·kha·ve·da·nī·yaṃ अयंa·yaṃ विभत्ति।vi·bhat·ti

Manasā ce pasannena kāyakammaṁ vacīkammaṁ sukhavedanīyanti samaggate sukhavedanīyaṁ micchaggate dukkhavedanīyaṁ, ayaṁ vibhatti.

(Pāli only)
337

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिवत्तनोpa·ri·vat·ta·no हारो?hā·ro

Tattha katamo parivattano hāro?

(Pāli only)
338

मनोपुब्बङ्गमाma·no·pub·baṅ·ga·mā धम्मातिdham·mā·ti यंyaṃ मनसाma·na·sā पदुट्ठेनpa·duṭ·ṭhe·na भासतिbhā·sa·ti वाvā करोतिka·ro·ti वाvā दुक्खमस्सानुगामिनी,duk·kha·mas·sā·nu·gā·mi·nī एतानियेवe·tā·ni·ye·va द्वेdve सुत्तानिsut·tā·ni भासितानिbhā·si·tā·ni एसe·sa एवe·va चca पटिपक्खो।pa·ṭi·pak·kho

Manopubbaṅgamā dhammāti yaṁ manasā paduṭṭhena bhāsati vā karoti vā dukkhamassānugāminī, etāniyeva dve suttāni bhāsitāni esa eva ca paṭipakkho.

(Pāli only)
339

वेवचनन्तिve·va·ca·nan·ti यदिदंya·di·daṃ मनोma·no चित्तंcit·taṃ विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ मनिन्द्रियंma·nin·dri·yaṃ मनोविञ्ञाणधातु।ma·no·viñ·ñā·ṇa·dhā·tu

Vevacananti yadidaṁ mano cittaṁ viññāṇaṁ manindriyaṁ manoviññāṇadhātu.

(Pāli only)
340

पञ्ञत्तीतिpañ·ñat·tī·ti मनोपुब्बङ्गमाma·no·pub·baṅ·ga·mā धम्मातिdham·mā·ti अयंa·yaṃ मनोma·no किञ्चिkiñ·ci पञ्ञत्तियाpañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Paññattīti manopubbaṅgamā dhammāti ayaṁ mano kiñci paññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
341

धम्मातिdham·mā·ti कुसलकम्मपथपञ्ञत्तियाku·sa·la·kam·ma·pa·tha·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Dhammāti kusalakammapathapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
342

मनोसेट्ठातिma·no·seṭ·ṭhā·ti विसिट्ठपञ्ञत्तियाvi·siṭ·ṭha·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Manoseṭṭhāti visiṭṭhapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
343

मनोजवातिma·no·ja·vā·ti सहपञ्ञत्तियाsa·ha·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Manojavāti sahapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
344

चित्तन्तिcit·tan·ti नेक्खम्मपञ्ञत्तियाnek·kham·ma·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Cittanti nekkhammapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
345

मनसाma·na·sā चेce पसन्नेनातिpa·san·ne·nā·ti सद्धिन्द्रियपञ्ञत्तियाsad·dhin·dri·ya·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Manasā ce pasannenāti saddhindriyapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
346

मनसाma·na·sā चेce पसन्नेनातिpa·san·ne·nā·ti अनाविलसङ्कप्पदुतियज्झानपञ्ञत्तियाa·nā·vi·la·saṅ·kap·pa·du·ti·yaj·jhā·na·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Manasā ce pasannenāti anāvilasaṅkappadutiyajjhānapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
347

मनसाma·na·sā चेce पसन्नेनातिpa·san·ne·nā·ti अस्सद्धानंas·sad·dhā·naṃ पटिपक्खपञ्ञत्तियाpa·ṭi·pak·kha·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Manasā ce pasannenāti assaddhānaṁ paṭipakkhapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
348

भासतिbhā·sa·ti वातिvā·ti सम्मावाचापञ्ञत्तियाsam·mā·vā·cā·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Bhāsati vāti sammāvācāpaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
349

करोतिka·ro·ti वातिvā·ti सम्माकम्मन्तपञ्ञत्तियाsam·mā·kam·man·ta·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Karoti vāti sammākammantapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
350

ततोta·to नंnaṃ सुखमन्वेतीतिsu·kha·man·ve·tī·ti झानसमाधानं।jhā·na·sa·mā·dhā·naṃ

Tato naṁ sukhamanvetīti jhānasamādhānaṁ.

(Pāli only)
351

इन्द्रियेसुin·dri·ye·su मनिन्द्रियं।ma·nin·dri·yaṃ

Indriyesu manindriyaṁ.

(Pāli only)
352

पटिच्चसमुप्पादेpa·ṭic·ca·sa·mup·pā·de विञ्ञाणं।viñ·ñā·ṇaṃ

Paṭiccasamuppāde viññāṇaṁ.

(Pāli only)
353

मनोपुब्बङ्गमाma·no·pub·baṅ·ga·mā धम्मातिdham·mā·ti मेत्ताmet·tā चca मुदुताmu·du·tā चca झानेसुjhā·ne·su दुतियंdu·ti·yaṃ झानंjhā·naṃ ततियञ्च।ta·ti·yañ·ca

Manopubbaṅgamā dhammāti mettā ca mudutā ca jhānesu dutiyaṁ jhānaṁ tatiyañca.

(Pāli only)
354

खन्धेसुkhan·dhe·su सङ्खारक्खन्धपरियापन्नो।saṅ·khā·rak·khan·dha·pa·ri·yā·pan·no

Khandhesu saṅkhārakkhandhapariyāpanno.

(Pāli only)
355

धातूसुdhā·tū·su धम्मधातु,dham·ma·dhā·tu आयतनेसुā·ya·ta·ne·su धम्मायतनं।dham·mā·ya·ta·naṃ

Dhātūsu dhammadhātu, āyatanesu dhammāyatanaṁ.

(Pāli only)
356

यंyaṃ कुसलंku·sa·laṃ इन्द्रियेसुin·dri·ye·su सुखिन्द्रियञ्चsu·khin·dri·yañ·ca सोमनस्सिन्द्रियञ्चso·ma·nas·sin·dri·yañ·ca पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Yaṁ kusalaṁ indriyesu sukhindriyañca somanassindriyañca padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
357

इमेसंi·me·saṃ धम्मानंdham·mā·naṃ पटिच्चसमुप्पन्नानंpa·ṭic·ca·sa·mup·pan·nā·naṃ फस्सपच्चयाphas·sa·pac·ca·yā सुखवेदनीयोsu·kha·ve·da·nī·yo फस्सोphas·so सुखवेदनाsu·kha·ve·da·nā मनोपविचारेसुma·no·pa·vi·cā·re·su सोमनस्सविचारोso·ma·nas·sa·vi·cā·ro छत्तिंसेसुchat·tiṃ·se·su पठमपदेसुpa·ṭha·ma·pa·de·su छcha सोमनस्सनेक्खम्मस्सिता।so·ma·nas·sa·nek·kham·mas·si·tā

Imesaṁ dhammānaṁ paṭiccasamuppannānaṁ phassapaccayā sukhavedanīyo phasso sukhavedanā manopavicāresu somanassavicāro chattiṁsesu paṭhamapadesu cha somanassanekkhammassitā.

(Pāli only)
358

इतिi·ti अयंa·yaṃ ओतरणोo·ta·ra·ṇo हारो।hā·ro

Iti ayaṁ otaraṇo hāro.

(Pāli only)
359

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनोso·dha·no हारो?hā·ro

Tattha katamo sodhano hāro?

(Pāli only)
360

यंyaṃ अत्थंat·thaṃ आरब्भā·rab·bha इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ भासितं।bhā·si·taṃ

Yaṁ atthaṁ ārabbha idaṁ suttaṁ bhāsitaṁ.

(Pāli only)
361

सोso अत्थोat·tho नियुत्तोni·yut·to एतमत्थंe·ta·mat·thaṃ आरब्भā·rab·bha सुत्तं।sut·taṃ

So attho niyutto etamatthaṁ ārabbha suttaṁ.

(Pāli only)
362

अयंa·yaṃ सोधनोso·dha·no हारो।hā·ro

Ayaṁ sodhano hāro.

(Pāli only)
363

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo अधिट्ठानोa·dhiṭ·ṭhā·no हारो?hā·ro

Tattha katamo adhiṭṭhāno hāro?

(Pāli only)
364

मनोपुब्बङ्गमाma·no·pub·baṅ·ga·mā धम्मातिdham·mā·ti वेवचनपञ्ञत्ति,ve·va·ca·na·pañ·ñat·ti नna एकत्तपञ्ञत्ति।e·kat·ta·pañ·ñat·ti

Manopubbaṅgamā dhammāti vevacanapaññatti, na ekattapaññatti.

(Pāli only)
365

धम्मातिdham·mā·ti एकतोe·ka·to नna वेवचनपञ्ञत्ति।ve·va·ca·na·pañ·ñat·ti

Dhammāti ekato na vevacanapaññatti.

(Pāli only)
366

मनसाma·na·sā चेce पसन्नेनातिpa·san·ne·nā·ti सोso पसादोpa·sā·do द्विधोdvi·dho अज्झत्तञ्चaj·jhat·tañ·ca अब्यापादाविक्खम्भनबहिद्धाab·yā·pā·dā·vik·kham·bha·na·ba·hid·dhā चca ओकप्पनतो।o·kap·pa·na·to

Manasā ce pasannenāti so pasādo dvidho ajjhattañca abyāpādāvikkhambhanabahiddhā ca okappanato.

(Pāli only)
367

सोso अज्झत्तपसादोaj·jhat·ta·pa·sā·do द्विधो।dvi·dho

So ajjhattapasādo dvidho.

(Pāli only)
368

समुग्घातपसादोsa·mug·ghā·ta·pa·sā·do चca विक्खम्भनपसादोvik·kham·bha·na·pa·sā·do चca ब्यापादपरियुट्ठानं।byā·pā·da·pa·ri·yuṭ·ṭhā·naṃ

Samugghātapasādo ca vikkhambhanapasādo ca byāpādapariyuṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
369

विघातोvi·ghā·to नna मूलपसादोmū·la·pa·sā·do जातमूलम्पिjā·ta·mū·lam·pi वा।vā

Vighāto na mūlapasādo jātamūlampi vā.

(Pāli only)
370

पसादोpa·sā·do सब्यापादंsab·yā·pā·daṃ विघातेन।vi·ghā·te·na

Pasādo sabyāpādaṁ vighātena.

(Pāli only)
371

ततोta·to नंnaṃ सुखमन्वेतीतिsu·kha·man·ve·tī·ti सुखंsu·khaṃ कायिकञ्चkā·yi·kañ·ca चेतसिकञ्चce·ta·si·kañ·ca अप्पियविप्पयोगोपिap·pi·ya·vip·pa·yo·go·pi पियसम्पयोगोपिpi·ya·sam·pa·yo·go·pi नेक्खम्मसुखम्पिnek·kham·ma·su·kham·pi पुथुज्जनसुखम्पिpu·thuj·ja·na·su·kham·pi पीतिसम्बोज्झङ्गम्पिpī·ti·sam·boj·jhaṅ·gam·pi चेतसिकंce·ta·si·kaṃ सुखं।su·khaṃ

Tato naṁ sukhamanvetīti sukhaṁ kāyikañca cetasikañca appiyavippayogopi piyasampayogopi nekkhammasukhampi puthujjanasukhampi pītisambojjhaṅgampi cetasikaṁ sukhaṁ.

(Pāli only)
372

यम्पिyam·pi पस्सद्धकायोpas·sad·dha·kā·yo सुखंsu·khaṃ वेदेति,ve·de·ti तम्पिtam·pi कायिकंkā·yi·kaṃ सुखंsu·khaṃ बोज्झङ्गाboj·jhaṅ·gā चca चेतसिकंce·ta·si·kaṃ सुखं।su·khaṃ

Yampi passaddhakāyo sukhaṁ vedeti, tampi kāyikaṁ sukhaṁ bojjhaṅgā ca cetasikaṁ sukhaṁ.

(Pāli only)
373

यम्पिyam·pi पस्सद्धकायोpas·sad·dha·kā·yo सुखंsu·khaṃ वेदेसि,ve·de·si तम्पिtam·pi तञ्चtañ·ca सुखपदट्ठानंsu·kha·pa·daṭ·ṭhā·naṃ पञ्ञत्तियाpañ·ñat·ti·yā यथावुत्तंya·thā·vut·taṃ तंtaṃ अपरामट्ठंa·pa·rā·maṭ·ṭhaṃ कुसलानंku·sa·lā·naṃ धम्मानं।dham·mā·naṃ

Yampi passaddhakāyo sukhaṁ vedesi, tampi tañca sukhapadaṭṭhānaṁ paññattiyā yathāvuttaṁ taṁ aparāmaṭṭhaṁ kusalānaṁ dhammānaṁ.

(Pāli only)
374

अन्वेतीतिan·ve·tī·ti अप्पनाap·pa·nā सन्दिस्सतिsan·dis·sa·ti नna चायंcā·yaṃ वाvā पत्तभूतोpat·ta·bhū·to अन्वेति।an·ve·ti

Anvetīti appanā sandissati na cāyaṁ vā pattabhūto anveti.

(Pāli only)
375

तदिदंta·di·daṃ सुत्तंsut·taṃ द्वीहिdvī·hi आकारेहिā·kā·re·hi अधिट्ठातब्बं।a·dhiṭ·ṭhā·tab·baṃ

Tadidaṁ suttaṁ dvīhi ākārehi adhiṭṭhātabbaṁ.

(Pāli only)
376

हेतुनाhe·tu·nā चca योyo पसन्नमानसोpa·san·na·mā·na·so विपाकेनvi·pā·ke·na चca योyo दुक्खवेदनीयो।duk·kha·ve·da·nī·yo

Hetunā ca yo pasannamānaso vipākena ca yo dukkhavedanīyo.

(Pāli only)
377

परिक्खारोतिpa·rik·khā·ro·ti भगवाbha·ga·vā पञ्चसतेनpañ·ca·sa·te·na भिक्खुसङ्घेनbhik·khu·saṅ·ghe·na नगरंna·ga·raṃ पविसतिpa·vi·sa·ti राजगहं।rā·ja·ga·haṃ

Parikkhāroti bhagavā pañcasatena bhikkhusaṅghena nagaraṁ pavisati rājagahaṁ.

(Pāli only)
378

तत्थtat·tha मनुस्सोma·nus·so पुग्गलोpug·ga·lo भगवन्तंbha·ga·van·taṃ परिविसति,pa·ri·vi·sa·ti तस्सtas·sa पसादोpa·sā·do उप्पन्नोup·pan·no कुसलमूलपुब्बयोगावचरोपि।ku·sa·la·mū·la·pub·ba·yo·gā·va·ca·ro·pi

Tattha manusso puggalo bhagavantaṁ parivisati, tassa pasādo uppanno kusalamūlapubbayogāvacaropi.

(Pāli only)
379

सोso अञ्ञेसञ्चañ·ñe·sañ·ca अक्खाति,ak·khā·ti इदंi·daṃ वाचंvā·caṃ भासतिbhā·sa·ti लाभाlā·bhā तेसं,te·saṃ येसंye·saṃ निवेसनंni·ve·sa·naṃ भगवाbha·ga·vā पविसति,pa·vi·sa·ti अम्हाकम्पिam·hā·kam·pi यदिya·di भवेय्यbha·vey·ya मयम्पिma·yam·pi भगवतोbha·ga·va·to सम्पसादंsam·pa·sā·daṃ लच्छम्हाति।lac·cham·hā·ti

So aññesañca akkhāti, idaṁ vācaṁ bhāsati lābhā tesaṁ, yesaṁ nivesanaṁ bhagavā pavisati, amhākampi yadi bhaveyya mayampi bhagavato sampasādaṁ lacchamhāti.

(Pāli only)
380

येनye·na भगवाbha·ga·vā तेनञ्जलिंte·nañ·ja·liṃ पणामेत्वाpa·ṇā·met·vā “नमोna·mo भगवतोbha·ga·va·to नमोna·mo भगवतो”तिbha·ga·va·to अब्यापादमानोab·yā·pā·da·mā·no एकमन्तेe·ka·man·te अट्ठासि।aṭ·ṭhā·si

Yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā “namo bhagavato namo bhagavato”ti abyāpādamāno ekamante aṭṭhāsi.

(Pāli only)
381

तदनन्तरेta·da·nan·ta·re भगवाbha·ga·vā इमंi·maṃ सुत्तंsut·taṃ अभासित्थa·bhā·sit·tha “मनोपुब्बङ्गमाma·no·pub·baṅ·ga·mā धम्मा”ति।dham·mā

Tadanantare bhagavā imaṁ suttaṁ abhāsittha “manopubbaṅgamā dhammā”ti.

(Pāli only)
382

सब्बंsab·baṃ सुत्तंsut·taṃ तथाta·thā यंyaṃ परेसंpa·re·saṃ भासतिbhā·sa·ti इदंi·daṃ वाचाकम्मं।vā·cā·kam·maṃ

Sabbaṁ suttaṁ tathā yaṁ paresaṁ bhāsati idaṁ vācākammaṁ.

(Pāli only)
383

यंyaṃ अञ्जलिंañ·ja·liṃ पणामेति,pa·ṇā·me·ti इदंi·daṃ कायकम्मं।kā·ya·kam·maṃ

Yaṁ añjaliṁ paṇāmeti, idaṁ kāyakammaṁ.

(Pāli only)
384

योyo मनोपसादो,ma·no·pa·sā·do इदंi·daṃ मनोकम्मं।ma·no·kam·maṃ

Yo manopasādo, idaṁ manokammaṁ.

(Pāli only)
385

तत्थtat·tha यंyaṃ परेसंpa·re·saṃ पकासेतिpa·kā·se·ti भासतिbhā·sa·ti वण्णं।vaṇ·ṇaṃ

Tattha yaṁ paresaṁ pakāseti bhāsati vaṇṇaṁ.

(Pāli only)
386

येसंye·saṃ भगवाbha·ga·vā निवेसनंni·ve·sa·naṃ गच्छतीति।gac·cha·tī·ti

Yesaṁ bhagavā nivesanaṁ gacchatīti.

(Pāli only)
387

सब्बंsab·baṃ तस्सtas·sa अलोभोa·lo·bho कुसलमूलं।ku·sa·la·mū·laṃ

Sabbaṁ tassa alobho kusalamūlaṁ.

(Pāli only)
388

यंyaṃ भगवतिbha·ga·va·ti मेत्तचित्तो,met·ta·cit·to तस्सtas·sa अदोसोa·do·so कुसलमूलं।ku·sa·la·mū·laṃ

Yaṁ bhagavati mettacitto, tassa adoso kusalamūlaṁ.

(Pāli only)
389

यंyaṃ अञ्जलिंañ·ja·liṃ पणामेतिpa·ṇā·me·ti मानञ्चmā·nañ·ca निग्गण्हाति,nig·gaṇ·hā·ti तत्थस्सtat·thas·sa अमोहोa·mo·ho कुसलमूलंku·sa·la·mū·laṃ पातुभवति।pā·tu·bha·va·ti

Yaṁ añjaliṁ paṇāmeti mānañca niggaṇhāti, tatthassa amoho kusalamūlaṁ pātubhavati.

(Pāli only)
390

यंyaṃ उळारपञ्ञंu·ḷā·ra·pañ·ñaṃ पटिलभति,pa·ṭi·la·bha·ti इदमस्सi·da·mas·sa दिट्ठिविपल्लासप्पहानं।diṭ·ṭhi·vi·pal·lā·sap·pa·hā·naṃ

Yaṁ uḷārapaññaṁ paṭilabhati, idamassa diṭṭhivipallāsappahānaṁ.

(Pāli only)
391

यंyaṃ तथायेवta·thā·ye·va संवरोsaṃ·va·ro होति,ho·ti इदमस्सi·da·mas·sa सञ्ञाविपल्लासप्पहानं।sañ·ñā·vi·pal·lā·sap·pa·hā·naṃ

Yaṁ tathāyeva saṁvaro hoti, idamassa saññāvipallāsappahānaṁ.

(Pāli only)
392

यंyaṃ मनस्सma·nas·sa पसादनं,pa·sā·da·naṃ इदमस्सi·da·mas·sa चित्तविपल्लासप्पहानन्तिcit·ta·vi·pal·lā·sap·pa·hā·nan·ti अकुसलविपल्लासानंa·ku·sa·la·vi·pal·lā·sā·naṃ विक्खम्भनंvik·kham·bha·naṃ पहानंpa·hā·naṃ पच्चयो।pac·ca·yo

Yaṁ manassa pasādanaṁ, idamassa cittavipallāsappahānanti akusalavipallāsānaṁ vikkhambhanaṁ pahānaṁ paccayo.

(Pāli only)
393

तीणिtī·ṇi कुसलमूलानिku·sa·la·mū·lā·ni योyo अनाविलचित्तसङ्कप्पो,a·nā·vi·la·cit·ta·saṅ·kap·po सोso तस्सtas·sa मनसिकारोतिma·na·si·kā·ro·ti वुच्चति।vuc·ca·ti

Tīṇi kusalamūlāni yo anāvilacittasaṅkappo, so tassa manasikāroti vuccati.

(Pāli only)
394

यंyaṃ किलेसेहिki·le·se·hi विक्खम्भनंvik·kham·bha·naṃ इतिi·ti विपल्लासाvi·pal·lā·sā चca आरम्मणाā·ram·ma·ṇā सप्पच्चयतायsap·pac·ca·ya·tā·ya पच्चयोpac·ca·yo कुसलमूलानिku·sa·la·mū·lā·ni चca सन्दिस्सयतायsan·dis·sa·ya·tā·ya पच्चयो,pac·ca·yo सोso चca मनसिकारोma·na·si·kā·ro हेतुनाhe·tu·nā इमिनाi·mi·nā पच्चयेनpac·ca·ye·na चित्तंcit·taṃ उप्पन्नं।up·pan·naṃ

Yaṁ kilesehi vikkhambhanaṁ iti vipallāsā ca ārammaṇā sappaccayatāya paccayo kusalamūlāni ca sandissayatāya paccayo, so ca manasikāro hetunā iminā paccayena cittaṁ uppannaṁ.

(Pāli only)
395

तत्थtat·tha यंyaṃ ससत्थारम्मणंsa·sat·thā·ram·ma·ṇaṃ चित्तंcit·taṃ पवत्तंpa·vat·taṃ अयंa·yaṃ बुद्धानुस्सति।bud·dhā·nus·sa·ti

Tattha yaṁ sasatthārammaṇaṁ cittaṁ pavattaṁ ayaṁ buddhānussati.

(Pāli only)
396

यम्पिyam·pi भगवतोbha·ga·va·to गुणेgu·ṇe मनसिma·na·si करोति,ka·ro·ti अयमस्सa·ya·mas·sa धम्मानुस्सति।dham·mā·nus·sa·ti

Yampi bhagavato guṇe manasi karoti, ayamassa dhammānussati.

(Pāli only)
397

तत्थtat·tha सतिसम्पजञ्ञंsa·ti·sam·pa·jañ·ñaṃ हेतु,he·tu अयञ्चa·yañ·ca पच्चयो।pac·ca·yo

Tattha satisampajaññaṁ hetu, ayañca paccayo.

(Pāli only)
398

वाचाvā·cā पञ्ञाpañ·ñā हेतुhe·tu वितक्कविचाराvi·tak·ka·vi·cā·rā पच्चयो।pac·ca·yo

Vācā paññā hetu vitakkavicārā paccayo.

(Pāli only)
399

कायसङ्खाराkā·ya·saṅ·khā·rā कम्मस्सkam·mas·sa अभिसङ्खारोa·bhi·saṅ·khā·ro नामnā·ma हेतुhe·tu वाvā अप्पच्चयोap·pac·ca·yo सुखवेदनीयस्सsu·kha·ve·da·nī·yas·sa कम्मस्सkam·mas·sa उपचयोu·pa·ca·yo हेतुकाhe·tu·kā कम्मस्सkam·mas·sa पच्चयो।pac·ca·yo

Kāyasaṅkhārā kammassa abhisaṅkhāro nāma hetu vā appaccayo sukhavedanīyassa kammassa upacayo hetukā kammassa paccayo.

(Pāli only)
400

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo समारोपनोsa·mā·ro·pa·no हारो?hā·ro

Tattha katamo samāropano hāro?

(Pāli only)
401

मनसायेवma·na·sā·ye·va पसन्नेनpa·san·ne·na सतोयेवेत्थsa·to·ye·vet·tha पसन्नोpa·san·no अपिa·pi चca चित्तवोदानाcit·ta·vo·dā·nā सत्ताsat·tā विमुच्चन्तीतिvi·muc·can·tī·ti तेनte·na सत्ताsat·tā चित्तपुब्बङ्गमाcit·ta·pub·baṅ·ga·mā चित्तेनcit·te·na पसन्नेनpa·san·ne·na चेतनापिce·ta·nā·pi तत्थtat·tha चित्तभूताcit·ta·bhū·tā भवन्तीतिbha·van·tī·ti पटिघाpa·ṭi·ghā अयंa·yaṃ चेतनानंce·ta·nā·naṃ पसादेनpa·sā·de·na कायोkā·yo चस्सcas·sa पसादो,pa·sā·do सोso चca आरभतिā·ra·bha·ti पसादेनpa·sā·de·na पसन्नोpa·san·no सञ्ञानन्तिsañ·ñā·nan·ti चस्सcas·sa अविपरीता,a·vi·pa·rī·tā सोso पञ्चविधोpañ·ca·vi·dho विक्खम्भना,vik·kham·bha·nā कायपस्सम्भनायेवkā·ya·pas·sam·bha·nā·ye·va पसादोpa·sā·do चित्तसितोcit·ta·si·to चित्तंcit·taṃ पनpa·na पुब्बंयेवpub·baṃ·ye·va पसन्नं।pa·san·naṃ

Manasāyeva pasannena satoyevettha pasanno api ca cittavodānā sattā vimuccantīti tena sattā cittapubbaṅgamā cittena pasannena cetanāpi tattha cittabhūtā bhavantīti paṭighā ayaṁ cetanānaṁ pasādena kāyo cassa pasādo, so ca ārabhati pasādena pasanno saññānanti cassa aviparītā, so pañcavidho vikkhambhanā, kāyapassambhanāyeva pasādo cittasito cittaṁ pana pubbaṁyeva pasannaṁ.

(Pāli only)
402

अयंa·yaṃ समारोपना।sa·mā·ro·pa·nā

Ayaṁ samāropanā.

(Pāli only)
403

एवंe·vaṃ पञ्चन्नम्पिpañ·can·nam·pi पसादो।pa·sā·do

Evaṁ pañcannampi pasādo.

(Pāli only)
404

ततोta·to नंnaṃ सुखमन्वेतीतिsu·kha·man·ve·tī·ti कतमंka·ta·maṃ भगवाbha·ga·vā निद्दिसति?nid·di·sa·ti

Tato naṁ sukhamanvetīti katamaṁ bhagavā niddisati?

(Pāli only)
405

नna हिhi अत्तसच्चंat·ta·sac·caṃ तस्सtas·sa कम्मस्सkam·mas·sa विपाकोvi·pā·ko अन्वेति।an·ve·ti

Na hi attasaccaṁ tassa kammassa vipāko anveti.

(Pāli only)
406

तस्सtas·sa उपायोu·pā·yo अनुगच्छतिa·nu·gac·cha·ti यदाya·dā सितपच्चयाsi·ta·pac·ca·yā उप्पज्जतेup·paj·ja·te सोमनस्संso·ma·nas·saṃ अविप्पटिसारोपिa·vip·pa·ṭi·sā·ro·pi अन्वेति।an·ve·ti

Tassa upāyo anugacchati yadā sitapaccayā uppajjate somanassaṁ avippaṭisāropi anveti.

(Pāli only)
407

अयंa·yaṃ समारोपनोsa·mā·ro·pa·no हारो।hā·ro

Ayaṁ samāropano hāro.

(Pāli only)
408

महानामसक्कस्सma·hā·nā·ma·sak·kas·sa सुत्तं।sut·taṃ

Mahānāmasakkassa suttaṁ.

(Pāli only)
409

तस्मिञ्चेtas·miñ·ce समयेsa·ma·ye अस्सतोas·sa·to असम्पजानोa·sam·pa·jā·no कालंkā·laṃ करेय्यka·rey·ya कामेkā·me भवति।bha·va·ti

Tasmiñce samaye assato asampajāno kālaṁ kareyya kāme bhavati.

(Pāli only)
410

अस्सतोas·sa·to अभिसमाहारोa·bhi·sa·mā·hā·ro योyo माmā भायि,bhā·yi महानाम,ma·hā·nā·ma यंyaṃ तंtaṃ चित्तंcit·taṃ दीघरत्तंdī·gha·rat·taṃ सद्धापरिभावितंsad·dhā·pa·ri·bhā·vi·taṃ सीलपरिभावितंsī·la·pa·ri·bhā·vi·taṃ सुतचागपरिभावितन्तिsu·ta·cā·ga·pa·ri·bhā·vi·tan·ti वित्थारेनvit·thā·re·na कातब्बं।kā·tab·baṃ

Assato abhisamāhāro yo mā bhāyi, mahānāma, yaṁ taṁ cittaṁ dīgharattaṁ saddhāparibhāvitaṁ sīlaparibhāvitaṁ sutacāgaparibhāvitanti vitthārena kātabbaṁ.

(Pāli only)
411

चागेनcā·ge·na चca पञ्ञायpañ·ñā·ya चca किंkiṃ दस्सेति?das·se·ti

Cāgena ca paññāya ca kiṁ dasseti?

(Pāli only)
412

याyā सद्धा,sad·dhā साsā चेतसोce·ta·so पसादो।pa·sā·do

Yā saddhā, sā cetaso pasādo.

(Pāli only)
413

याyā अनाविलसङ्कप्पिता,a·nā·vi·la·saṅ·kap·pi·tā साsā सद्धा।sad·dhā

Yā anāvilasaṅkappitā, sā saddhā.

(Pāli only)
414

किंkiṃ कारणा?kā·ra·ṇā

Kiṁ kāraṇā?

(Pāli only)
415

अनाविललक्खणा।a·nā·vi·la·lak·kha·ṇā

Anāvilalakkhaṇā.

(Pāli only)
416

अनाविललक्खणाa·nā·vi·la·lak·kha·ṇā हिhi सद्धा।sad·dhā

Anāvilalakkhaṇā hi saddhā.

(Pāli only)
417

अपरेa·pa·re आहुā·hu गुणपरिसुद्धिनिट्ठागमनलक्खणा,gu·ṇa·pa·ri·sud·dhi·niṭ·ṭhā·ga·ma·na·lak·kha·ṇā यञ्चyañ·ca अपरेa·pa·re वाvā वचनपटिग्गहलक्खणाva·ca·na·pa·ṭig·ga·ha·lak·kha·ṇā सद्धा।sad·dhā

Apare āhu guṇaparisuddhiniṭṭhāgamanalakkhaṇā, yañca apare vā vacanapaṭiggahalakkhaṇā saddhā.

(Pāli only)
418

अपरोa·pa·ro परियायोpa·ri·yā·yo अत्तानंat·tā·naṃ यदिya·di एवंe·vaṃ ओकप्पेतिo·kap·pe·ti “नाहंnā·haṃ किञ्चिkiñ·ci जानामीतिjā·nā·mī·ti एसाe·sā अहंa·haṃ तत्थtat·tha अनुञ्ञत्ताa·nuñ·ñat·tā अनञ्ञता”ति।a·nañ·ña·tā

Aparo pariyāyo attānaṁ yadi evaṁ okappeti “nāhaṁ kiñci jānāmīti esā ahaṁ tattha anuññattā anaññatā”ti.

(Pāli only)
419

अयंa·yaṃ सद्धाति।sad·dhā·ti

Ayaṁ saddhāti.

(Pāli only)
420

अपरोa·pa·ro परियायोpa·ri·yā·yo एकसट्ठियाe·ka·saṭ·ṭhi·yā दिट्ठिगतानंdiṭ·ṭhi·ga·tā·naṃ आदीनवानुपस्सनाā·dī·na·vā·nu·pas·sa·nā अनिच्चंa·nic·caṃ दुक्खमनत्ताति।duk·kha·ma·nat·tā·ti

Aparo pariyāyo ekasaṭṭhiyā diṭṭhigatānaṁ ādīnavānupassanā aniccaṁ dukkhamanattāti.

(Pāli only)
421

तेनte·na चca पदिट्ठंpa·diṭ·ṭhaṃ भवतिbha·va·ti यथाya·thā गम्भीरेgam·bhī·re उदपानेu·da·pā·ne उदकंu·da·kaṃ चक्खुनाcak·khu·nā पस्सतिpas·sa·ti नna चca कायेनkā·ye·na अभिसम्भुनाति।a·bhi·sam·bhu·nā·ti

Tena ca padiṭṭhaṁ bhavati yathā gambhīre udapāne udakaṁ cakkhunā passati na ca kāyena abhisambhunāti.

(Pāli only)
422

एवमस्सe·va·mas·sa अरियाa·ri·yā निज्झानक्खन्तियाnij·jhā·nak·khan·ti·yā दिट्ठिdiṭ·ṭhi भवति,bha·va·ti नna चca सच्छिकता।sac·chi·ka·tā

Evamassa ariyā nijjhānakkhantiyā diṭṭhi bhavati, na ca sacchikatā.

(Pāli only)
423

अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti सद्धा।sad·dhā

Ayaṁ vuccati saddhā.

(Pāli only)
424

साsā चca लोकिका।lo·ki·kā

Sā ca lokikā.

(Pāli only)
425

अपरोa·pa·ro परियायोpa·ri·yā·yo खमतिkha·ma·ti पुथुज्जनभूतस्सpu·thuj·ja·na·bhū·tas·sa वीसतिvī·sa·ti चातिcā·ti कोko सक्कायाधीनाsak·kā·yā·dhī·nā नna निवेसो।ni·ve·so

Aparo pariyāyo khamati puthujjanabhūtassa vīsati cāti ko sakkāyādhīnā na niveso.

(Pāli only)
426

नna एतंe·taṃ एकन्तिe·kan·ti नयसञ्ञाna·ya·sañ·ñā यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā तुtu खलुkha·lu मुदूहिmu·dū·hi पञ्चहिpañ·ca·hi इन्द्रियेहिin·dri·ye·hi दस्सनमग्गेनdas·sa·na·mag·ge·na पहीनाpa·hī·nā भवन्ति।bha·van·ti

Na etaṁ ekanti nayasaññā yathābhūtaṁ diṭṭhiyā tu khalu mudūhi pañcahi indriyehi dassanamaggena pahīnā bhavanti.

(Pāli only)
427

दिट्ठेकट्ठाdiṭ·ṭhe·kaṭ·ṭhā चca किलेसा,ki·le·sā अयंa·yaṃ सद्धा।sad·dhā

Diṭṭhekaṭṭhā ca kilesā, ayaṁ saddhā.

(Pāli only)
428

सोतापत्तङ्गमदुक्खायंso·tā·pat·taṅ·ga·ma·duk·khā·yaṃ भूमियंbhū·mi·yaṃ परिपुण्णाpa·ri·puṇ·ṇā वुच्चति।vuc·ca·ti

Sotāpattaṅgamadukkhāyaṁ bhūmiyaṁ paripuṇṇā vuccati.

(Pāli only)
429

तस्मिंयेवtas·miṃ·ye·va भूमियंbhū·mi·yaṃ सेक्खसीलंsek·kha·sī·laṃ अरियाa·ri·yā धारन्तिdhā·ran·ti वुच्चति।vuc·ca·ti

Tasmiṁyeva bhūmiyaṁ sekkhasīlaṁ ariyā dhāranti vuccati.

(Pāli only)
430

तस्मिंयेवtas·miṃ·ye·va भूमियंbhū·mi·yaṃ मुदुपञ्ञाmu·du·pañ·ñā पञ्ञिन्द्रियन्तिpañ·ñin·dri·yan·ti वुच्चति।vuc·ca·ti

Tasmiṁyeva bhūmiyaṁ mudupaññā paññindriyanti vuccati.

(Pāli only)
431

तस्मिंयेवtas·miṃ·ye·va भूमियंbhū·mi·yaṃ खन्धेहिkhan·dhe·hi अनत्थिकता,a·nat·thi·ka·tā अयंa·yaṃ चागो।cā·go

Tasmiṁyeva bhūmiyaṁ khandhehi anatthikatā, ayaṁ cāgo.

(Pāli only)
432

तस्माtas·mā सद्धाsad·dhā चागाधिट्ठानेनcā·gā·dhiṭ·ṭhā·ne·na निद्दिसितब्बा।nid·di·si·tab·bā

Tasmā saddhā cāgādhiṭṭhānena niddisitabbā.

(Pāli only)
433

यतिकेनya·ti·ke·na भिय्योbhiy·yo मनेनma·ne·na साsā हिस्सhis·sa विपरीताvi·pa·rī·tā दिट्ठिकाdiṭ·ṭhi·kā अस्सद्धा,as·sad·dhā साsā नयनउपधीसुna·ya·na·u·pa·dhī·su पमत्ताpa·mat·tā समादिन्ना।sa·mā·din·nā

Yatikena bhiyyo manena sā hissa viparītā diṭṭhikā assaddhā, sā nayanaupadhīsu pamattā samādinnā.

(Pāli only)
434

तत्थtat·tha सद्धिन्द्रियंsad·dhin·dri·yaṃ योyo कामंkā·maṃ परिविस्सन्तिpa·ri·vis·san·ti इतिi·ti सन्तपापपटिनिस्सग्गाsan·ta·pā·pa·pa·ṭi·nis·sag·gā नna चागाधिट्ठानंcā·gā·dhiṭ·ṭhā·naṃ पञ्ञिन्द्रियेनpañ·ñin·dri·ye·na पञ्ञाधिट्ठानं,pañ·ñā·dhiṭ·ṭhā·naṃ सीलेनsī·le·na उपसमाधिट्ठानं।u·pa·sa·mā·dhiṭ·ṭhā·naṃ

Tattha saddhindriyaṁ yo kāmaṁ parivissanti iti santapāpapaṭinissaggā na cāgādhiṭṭhānaṁ paññindriyena paññādhiṭṭhānaṁ, sīlena upasamādhiṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
435

इमेi·me चत्तारोcat·tā·ro धम्माdham·mā सीलंsī·laṃ परिभावयन्तिpa·ri·bhā·va·yan·ti सद्धाsad·dhā सीलंsī·laṃ चागोcā·go चca पञ्ञाति।pañ·ñā·ti

Ime cattāro dhammā sīlaṁ paribhāvayanti saddhā sīlaṁ cāgo ca paññāti.

(Pāli only)
436

तत्थtat·tha सद्धायsad·dhā·ya ओघंo·ghaṃ तरति।ta·ra·ti

Tattha saddhāya oghaṁ tarati.

(Pāli only)
437

यंyaṃ सीलं,sī·laṃ अयंa·yaṃ अप्पमादो।ap·pa·mā·do

Yaṁ sīlaṁ, ayaṁ appamādo.

(Pāli only)
438

योyo चागो,cā·go इदंi·daṃ पञ्ञायpañ·ñā·ya कम्मं।kam·maṃ

Yo cāgo, idaṁ paññāya kammaṁ.

(Pāli only)
439

याyā पञ्ञा,pañ·ñā इदंi·daṃ पञ्ञिन्द्रियं,pañ·ñin·dri·yaṃ तत्थtat·tha यंyaṃ सद्धिन्द्रियं।sad·dhin·dri·yaṃ

Yā paññā, idaṁ paññindriyaṁ, tattha yaṁ saddhindriyaṁ.

(Pāli only)
440

तंtaṃ तीसुtī·su अवेच्चप्पसादेसु।a·vec·cap·pa·sā·de·su

Taṁ tīsu aveccappasādesu.

(Pāli only)
441

यंyaṃ सीलं,sī·laṃ तंtaṃ सद्धिन्द्रियेसु।sad·dhin·dri·ye·su

Yaṁ sīlaṁ, taṁ saddhindriyesu.

(Pāli only)
442

योyo चागो,cā·go सोso चतूसुca·tū·su झानेसु।jhā·ne·su

Yo cāgo, so catūsu jhānesu.

(Pāli only)
443

याyā पञ्ञा,pañ·ñā साsā सच्चेसु,sac·ce·su सतिsa·ti सब्बत्थगामिनी।sab·bat·tha·gā·mi·nī

Yā paññā, sā saccesu, sati sabbatthagāminī.

(Pāli only)
444

तस्सtas·sa सेक्खस्सsek·khas·sa भद्दिकाbhad·di·kā भति,bha·ti भद्दिकोbhad·di·ko अभिसम्परायो।a·bhi·sam·pa·rā·yo

Tassa sekkhassa bhaddikā bhati, bhaddiko abhisamparāyo.

(Pāli only)
445

तस्सtas·sa सम्मुट्ठस्सतिकस्सsam·muṭ·ṭhas·sa·ti·kas·sa सीलंsī·laṃ करोन्तस्सka·ron·tas·sa नna कायसम्मुट्ठस्सतितायkā·ya·sam·muṭ·ṭhas·sa·ti·tā·ya तानिtā·ni वाvā इन्द्रियानिin·dri·yā·ni तंtaṃ वाvā कुसलमूलंku·sa·la·mū·laṃ कम्मविपाकंkam·ma·vi·pā·kaṃ भवति।bha·va·ti

Tassa sammuṭṭhassatikassa sīlaṁ karontassa na kāyasammuṭṭhassatitāya tāni vā indriyāni taṁ vā kusalamūlaṁ kammavipākaṁ bhavati.

(Pāli only)
446

तस्सtas·sa तिकस्सti·kas·sa अत्थनिद्देसो।at·tha·nid·de·so

Tassa tikassa atthaniddeso.

(Pāli only)
447

तत्थtat·tha सद्धाsad·dhā सीलंsī·laṃ चागोcā·go पञ्ञाpañ·ñā चत्तारोcat·tā·ro धम्मा।dham·mā

Tattha saddhā sīlaṁ cāgo paññā cattāro dhammā.

(Pāli only)
448

याyā सद्धाsad·dhā याyā चca पञ्ञा,pañ·ñā इदंi·daṃ मनोसुचरितं।ma·no·su·ca·ri·taṃ

Yā saddhā yā ca paññā, idaṁ manosucaritaṁ.

(Pāli only)
449

यंyaṃ सीलं,sī·laṃ इदंi·daṃ कायिकंkā·yi·kaṃ वाचसिकंvā·ca·si·kaṃ सुचरितं।su·ca·ri·taṃ

Yaṁ sīlaṁ, idaṁ kāyikaṁ vācasikaṁ sucaritaṁ.

(Pāli only)
450

योyo चागो,cā·go इदंi·daṃ चेतसिकंce·ta·si·kaṃ अलोभोa·lo·bho सुचरितं।su·ca·ri·taṃ

Yo cāgo, idaṁ cetasikaṁ alobho sucaritaṁ.

(Pāli only)
451

इतिi·ti चित्तेcit·te गहितेga·hi·te पञ्चक्खन्धाpañ·cak·khan·dhā गहिताga·hi·tā भवन्ति।bha·van·ti

Iti citte gahite pañcakkhandhā gahitā bhavanti.

(Pāli only)
452

इमेहिi·me·hi धम्मेहिdham·me·hi सुचरितंsu·ca·ri·taṃ इदंi·daṃ दुक्खञ्चduk·khañ·ca अरियसच्चंa·ri·ya·sac·caṃ पदट्ठानंpa·daṭ·ṭhā·naṃ मग्गस्स।mag·gas·sa

Imehi dhammehi sucaritaṁ idaṁ dukkhañca ariyasaccaṁ padaṭṭhānaṁ maggassa.

(Pāli only)
453

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयोvi·ca·yo हारो?hā·ro

Tattha katamo vicayo hāro?

(Pāli only)
454

याyā चca सद्धाsad·dhā यञ्चyañ·ca सीलं।sī·laṃ

Yā ca saddhā yañca sīlaṁ.

(Pāli only)
455

तंtaṃ किस्सkis·sa करोति?ka·ro·ti

Taṁ kissa karoti?

(Pāli only)
456

याyā सद्धाsad·dhā तायtā·ya भगवन्तंbha·ga·van·taṃ अनुस्सरतिa·nus·sa·ra·ti मत्तेनपिmat·te·na·pi हत्थिनाhat·thi·nā समागता,sa·mā·ga·tā अस्सas·sa भोbho कुक्कुराkuk·ku·rā सब्बंsab·baṃ सीलेनsī·le·na नप्पटिपज्जतिnap·pa·ṭi·paj·ja·ti कायेनkā·ye·na वाvā वाचायvā·cā·ya वाvā ठानंṭhā·naṃ विसारदोvi·sā·ra·do भवतीतिbha·va·tī·ti अविप्पटिसारीa·vip·pa·ṭi·sā·rī पञ्ञाpañ·ñā यस्सyas·sa पञ्ञत्तंpañ·ñat·taṃ उपट्ठपेति।u·paṭ·ṭha·pe·ti

Yā saddhā tāya bhagavantaṁ anussarati mattenapi hatthinā samāgatā, assa bho kukkurā sabbaṁ sīlena nappaṭipajjati kāyena vā vācāya vā ṭhānaṁ visārado bhavatīti avippaṭisārī paññā yassa paññattaṁ upaṭṭhapeti.

(Pāli only)
457

तस्सtas·sa अखण्डस्सa·khaṇ·ḍas·sa सीलंsī·laṃ यंyaṃ नna पच्छिpac·chi तस्संtas·saṃ मोहस्सmo·has·sa अकुसलचित्तंa·ku·sa·la·cit·taṃ उप्पज्जतिup·paj·ja·ti मिच्छादिट्ठिसहगतंmic·chā·diṭ·ṭhi·sa·ha·ga·taṃ वा,vā अयंa·yaṃ विचयोvi·ca·yo हारो।hā·ro

Tassa akhaṇḍassa sīlaṁ yaṁ na pacchi tassaṁ mohassa akusalacittaṁ uppajjati micchādiṭṭhisahagataṁ vā, ayaṁ vicayo hāro.

(Pāli only)
458

धम्मवादिनोdham·ma·vā·di·no भद्दिकारातिbhad·di·kā·rā·ti भविस्सतिbha·vis·sa·ti अत्थिat·thi एसाe·sā युत्ति।yut·ti

Dhammavādino bhaddikārāti bhavissati atthi esā yutti.

(Pāli only)
459

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पदट्ठानोpa·daṭ·ṭhā·no हारो?hā·ro

Tattha katamo padaṭṭhāno hāro?

(Pāli only)
460

यमिदंya·mi·daṃ चित्तंcit·taṃ दीघरत्तंdī·gha·rat·taṃ परिभावितंpa·ri·bhā·vi·taṃ सद्धायsad·dhā·ya सीलेनsī·le·na चागेनcā·ge·na पञ्ञायpañ·ñā·ya समाधिनाsa·mā·dhi·nā पठमज्झानस्सpa·ṭha·maj·jhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Yamidaṁ cittaṁ dīgharattaṁ paribhāvitaṁ saddhāya sīlena cāgena paññāya samādhinā paṭhamajjhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
461

याyā सद्धाsad·dhā अस्सas·sa अनाविलसङ्कप्पो,a·nā·vi·la·saṅ·kap·po तंtaṃ दुतियज्झानस्सdu·ti·yaj·jhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Yā saddhā assa anāvilasaṅkappo, taṁ dutiyajjhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
462

तीणिtī·ṇi चca अवेच्चप्पसादाa·vec·cap·pa·sā·dā यंyaṃ सीलं,sī·laṃ तंtaṃ अरियकन्तं,a·ri·ya·kan·taṃ तंtaṃ सीलक्खन्धस्सsī·lak·khan·dhas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Tīṇi ca aveccappasādā yaṁ sīlaṁ, taṁ ariyakantaṁ, taṁ sīlakkhandhassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
463

याyā पञ्ञा,pañ·ñā साsā पञ्ञाक्खन्धस्सpañ·ñāk·khan·dhas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Yā paññā, sā paññākkhandhassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
464

इमेi·me चca धम्माdham·mā इदञ्चi·dañ·ca चित्तंcit·taṃ एकोदिभूतसमाधिस्सe·ko·di·bhū·ta·sa·mā·dhis·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Ime ca dhammā idañca cittaṁ ekodibhūtasamādhissa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
465

सद्धाsad·dhā सद्धिन्द्रियस्सsad·dhin·dri·yas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Saddhā saddhindriyassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
466

चागोcā·go समाधिन्द्रियस्सsa·mā·dhin·dri·yas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Cāgo samādhindriyassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
467

पञ्ञाpañ·ñā पञ्ञिन्द्रियस्सpañ·ñin·dri·yas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Paññā paññindriyassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
468

सद्धाsad·dhā चca पञ्ञाpañ·ñā चca विपस्सनायvi·pas·sa·nā·ya पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Saddhā ca paññā ca vipassanāya padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
469

सीलञ्चsī·lañ·ca चागोcā·go चca समथस्सsa·ma·thas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Sīlañca cāgo ca samathassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
470

सद्धाsad·dhā चca पञ्ञाpañ·ñā चca अविज्जाa·vij·jā विरागायvi·rā·gā·ya पञ्ञाविमुत्तियाpañ·ñā·vi·mut·ti·yā पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Saddhā ca paññā ca avijjā virāgāya paññāvimuttiyā padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
471

सीलञ्चsī·lañ·ca चागोcā·go चca रागविरागायrā·ga·vi·rā·gā·ya चेतोविमुत्तियाce·to·vi·mut·ti·yā पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Sīlañca cāgo ca rāgavirāgāya cetovimuttiyā padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
472

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणोlak·kha·ṇo हारो?hā·ro

Tattha katamo lakkhaṇo hāro?

(Pāli only)
473

विञ्ञाणेviñ·ñā·ṇe वुत्तेvut·te सद्धासतिभावितेsad·dhā·sa·ti·bhā·vi·te सब्बेsab·be पञ्चक्खन्धाpañ·cak·khan·dhā वुत्ताvut·tā भवन्ति।bha·van·ti

Viññāṇe vutte saddhāsatibhāvite sabbe pañcakkhandhā vuttā bhavanti.

(Pāli only)
474

सद्धायsad·dhā·ya भणितायbha·ṇi·tā·ya सब्बानिsab·bā·ni सत्तsat·ta धनानिdha·nā·ni भणितानिbha·ṇi·tā·ni होन्तिhon·ti सद्धाधनंsad·dhā·dha·naṃ …पे…pe

Saddhāya bhaṇitāya sabbāni satta dhanāni bhaṇitāni honti saddhādhanaṁ …pe…

(Pāli only)
475

सीलक्खन्धेsī·lak·khan·dhe वुत्तेvut·te समाधिक्खन्धोsa·mā·dhik·khan·dho चca पञ्ञाक्खन्धोpañ·ñāk·khan·dho चca वुत्ताvut·tā भवन्ति।bha·van·ti

sīlakkhandhe vutte samādhikkhandho ca paññākkhandho ca vuttā bhavanti.

(Pāli only)
476

यंyaṃ तंtaṃ चित्तंcit·taṃ दीघरत्तंdī·gha·rat·taṃ परिभावितंpa·ri·bhā·vi·taṃ पच्छिमकेpac·chi·ma·ke कालेkā·le नna तदनुपरिवत्तिta·da·nu·pa·ri·vat·ti भविस्सतीतिbha·vis·sa·tī·ti नेतंne·taṃ ठानंṭhā·naṃ विज्जति।vij·ja·ti

Yaṁ taṁ cittaṁ dīgharattaṁ paribhāvitaṁ pacchimake kāle na tadanuparivatti bhavissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.

(Pāli only)
477

तत्थtat·tha सञ्ञापिsañ·ñā·pi तदनुपरिवत्तिनीta·da·nu·pa·ri·vat·ti·nī भवति।bha·va·ti

Tattha saññāpi tadanuparivattinī bhavati.

(Pāli only)
478

येपिye·pi तज्जातिकाtaj·jā·ti·kā धम्मा,dham·mā तेपिte·pi तदनुपरिवत्तिनोta·da·nu·pa·ri·vat·ti·no भवन्ति।bha·van·ti

Yepi tajjātikā dhammā, tepi tadanuparivattino bhavanti.

(Pāli only)
479

रूपसञ्ञाrū·pa·sañ·ñā रूपसञ्चेतनानुपस्सनमनसिकारोrū·pa·sañ·ce·ta·nā·nu·pas·sa·na·ma·na·si·kā·ro एवंe·vaṃ छन्नंchan·naṃ आयतनानंā·ya·ta·nā·naṃ विञ्ञाणकाये,viñ·ñā·ṇa·kā·ye अयंa·yaṃ लक्खणोlak·kha·ṇo हारो।hā·ro

Rūpasaññā rūpasañcetanānupassanamanasikāro evaṁ channaṁ āyatanānaṁ viññāṇakāye, ayaṁ lakkhaṇo hāro.

(Pāli only)
480

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो?hā·ro

Tattha katamo catubyūho hāro?

(Pāli only)
481

इधi·dha सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Idha sutte bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
482

येye भद्दिकंbhad·di·kaṃ भतिंbha·tiṃ आकङ्खेय्यā·kaṅ·khey·ya भद्दिकञ्चbhad·di·kañ·ca अभिसम्परायं,a·bhi·sam·pa·rā·yaṃ तेte सद्धंsad·dhaṃ सीलंsī·laṃ चागंcā·gaṃ पञ्ञञ्चpañ·ñañ·ca मनसिma·na·si करिस्सन्ति,ka·ris·san·ti अयंa·yaṃ अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ye bhaddikaṁ bhatiṁ ākaṅkheyya bhaddikañca abhisamparāyaṁ, te saddhaṁ sīlaṁ cāgaṁ paññañca manasi karissanti, ayaṁ adhippāyo.

(Pāli only)
483

येye चञ्ञेपिcañ·ñe·pi सत्ताsat·tā तथागतस्सta·thā·ga·tas·sa सम्मुखंsam·mu·khaṃ नna पटियुज्झन्ते,pa·ṭi·yuj·jhan·te इमंi·maṃ धम्मंdham·maṃ सोताso·tā अविप्पटिसारतोa·vip·pa·ṭi·sā·ra·to कालंkā·laṃ करिस्सन्तीति,ka·ris·san·tī·ti अयंa·yaṃ अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ye caññepi sattā tathāgatassa sammukhaṁ na paṭiyujjhante, imaṁ dhammaṁ sotā avippaṭisārato kālaṁ karissantīti, ayaṁ adhippāyo.

(Pāli only)
484

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo आवट्टोā·vaṭ·ṭo हारो?hā·ro

Tattha katamo āvaṭṭo hāro?

(Pāli only)
485

इदम्पिi·dam·pi चत्तारोcat·tā·ro धम्माdham·mā सद्धाsad·dhā चca पञ्ञाpañ·ñā चca अस्सद्धियञ्चas·sad·dhi·yañ·ca अविज्जञ्चa·vij·jañ·ca हनन्ति।ha·nan·ti

Idampi cattāro dhammā saddhā ca paññā ca assaddhiyañca avijjañca hananti.

(Pāli only)
486

सीलञ्चsī·lañ·ca चागोcā·go चca तण्हाtaṇ·hā चca दोसञ्चdo·sañ·ca हनन्ति।ha·nan·ti

Sīlañca cāgo ca taṇhā ca dosañca hananti.

(Pāli only)
487

तस्सtas·sa द्वेdve मूलानिmū·lā·ni पहीयन्ति।pa·hī·yan·ti

Tassa dve mūlāni pahīyanti.

(Pāli only)
488

दुक्खंduk·khaṃ निवत्तेतिni·vat·te·ti अप्पहीनभूमियञ्चap·pa·hī·na·bhū·mi·yañ·ca द्विमूलानिdvi·mū·lā·ni पञ्चक्खन्धा।pañ·cak·khan·dhā

Dukkhaṁ nivatteti appahīnabhūmiyañca dvimūlāni pañcakkhandhā.

(Pāli only)
489

द्वेdve अरियसच्चानिa·ri·ya·sac·cā·ni समथोsa·ma·tho चca विपस्सनाvi·pas·sa·nā च।ca

Dve ariyasaccāni samatho ca vipassanā ca.

(Pāli only)
490

द्विन्नंdvin·naṃ मूलानंmū·lā·naṃ पहानं।pa·hā·naṃ

Dvinnaṁ mūlānaṁ pahānaṁ.

(Pāli only)
491

इमानिi·mā·ni द्वेdve सच्चानिsac·cā·ni निरोधोni·ro·dho चca मग्गोmag·go च।ca

Imāni dve saccāni nirodho ca maggo ca.

(Pāli only)
492

अयंa·yaṃ आवट्टोā·vaṭ·ṭo हारो।hā·ro

Ayaṁ āvaṭṭo hāro.

(Pāli only)
493

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विभत्ति?vi·bhat·ti

Tattha katamo vibhatti?

(Pāli only)
494

यंyaṃ तंtaṃ चित्तंcit·taṃ सद्धापरिभावितंsad·dhā·pa·ri·bhā·vi·taṃ …पे…pe

Yaṁ taṁ cittaṁ saddhāparibhāvitaṁ …pe…

(Pāli only)
495

सचेsa·ce पुथुज्जनस्सpu·thuj·ja·nas·sa तस्सपिtas·sa·pi भद्दिकाbhad·di·kā भतिbha·ti भविस्सतीतिbha·vis·sa·tī·ti नna एकंसेनe·kaṃ·se·na तस्सtas·sa कम्मंkam·maṃ दिट्ठेयेवdiṭ·ṭhe·ye·va धम्मेdham·me विपाकन्तिvi·pā·kan·ti पच्चेस्सति,pac·ces·sa·ti अपरम्हिa·pa·ram·hi वाvā परियायेpa·ri·yā·ye भविस्सति।bha·vis·sa·ti

sace puthujjanassa tassapi bhaddikā bhati bhavissatīti na ekaṁsena tassa kammaṁ diṭṭheyeva dhamme vipākanti paccessati, aparamhi vā pariyāye bhavissati.

(Pāli only)
496

यंyaṃ वाvā अतीतंa·tī·taṃ विपाकायvi·pā·kā·ya पच्चुपट्ठितं,pac·cu·paṭ·ṭhi·taṃ तप्पच्चयानिtap·pac·ca·yā·ni चेतानि,ce·tā·ni येye यथाya·thā महाकम्मविभङ्गेma·hā·kam·ma·vi·bhaṅ·ge “तेनायंte·nā·yaṃ विभज्जब्याकरणियोvi·bhaj·jab·yā·ka·ra·ṇi·yo निद्देसोnid·de·so धम्मचारिनोdham·ma·cā·ri·no याyā भद्दिकाbhad·di·kā भती”ति।bha·tī

Yaṁ vā atītaṁ vipākāya paccupaṭṭhitaṁ, tappaccayāni cetāni, ye yathā mahākammavibhaṅge “tenāyaṁ vibhajjabyākaraṇiyo niddeso dhammacārino yā bhaddikā bhatī”ti.

(Pāli only)
497

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā परिवत्तना?pa·ri·vat·ta·nā

Tattha katamā parivattanā?

(Pāli only)
498

अस्सद्धियंas·sad·dhi·yaṃ दुस्सील्यंdus·sīl·yaṃ यंyaṃ मच्छेरंmac·che·raṃ दुप्पञ्ञंdup·pañ·ñaṃ चca यञ्चyañ·ca पटिपक्खेनpa·ṭi·pak·khe·na पहीनाpa·hī·nā भवन्ति,bha·van·ti अयंa·yaṃ परिवत्तना।pa·ri·vat·ta·nā

Assaddhiyaṁ dussīlyaṁ yaṁ maccheraṁ duppaññaṁ ca yañca paṭipakkhena pahīnā bhavanti, ayaṁ parivattanā.

(Pāli only)
499

तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ वेवचनं?ve·va·ca·naṃ

Tattha katamaṁ vevacanaṁ?

(Pāli only)
500

यंyaṃ तंtaṃ चित्तंcit·taṃ दीघरत्तंdī·gha·rat·taṃ परिभावितंpa·ri·bhā·vi·taṃ चित्तंcit·taṃ मनोविञ्ञाणंma·no·viñ·ñā·ṇaṃ …पे…pe

Yaṁ taṁ cittaṁ dīgharattaṁ paribhāvitaṁ cittaṁ manoviññāṇaṁ …pe…

(Pāli only)
501

यंyaṃ सद्धाबलंsad·dhā·ba·laṃ सद्धिन्द्रियं,sad·dhin·dri·yaṃ यंyaṃ सीलंsī·laṃ तंtaṃ सुचरितं,su·ca·ri·taṃ संयमोsaṃ·ya·mo नियमोni·ya·mo दमोda·mo खन्धताkhan·dha·tā इमानिi·mā·ni तस्सtas·sa वेवचनानि।ve·va·ca·nā·ni

yaṁ saddhābalaṁ saddhindriyaṁ, yaṁ sīlaṁ taṁ sucaritaṁ, saṁyamo niyamo damo khandhatā imāni tassa vevacanāni.

(Pāli only)
502

योyo चागोcā·go सोso पटिनिस्सग्गोpa·ṭi·nis·sag·go अलोभोa·lo·bho वोसग्गोvo·sag·go चागोयिट्ठानं।cā·go·yiṭ·ṭhā·naṃ

Yo cāgo so paṭinissaggo alobho vosaggo cāgoyiṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
503

याyā पञ्ञाpañ·ñā साsā पञ्ञत्ताpañ·ñat·tā पञ्ञप्पभाpañ·ñap·pa·bhā पञ्ञिन्द्रियंpañ·ñin·dri·yaṃ पञ्ञाबलं।pañ·ñā·ba·laṃ

Yā paññā sā paññattā paññappabhā paññindriyaṁ paññābalaṁ.

(Pāli only)
504

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā पञ्ञत्ति?pañ·ñat·ti

Tattha katamā paññatti?

(Pāli only)
505

यंyaṃ तंtaṃ चित्तंcit·taṃ बीजंbī·jaṃ पञ्ञत्तियाpañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Yaṁ taṁ cittaṁ bījaṁ paññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
506

परिभावनाpa·ri·bhā·va·nā वासनाvā·sa·nā पञ्ञत्तियाpañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ति।pañ·ñat·ti

Paribhāvanā vāsanā paññattiyā paññatti.

(Pāli only)
507

सद्धाsad·dhā पसादपञ्ञत्तियाpa·sā·da·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Saddhā pasādapaññattiyā paññattā.

(Pāli only)
508

सीलंsī·laṃ सुचरितपञ्ञत्तियाsu·ca·ri·ta·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Sīlaṁ sucaritapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
509

चागोcā·go पुञ्ञकिरियपञ्ञत्तियाpuñ·ña·ki·ri·ya·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तो।pañ·ñat·to

Cāgo puññakiriyapaññattiyā paññatto.

(Pāli only)
510

पञ्ञाpañ·ñā वीमंसपञ्ञत्तियाvī·maṃ·sa·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Paññā vīmaṁsapaññattiyā paññattā.

(Pāli only)
511

इमेi·me तयोta·yo धम्माdham·mā सद्धाsad·dhā सीलंsī·laṃ चागोcā·go पञ्ञवतोpañ·ña·va·to पारिसुद्धिंpā·ri·sud·dhiṃ गच्छन्ति।gac·chan·ti

Ime tayo dhammā saddhā sīlaṁ cāgo paññavato pārisuddhiṁ gacchanti.

(Pāli only)
512

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo ओतरणो?o·ta·ra·ṇo

Tattha katamo otaraṇo?

(Pāli only)
513

यंyaṃ चित्तं,cit·taṃ तंtaṃ खन्धेसुkhan·dhe·su विञ्ञाणक्खन्धो,viñ·ñā·ṇak·khan·dho धातूसुdhā·tū·su मनोविञ्ञाणधातु,ma·no·viñ·ñā·ṇa·dhā·tu आयतनेसुā·ya·ta·ne·su मनायतनं।ma·nā·ya·ta·naṃ

Yaṁ cittaṁ, taṁ khandhesu viññāṇakkhandho, dhātūsu manoviññāṇadhātu, āyatanesu manāyatanaṁ.

(Pāli only)
514

येye चत्तारोcat·tā·ro धम्मा,dham·mā तेte खन्धेसुkhan·dhe·su सङ्खारक्खन्धेsaṅ·khā·rak·khan·dhe परियापन्नाpa·ri·yā·pan·nā …पे…pe

Ye cattāro dhammā, te khandhesu saṅkhārakkhandhe pariyāpannā …pe…

(Pāli only)
515

धातूसुdhā·tū·su आयतनेसु।ā·ya·ta·ne·su

dhātūsu āyatanesu.

(Pāli only)
516

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनोso·dha·no हारो?hā·ro

Tattha katamo sodhano hāro?

(Pāli only)
517

इदंi·daṃ भगवतोbha·ga·va·to भासितंbhā·si·taṃ महानामेनma·hā·nā·me·na सक्केनsak·ke·na पुच्छितेनpuc·chi·te·na सब्बंsab·baṃ तंtaṃ नियुत्तं।ni·yut·taṃ

Idaṁ bhagavato bhāsitaṁ mahānāmena sakkena pucchitena sabbaṁ taṁ niyuttaṁ.

(Pāli only)
518

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo अधिट्ठानो?a·dhiṭ·ṭhā·no

Tattha katamo adhiṭṭhāno?

(Pāli only)
519

इदंi·daṃ चित्तंcit·taṃ वेमत्ततायve·mat·ta·tā·ya पञ्ञत्तंpañ·ñat·taṃ अकुसलेहिa·ku·sa·le·hi चित्तेहिcit·te·hi अपरिभावितेहिa·pa·ri·bhā·vi·te·hi परिभावितन्तिpa·ri·bhā·vi·tan·ti यानिyā·ni पुनpu·na परिभावितानिpa·ri·bhā·vi·tā·ni अञ्ञेसम्पिañ·ñe·sam·pi तत्थtat·tha उपादायu·pā·dā·ya पञ्ञत्तंpañ·ñat·taṃ सब्बेपिमेsab·be·pi·me चत्तारोcat·tā·ro धम्माdham·mā एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Idaṁ cittaṁ vemattatāya paññattaṁ akusalehi cittehi aparibhāvitehi paribhāvitanti yāni puna paribhāvitāni aññesampi tattha upādāya paññattaṁ sabbepime cattāro dhammā ekattatāya paññattā.

(Pāli only)
520

भद्दिकाbhad·di·kā भतीतिbha·tī·ti कामभोगिनोkā·ma·bho·gi·no तेवte·va रूपधातुrū·pa·dhā·tu अरूपधातुa·rū·pa·dhā·tu मनुस्सातिma·nus·sā·ti सब्बाsab·bā भद्दिकाbhad·di·kā भतिbha·ti तदेवta·de·va कथायka·thā·ya पञ्ञत्तं,pañ·ñat·taṃ अयंa·yaṃ पञ्ञत्ति।pañ·ñat·ti

Bhaddikā bhatīti kāmabhogino teva rūpadhātu arūpadhātu manussāti sabbā bhaddikā bhati tadeva kathāya paññattaṁ, ayaṁ paññatti.

(Pāli only)
521

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिक्खारो?pa·rik·khā·ro

Tattha katamo parikkhāro?

(Pāli only)
522

चित्तस्सcit·tas·sa इन्द्रियानिin·dri·yā·ni पच्चयोpac·ca·yo आधिपतेय्यपच्चयतायā·dhi·pa·tey·ya·pac·ca·ya·tā·ya मनसिकारो।ma·na·si·kā·ro

Cittassa indriyāni paccayo ādhipateyyapaccayatāya manasikāro.

(Pāli only)
523

हेतुपच्चयतायhe·tu·pac·ca·ya·tā·ya पच्चयो।pac·ca·yo

Hetupaccayatāya paccayo.

(Pāli only)
524

सद्धायsad·dhā·ya लोकिकाlo·ki·kā पञ्ञाpañ·ñā हेतुपच्चयतायhe·tu·pac·ca·ya·tā·ya पच्चयो।pac·ca·yo

Saddhāya lokikā paññā hetupaccayatāya paccayo.

(Pāli only)
525

योनिसोyo·ni·so चca मनसिकारोma·na·si·kā·ro पच्चयो।pac·ca·yo

Yoniso ca manasikāro paccayo.

(Pāli only)
526

सीलस्सsī·las·sa पतिरूपदेसवासोpa·ti·rū·pa·de·sa·vā·so पच्चयो।pac·ca·yo

Sīlassa patirūpadesavāso paccayo.

(Pāli only)
527

अत्तसम्मापणिधानञ्चat·ta·sam·mā·pa·ṇi·dhā·nañ·ca हेतु।he·tu

Attasammāpaṇidhānañca hetu.

(Pāli only)
528

चागस्सcā·gas·sa अलोभोa·lo·bho हेतु।he·tu

Cāgassa alobho hetu.

(Pāli only)
529

अविप्पटिसारोa·vip·pa·ṭi·sā·ro चca हेतुपच्चयो।he·tu·pac·ca·yo

Avippaṭisāro ca hetupaccayo.

(Pāli only)
530

पञ्ञाpañ·ñā परतोpa·ra·to चca घोसोgho·so अज्झत्तञ्चaj·jhat·tañ·ca योनिसोyo·ni·so मनसिकारोma·na·si·kā·ro हेतुपच्चयोhe·tu·pac·ca·yo च।ca

Paññā parato ca ghoso ajjhattañca yoniso manasikāro hetupaccayo ca.

(Pāli only)
531

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo समारोपनो?sa·mā·ro·pa·no

Tattha katamo samāropano?

(Pāli only)
532

यंyaṃ तंtaṃ चित्तंcit·taṃ दीघरत्तंdī·gha·rat·taṃ परिभावितन्तिpa·ri·bhā·vi·tan·ti चेतसिकापि।ce·ta·si·kā·pi

Yaṁ taṁ cittaṁ dīgharattaṁ paribhāvitanti cetasikāpi.

(Pāli only)
533

एत्थet·tha सब्बेsab·be धम्माdham·mā परिभाविताpa·ri·bhā·vi·tā भद्दिकाbhad·di·kā तेte भतिbha·ti भविस्सति,bha·vis·sa·ti भद्दिकाbhad·di·kā उपपत्तिकोu·pa·pat·ti·ko अभिसम्परायो।a·bhi·sam·pa·rā·yo

Ettha sabbe dhammā paribhāvitā bhaddikā te bhati bhavissati, bhaddikā upapattiko abhisamparāyo.

(Pāli only)
534

इतिi·ti येye केचिke·ci मनुस्सकाma·nus·sa·kā उपभोगपरिभोगाu·pa·bho·ga·pa·ri·bho·gā सब्बेsab·be भद्दिकाbhad·di·kā भतियेव,bha·ti·ye·va अयंa·yaṃ समारोपनो।sa·mā·ro·pa·no

Iti ye keci manussakā upabhogaparibhogā sabbe bhaddikā bhatiyeva, ayaṁ samāropano.

(Pāli only)
535

उद्धंud·dhaṃ अधोa·dho सब्बधिsab·ba·dhi वीतरागोतिvī·ta·rā·go·ti गाथा।gā·thā

Uddhaṁ adho sabbadhi vītarāgoti gāthā.

(Pāli only)
536

तत्थtat·tha किंkiṃ उद्धंud·dhaṃ नाम?nā·ma

Tattha kiṁ uddhaṁ nāma?

(Pāli only)
537

यंyaṃ इतोi·to उद्धंud·dhaṃ भविस्सतिbha·vis·sa·ti अनागामी,a·nā·gā·mī इदंi·daṃ उद्धं।ud·dhaṃ

Yaṁ ito uddhaṁ bhavissati anāgāmī, idaṁ uddhaṁ.

(Pāli only)
538

अधोa·dho नामnā·ma यमतिक्कन्तमतीतं,ya·ma·tik·kan·ta·ma·tī·taṃ इदमवोचi·da·ma·vo·ca अपदानतन्तिa·pa·dā·na·tan·ti उद्धं।ud·dhaṃ

Adho nāma yamatikkantamatītaṁ, idamavoca apadānatanti uddhaṁ.

(Pāli only)
539

तत्थtat·tha अतीतेनa·tī·te·na सस्सतदिट्ठिsas·sa·ta·diṭ·ṭhi पुब्बन्ताकप्पिकानंpub·ban·tā·kap·pi·kā·naṃ अपरन्तदिट्ठिa·pa·ran·ta·diṭ·ṭhi केसञ्चि,ke·sañ·ci उच्छेददिट्ठिंuc·che·da·diṭ·ṭhiṃ यंyaṃ वुत्तकप्पिकानंvut·ta·kap·pi·kā·naṃ इमाi·mā चेवce·va दिट्ठियोdiṭ·ṭhi·yo उच्छेददिट्ठिuc·che·da·diṭ·ṭhi चca सस्सतदिट्ठिsas·sa·ta·diṭ·ṭhi च।ca

Tattha atītena sassatadiṭṭhi pubbantākappikānaṁ aparantadiṭṭhi kesañci, ucchedadiṭṭhiṁ yaṁ vuttakappikānaṁ imā ceva diṭṭhiyo ucchedadiṭṭhi ca sassatadiṭṭhi ca.

(Pāli only)
540

तत्थायंtat·thā·yaṃ सस्सतदिट्ठिsas·sa·ta·diṭ·ṭhi इमानिi·mā·ni पन्नरसpan·na·ra·sa पदानिpa·dā·ni सक्कायदिट्ठिsak·kā·ya·diṭ·ṭhi सस्सतंsas·sa·taṃ भजन्ति।bha·jan·ti

Tatthāyaṁ sassatadiṭṭhi imāni pannarasa padāni sakkāyadiṭṭhi sassataṁ bhajanti.

(Pāli only)
541

रूपवन्तंrū·pa·van·taṃ मेme अत्ता,at·tā अत्तनिat·ta·ni मेme रूपं,rū·paṃ रूपंrū·paṃ मेme अत्तातिat·tā·ti यदुच्चतेya·duc·ca·te पञ्ञंpañ·ñaṃ परिदहन्ति।pa·ri·da·han·ti

Rūpavantaṁ me attā, attani me rūpaṁ, rūpaṁ me attāti yaduccate paññaṁ paridahanti.

(Pāli only)
542

याyā उच्छेददिट्ठिuc·che·da·diṭ·ṭhi साsā पञ्चसतानिpañ·ca·sa·tā·ni उच्छेदंuc·che·daṃ भजन्ति।bha·jan·ti

Yā ucchedadiṭṭhi sā pañcasatāni ucchedaṁ bhajanti.

(Pāli only)
543

तेte “तंtaṃ जीवंjī·vaṃ तंtaṃ सरीरन्”तिsa·rī·ran पस्सन्ति,pas·san·ti रूपंrū·paṃ मेme अत्तातिat·tā·ti तथारूपाta·thā·rū·pā चतुब्बिधाca·tub·bi·dhā सक्कायदिट्ठिsak·kā·ya·diṭ·ṭhi उच्छेदेनuc·che·de·na चca सस्सतेनsas·sa·te·na च।ca

Te “taṁ jīvaṁ taṁ sarīran”ti passanti, rūpaṁ me attāti tathārūpā catubbidhā sakkāyadiṭṭhi ucchedena ca sassatena ca.

(Pāli only)
544

एवंe·vaṃ पञ्चसुpañ·ca·su खन्धेसुkhan·dhe·su वीसतिवत्थुकायvī·sa·ti·vat·thu·kā·ya दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā पन्नरसpan·na·ra·sa पदानिpa·dā·ni पुब्बन्तंpub·ban·taṃ भजन्ति।bha·jan·ti

Evaṁ pañcasu khandhesu vīsativatthukāya diṭṭhiyā pannarasa padāni pubbantaṁ bhajanti.

(Pāli only)
545

सस्सतदिट्ठियाsas·sa·ta·diṭ·ṭhi·yā पञ्चpañ·ca पदानिpa·dā·ni अपरन्तंa·pa·ran·taṃ भजन्तिbha·jan·ti उच्छेददिट्ठिया।uc·che·da·diṭ·ṭhi·yā

Sassatadiṭṭhiyā pañca padāni aparantaṁ bhajanti ucchedadiṭṭhiyā.

(Pāli only)
546

तत्थtat·tha “अयमहमस्मी”तिa·ya·ma·ha·mas·mī पस्सन्ताpas·san·tā रूपंrū·paṃ अत्ततोat·ta·to समनुपस्सति,sa·ma·nu·pas·sa·ti सोso उच्छेदवादीuc·che·da·vā·dī रूपवन्तञ्चrū·pa·van·tañ·ca अत्तानं,at·tā·naṃ अत्तनिat·ta·ni चca रूपं,rū·paṃ रूपस्मिंrū·pas·miṃ वाvā अत्तातिat·tā·ti सोso पस्सतिpas·sa·ti चातिcā·ti इतिi·ti उच्छेददिट्ठिuc·che·da·diṭ·ṭhi च,ca अत्ततोat·ta·to पटिस्सरतिpa·ṭis·sa·ra·ti सस्सतदिट्ठिsas·sa·ta·diṭ·ṭhi पुब्बन्ततोpub·ban·ta·to चca पटिस्सरति।pa·ṭis·sa·ra·ti

Tattha “ayamahamasmī”ti passantā rūpaṁ attato samanupassati, so ucchedavādī rūpavantañca attānaṁ, attani ca rūpaṁ, rūpasmiṁ vā attāti so passati cāti iti ucchedadiṭṭhi ca, attato paṭissarati sassatadiṭṭhi pubbantato ca paṭissarati.

(Pāli only)
547

“अयमहमस्मी”तिa·ya·ma·ha·mas·mī नna समनुपस्सति।sa·ma·nu·pas·sa·ti

“Ayamahamasmī”ti na samanupassati.

(Pāli only)
548

तस्सtas·sa दिट्ठासवाdiṭ·ṭhā·sa·vā पहानंpa·hā·naṃ गच्छन्ति।gac·chan·ti

Tassa diṭṭhāsavā pahānaṁ gacchanti.

(Pāli only)
549

योyo तीसुtī·su अद्धासुad·dhā·su पुब्बन्तेpub·ban·te चca अपरन्तेa·pa·ran·te चca तेनte·na तेनte·na निद्दिट्ठानेनnid·diṭ·ṭhā·ne·na उद्धंud·dhaṃ अधोa·dho सब्बधिsab·ba·dhi वीतरागोvī·ta·rā·go “अहमस्मी”तिa·ha·mas·mī नna अनुपस्सतीतिa·nu·pas·sa·tī·ti इमिनाi·mi·nā द्वारेनdvā·re·na इमिनाi·mi·nā पयोगेनpa·yo·ge·na इमिनाi·mi·nā उपायेनu·pā·ye·na इदंi·daṃ दस्सनभूमिdas·sa·na·bhū·mi चca सोतापत्तिफलञ्चso·tā·pat·ti·pha·lañ·ca सोso अरियोa·ri·yo पयोगोpa·yo·go अनभावङ्गतेनa·na·bhā·vaṅ·ga·te·na संसारेनsaṃ·sā·re·na अपुनब्भवातिa·pu·nab·bha·vā·ti योyo कोचिko·ci अरियोa·ri·yo पयोगोpa·yo·go पुनब्भवायpu·nab·bha·vā·ya मुदूनिmu·dū·ni वाvā पञ्चिन्द्रियानिpañ·cin·dri·yā·ni मज्झानिmaj·jhā·ni अधिमत्तानिa·dhi·mat·tā·ni वाvā सब्बंsab·baṃ अपुनब्भवप्पहानायa·pu·nab·bha·vap·pa·hā·nā·ya संवत्तन्ति।saṃ·vat·tan·ti

Yo tīsu addhāsu pubbante ca aparante ca tena tena niddiṭṭhānena uddhaṁ adho sabbadhi vītarāgo “ahamasmī”ti na anupassatīti iminā dvārena iminā payogena iminā upāyena idaṁ dassanabhūmi ca sotāpattiphalañca so ariyo payogo anabhāvaṅgatena saṁsārena apunabbhavāti yo koci ariyo payogo punabbhavāya mudūni vā pañcindriyāni majjhāni adhimattāni vā sabbaṁ apunabbhavappahānāya saṁvattanti.

(Pāli only)
550

अहन्तिa·han·ti दिट्ठोघोdiṭ·ṭho·gho कामोघोkā·mo·gho भवोघोbha·vo·gho अविज्जोघोa·vij·jo·gho चca ओधिसो।o·dhi·so

Ahanti diṭṭhogho kāmogho bhavogho avijjogho ca odhiso.

(Pāli only)
551

तत्थtat·tha देसनाहारेनde·sa·nā·hā·re·na चत्तारिcat·tā·ri सच्चानिsac·cā·ni पञ्चहिpañ·ca·hi इन्द्रियेहिin·dri·ye·hi सोतापत्तिफलेनso·tā·pat·ti·pha·le·na चca द्वेdve सच्चानिsac·cā·ni मग्गोmag·go चca निरोधोni·ro·dho च।ca

Tattha desanāhārena cattāri saccāni pañcahi indriyehi sotāpattiphalena ca dve saccāni maggo ca nirodho ca.

(Pāli only)
552

सक्कायसमुदयेनsak·kā·ya·sa·mu·da·ye·na द्वेdve सच्चानिsac·cā·ni दुक्खञ्चduk·khañ·ca समुदयोsa·mu·da·yo च,ca अयंa·yaṃ देसनाde·sa·nā हारो।hā·ro

Sakkāyasamudayena dve saccāni dukkhañca samudayo ca, ayaṁ desanā hāro.

(Pāli only)
553

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयो?vi·ca·yo

Tattha katamo vicayo?

(Pāli only)
554

“अयमहमस्मी”तिa·ya·ma·ha·mas·mī असमनुपस्सन्तोa·sa·ma·nu·pas·san·to तीणिtī·ṇi दस्सनप्पहातब्बानिdas·sa·nap·pa·hā·tab·bā·ni संयोजनानिsaṃ·yo·ja·nā·ni पजहति।pa·ja·ha·ti

“Ayamahamasmī”ti asamanupassanto tīṇi dassanappahātabbāni saṁyojanāni pajahati.

(Pāli only)
555

अयंa·yaṃ विचयो।vi·ca·yo

Ayaṁ vicayo.

(Pāli only)
556

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā युत्ति?yut·ti

Tattha katamā yutti?

(Pāli only)
557

तिविधाti·vi·dhā पुग्गलाpug·ga·lā कोचिko·ci उग्घटितञ्ञूug·gha·ṭi·tañ·ñū कोचिko·ci विपञ्चितञ्ञूvi·pañ·ci·tañ·ñū कोचिko·ci नेय्यो।ney·yo

Tividhā puggalā koci ugghaṭitaññū koci vipañcitaññū koci neyyo.

(Pāli only)
558

उग्घटितञ्ञूug·gha·ṭi·tañ·ñū तिक्खिन्द्रियोtik·khin·dri·yo चca ततोta·to विपञ्चितञ्ञूvi·pañ·ci·tañ·ñū मुदिन्द्रियोmu·din·dri·yo ततोta·to मुदिन्द्रियेहिmu·din·dri·ye·hi नेय्यो।ney·yo

Ugghaṭitaññū tikkhindriyo ca tato vipañcitaññū mudindriyo tato mudindriyehi neyyo.

(Pāli only)
559

तत्थtat·tha उग्घटितञ्ञूug·gha·ṭi·tañ·ñū तिक्खिन्द्रियतायtik·khin·dri·ya·tā·ya दस्सनभूमिमागम्मdas·sa·na·bhū·mi·mā·gam·ma सोतापत्तिफलंso·tā·pat·ti·pha·laṃ पापुणाति,pā·pu·ṇā·ti एकबीजकोe·ka·bī·ja·ko भवति।bha·va·ti

Tattha ugghaṭitaññū tikkhindriyatāya dassanabhūmimāgamma sotāpattiphalaṁ pāpuṇāti, ekabījako bhavati.

(Pāli only)
560

अयंa·yaṃ पठमोpa·ṭha·mo सोतापन्नो।so·tā·pan·no

Ayaṁ paṭhamo sotāpanno.

(Pāli only)
561

विपञ्चितञ्ञूvi·pañ·ci·tañ·ñū मुदूहिmu·dū·hi इन्द्रियेहिin·dri·ye·hi दस्सनभूमिमागम्मdas·sa·na·bhū·mi·mā·gam·ma सोतापत्तिफलंso·tā·pat·ti·pha·laṃ पापुणाति,pā·pu·ṇā·ti कोलङ्कोलोko·laṅ·ko·lo चca होति।ho·ti

Vipañcitaññū mudūhi indriyehi dassanabhūmimāgamma sotāpattiphalaṁ pāpuṇāti, kolaṅkolo ca hoti.

(Pāli only)
562

अयंa·yaṃ दुतियोdu·ti·yo सोतापन्नो।so·tā·pan·no

Ayaṁ dutiyo sotāpanno.

(Pāli only)
563

तत्थtat·tha नेय्योney·yo दस्सनभूमिमागम्मdas·sa·na·bhū·mi·mā·gam·ma सोतापत्तिफलंso·tā·pat·ti·pha·laṃ पापुणाति,pā·pu·ṇā·ti सत्तक्खत्तुपरमोsat·tak·khat·tu·pa·ra·mo चca भवति।bha·va·ti

Tattha neyyo dassanabhūmimāgamma sotāpattiphalaṁ pāpuṇāti, sattakkhattuparamo ca bhavati.

(Pāli only)
564

अयंa·yaṃ ततियोta·ti·yo सोतापन्नो।so·tā·pan·no

Ayaṁ tatiyo sotāpanno.

(Pāli only)
565

अत्थिat·thi एसाe·sā युत्तिyut·ti मुदुमज्झाधिमत्तेहिmu·du·maj·jhā·dhi·mat·te·hi इन्द्रियेहिin·dri·ye·hi मुदुमज्झाधिमत्तंmu·du·maj·jhā·dhi·mat·taṃ भूमिंbhū·miṃ सच्छिकरेय्यsac·chi·ka·rey·ya सक्कायदिट्ठिप्पहानेनsak·kā·ya·diṭ·ṭhip·pa·hā·ne·na वाvā दिट्ठिगतानिdiṭ·ṭhi·ga·tā·ni पजहति।pa·ja·ha·ti

Atthi esā yutti mudumajjhādhimattehi indriyehi mudumajjhādhimattaṁ bhūmiṁ sacchikareyya sakkāyadiṭṭhippahānena vā diṭṭhigatāni pajahati.

(Pāli only)
566

अयंa·yaṃ युत्ति।yut·ti

Ayaṁ yutti.

(Pāli only)
567

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पदट्ठानो?pa·daṭ·ṭhā·no

Tattha katamo padaṭṭhāno?

(Pāli only)
568

तत्थtat·tha सक्कायदिट्ठिsak·kā·ya·diṭ·ṭhi सब्बमिच्छादिट्ठियाsab·ba·mic·chā·diṭ·ṭhi·yā पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Tattha sakkāyadiṭṭhi sabbamicchādiṭṭhiyā padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
569

सक्कायोsak·kā·yo नामरूपस्सnā·ma·rū·pas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Sakkāyo nāmarūpassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
570

नामरूपंnā·ma·rū·paṃ सक्कायदिट्ठियाsak·kā·ya·diṭ·ṭhi·yā पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Nāmarūpaṁ sakkāyadiṭṭhiyā padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
571

पञ्चpañ·ca इन्द्रियानिin·dri·yā·ni रूपीनिrū·pī·ni रूपरागस्सrū·pa·rā·gas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Pañca indriyāni rūpīni rūparāgassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
572

सळायतनंsa·ḷā·ya·ta·naṃ अहङ्कारस्सa·haṅ·kā·ras·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Saḷāyatanaṁ ahaṅkārassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
573

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणो?lak·kha·ṇo

Tattha katamo lakkhaṇo?

(Pāli only)
574

द्वीसुdvī·su दिट्ठीसुdiṭ·ṭhī·su पहीनासुpa·hī·nā·su तत्थtat·tha एकाe·kā दिट्ठिdiṭ·ṭhi दिट्ठिगतानिdiṭ·ṭhi·ga·tā·ni पहानंpa·hā·naṃ गच्छन्ति।gac·chan·ti

Dvīsu diṭṭhīsu pahīnāsu tattha ekā diṭṭhi diṭṭhigatāni pahānaṁ gacchanti.

(Pāli only)
575

उद्धंud·dhaṃ चca अधोa·dho चca वीतरागोvī·ta·rā·go सब्बरजनीयेसुsab·ba·ra·ja·nī·ye·su वीतरागोvī·ta·rā·go होति।ho·ti

Uddhaṁ ca adho ca vītarāgo sabbarajanīyesu vītarāgo hoti.

(Pāli only)
576

तज्जाtaj·jā परभूमियं,pa·ra·bhū·mi·yaṃ इदंi·daṃ पच्चयन्तिpac·ca·yan·ti यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पस्सति।pas·sa·ti

Tajjā parabhūmiyaṁ, idaṁ paccayanti yathābhūtaṁ passati.

(Pāli only)
577

सोso सब्बपटिच्चसमुप्पादंsab·ba·pa·ṭic·ca·sa·mup·pā·daṃ आमसति।ā·ma·sa·ti

So sabbapaṭiccasamuppādaṁ āmasati.

(Pāli only)
578

अयंa·yaṃ लक्खणोlak·kha·ṇo हारो।hā·ro

Ayaṁ lakkhaṇo hāro.

(Pāli only)
579

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो?hā·ro

Tattha katamo catubyūho hāro?

(Pāli only)
580

इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Imamhi sutte bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
581

येye सत्ताsat·tā येye नाभिरमिस्सन्ति,nā·bhi·ra·mis·san·ti तेte दिट्ठिप्पहानायdiṭ·ṭhip·pa·hā·nā·ya वायमिस्सन्ति।vā·ya·mis·san·ti

Ye sattā ye nābhiramissanti, te diṭṭhippahānāya vāyamissanti.

(Pāli only)
582

अयमेत्थa·ya·met·tha भगवतोbha·ga·va·to अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ayamettha bhagavato adhippāyo.

(Pāli only)
583

अयंa·yaṃ चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो।hā·ro

Ayaṁ catubyūho hāro.

(Pāli only)
584

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo आवट्टोā·vaṭ·ṭo हारो?hā·ro

Tattha katamo āvaṭṭo hāro?

(Pāli only)
585

यानिमानिyā·ni·mā·ni मुदूनिmu·dū·ni पञ्चिन्द्रियानिpañ·cin·dri·yā·ni तानिtā·ni ओरम्भागियानिo·ram·bhā·gi·yā·ni पञ्चिन्द्रियानि।pañ·cin·dri·yā·ni

Yānimāni mudūni pañcindriyāni tāni orambhāgiyāni pañcindriyāni.

(Pāli only)
586

सब्बेनsab·be·na सब्बंsab·baṃ समूहनन्तिsa·mū·ha·nan·ti अभिज्झाब्यापादोa·bhij·jhāb·yā·pā·do चca भावनाकारेनbhā·va·nā·kā·re·na सेक्खायsek·khā·ya विमुत्तियाvi·mut·ti·yā बलंba·laṃ सद्धा,sad·dhā उद्धम्भागियानिud·dham·bhā·gi·yā·ni दिट्ठिवसेनdiṭ·ṭhi·va·se·na बलंba·laṃ सद्धा,sad·dhā वीरियिन्द्रियंvī·ri·yin·dri·yaṃ आरभितत्ताā·ra·bhi·tat·tā सतिन्द्रियंsa·tin·dri·yaṃ पग्गहितत्ताpag·ga·hi·tat·tā अच्चन्तंac·can·taṃ निट्ठंniṭ·ṭhaṃ गच्छन्ति।gac·chan·ti

Sabbena sabbaṁ samūhananti abhijjhābyāpādo ca bhāvanākārena sekkhāya vimuttiyā balaṁ saddhā, uddhambhāgiyāni diṭṭhivasena balaṁ saddhā, vīriyindriyaṁ ārabhitattā satindriyaṁ paggahitattā accantaṁ niṭṭhaṁ gacchanti.

(Pāli only)
587

तत्थtat·tha यानिyā·ni इन्द्रियानि,in·dri·yā·ni अयंa·yaṃ मग्गोmag·go सङ्किलेसप्पहानं।saṅ·ki·le·sap·pa·hā·naṃ

Tattha yāni indriyāni, ayaṁ maggo saṅkilesappahānaṁ.

(Pāli only)
588

अयंa·yaṃ निरोधोni·ro·dho आयतिंā·ya·tiṃ अनुप्पादधम्मो,a·nup·pā·da·dham·mo इदंi·daṃ दुक्खं।duk·khaṃ

Ayaṁ nirodho āyatiṁ anuppādadhammo, idaṁ dukkhaṁ.

(Pāli only)
589

अयंa·yaṃ आवट्टोā·vaṭ·ṭo हारो।hā·ro

Ayaṁ āvaṭṭo hāro.

(Pāli only)
590

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विभत्तिvi·bhat·ti हारो?hā·ro

Tattha katamo vibhatti hāro?

(Pāli only)
591

“अयमहमस्मी”तिa·ya·ma·ha·mas·mī योyo समनुपस्सति,sa·ma·nu·pas·sa·ti सोso चca खोkho अधिमत्तेनa·dhi·mat·te·na लोकिकाlo·ki·kā यंyaṃ भूमियंbhū·mi·yaṃ नna तुtu अरियेनa·ri·ye·na पयोगेनpa·yo·ge·na सोso सक्कायदिट्ठिsak·kā·ya·diṭ·ṭhi पजहति।pa·ja·ha·ti

“Ayamahamasmī”ti yo samanupassati, so ca kho adhimattena lokikā yaṁ bhūmiyaṁ na tu ariyena payogena so sakkāyadiṭṭhi pajahati.

(Pāli only)
592

यंyaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti तज्जायtaj·jā·ya भूमियाbhū·mi·yā अधिमत्ताय।a·dhi·mat·tā·ya

Yaṁ vuccati tajjāya bhūmiyā adhimattāya.

(Pāli only)
593

तत्थtat·tha तज्जायtaj·jā·ya भूमियंbhū·mi·yaṃ पञ्चहिpañ·ca·hi आकारेहिā·kā·re·hi अधिमत्ततंa·dhi·mat·ta·taṃ पटिलभतिpa·ṭi·la·bha·ti सीलेनsī·le·na वतेनva·te·na बाहुसच्चेनbā·hu·sac·ce·na समाधिनाsa·mā·dhi·nā नेक्खम्मसुखेन।nek·kham·ma·su·khe·na

Tattha tajjāya bhūmiyaṁ pañcahi ākārehi adhimattataṁ paṭilabhati sīlena vatena bāhusaccena samādhinā nekkhammasukhena.

(Pāli only)
594

तत्थtat·tha अप्पत्तेap·pat·te पत्तसञ्ञीpat·ta·sañ·ñī अधिमानंa·dhi·mā·naṃ गण्हाति।gaṇ·hā·ti

Tattha appatte pattasaññī adhimānaṁ gaṇhāti.

(Pāli only)
595

एतस्मिंयेवe·tas·miṃ·ye·va वत्थुप्पत्तियंvat·thup·pat·ti·yaṃ भगवाbha·ga·vā इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ भासति।bhā·sa·ti

Etasmiṁyeva vatthuppattiyaṁ bhagavā idaṁ suttaṁ bhāsati.

(Pāli only)
596

सीलवाsī·la·vā वतमत्तेनाति।va·ta·mat·te·nā·ti

Sīlavā vatamattenāti.

(Pāli only)
597

तत्थtat·tha योyo अप्पत्तेap·pat·te पत्तसञ्ञीpat·ta·sañ·ñī तस्सtas·sa योyo समाधि,sa·mā·dhi सोso सामिसोsā·mi·so कापुरिससेवितोkā·pu·ri·sa·se·vi·to पनpa·na सोso कापुरिसाkā·pu·ri·sā वुच्चन्तिvuc·can·ti पुथुज्जना।pu·thuj·ja·nā

Tattha yo appatte pattasaññī tassa yo samādhi, so sāmiso kāpurisasevito pana so kāpurisā vuccanti puthujjanā.

(Pāli only)
598

आमिसंā·mi·saṃ यञ्चyañ·ca अरियमग्गमागम्मa·ri·ya·mag·ga·mā·gam·ma लोकिकाlo·ki·kā अनरियंa·na·ri·yaṃ तेनte·na समाधिsa·mā·dhi होतिho·ti अनरियोa·na·ri·yo कापुरिससेवितो।kā·pu·ri·sa·se·vi·to

Āmisaṁ yañca ariyamaggamāgamma lokikā anariyaṁ tena samādhi hoti anariyo kāpurisasevito.

(Pāli only)
599

योyo पनpa·na अरियाकारेनa·ri·yā·kā·re·na यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नna जानातिjā·nā·ti नna पस्सति,pas·sa·ti सोso अधिगमनंa·dhi·ga·ma·naṃ पजहतिpa·ja·ha·ti योyo अरियेनa·ri·ye·na समाधिनाsa·mā·dhi·nā अकापुरिससेवितेनa·kā·pu·ri·sa·se·vi·te·na निरामिसेनni·rā·mi·se·na नीयति,nī·ya·ti तत्थtat·tha अकापुरिसाa·kā·pu·ri·sā वुच्चन्तिvuc·can·ti अरियपुग्गला।a·ri·ya·pug·ga·lā

Yo pana ariyākārena yathābhūtaṁ na jānāti na passati, so adhigamanaṁ pajahati yo ariyena samādhinā akāpurisasevitena nirāmisena nīyati, tattha akāpurisā vuccanti ariyapuggalā.

(Pāli only)
600

योyo तेहिte·hi सेवितोse·vi·to समाधि,sa·mā·dhi सोso अकापुरिससेवितो।a·kā·pu·ri·sa·se·vi·to

Yo tehi sevito samādhi, so akāpurisasevito.

(Pāli only)
601

तस्माtas·mā एकंe·kaṃ विभज्जब्याकरणीयंvi·bhaj·jab·yā·ka·ra·ṇī·yaṃ “अयमहमस्मी”तिa·ya·ma·ha·mas·mī असमनुपस्सन्तोa·sa·ma·nu·pas·san·to तथाta·thā पातेति।pā·te·ti

Tasmā ekaṁ vibhajjabyākaraṇīyaṁ “ayamahamasmī”ti asamanupassanto tathā pāteti.

(Pāli only)
602

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā परिवत्तना?pa·ri·vat·ta·nā

Tattha katamā parivattanā?

(Pāli only)
603

इमायi·mā·ya दस्सनभूमियाdas·sa·na·bhū·mi·yā किलेसाki·le·sā पहातब्बा,pa·hā·tab·bā तेहिte·hi पहीयन्तिpa·hī·yan·ti अनिद्दिट्ठापिa·nid·diṭ·ṭhā·pi भगवताbha·ga·va·tā निद्दिसितब्बाnid·di·si·tab·bā यो।yo

Imāya dassanabhūmiyā kilesā pahātabbā, tehi pahīyanti aniddiṭṭhāpi bhagavatā niddisitabbā yo.

(Pāli only)
604

तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ वेवचनं?ve·va·ca·naṃ

Tattha katamaṁ vevacanaṁ?

(Pāli only)
605

याyā सक्कायदिट्ठियाsak·kā·ya·diṭ·ṭhi·yā अत्तदिट्ठिया।at·ta·diṭ·ṭhi·yā

Yā sakkāyadiṭṭhiyā attadiṭṭhiyā.

(Pāli only)
606

अयंa·yaṃ भूमि।bhū·mi

Ayaṁ bhūmi.

(Pāli only)
607

येye किलेसाki·le·sā पहातब्बा।pa·hā·tab·bā

Ye kilesā pahātabbā.

(Pāli only)
608

तेte अप्पहीयन्तिap·pa·hī·yan·ti अनिद्दिट्ठापिa·nid·diṭ·ṭhā·pi भगवताbha·ga·va·tā सस्सतदिट्ठिsas·sa·ta·diṭ·ṭhi चca उच्छेददिट्ठिuc·che·da·diṭ·ṭhi च,ca साsā परियन्तदिट्ठिpa·ri·yan·ta·diṭ·ṭhi च।ca

Te appahīyanti aniddiṭṭhāpi bhagavatā sassatadiṭṭhi ca ucchedadiṭṭhi ca, sā pariyantadiṭṭhi ca.

(Pāli only)
609

याyā अपरियन्तदिट्ठिa·pa·ri·yan·ta·diṭ·ṭhi च,ca साsā सस्सतदिट्ठिsas·sa·ta·diṭ·ṭhi च।ca

Yā apariyantadiṭṭhi ca, sā sassatadiṭṭhi ca.

(Pāli only)
610

याyā उच्छेददिट्ठि,uc·che·da·diṭ·ṭhi साsā नत्थिकाnat·thi·kā दिट्ठि।diṭ·ṭhi

Yā ucchedadiṭṭhi, sā natthikā diṭṭhi.

(Pāli only)
611

याyā सस्सतदिट्ठि,sas·sa·ta·diṭ·ṭhi साsā अकिरियदिट्ठि।a·ki·ri·ya·diṭ·ṭhi

Yā sassatadiṭṭhi, sā akiriyadiṭṭhi.

(Pāli only)
612

इदंi·daṃ वेवचनं।ve·va·ca·naṃ

Idaṁ vevacanaṁ.

(Pāli only)
613

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā पञ्ञत्ति?pañ·ñat·ti

Tattha katamā paññatti?

(Pāli only)
614

तण्हाtaṇ·hā संयोजनपञ्ञत्तियाsaṃ·yo·ja·na·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Taṇhā saṁyojanapaññattiyā paññattā.

(Pāli only)
615

मग्गोmag·go पटिलाभपञ्ञत्तियाpa·ṭi·lā·bha·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तो।pañ·ñat·to

Maggo paṭilābhapaññattiyā paññatto.

(Pāli only)
616

इन्द्रियाin·dri·yā पटिलाभपञ्ञत्तियाpa·ṭi·lā·bha·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ताति।pañ·ñat·tā·ti

Indriyā paṭilābhapaññattiyā paññattāti.

(Pāli only)
617

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo ओतरणो?o·ta·ra·ṇo

Tattha katamo otaraṇo?

(Pāli only)
618

सक्कायोsak·kā·yo दुक्खंduk·khaṃ दस्सनप्पहातब्बो।das·sa·nap·pa·hā·tab·bo

Sakkāyo dukkhaṁ dassanappahātabbo.

(Pāli only)
619

समुदयोsa·mu·da·yo मग्गो।mag·go

Samudayo maggo.

(Pāli only)
620

इन्द्रियानिin·dri·yā·ni तानिtā·ni चca निद्दिट्ठानिnid·diṭ·ṭhā·ni खन्धधातुआयतनेसु।khan·dha·dhā·tu·ā·ya·ta·ne·su

Indriyāni tāni ca niddiṭṭhāni khandhadhātuāyatanesu.

(Pāli only)
621

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनोso·dha·no हारो?hā·ro

Tattha katamo sodhano hāro?

(Pāli only)
622

यञ्हिyañ·hi आरब्भā·rab·bha भगवताbha·ga·va·tā इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ भासितं,bhā·si·taṃ सोso आरब्भā·rab·bha निद्दिट्ठो।nid·diṭ·ṭho

Yañhi ārabbha bhagavatā idaṁ suttaṁ bhāsitaṁ, so ārabbha niddiṭṭho.

(Pāli only)
623

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिक्खारो?pa·rik·khā·ro

Tattha katamo parikkhāro?

(Pāli only)
624

नामरूपस्सnā·ma·rū·pas·sa हेतुपच्चयोपिhe·tu·pac·ca·yo·pi विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ हेतुhe·tu बीजं।bī·jaṃ

Nāmarūpassa hetupaccayopi viññāṇaṁ hetu bījaṁ.

(Pāli only)
625

तेनte·na अविज्जाa·vij·jā चca सङ्खाराsaṅ·khā·rā चca पच्चयो।pac·ca·yo

Tena avijjā ca saṅkhārā ca paccayo.

(Pāli only)
626

निवत्तिनयोni·vat·ti·na·yo नna अपरोa·pa·ro परियायोpa·ri·yā·yo सब्बभवो,sab·ba·bha·vo येye चca सब्बभवस्सsab·ba·bha·vas·sa हेतुhe·tu परभण्डपच्चयोpa·ra·bhaṇ·ḍa·pac·ca·yo इतिi·ti सम्मादिट्ठिsam·mā·diṭ·ṭhi परतोpa·ra·to चca घोसोgho·so योनिसोyo·ni·so चca मनसिकारोma·na·si·kā·ro पच्चयो।pac·ca·yo

Nivattinayo na aparo pariyāyo sabbabhavo, ye ca sabbabhavassa hetu parabhaṇḍapaccayo iti sammādiṭṭhi parato ca ghoso yoniso ca manasikāro paccayo.

(Pāli only)
627

याyā पञ्ञाpañ·ñā उप्पादेति,up·pā·de·ti एसाe·sā हेतुhe·tu सम्मादिट्ठियाsam·mā·diṭ·ṭhi·yā सम्मासङ्कप्पोsam·mā·saṅ·kap·po भवति,bha·va·ti याyā सम्मासमाधि,sam·mā·sa·mā·dhi अयंa·yaṃ परिक्खारो।pa·rik·khā·ro

Yā paññā uppādeti, esā hetu sammādiṭṭhiyā sammāsaṅkappo bhavati, yā sammāsamādhi, ayaṁ parikkhāro.

(Pāli only)
628

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo समारोपनो?sa·mā·ro·pa·no

Tattha katamo samāropano?

(Pāli only)
629

“अयमहमस्मी”तिa·ya·ma·ha·mas·mī असमनुपस्सीa·sa·ma·nu·pas·sī दुक्खतोduk·kha·to रोगतोro·ga·to …पे…pe

“Ayamahamasmī”ti asamanupassī dukkhato rogato …pe…

(Pāli only)
630

पन्नरसpan·na·ra·sa पदानि।pa·dā·ni

pannarasa padāni.

(Pāli only)
631

सीलानिsī·lā·ni भगवाbha·ga·vā किमत्थियानिki·mat·thi·yā·ni किमानिसंसानि।ki·mā·ni·saṃ·sā·ni

Sīlāni bhagavā kimatthiyāni kimānisaṁsāni.

(Pāli only)
632

सीलानि,sī·lā·ni आनन्द,ā·nan·da अविप्पटिसारत्थानिa·vip·pa·ṭi·sā·rat·thā·ni यावyā·va विमुत्ति।vi·mut·ti

Sīlāni, ānanda, avippaṭisāratthāni yāva vimutti.

(Pāli only)
633

तत्थtat·tha दुविधोdu·vi·dho अत्थो—at·tho

Tattha duvidho attho—

(Pāli only)
634

पुरिसत्थोpu·ri·sat·tho चca वचनत्थोva·ca·nat·tho च।ca

purisattho ca vacanattho ca.

(Pāli only)
635

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पुरिसत्थो?pu·ri·sat·tho

Tattha katamo purisattho?

(Pāli only)
636

यायंyā·yaṃ नna पच्छानुतापिताpac·chā·nu·tā·pi·tā अयंa·yaṃ अविप्पटिसारो,a·vip·pa·ṭi·sā·ro अयंa·yaṃ पुरिसत्थो।pu·ri·sat·tho

Yāyaṁ na pacchānutāpitā ayaṁ avippaṭisāro, ayaṁ purisattho.

(Pāli only)
637

यथाya·thā कोचिko·ci ब्रूहयतिbrū·ha·ya·ti इमत्थमासेवतिi·mat·tha·mā·se·va·ti सोso भणेय्य,bha·ṇey·ya किञ्चिkiñ·ci ममेत्थma·met·tha अधीनंa·dhī·naṃ तस्सत्थायtas·sat·thā·ya इदंi·daṃ किरियंki·ri·yaṃ आरभामीति।ā·ra·bhā·mī·ti

Yathā koci brūhayati imatthamāsevati so bhaṇeyya, kiñci mamettha adhīnaṁ tassatthāya idaṁ kiriyaṁ ārabhāmīti.

(Pāli only)
638

अयंa·yaṃ पुरिसत्थो।pu·ri·sat·tho

Ayaṁ purisattho.

(Pāli only)
639

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo वचनत्थो?va·ca·nat·tho

Tattha katamo vacanattho?

(Pāli only)
640

सीलानिsī·lā·ni कायिकंkā·yi·kaṃ वाvā वाचसिकंvā·ca·si·kaṃ वाvā सुचरितंsu·ca·ri·taṃ अविप्पटिसारोति।a·vip·pa·ṭi·sā·ro·ti

Sīlāni kāyikaṁ vā vācasikaṁ vā sucaritaṁ avippaṭisāroti.

(Pāli only)
641

तत्थtat·tha सीलस्सsī·las·sa वतस्सva·tas·sa चca भासोयेव।bhā·so·ye·va

Tattha sīlassa vatassa ca bhāsoyeva.

(Pāli only)
642

अनञ्ञाa·nañ·ñā सुगतकम्मताsu·ga·ta·kam·ma·tā सुचरितंsu·ca·ri·taṃ अयंa·yaṃ अविप्पटिसारो।a·vip·pa·ṭi·sā·ro

Anaññā sugatakammatā sucaritaṁ ayaṁ avippaṭisāro.

(Pāli only)
643

एवंe·vaṃ यावyā·va विमुत्तीतिvi·mut·tī·ti एकमेकस्मिंe·ka·me·kas·miṃ पदेpa·de द्वेdve अत्था—at·thā

Evaṁ yāva vimuttīti ekamekasmiṁ pade dve atthā—

(Pāli only)
644

पुरिसत्थोpu·ri·sat·tho चca वचनत्थोva·ca·nat·tho च,ca यथाya·thā इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te एवंe·vaṃ सब्बेसुsab·be·su सुत्तेसुsut·te·su द्वेdve द्वेdve अत्था।at·thā

purisattho ca vacanattho ca, yathā imamhi sutte evaṁ sabbesu suttesu dve dve atthā.

(Pāli only)
645

अयंa·yaṃ हिhi परमत्थोpa·ra·mat·tho उत्तमत्थोut·ta·mat·tho च।ca

Ayaṁ hi paramattho uttamattho ca.

(Pāli only)
646

यंyaṃ निब्बानसच्छिकंnib·bā·na·sac·chi·kaṃ निस्सायnis·sā·ya यंyaṃ सकंsa·kaṃ सच्छिकातब्बंsac·chi·kā·tab·baṃ भवति,bha·va·ti सोso वुच्चतिvuc·ca·ti कतस्सka·tas·sa कत्थोति।kat·tho·ti

Yaṁ nibbānasacchikaṁ nissāya yaṁ sakaṁ sacchikātabbaṁ bhavati, so vuccati katassa katthoti.

(Pāli only)
647

अयंa·yaṃ पुनpu·na वेवचनंve·va·ca·naṃ सम्पजानाति।sam·pa·jā·nā·ti

Ayaṁ puna vevacanaṁ sampajānāti.

(Pāli only)
648

इमिनाi·mi·nā नियुत्तत्थमभिलब्भन्तिni·yut·tat·tha·ma·bhi·lab·bhan·ti वचनत्थो।va·ca·nat·tho

Iminā niyuttatthamabhilabbhanti vacanattho.

(Pāli only)
649

तत्थtat·tha यंyaṃ अत्थंat·thaṃ सावकोsā·va·ko अभिकङ्खति।a·bhi·kaṅ·kha·ti

Tattha yaṁ atthaṁ sāvako abhikaṅkhati.

(Pāli only)
650

तस्सtas·sa योyo पटिलाभो,pa·ṭi·lā·bho अयंa·yaṃ पुरिसत्थो।pu·ri·sat·tho

Tassa yo paṭilābho, ayaṁ purisattho.

(Pāli only)
651

यंyaṃ यंyaṃ भगवाbha·ga·vā धम्मंdham·maṃ देसेति,de·se·ti तस्सtas·sa तस्सtas·sa धम्मस्सdham·mas·sa याyā अत्थविञ्ञत्ति।at·tha·viñ·ñat·ti

Yaṁ yaṁ bhagavā dhammaṁ deseti, tassa tassa dhammassa yā atthaviññatti.

(Pāli only)
652

अयंa·yaṃ अत्थो,at·tho तत्थtat·tha सीलानंsī·lā·naṃ अविप्पटिसारोa·vip·pa·ṭi·sā·ro अत्थोपिat·tho·pi आनिसंसोपि।ā·ni·saṃ·so·pi

Ayaṁ attho, tattha sīlānaṁ avippaṭisāro atthopi ānisaṁsopi.

(Pāli only)
653

एसोe·so चca आनिसंसोā·ni·saṃ·so यंyaṃ दुग्गतिंdug·ga·tiṃ नna गच्छति।gac·cha·ti

Eso ca ānisaṁso yaṁ duggatiṁ na gacchati.

(Pāli only)
654

यथाya·thā तंtaṃ भगवताbha·ga·va·tā एसानिसंसोe·sā·ni·saṃ·so धम्मेdham·me सुचिण्णेsu·ciṇ·ṇe नna दुग्गतिंdug·ga·tiṃ गच्छतिgac·cha·ti धम्मचारी,dham·ma·cā·rī अयंa·yaṃ अत्थो।at·tho

Yathā taṁ bhagavatā esānisaṁso dhamme suciṇṇe na duggatiṁ gacchati dhammacārī, ayaṁ attho.

(Pāli only)
655

यंyaṃ पुरिसोpu·ri·so भावनाभूमियंbhā·va·nā·bhū·mi·yaṃ सीलानिsī·lā·ni आरब्भā·rab·bha सीलेनsī·le·na संयुत्तोsaṃ·yut·to होतिho·ti एवंe·vaṃ यावyā·va विमुत्तिvi·mut·ti तथाta·thā सीलक्खन्धो।sī·lak·khan·dho

Yaṁ puriso bhāvanābhūmiyaṁ sīlāni ārabbha sīlena saṁyutto hoti evaṁ yāva vimutti tathā sīlakkhandho.

(Pāli only)
656

तत्थtat·tha योyo चca अविप्पटिसारोa·vip·pa·ṭi·sā·ro अनुसयवसेनa·nu·sa·ya·va·se·na निद्दिट्ठो,nid·diṭ·ṭho तञ्चtañ·ca सीलंsī·laṃ अयंa·yaṃ सीलक्खन्धो।sī·lak·khan·dho

Tattha yo ca avippaṭisāro anusayavasena niddiṭṭho, tañca sīlaṁ ayaṁ sīlakkhandho.

(Pāli only)
657

पामोज्जपीतिपस्सद्धीतिpā·moj·ja·pī·ti·pas·sad·dhī·ti चca समाधिन्द्रियेन,sa·mā·dhin·dri·ye·na अयंa·yaṃ समाधिक्खन्धो।sa·mā·dhik·khan·dho

Pāmojjapītipassaddhīti ca samādhindriyena, ayaṁ samādhikkhandho.

(Pāli only)
658

यंyaṃ समाहितोsa·mā·hi·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानाति,pa·jā·nā·ti अयंa·yaṃ पञ्ञाक्खन्धो।pañ·ñāk·khan·dho

Yaṁ samāhito yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ paññākkhandho.

(Pāli only)
659

इमेi·me तयोta·yo खन्धाkhan·dhā सीलंsī·laṃ समाधिsa·mā·dhi पञ्ञाpañ·ñā चca तथाta·thā सीलंsī·laṃ परिपूरेतिpa·ri·pū·re·ti यंyaṃ वीरियिन्द्रियंvī·ri·yin·dri·yaṃ तेनte·na कारणेनkā·ra·ṇe·na सोso सीलंsī·laṃ परिपूरेति,pa·ri·pū·re·ti अनुप्पन्नस्सa·nup·pan·nas·sa चca अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa अनुप्पादायa·nup·pā·dā·ya वायमति,vā·ya·ma·ti उप्पन्नस्सup·pan·nas·sa चca पहानायpa·hā·nā·ya अनुप्पन्नस्सa·nup·pan·nas·sa चca कुसलस्सku·sa·las·sa उप्पादाय,up·pā·dā·ya उप्पन्नस्सup·pan·nas·sa चca कुसलस्सku·sa·las·sa भिय्योभावायbhiy·yo·bhā·vā·ya इतिi·ti वीरियिन्द्रियंvī·ri·yin·dri·yaṃ निद्दिट्ठं।nid·diṭ·ṭhaṃ

Ime tayo khandhā sīlaṁ samādhi paññā ca tathā sīlaṁ paripūreti yaṁ vīriyindriyaṁ tena kāraṇena so sīlaṁ paripūreti, anuppannassa ca akusalassa anuppādāya vāyamati, uppannassa ca pahānāya anuppannassa ca kusalassa uppādāya, uppannassa ca kusalassa bhiyyobhāvāya iti vīriyindriyaṁ niddiṭṭhaṁ.

(Pāli only)
660

तत्थtat·tha योyo समाधिक्खन्धो,sa·mā·dhik·khan·dho इदंi·daṃ समाधिन्द्रियं।sa·mā·dhin·dri·yaṃ

Tattha yo samādhikkhandho, idaṁ samādhindriyaṁ.

(Pāli only)
661

पञ्ञाक्खन्धोpañ·ñāk·khan·dho पञ्ञिन्द्रियं,pañ·ñin·dri·yaṃ तंtaṃ चतूसुca·tū·su सम्मप्पधानेसुsam·map·pa·dhā·ne·su दट्ठब्बं।daṭ·ṭhab·baṃ

Paññākkhandho paññindriyaṁ, taṁ catūsu sammappadhānesu daṭṭhabbaṁ.

(Pāli only)
662

तथाta·thā योyo अनुप्पन्नस्सa·nup·pan·nas·sa चca अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa अनुप्पादायa·nup·pā·dā·ya वायमति,vā·ya·ma·ti इदंi·daṃ पठमंpa·ṭha·maṃ सम्मप्पधानं।sam·map·pa·dhā·naṃ

Tathā yo anuppannassa ca akusalassa anuppādāya vāyamati, idaṁ paṭhamaṁ sammappadhānaṁ.

(Pāli only)
663

यंyaṃ उप्पन्नस्स,up·pan·nas·sa इदंi·daṃ दुतियं।du·ti·yaṃ

Yaṁ uppannassa, idaṁ dutiyaṁ.

(Pāli only)
664

चत्तारिcat·tā·ri सम्मप्पधानानिsam·map·pa·dhā·nā·ni चतूसुca·tū·su झानेसुjhā·ne·su पस्सितब्बानि।pas·si·tab·bā·ni

Cattāri sammappadhānāni catūsu jhānesu passitabbāni.

(Pāli only)
665

तथाta·thā सीलक्खन्धेनsī·lak·khan·dhe·na नेक्खम्मधातुnek·kham·ma·dhā·tu चca अधिका,a·dhi·kā तयोta·yo चca वितक्काvi·tak·kā नेक्खम्मवितक्कोnek·kham·ma·vi·tak·ko अब्यापादवितक्कोab·yā·pā·da·vi·tak·ko अविहिंसावितक्कोa·vi·hiṃ·sā·vi·tak·ko च।ca

Tathā sīlakkhandhena nekkhammadhātu ca adhikā, tayo ca vitakkā nekkhammavitakko abyāpādavitakko avihiṁsāvitakko ca.

(Pāli only)
666

साधारणभूता।sā·dhā·ra·ṇa·bhū·tā

Sādhāraṇabhūtā.

(Pāli only)
667

याyā पियायमानस्सpi·yā·ya·mā·nas·sa पामोज्जेनpā·moj·je·na इदंi·daṃ कायिकंkā·yi·kaṃ सुखंsu·khaṃ आनितंā·ni·taṃ अनियमीतिपेमेन,a·ni·ya·mī·ti·pe·me·na इदंi·daṃ दुक्खं।duk·khaṃ

Yā piyāyamānassa pāmojjena idaṁ kāyikaṁ sukhaṁ ānitaṁ aniyamītipemena, idaṁ dukkhaṁ.

(Pāli only)
668

योyo तत्थtat·tha अविक्खेपो,a·vik·khe·po अयंa·yaṃ समाधि।sa·mā·dhi

Yo tattha avikkhepo, ayaṁ samādhi.

(Pāli only)
669

इदंi·daṃ पञ्चङ्गिकंpañ·caṅ·gi·kaṃ पठमंpa·ṭha·maṃ झानं।jhā·naṃ

Idaṁ pañcaṅgikaṁ paṭhamaṁ jhānaṁ.

(Pāli only)
670

याyā चेतसिकाce·ta·si·kā पस्सद्धिpas·sad·dhi सवितक्कंsa·vi·tak·kaṃ सविचारंsa·vi·cā·raṃ विरोधनं,vi·ro·dha·naṃ योyo किलेसोki·le·so चca परिदाहो,pa·ri·dā·ho सोso पठमेpa·ṭha·me झानेjhā·ne निरुद्धो।ni·rud·dho

Yā cetasikā passaddhi savitakkaṁ savicāraṁ virodhanaṁ, yo kileso ca paridāho, so paṭhame jhāne niruddho.

(Pāli only)
671

तथाta·thā याyā चca किलेसपस्सद्धिki·le·sa·pas·sad·dhi याyā चca वितक्कविचारानंvi·tak·ka·vi·cā·rā·naṃ पस्सद्धि,pas·sad·dhi उभयेपिu·bha·ye·pi एतेe·te धम्मेdham·me पस्सद्धायं।pas·sad·dhā·yaṃ

Tathā yā ca kilesapassaddhi yā ca vitakkavicārānaṁ passaddhi, ubhayepi ete dhamme passaddhāyaṁ.

(Pāli only)
672

तत्थtat·tha कायस्सkā·yas·sa चित्तस्सcit·tas·sa चca सुखंsu·khaṃ सुखायना,su·khā·ya·nā इदंi·daṃ पीतिसुखिनोpī·ti·su·khi·no पस्सद्धि।pas·sad·dhi

Tattha kāyassa cittassa ca sukhaṁ sukhāyanā, idaṁ pītisukhino passaddhi.

(Pāli only)
673

योपिyo·pi एकोदिभावोe·ko·di·bhā·vo चित्तस्स,cit·tas·sa तेनte·na एकोदिभावेनe·ko·di·bhā·ve·na यंyaṃ चित्तस्सcit·tas·sa अज्झत्तंaj·jhat·taṃ सम्पसादनं,sam·pa·sā·da·naṃ इदंi·daṃ चतुत्थंca·tut·thaṃ झानङ्गं।jhā·naṅ·gaṃ

Yopi ekodibhāvo cittassa, tena ekodibhāvena yaṁ cittassa ajjhattaṁ sampasādanaṁ, idaṁ catutthaṁ jhānaṅgaṁ.

(Pāli only)
674

इतिi·ti अज्झत्तञ्चaj·jhat·tañ·ca सम्पसादोsam·pa·sā·do चेतसोce·ta·so चca एकोदिभावोe·ko·di·bhā·vo पीतिpī·ti चca सुखञ्च,su·khañ·ca इदंi·daṃ दुतियंdu·ti·yaṃ झानंjhā·naṃ चतुरङ्गिकं।ca·tu·raṅ·gi·kaṃ

Iti ajjhattañca sampasādo cetaso ca ekodibhāvo pīti ca sukhañca, idaṁ dutiyaṁ jhānaṁ caturaṅgikaṁ.

(Pāli only)
675

योyo पस्सद्धकायोpas·sad·dha·kā·yo सुखंsu·khaṃ वेदेति,ve·de·ti तेनte·na अधिमत्तेनa·dhi·mat·te·na सुखेनsu·khe·na फरित्वाpha·rit·vā सुखंsu·khaṃ चेतसिकंce·ta·si·kaṃ यं,yaṃ सोso पीतिवीतरागोpī·ti·vī·ta·rā·go एवंe·vaṃ तस्सtas·sa पीतिवीतरागतायpī·ti·vī·ta·rā·ga·tā·ya उपेक्खंu·pek·khaṃ पटिलभति।pa·ṭi·la·bha·ti

Yo passaddhakāyo sukhaṁ vedeti, tena adhimattena sukhena pharitvā sukhaṁ cetasikaṁ yaṁ, so pītivītarāgo evaṁ tassa pītivītarāgatāya upekkhaṁ paṭilabhati.

(Pāli only)
676

सोso पीतियाpī·ti·yā चca विरागाvi·rā·gā उपेक्खंu·pek·khaṃ पटिलभति।pa·ṭi·la·bha·ti

So pītiyā ca virāgā upekkhaṁ paṭilabhati.

(Pāli only)
677

सुखञ्चsu·khañ·ca पटिसंवेदेति।pa·ṭi·saṃ·ve·de·ti

Sukhañca paṭisaṁvedeti.

(Pāli only)
678

सतिsa·ti चca सम्माsam·mā पञ्ञायpañ·ñā·ya पटिलभति।pa·ṭi·la·bha·ti

Sati ca sammā paññāya paṭilabhati.

(Pāli only)
679

सचेsa·ce सतिsa·ti एकग्गताe·kag·ga·tā इदंi·daṃ पञ्चङ्गिकंpañ·caṅ·gi·kaṃ ततियंta·ti·yaṃ झानं।jhā·naṃ

Sace sati ekaggatā idaṁ pañcaṅgikaṁ tatiyaṁ jhānaṁ.

(Pāli only)
680

यंyaṃ सुखिनोsu·khi·no चित्तंcit·taṃ समाधियति,sa·mā·dhi·ya·ti अयंa·yaṃ एकग्गतायe·kag·ga·tā·ya पराविधानभागिया,pa·rā·vi·dhā·na·bhā·gi·yā पठमेpa·ṭha·me झानेjhā·ne अत्थिat·thi चित्तेकग्गताcit·te·kag·ga·tā नोno चक्खुस्सcak·khus·sa वेदनाve·da·nā सब्बंsab·baṃ पारिपूरिंpā·ri·pū·riṃ गच्छति।gac·cha·ti

Yaṁ sukhino cittaṁ samādhiyati, ayaṁ ekaggatāya parāvidhānabhāgiyā, paṭhame jhāne atthi cittekaggatā no cakkhussa vedanā sabbaṁ pāripūriṁ gacchati.

(Pāli only)
681

यथाya·thā चतुत्थेca·tut·the झाने,jhā·ne तथाta·thā याyā उपेक्खाu·pek·khā पस्सम्भयंpas·sam·bha·yaṃ सतिसम्पजञ्ञंsa·ti·sam·pa·jañ·ñaṃ चित्तेकग्गताcit·te·kag·ga·tā च,ca इदंi·daṃ चतुत्थंca·tut·thaṃ झानं।jhā·naṃ

Yathā catutthe jhāne, tathā yā upekkhā passambhayaṁ satisampajaññaṁ cittekaggatā ca, idaṁ catutthaṁ jhānaṁ.

(Pāli only)
682

यथाya·thā समाधिsa·mā·dhi दस्सयितब्बं,das·sa·yi·tab·baṃ तथाta·thā पञ्ञिन्द्रियंpañ·ñin·dri·yaṃ तंtaṃ चतूसुca·tū·su अरियसच्चेसुa·ri·ya·sac·ce·su पस्सितब्बं।pas·si·tab·baṃ

Yathā samādhi dassayitabbaṁ, tathā paññindriyaṁ taṁ catūsu ariyasaccesu passitabbaṁ.

(Pāli only)
683

यंyaṃ समाहितोsa·mā·hi·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानाति,pa·jā·nā·ti साsā पजाननाpa·jā·na·nā चतुब्बिधाca·tub·bi·dhā असुभतोa·su·bha·to दुक्खतोduk·kha·to अनत्ततोa·nat·ta·to च,ca यदारम्मणंya·dā·ram·ma·ṇaṃ तंtaṃ दुक्खंduk·khaṃ अरियसच्चं,a·ri·ya·sac·caṃ यंyaṃ पजानन्तोpa·jā·nan·to निब्बिन्दतिnib·bin·da·ti विमुच्चतिvi·muc·ca·ti तथाta·thā यंyaṃ कामासवस्सkā·mā·sa·vas·sa पहानंpa·hā·naṃ भवासवस्सbha·vā·sa·vas·sa दिट्ठासवस्सdiṭ·ṭhā·sa·vas·sa अविज्जासवस्स,a·vij·jā·sa·vas·sa अयंa·yaṃ निरोधोni·ro·dho अप्पहीनभूमियंap·pa·hī·na·bhū·mi·yaṃ आसवसमुदयो।ā·sa·va·sa·mu·da·yo

Yaṁ samāhito yathābhūtaṁ pajānāti, sā pajānanā catubbidhā asubhato dukkhato anattato ca, yadārammaṇaṁ taṁ dukkhaṁ ariyasaccaṁ, yaṁ pajānanto nibbindati vimuccati tathā yaṁ kāmāsavassa pahānaṁ bhavāsavassa diṭṭhāsavassa avijjāsavassa, ayaṁ nirodho appahīnabhūmiyaṁ āsavasamudayo.

(Pāli only)
684

इमानिi·mā·ni चत्तारिcat·tā·ri अरियसच्चानिa·ri·ya·sac·cā·ni यथाya·thā पञ्ञिन्द्रियंpañ·ñin·dri·yaṃ पस्सितब्बं।pas·si·tab·baṃ

Imāni cattāri ariyasaccāni yathā paññindriyaṁ passitabbaṁ.

(Pāli only)
685

यथायंya·thā·yaṃ समाहितोsa·mā·hi·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानाति,pa·jā·nā·ti अयंa·yaṃ दस्सनभूमि।das·sa·na·bhū·mi

Yathāyaṁ samāhito yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ dassanabhūmi.

(Pāli only)
686

सोतापत्तिफलञ्चso·tā·pat·ti·pha·lañ·ca यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानन्तोpa·jā·nan·to निब्बिन्दतीति,nib·bin·da·tī·ti इदंi·daṃ तनुकञ्च।ta·nu·kañ·ca

Sotāpattiphalañca yathābhūtaṁ pajānanto nibbindatīti, idaṁ tanukañca.

(Pāli only)
687

कामरागब्यापादंkā·ma·rā·gab·yā·pā·daṃ सकदागामिफलञ्चsa·ka·dā·gā·mi·pha·lañ·ca यंyaṃ निब्बिन्दतिnib·bin·da·ti विरज्जति,vi·raj·ja·ti अयंa·yaṃ पठमज्झानभावनाभूमिpa·ṭha·maj·jhā·na·bhā·va·nā·bhū·mi चca रागविरागाrā·ga·vi·rā·gā चेतोविमुत्तिce·to·vi·mut·ti अनागामिफलञ्च।a·nā·gā·mi·pha·lañ·ca

Kāmarāgabyāpādaṁ sakadāgāmiphalañca yaṁ nibbindati virajjati, ayaṁ paṭhamajjhānabhāvanābhūmi ca rāgavirāgā cetovimutti anāgāmiphalañca.

(Pāli only)
688

यंyaṃ विमुत्तिvi·mut·ti विमुच्चति,vi·muc·ca·ti अयंa·yaṃ अविज्जाविरागाa·vij·jā·vi·rā·gā पञ्ञाविमुत्तिpañ·ñā·vi·mut·ti अरहत्तञ्च।a·ra·hat·tañ·ca

Yaṁ vimutti vimuccati, ayaṁ avijjāvirāgā paññāvimutti arahattañca.

(Pāli only)
689

इमेi·me अविप्पटिसाराa·vip·pa·ṭi·sā·rā चca वीरियिन्द्रियञ्चvī·ri·yin·dri·yañ·ca चत्तारोcat·tā·ro सम्मप्पधानाsam·map·pa·dhā·nā अविप्पटिसाराa·vip·pa·ṭi·sā·rā तञ्चtañ·ca उपरिu·pa·ri यावyā·va समाधि,sa·mā·dhi एवंe·vaṃ तेte चत्तारिcat·tā·ri झानानिjhā·nā·ni समाधिन्द्रियञ्चsa·mā·dhin·dri·yañ·ca यंyaṃ समाहितोsa·mā·hi·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानाति।pa·jā·nā·ti

Ime avippaṭisārā ca vīriyindriyañca cattāro sammappadhānā avippaṭisārā tañca upari yāva samādhi, evaṁ te cattāri jhānāni samādhindriyañca yaṁ samāhito yathābhūtaṁ pajānāti.

(Pāli only)
690

इमेi·me चत्तारोcat·tā·ro सतिपट्ठानाsa·ti·paṭ·ṭhā·nā सीलपारिपूरिमुपादायsī·la·pā·ri·pū·ri·mu·pā·dā·ya चागसंहितेनcā·ga·saṃ·hi·te·na चca निब्बेधिकानञ्चnib·be·dhi·kā·nañ·ca निमित्तानंni·mit·tā·naṃ अनाविलमना,a·nā·vi·la·ma·nā इदंi·daṃ सतिन्द्रियंsa·tin·dri·yaṃ चत्तारोcat·tā·ro सतिपट्ठाना।sa·ti·paṭ·ṭhā·nā

Ime cattāro satipaṭṭhānā sīlapāripūrimupādāya cāgasaṁhitena ca nibbedhikānañca nimittānaṁ anāvilamanā, idaṁ satindriyaṁ cattāro satipaṭṭhānā.

(Pāli only)
691

यंyaṃ पुनpu·na इमायi·mā·ya धम्मदेसनायdham·ma·de·sa·nā·ya तीसुtī·su ठानेसुṭhā·ne·su दिट्ठोगमनकिन्द्रियंdiṭ·ṭho·ga·ma·na·kin·dri·yaṃ किलेसपहानेनki·le·sa·pa·hā·ne·na चca सेक्खसीलं,sek·kha·sī·laṃ इदंi·daṃ सद्धिन्द्रियं।sad·dhin·dri·yaṃ

Yaṁ puna imāya dhammadesanāya tīsu ṭhānesu diṭṭhogamanakindriyaṁ kilesapahānena ca sekkhasīlaṁ, idaṁ saddhindriyaṁ.

(Pāli only)
692

चत्तारिcat·tā·ri चca सोतापत्तियङ्गानिso·tā·pat·ti·yaṅ·gā·ni फलानि।pha·lā·ni

Cattāri ca sotāpattiyaṅgāni phalāni.

(Pāli only)
693

समाधिन्द्रियानिsa·mā·dhin·dri·yā·ni सोपनियाहारीनिso·pa·ni·yā·hā·rī·ni सब्बसुत्तेसुsab·ba·sut·te·su निद्दिसितब्बानि।nid·di·si·tab·bā·ni

Samādhindriyāni sopaniyāhārīni sabbasuttesu niddisitabbāni.

(Pāli only)
694

यंyaṃ झानंjhā·naṃ पटिलभनंpa·ṭi·la·bha·naṃ वीरियगहितंयेवvī·ri·ya·ga·hi·taṃ·ye·va ञाणंñā·ṇaṃ पटिस्सरतो,pa·ṭis·sa·ra·to अयंa·yaṃ सुतमयीsu·ta·ma·yī पञ्ञा।pañ·ñā

Yaṁ jhānaṁ paṭilabhanaṁ vīriyagahitaṁyeva ñāṇaṁ paṭissarato, ayaṁ sutamayī paññā.

(Pāli only)
695

योyo समाधिsa·mā·dhi पुब्बापरनिमित्ताभासोpub·bā·pa·ra·ni·mit·tā·bhā·so अनोमगतितायa·no·ma·ga·ti·tā·ya यथाकामो,ya·thā·kā·mo अयंa·yaṃ चिन्तामयीcin·tā·ma·yī पञ्ञा,pañ·ñā यंyaṃ तथासमाहितोta·thā·sa·mā·hi·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानाति,pa·jā·nā·ti अयंa·yaṃ भावनामयीbhā·va·nā·ma·yī पञ्ञा।pañ·ñā

Yo samādhi pubbāparanimittābhāso anomagatitāya yathākāmo, ayaṁ cintāmayī paññā, yaṁ tathāsamāhito yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ bhāvanāmayī paññā.

(Pāli only)
696

अयंa·yaṃ सुत्तनिद्देसो।sut·ta·nid·de·so

Ayaṁ suttaniddeso.

(Pāli only)
697

इमंi·maṃ सुत्तंsut·taṃ निब्बेधभागियंnib·be·dha·bhā·gi·yaṃ बुज्झकारधिकंbuj·jha·kā·ra·dhi·kaṃ बुज्झितब्बं।buj·jhi·tab·baṃ

Imaṁ suttaṁ nibbedhabhāgiyaṁ bujjhakāradhikaṁ bujjhitabbaṁ.

(Pāli only)
698

येहिye·hi अङ्गेहिaṅ·ge·hi समन्नागतंsa·man·nā·ga·taṃ तंtaṃ बुज्झिस्सन्तिbuj·jhis·san·ti तस्सtas·sa अङ्गानिaṅ·gā·ni बुज्झिस्सन्ति,buj·jhis·san·ti तेनte·na बोज्झङ्गा।boj·jhaṅ·gā

Yehi aṅgehi samannāgataṁ taṁ bujjhissanti tassa aṅgāni bujjhissanti, tena bojjhaṅgā.

(Pāli only)
699

तथाta·thā आदितोā·di·to यावyā·va सीलंsī·laṃ वतंva·taṃ चेतनाce·ta·nā करणीया,ka·ra·ṇī·yā किस्सkis·sa सीलानिsī·lā·ni पारिपूरेति।pā·ri·pū·re·ti

Tathā ādito yāva sīlaṁ vataṁ cetanā karaṇīyā, kissa sīlāni pāripūreti.

(Pāli only)
700

अनुप्पन्नस्सa·nup·pan·nas·sa चca अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa अनुप्पादायa·nup·pā·dā·ya उप्पन्नस्सup·pan·nas·sa चca अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa पहानायpa·hā·nā·ya अनुप्पन्नस्सa·nup·pan·nas·sa कुसलस्सku·sa·las·sa उप्पादायup·pā·dā·ya उप्पन्नस्सup·pan·nas·sa चca कुसलस्सku·sa·las·sa भिय्योभावाय,bhiy·yo·bhā·vā·ya इदंi·daṃ वीरियंvī·ri·yaṃ तस्सtas·sa तस्सtas·sa बुज्झितस्सbuj·jhi·tas·sa अङ्गन्ति।aṅ·gan·ti

Anuppannassa ca akusalassa anuppādāya uppannassa ca akusalassa pahānāya anuppannassa kusalassa uppādāya uppannassa ca kusalassa bhiyyobhāvāya, idaṁ vīriyaṁ tassa tassa bujjhitassa aṅganti.

(Pāli only)
701

अयंa·yaṃ वीरियसम्बोज्झङ्गो।vī·ri·ya·sam·boj·jhaṅ·go

Ayaṁ vīriyasambojjhaṅgo.

(Pāli only)
702

इमिनाi·mi·nā वीरियेनvī·ri·ye·na द्वेdve धम्माdham·mā आदितोā·di·to अविप्पटिसारोa·vip·pa·ṭi·sā·ro पामोज्जञ्चpā·moj·jañ·ca याyā पुनpu·na पीतिpī·ti अविप्पटिसारपच्चयाa·vip·pa·ṭi·sā·ra·pac·ca·yā पामोज्जपच्चया,pā·moj·ja·pac·ca·yā अयंa·yaṃ पीतिसम्बोज्झङ्गो।pī·ti·sam·boj·jhaṅ·go

Iminā vīriyena dve dhammā ādito avippaṭisāro pāmojjañca yā puna pīti avippaṭisārapaccayā pāmojjapaccayā, ayaṁ pītisambojjhaṅgo.

(Pāli only)
703

यंyaṃ पीतिमनस्सpī·ti·ma·nas·sa कायोkā·yo पस्सम्भति।pas·sam·bha·ti

Yaṁ pītimanassa kāyo passambhati.

(Pāli only)
704

अयंa·yaṃ पस्सद्धिसम्बोज्झङ्गो।pas·sad·dhi·sam·boj·jhaṅ·go

Ayaṁ passaddhisambojjhaṅgo.

(Pāli only)
705

तेनte·na कायिकसुखमानितंkā·yi·ka·su·kha·mā·ni·taṃ यंyaṃ सुखिनोsu·khi·no चित्तंcit·taṃ समाधियति,sa·mā·dhi·ya·ti अयंa·yaṃ समाधिसम्बोज्झङ्गो।sa·mā·dhi·sam·boj·jhaṅ·go

Tena kāyikasukhamānitaṁ yaṁ sukhino cittaṁ samādhiyati, ayaṁ samādhisambojjhaṅgo.

(Pāli only)
706

यंyaṃ समाहितोsa·mā·hi·to यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानाति,pa·jā·nā·ti अयंa·yaṃ धम्मविचयसम्बोज्झङ्गो।dham·ma·vi·ca·ya·sam·boj·jhaṅ·go

Yaṁ samāhito yathābhūtaṁ pajānāti, ayaṁ dhammavicayasambojjhaṅgo.

(Pāli only)
707

याyā सीलमुपादायsī·la·mu·pā·dā·ya पञ्चन्नंpañ·can·naṃ बोज्झङ्गानंboj·jhaṅ·gā·naṃ उपादायानुलोमताu·pā·dā·yā·nu·lo·ma·tā निमित्तायनाni·mit·tā·ya·nā पीतिभागियानञ्चpī·ti·bhā·gi·yā·nañ·ca विसेसभागियानञ्चvi·se·sa·bhā·gi·yā·nañ·ca अपिलापनताa·pi·lā·pa·na·tā सहगताsa·ha·ga·tā होतिho·ti अनवमग्गो,a·na·va·mag·go अयंa·yaṃ सतिसम्बोज्झङ्गो।sa·ti·sam·boj·jhaṅ·go

Yā sīlamupādāya pañcannaṁ bojjhaṅgānaṁ upādāyānulomatā nimittāyanā pītibhāgiyānañca visesabhāgiyānañca apilāpanatā sahagatā hoti anavamaggo, ayaṁ satisambojjhaṅgo.

(Pāli only)
708

यंyaṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ पजानाति,pa·jā·nā·ti अच्चारद्धवीरियंac·cā·rad·dha·vī·ri·yaṃ करोति।ka·ro·ti

Yaṁ yathābhūtaṁ pajānāti, accāraddhavīriyaṁ karoti.

(Pāli only)
709

उद्धच्चभूमीतिud·dhac·ca·bhū·mī·ti कताka·tā अभिपत्थितंa·bhi·pat·thi·taṃ पेसेति।pe·se·ti

Uddhaccabhūmīti katā abhipatthitaṁ peseti.

(Pāli only)
710

कोसज्जभूमीतिko·saj·ja·bhū·mī·ti गरहितोga·ra·hi·to रहितेहिra·hi·te·hi अङ्गेहिaṅ·ge·hi बुज्झतिbuj·jha·ti यंyaṃ चक्खुसमथपथं,cak·khu·sa·ma·tha·pa·thaṃ साsā उपेक्खाति।u·pek·khā·ti

Kosajjabhūmīti garahito rahitehi aṅgehi bujjhati yaṁ cakkhusamathapathaṁ, sā upekkhāti.

(Pāli only)
711

तेनte·na साsā उपेक्खाu·pek·khā तस्सtas·sa बोज्झङ्गस्सboj·jhaṅ·gas·sa अङ्गन्तिaṅ·gan·ti करित्वाka·rit·vā उपेक्खासम्बोज्झङ्गोतिu·pek·khā·sam·boj·jhaṅ·go·ti वुच्चते।vuc·ca·te

Tena sā upekkhā tassa bojjhaṅgassa aṅganti karitvā upekkhāsambojjhaṅgoti vuccate.

(Pāli only)
712

एसोe·so सुत्तनिद्देसो।sut·ta·nid·de·so

Eso suttaniddeso.

(Pāli only)
713

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā देसना?de·sa·nā

Tattha katamā desanā?

(Pāli only)
714

अस्मिंas·miṃ सुत्तेsut·te चत्तारिcat·tā·ri अरियसच्चानिa·ri·ya·sac·cā·ni देसितानि।de·si·tā·ni

Asmiṁ sutte cattāri ariyasaccāni desitāni.

(Pāli only)
715

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयो?vi·ca·yo

Tattha katamo vicayo?

(Pāli only)
716

सीलवतोsī·la·va·to अविप्पटिसारोa·vip·pa·ṭi·sā·ro यावyā·va विमुत्तिvi·mut·ti इमिस्सायi·mis·sā·ya पुच्छायpuc·chā·ya मिनिकिमत्थस्समीतिmi·ni·ki·mat·thas·sa·mī·ti द्वेdve पदानिpa·dā·ni पुच्छाpuc·chā द्वेdve पदानिpa·dā·ni विसज्जनानिvi·saj·ja·nā·ni द्वीहिdvī·hi पदेहिpa·de·hi द्वेdve अभिञ्ञंa·bhiñ·ñaṃ द्वीहिdvī·hi चेवce·va पदेहिpa·de·hi विसज्जनाvi·saj·ja·nā किंkiṃ पुच्छतिpuc·cha·ti निब्बाधिकंnib·bā·dhi·kaṃ कायभूमिंkā·ya·bhū·miṃ कम्मस्सkam·mas·sa तथाta·thā हिhi पतिट्ठाpa·tiṭ·ṭhā चca असेक्खेa·sek·khe धम्मेdham·me उप्पादेति।up·pā·de·ti

Sīlavato avippaṭisāro yāva vimutti imissāya pucchāya minikimatthassamīti dve padāni pucchā dve padāni visajjanāni dvīhi padehi dve abhiññaṁ dvīhi ceva padehi visajjanā kiṁ pucchati nibbādhikaṁ kāyabhūmiṁ kammassa tathā hi patiṭṭhā ca asekkhe dhamme uppādeti.

(Pāli only)
717

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā युत्ति?yut·ti

Tattha katamā yutti?

(Pāli only)
718

सीलवतोsī·la·va·to अविप्पटिसारोa·vip·pa·ṭi·sā·ro भवतिbha·va·ti किंkiṃ निच्छन्दस्सnic·chan·das·sa चca विरागोvi·rā·go अत्थिat·thi एसाe·sā युत्ति।yut·ti

Sīlavato avippaṭisāro bhavati kiṁ nicchandassa ca virāgo atthi esā yutti.

(Pāli only)
719

तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ पदट्ठानं?pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Tattha katamaṁ padaṭṭhānaṁ?

(Pāli only)
720

वीरियंvī·ri·yaṃ वीरियिन्द्रियस्सvī·ri·yin·dri·yas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Vīriyaṁ vīriyindriyassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
721

समाधिsa·mā·dhi समाधिन्द्रियस्सsa·mā·dhin·dri·yas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Samādhi samādhindriyassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
722

पञ्ञाpañ·ñā पञ्ञिन्द्रियस्सpañ·ñin·dri·yas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Paññā paññindriyassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
723

वीरियंvī·ri·yaṃ अदोसस्सa·do·sas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Vīriyaṁ adosassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
724

समाधिsa·mā·dhi अलोभस्सa·lo·bhas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Samādhi alobhassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
725

पञ्ञाpañ·ñā अमोहस्सa·mo·has·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Paññā amohassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
726

वीरियिन्द्रियंvī·ri·yin·dri·yaṃ तिण्णंtiṇ·ṇaṃ मग्गङ्गानंmag·gaṅ·gā·naṃ पदट्ठानं,pa·daṭ·ṭhā·naṃ सम्मावाचायsam·mā·vā·cā·ya सम्माकम्मन्तस्सsam·mā·kam·man·tas·sa सम्माआजीवस्स।sam·mā·ā·jī·vas·sa

Vīriyindriyaṁ tiṇṇaṁ maggaṅgānaṁ padaṭṭhānaṁ, sammāvācāya sammākammantassa sammāājīvassa.

(Pāli only)
727

समाधिन्द्रियंsa·mā·dhin·dri·yaṃ तिण्णंtiṇ·ṇaṃ मग्गङ्गानंmag·gaṅ·gā·naṃ पदट्ठानं,pa·daṭ·ṭhā·naṃ सम्मासङ्कप्पस्सsam·mā·saṅ·kap·pas·sa सम्मावाचायsam·mā·vā·cā·ya सम्मासमाधिनो।sam·mā·sa·mā·dhi·no

Samādhindriyaṁ tiṇṇaṁ maggaṅgānaṁ padaṭṭhānaṁ, sammāsaṅkappassa sammāvācāya sammāsamādhino.

(Pāli only)
728

पञ्ञिन्द्रियंpañ·ñin·dri·yaṃ द्विन्नंdvin·naṃ मग्गङ्गानंmag·gaṅ·gā·naṃ पदट्ठानं,pa·daṭ·ṭhā·naṃ सम्मासतियाsam·mā·sa·ti·yā सम्मादिट्ठियाsam·mā·diṭ·ṭhi·yā च।ca

Paññindriyaṁ dvinnaṁ maggaṅgānaṁ padaṭṭhānaṁ, sammāsatiyā sammādiṭṭhiyā ca.

(Pāli only)
729

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणो?lak·kha·ṇo

Tattha katamo lakkhaṇo?

(Pāli only)
730

सीलक्खन्धेsī·lak·khan·dhe वुत्तेvut·te सब्बेsab·be तयोta·yo खन्धाkhan·dhā वुत्ताvut·tā भवन्ति,bha·van·ti सीलमेवsī·la·me·va हिhi सेलोपमताse·lo·pa·ma·tā यथाya·thā सेलोse·lo सब्बपच्चत्थिकेहिsab·ba·pac·cat·thi·ke·hi अकरणीयोa·ka·ra·ṇī·yo एवंe·vaṃ तंtaṃ चित्तंcit·taṃ सब्बकिलेसेहिsab·ba·ki·le·se·hi नna कम्पतीति,kam·pa·tī·ti अयंa·yaṃ अमोहो।a·mo·ho

Sīlakkhandhe vutte sabbe tayo khandhā vuttā bhavanti, sīlameva hi selopamatā yathā selo sabbapaccatthikehi akaraṇīyo evaṁ taṁ cittaṁ sabbakilesehi na kampatīti, ayaṁ amoho.

(Pāli only)
731

विरत्तंvi·rat·taṃ रजनीयेसूतिra·ja·nī·ye·sū·ti अयंa·yaṃ अलोभो।a·lo·bho

Virattaṁ rajanīyesūti ayaṁ alobho.

(Pāli only)
732

कोपनेय्येko·pa·ney·ye नna कुप्पतीतिkup·pa·tī·ti अयंa·yaṃ अदोसो।a·do·so

Kopaneyye na kuppatīti ayaṁ adoso.

(Pāli only)
733

तत्थtat·tha पञ्ञाpañ·ñā अमोहोa·mo·ho कुसलमूलं,ku·sa·la·mū·laṃ अलोभोa·lo·bho अलोभोयेव,a·lo·bho·ye·va अदोसोa·do·so अदोसोयेव।a·do·so·ye·va

Tattha paññā amoho kusalamūlaṁ, alobho alobhoyeva, adoso adosoyeva.

(Pāli only)
734

इमेहिi·me·hi तीहिtī·hi कुसलमूलेहिku·sa·la·mū·le·hi सेक्खभूमियंsek·kha·bhū·mi·yaṃ ठितोṭhi·to असेक्खमग्गंa·sek·kha·mag·gaṃ उप्पादेति।up·pā·de·ti

Imehi tīhi kusalamūlehi sekkhabhūmiyaṁ ṭhito asekkhamaggaṁ uppādeti.

(Pāli only)
735

सेक्खभूमिsek·kha·bhū·mi सम्पत्तिकम्मधम्मेsam·pat·ti·kam·ma·dham·me उप्पादेति,up·pā·de·ti साsā चca सम्माविमुत्ति,sam·mā·vi·mut·ti यञ्चyañ·ca विमुत्तिरसञाणदस्सनंvi·mut·ti·ra·sa·ñā·ṇa·das·sa·naṃ इमेi·me दसda·sa असेक्खानंa·sek·khā·naṃ अरहत्तंa·ra·hat·taṃ धम्मा।dham·mā

Sekkhabhūmi sampattikammadhamme uppādeti, sā ca sammāvimutti, yañca vimuttirasañāṇadassanaṁ ime dasa asekkhānaṁ arahattaṁ dhammā.

(Pāli only)
736

तत्थtat·tha अट्ठङ्गिकेनaṭ·ṭhaṅ·gi·ke·na मग्गेनmag·ge·na चतुब्बिधाca·tub·bi·dhā भावनापिbhā·va·nā·pi लब्भति।lab·bha·ti

Tattha aṭṭhaṅgikena maggena catubbidhā bhāvanāpi labbhati.

(Pāli only)
737

सीलभावनाsī·la·bhā·va·nā कायभावनाkā·ya·bhā·va·nā चित्तभावनाcit·ta·bhā·va·nā पञ्ञाभावनाpañ·ñā·bhā·va·nā च।ca

Sīlabhāvanā kāyabhāvanā cittabhāvanā paññābhāvanā ca.

(Pāli only)
738

तत्थtat·tha सम्माकम्मन्तेनsam·mā·kam·man·te·na सम्माआजीवेनsam·mā·ā·jī·ve·na चca कायोkā·yo भावितो।bhā·vi·to

Tattha sammākammantena sammāājīvena ca kāyo bhāvito.

(Pāli only)
739

सम्मावाचायsam·mā·vā·cā·ya सम्मावायामेनsam·mā·vā·yā·me·na चca सीलंsī·laṃ भावितं।bhā·vi·taṃ

Sammāvācāya sammāvāyāmena ca sīlaṁ bhāvitaṁ.

(Pāli only)
740

सम्मासङ्कप्पेनsam·mā·saṅ·kap·pe·na सम्मासमाधिनाsam·mā·sa·mā·dhi·nā चca चित्तंcit·taṃ भावितं।bhā·vi·taṃ

Sammāsaṅkappena sammāsamādhinā ca cittaṁ bhāvitaṁ.

(Pāli only)
741

सम्मादिट्ठियाsam·mā·diṭ·ṭhi·yā सम्मासतियाsam·mā·sa·ti·yā चca पञ्ञाpañ·ñā भाविता।bhā·vi·tā

Sammādiṭṭhiyā sammāsatiyā ca paññā bhāvitā.

(Pāli only)
742

इमायi·mā·ya चतुब्बिधायca·tub·bi·dhā·ya भावनायbhā·va·nā·ya द्वेdve धम्माdham·mā भावनापारिपूरिंbhā·va·nā·pā·ri·pū·riṃ गच्छन्तिgac·chan·ti चित्तंcit·taṃ पञ्ञञ्च।pañ·ñañ·ca

Imāya catubbidhāya bhāvanāya dve dhammā bhāvanāpāripūriṁ gacchanti cittaṁ paññañca.

(Pāli only)
743

चित्तंcit·taṃ भावनायbhā·va·nā·ya समथो,sa·ma·tho पञ्ञाpañ·ñā भावनायbhā·va·nā·ya विपस्सना।vi·pas·sa·nā

Cittaṁ bhāvanāya samatho, paññā bhāvanāya vipassanā.

(Pāli only)
744

तत्थtat·tha पञ्ञाpañ·ñā अविज्जापहानेनa·vij·jā·pa·hā·ne·na चित्तंcit·taṃ उपक्किलेसेहिu·pak·ki·le·se·hi अमिस्सीकतन्ति।a·mis·sī·ka·tan·ti

Tattha paññā avijjāpahānena cittaṁ upakkilesehi amissīkatanti.

(Pāli only)
745

पञ्ञाpañ·ñā भावनायbhā·va·nā·ya चित्तभावनंयेवcit·ta·bhā·va·naṃ·ye·va परिपूरेति।pa·ri·pū·re·ti

Paññā bhāvanāya cittabhāvanaṁyeva paripūreti.

(Pāli only)
746

एवंe·vaṃ यस्सyas·sa सुभावितंsu·bhā·vi·taṃ चित्तंcit·taṃ कुतोku·to तंtaṃ दुक्खमेस्सतीति।duk·kha·mes·sa·tī·ti

Evaṁ yassa subhāvitaṁ cittaṁ kuto taṁ dukkhamessatīti.

(Pāli only)
747

अपिa·pi चca खोkho पनpa·na तस्सtas·sa आयस्मतोā·yas·ma·to अब्यापादधातुab·yā·pā·da·dhā·tu अधिमुत्ता,a·dhi·mut·tā नna सोso पेतंpe·taṃ समापन्नोsa·mā·pan·no तस्सtas·sa सङ्खापहारंsaṅ·khā·pa·hā·raṃ देति,de·ti सङ्खावितक्कितेsaṅ·khā·vi·tak·ki·te सरीरेsa·rī·re दुक्खंduk·khaṃ नna वेदियति,ve·di·ya·ti अयंa·yaṃ सुत्तत्थो।sut·tat·tho

Api ca kho pana tassa āyasmato abyāpādadhātu adhimuttā, na so petaṁ samāpanno tassa saṅkhāpahāraṁ deti, saṅkhāvitakkite sarīre dukkhaṁ na vediyati, ayaṁ suttattho.

(Pāli only)
748

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā देसना?de·sa·nā

Tattha katamā desanā?

(Pāli only)
749

इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te दसda·sa असेक्खाa·sek·khā अरहत्तधम्माa·ra·hat·ta·dham·mā देसिताde·si·tā अप्पमाणाap·pa·mā·ṇā चca सम्माsam·mā विभावना।vi·bhā·va·nā

Imamhi sutte dasa asekkhā arahattadhammā desitā appamāṇā ca sammā vibhāvanā.

(Pāli only)
750

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयो?vi·ca·yo

Tattha katamo vicayo?

(Pāli only)
751

सेलोपमताse·lo·pa·ma·tā येye येye धम्माdham·mā वेदनीयसुखदुक्खोपगता,ve·da·nī·ya·su·kha·duk·kho·pa·ga·tā तेte सब्बेsab·be निरूपंni·rū·paṃ वानुपस्सन्तानंvā·nu·pas·san·tā·naṃ वूपगताvū·pa·ga·tā कायतोkā·ya·to वेदयितपरिक्खारोve·da·yi·ta·pa·rik·khā·ro अप्पवत्तितोap·pa·vat·ti·to दुक्खंduk·khaṃ नna वेदियति।ve·di·ya·ti

Selopamatā ye ye dhammā vedanīyasukhadukkhopagatā, te sabbe nirūpaṁ vānupassantānaṁ vūpagatā kāyato vedayitaparikkhāro appavattito dukkhaṁ na vediyati.

(Pāli only)
752

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā युत्ति,yut·ti यस्सेवंyas·se·vaṃ भावितंbhā·vi·taṃ चित्तंcit·taṃ कुतोku·to तंtaṃ दुक्खमेस्सतीति।duk·kha·mes·sa·tī·ti

Tattha katamā yutti, yassevaṁ bhāvitaṁ cittaṁ kuto taṁ dukkhamessatīti.

(Pāli only)
753

तीसुtī·su भावनासुbhā·va·nā·su दुक्खंduk·khaṃ नक्खमतिnak·kha·ma·ti चित्तंcit·taṃ चित्तभावनायcit·ta·bhā·va·nā·ya च।ca

Tīsu bhāvanāsu dukkhaṁ nakkhamati cittaṁ cittabhāvanāya ca.

(Pāli only)
754

निरोधभावनायni·ro·dha·bhā·va·nā·ya चca आनन्तरिकाā·nan·ta·ri·kā समाधिभावनायsa·mā·dhi·bhā·va·nā·ya च।ca

Nirodhabhāvanāya ca ānantarikā samādhibhāvanāya ca.

(Pāli only)
755

इतिi·ti यस्सेवंyas·se·vaṃ भावितंbhā·vi·taṃ चित्तन्तिcit·tan·ti समाधिsa·mā·dhi फलस्सpha·las·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Iti yassevaṁ bhāvitaṁ cittanti samādhi phalassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
756

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणो?lak·kha·ṇo

Tattha katamo lakkhaṇo?

(Pāli only)
757

यस्सेवंyas·se·vaṃ भावितंbhā·vi·taṃ चित्तन्तिcit·tan·ti चित्तानिcit·tā·ni भावितानिbhā·vi·tā·ni यथाya·thā पठमंpa·ṭha·maṃ निद्दिट्ठानिnid·diṭ·ṭhā·ni पञ्ञाpañ·ñā सीलंsī·laṃ कायोkā·yo चित्तं,cit·taṃ सीलम्पिsī·lam·pi सुभावितंsu·bhā·vi·taṃ कायिकचेतसिकञ्चkā·yi·ka·ce·ta·si·kañ·ca ठितत्ताṭhi·tat·tā नानुपकम्पतीतिnā·nu·pa·kam·pa·tī·ti वेदनापिve·da·nā·pi तथाta·thā सञ्ञापिsañ·ñā·pi सङ्खारापि।saṅ·khā·rā·pi

Yassevaṁ bhāvitaṁ cittanti cittāni bhāvitāni yathā paṭhamaṁ niddiṭṭhāni paññā sīlaṁ kāyo cittaṁ, sīlampi subhāvitaṁ kāyikacetasikañca ṭhitattā nānupakampatīti vedanāpi tathā saññāpi saṅkhārāpi.

(Pāli only)
758

कुतोku·to तंtaṃ दुक्खमेस्सतीतिduk·kha·mes·sa·tī·ti सुखम्पिsu·kham·pi नानुगच्छति,nā·nu·gac·cha·ti अदुक्खमसुखम्पिa·duk·kha·ma·su·kham·pi नागतन्ति।nā·ga·tan·ti

Kuto taṁ dukkhamessatīti sukhampi nānugacchati, adukkhamasukhampi nāgatanti.

(Pāli only)
759

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो?hā·ro

Tattha katamo catubyūho hāro?

(Pāli only)
760

इधi·dha भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Idha bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
761

येye दुक्खेनduk·khe·na अधिकाa·dhi·kā भविस्सन्ति,bha·vis·san·ti तेte एवरूपाहिe·va·rū·pā·hi समापत्तीहिsa·mā·pat·tī·hi विरहिस्सन्ति।vi·ra·his·san·ti

Ye dukkhena adhikā bhavissanti, te evarūpāhi samāpattīhi virahissanti.

(Pāli only)
762

अयमेत्थa·ya·met·tha भगवतोbha·ga·va·to अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ayamettha bhagavato adhippāyo.

(Pāli only)
763

येye चca अप्पसन्ना,ap·pa·san·nā तेte हिhi भविस्सन्ति,bha·vis·san·ti पसन्नानञ्चpa·san·nā·nañ·ca पीतिपामोज्जंpī·ti·pā·moj·jaṃ भविस्सति,bha·vis·sa·ti अयंa·yaṃ तत्थtat·tha भगवतोbha·ga·va·to अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ye ca appasannā, te hi bhavissanti, pasannānañca pītipāmojjaṁ bhavissati, ayaṁ tattha bhagavato adhippāyo.

(Pāli only)
764

आवट्टोतिā·vaṭ·ṭo·ti नत्थिnat·thi आवट्टनस्सā·vaṭ·ṭa·nas·sa भूमि।bhū·mi

Āvaṭṭoti natthi āvaṭṭanassa bhūmi.

(Pāli only)
765

विभत्तीतिvi·bhat·tī·ti यस्सेवंyas·se·vaṃ भावितंbhā·vi·taṃ चित्तंcit·taṃ कुतोku·to तंtaṃ दुक्खमेस्सतीतिduk·kha·mes·sa·tī·ti दुविधोdu·vi·dho निद्देसो—nid·de·so

Vibhattīti yassevaṁ bhāvitaṁ cittaṁ kuto taṁ dukkhamessatīti duvidho niddeso—

(Pāli only)
766

दुक्खहेतुनिद्देसोduk·kha·he·tu·nid·de·so चca पटिपक्खनिद्देसोpa·ṭi·pak·kha·nid·de·so च।ca

dukkhahetuniddeso ca paṭipakkhaniddeso ca.

(Pāli only)
767

कोko सोso दुक्खहेतु?duk·kha·he·tu

Ko so dukkhahetu?

(Pāli only)
768

यतोya·to दुक्खंduk·khaṃ आगच्छतिā·gac·cha·ti पटिपक्खेpa·ṭi·pak·khe वुत्तेvut·te सेसधम्मानंse·sa·dham·mā·naṃ सीलंsī·laṃ हेतुhe·tu चca पच्चयोpac·ca·yo च,ca तेte सब्बेsab·be धम्माdham·mā वुत्ताvut·tā होन्ति।hon·ti

Yato dukkhaṁ āgacchati paṭipakkhe vutte sesadhammānaṁ sīlaṁ hetu ca paccayo ca, te sabbe dhammā vuttā honti.

(Pāli only)
769

एकबोधिपक्खियेe·ka·bo·dhi·pak·khi·ye धम्मेdham·me वुत्तेvut·te सब्बेsab·be बोधगमनीयाbo·dha·ga·ma·nī·yā धम्माdham·mā वुत्ताvut·tā भवन्ति।bha·van·ti

Ekabodhipakkhiye dhamme vutte sabbe bodhagamanīyā dhammā vuttā bhavanti.

(Pāli only)
770

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो?hā·ro

Tattha katamo catubyūho hāro?

(Pāli only)
771

इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Imamhi sutte bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
772

येye अविप्पटिसारेनa·vip·pa·ṭi·sā·re·na छन्दिका,chan·di·kā तेte सीलपारिपूरीsī·la·pā·ri·pū·rī भवन्तिbha·van·ti पामोज्जछन्दिकाpā·moj·ja·chan·di·kā अविप्पटिसारीपारिपूरी,a·vip·pa·ṭi·sā·rī·pā·ri·pū·rī अयमेत्थa·ya·met·tha भगवतोbha·ga·va·to अधिप्पायोa·dhip·pā·yo …पे…pe

Ye avippaṭisārena chandikā, te sīlapāripūrī bhavanti pāmojjachandikā avippaṭisārīpāripūrī, ayamettha bhagavato adhippāyo …pe…

(Pāli only)
773

अयंa·yaṃ चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो।hā·ro

ayaṁ catubyūho hāro.

(Pāli only)
774

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo आवट्टो?ā·vaṭ·ṭo

Tattha katamo āvaṭṭo?

(Pāli only)
775

इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ निब्बेधभागियं।nib·be·dha·bhā·gi·yaṃ

Idaṁ suttaṁ nibbedhabhāgiyaṁ.

(Pāli only)
776

योyo निब्बेधो,nib·be·dho अयंa·yaṃ निरोधो।ni·ro·dho

Yo nibbedho, ayaṁ nirodho.

(Pāli only)
777

येनye·na निब्बिज्झति,nib·bij·jha·ti सोso मग्गो।mag·go

Yena nibbijjhati, so maggo.

(Pāli only)
778

यंyaṃ निब्बिज्झति,nib·bij·jha·ti तंtaṃ दुक्खं।duk·khaṃ

Yaṁ nibbijjhati, taṁ dukkhaṁ.

(Pāli only)
779

यंyaṃ निब्बेधगामिनाnib·be·dha·gā·mi·nā मग्गेनmag·ge·na पहीयति,pa·hī·ya·ti समुदयोयंsa·mu·da·yo·yaṃ वुत्तो।vut·to

Yaṁ nibbedhagāminā maggena pahīyati, samudayoyaṁ vutto.

(Pāli only)
780

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā विभत्ति?vi·bhat·ti

Tattha katamā vibhatti?

(Pāli only)
781

सीलवतोsī·la·va·to अविप्पटिसारोतिa·vip·pa·ṭi·sā·ro·ti विभज्जब्याकरणीयं,vi·bhaj·jab·yā·ka·ra·ṇī·yaṃ परामसन्तस्सpa·rā·ma·san·tas·sa नत्थिnat·thi अविप्पटिसारोa·vip·pa·ṭi·sā·ro यावyā·va दोसकतंdo·sa·ka·taṃ कायेनkā·ye·na वाvā वाचायvā·cā·ya वाvā अकुसलंa·ku·sa·laṃ आरभति।ā·ra·bha·ti

Sīlavato avippaṭisāroti vibhajjabyākaraṇīyaṁ, parāmasantassa natthi avippaṭisāro yāva dosakataṁ kāyena vā vācāya vā akusalaṁ ārabhati.

(Pāli only)
782

किञ्चिपिस्सkiñ·ci·pis·sa एवंe·vaṃ होतिho·ti “सुकतमेतंsu·ka·ta·me·taṃ सुचरितमेतंsu·ca·ri·ta·me·taṃ नोno चस्सcas·sa तेनte·na अविप्पटिसारेनa·vip·pa·ṭi·sā·re·na पामोज्जंpā·moj·jaṃ जायतिjā·ya·ti यावyā·va विमुत्ति,vi·mut·ti तस्सtas·sa सीलवतोsī·la·va·to अविप्पटिसारो”तिa·vip·pa·ṭi·sā·ro विभज्जब्याकरणीयं,vi·bhaj·jab·yā·ka·ra·ṇī·yaṃ अयंa·yaṃ विभत्तिहारो।vi·bhat·ti·hā·ro

Kiñcipissa evaṁ hoti “sukatametaṁ sucaritametaṁ no cassa tena avippaṭisārena pāmojjaṁ jāyati yāva vimutti, tassa sīlavato avippaṭisāro”ti vibhajjabyākaraṇīyaṁ, ayaṁ vibhattihāro.

(Pāli only)
783

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā परिवत्तना?pa·ri·vat·ta·nā

Tattha katamā parivattanā?

(Pāli only)
784

इमेहिi·me·hi सत्तहिsat·ta·hi उपनिसासम्पत्तीहिu·pa·ni·sā·sam·pat·tī·hi एकादसe·kā·da·sa उपनिसाu·pa·ni·sā विभत्तियंvi·bhat·ti·yaṃ पजहानंpa·ja·hā·naṃ पजहन्ति,pa·ja·han·ti अयंa·yaṃ परिवत्तना।pa·ri·vat·ta·nā

Imehi sattahi upanisāsampattīhi ekādasa upanisā vibhattiyaṁ pajahānaṁ pajahanti, ayaṁ parivattanā.

(Pāli only)
785

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā वेवचना?ve·va·ca·nā

Tattha katamā vevacanā?

(Pāli only)
786

इमेसंi·me·saṃ अरियधम्मानंa·ri·ya·dham·mā·naṃ बलबोज्झङ्गविमोक्खसमाधिसमापत्तीनंba·la·boj·jhaṅ·ga·vi·mok·kha·sa·mā·dhi·sa·mā·pat·tī·naṃ इमानिi·mā·ni वेवचनानि।ve·va·ca·nā·ni

Imesaṁ ariyadhammānaṁ balabojjhaṅgavimokkhasamādhisamāpattīnaṁ imāni vevacanāni.

(Pāli only)
787

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā पञ्ञत्ति?pañ·ñat·ti

Tattha katamā paññatti?

(Pāli only)
788

सीलवतोsī·la·va·to अविप्पटिसारोतिa·vip·pa·ṭi·sā·ro·ti सीलक्खन्धेsī·lak·khan·dhe नेक्खम्मपञ्ञत्तियाnek·kham·ma·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं,pañ·ñat·taṃ निसज्जपञ्ञत्तिni·saj·ja·pañ·ñat·ti चca एवंe·vaṃ दसda·sa अङ्गानिaṅ·gā·ni द्वीहिdvī·hi द्वीहिdvī·hi अङ्गेहिaṅ·ge·hi पञ्ञत्तानि।pañ·ñat·tā·ni

Sīlavato avippaṭisāroti sīlakkhandhe nekkhammapaññattiyā paññattaṁ, nisajjapaññatti ca evaṁ dasa aṅgāni dvīhi dvīhi aṅgehi paññattāni.

(Pāli only)
789

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo ओतरणो?o·ta·ra·ṇo

Tattha katamo otaraṇo?

(Pāli only)
790

इदंi·daṃ निब्बेधभागियसुत्तंnib·be·dha·bhā·gi·ya·sut·taṃ पञ्चसुpañ·ca·su ओतिण्णंo·tiṇ·ṇaṃ यथाya·thā यंyaṃ पठमंpa·ṭha·maṃ निद्दिट्ठंnid·diṭ·ṭhaṃ एवमिन्द्रियादिखन्धधातुआयतनेसुe·va·min·dri·yā·di·khan·dha·dhā·tu·ā·ya·ta·ne·su निद्दिसितब्बानि।nid·di·si·tab·bā·ni

Idaṁ nibbedhabhāgiyasuttaṁ pañcasu otiṇṇaṁ yathā yaṁ paṭhamaṁ niddiṭṭhaṁ evamindriyādikhandhadhātuāyatanesu niddisitabbāni.

(Pāli only)
791

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनोso·dha·no हारो?hā·ro

Tattha katamo sodhano hāro?

(Pāli only)
792

सीलवतोsī·la·va·to अविप्पटिसारोतिa·vip·pa·ṭi·sā·ro·ti नna तावtā·va सुद्धोsud·dho आरम्भोā·ram·bho अविप्पटिसारिनोa·vip·pa·ṭi·sā·ri·no पामोज्जन्तिpā·moj·jan·ti नna तावtā·va सुद्धोsud·dho आरम्भोā·ram·bho यानिyā·ni एकादसe·kā·da·sa पदानिpa·dā·ni देसितानिde·si·tā·ni यदाya·dā तदाta·dā सुद्धोsud·dho आरम्भो,ā·ram·bho अयंa·yaṃ सोधनो।so·dha·no

Sīlavato avippaṭisāroti na tāva suddho ārambho avippaṭisārino pāmojjanti na tāva suddho ārambho yāni ekādasa padāni desitāni yadā tadā suddho ārambho, ayaṁ sodhano.

(Pāli only)
793

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo अधिट्ठानो?a·dhiṭ·ṭhā·no

Tattha katamo adhiṭṭhāno?

(Pāli only)
794

सीलवेमत्ततायsī·la·ve·mat·ta·tā·ya पञ्ञत्तंpañ·ñat·taṃ एवंe·vaṃ दसda·sa पदानिpa·dā·ni सब्बानिsab·bā·ni सीलक्खन्धस्सsī·lak·khan·dhas·sa आनिसंसो,ā·ni·saṃ·so तेte चca पतिरूपदेसवासोpa·ti·rū·pa·de·sa·vā·so चca पच्चयोpac·ca·yo अत्तसम्मापणिधानञ्चat·ta·sam·mā·pa·ṇi·dhā·nañ·ca हेतु,he·tu समाधिक्खन्धस्सsa·mā·dhik·khan·dhas·sa सुखंsu·khaṃ हेतुhe·tu पस्सद्धिpas·sad·dhi पच्चयो,pac·ca·yo येनye·na झानसहजातिjhā·na·sa·ha·jā·ti चca ठानन्तिṭhā·nan·ti झानङ्गाjhā·naṅ·gā अपरोa·pa·ro परियायोpa·ri·yā·yo कामेसुkā·me·su आदीनवानुपस्सनाā·dī·na·vā·nu·pas·sa·nā समाधिनोsa·mā·dhi·no पच्चयोpac·ca·yo नेक्खम्मेnek·kham·me आनिसंसदस्साविताā·ni·saṃ·sa·das·sā·vi·tā हेतु।he·tu

Sīlavemattatāya paññattaṁ evaṁ dasa padāni sabbāni sīlakkhandhassa ānisaṁso, te ca patirūpadesavāso ca paccayo attasammāpaṇidhānañca hetu, samādhikkhandhassa sukhaṁ hetu passaddhi paccayo, yena jhānasahajāti ca ṭhānanti jhānaṅgā aparo pariyāyo kāmesu ādīnavānupassanā samādhino paccayo nekkhamme ānisaṁsadassāvitā hetu.

(Pāli only)
795

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā समारोपना?sa·mā·ro·pa·nā

Tattha katamā samāropanā?

(Pāli only)
796

यंyaṃ वीरियिन्द्रियं,vī·ri·yin·dri·yaṃ सोso सीलक्खन्धो।sī·lak·khan·dho

Yaṁ vīriyindriyaṁ, so sīlakkhandho.

(Pāli only)
797

यंyaṃ सीलं,sī·laṃ तेte चत्तारोcat·tā·ro धम्माdham·mā पधाना।pa·dhā·nā

Yaṁ sīlaṁ, te cattāro dhammā padhānā.

(Pāli only)
798

यंyaṃ धम्मानुधम्मपटिपत्ति,dham·mā·nu·dham·ma·pa·ṭi·pat·ti सोso पातिमोक्खसंवरो।pā·ti·mok·kha·saṃ·va·ro

Yaṁ dhammānudhammapaṭipatti, so pātimokkhasaṁvaro.

(Pāli only)
799

यस्सyas·sa सेलोपमंse·lo·pa·maṃ चित्तन्तिcit·tan·ti गाथा,gā·thā सेलोपमन्तिse·lo·pa·man·ti उपमाu·pa·mā यथाya·thā सेलोse·lo वातेनvā·te·na नna कम्पतिkam·pa·ti नna उण्हेनuṇ·he·na नna सीतेनsī·te·na सङ्कम्पति।saṅ·kam·pa·ti

Yassa selopamaṁ cittanti gāthā, selopamanti upamā yathā selo vātena na kampati na uṇhena na sītena saṅkampati.

(Pāli only)
800

यथाya·thā अनेकाa·ne·kā अचेतना,a·ce·ta·nā तेte उण्हेनuṇ·he·na मिलायन्ति,mi·lā·yan·ti सीतेनsī·te·na अवसुस्सन्ति,a·va·sus·san·ti वातेनvā·te·na भजन्ति।bha·jan·ti

Yathā anekā acetanā, te uṇhena milāyanti, sītena avasussanti, vātena bhajanti.

(Pāli only)
801

नna एवंe·vaṃ सेलोse·lo (…) विरत्तंvi·rat·taṃ रजनीयेसुra·ja·nī·ye·su दोसनीयेdo·sa·nī·ye नna दुस्सतीतिdus·sa·tī·ti कारणंkā·ra·ṇaṃ दोसनीयेdo·sa·nī·ye दोमनस्सन्तं,do·ma·nas·san·taṃ नna दुट्ठेनduṭ·ṭhe·na वाvā कम्पतिkam·pa·ti उण्हेनuṇ·he·na वा,vā सोso मिलायतिmi·lā·ya·ti सीतेनsī·te·na वाvā अवसुस्सति,a·va·sus·sa·ti एवंe·vaṃ चित्तंcit·taṃ रागेनrā·ge·na नानुस्सतिnā·nus·sa·ti सीतेनsī·te·na कम्पतीति।kam·pa·tī·ti

Na evaṁ selo (…) virattaṁ rajanīyesu dosanīye na dussatīti kāraṇaṁ dosanīye domanassantaṁ, na duṭṭhena vā kampati uṇhena vā, so milāyati sītena vā avasussati, evaṁ cittaṁ rāgena nānussati sītena kampatīti.

(Pāli only)
802

किङ्कारणं?kiṅ·kā·ra·ṇaṃ

Kiṅkāraṇaṁ?

(Pāli only)
803

विरत्तंvi·rat·taṃ रजनीयेसुra·ja·nī·ye·su दोसनीयेdo·sa·nī·ye नna दुस्सति।dus·sa·ti

Virattaṁ rajanīyesu dosanīye na dussati.

(Pāli only)
804

किङ्कारणं?kiṅ·kā·ra·ṇaṃ

Kiṅkāraṇaṁ?

(Pāli only)
805

दोसनीयेdo·sa·nī·ye पनस्सन्तिpa·nas·san·ti नna दुस्सति,dus·sa·ti अदुट्ठंa·duṭ·ṭhaṃ तंtaṃ नna कोसिस्सन्ति,ko·sis·san·ti तेनte·na कुप्पनीयेkup·pa·nī·ye नna कुप्पति,kup·pa·ti यस्सेवंyas·se·vaṃ भावितंbhā·vi·taṃ चित्तंcit·taṃ कुतोku·to तंtaṃ दुक्खनिद्देसोduk·kha·nid·de·so चca कुतोku·to एवरूपस्सe·va·rū·pas·sa दुक्खंduk·khaṃ आगमिस्सतीतिā·ga·mis·sa·tī·ti निद्दिट्ठं।nid·diṭ·ṭhaṃ

Dosanīye panassanti na dussati, aduṭṭhaṁ taṁ na kosissanti, tena kuppanīye na kuppati, yassevaṁ bhāvitaṁ cittaṁ kuto taṁ dukkhaniddeso ca kuto evarūpassa dukkhaṁ āgamissatīti niddiṭṭhaṁ.

(Pāli only)
806

परिवत्तनातिpa·ri·vat·ta·nā·ti कुतोku·to तंtaṃ दुक्खमेस्सतीतिduk·kha·mes·sa·tī·ti यंyaṃ चेतसिकंce·ta·si·kaṃ सुखंsu·khaṃ अनुपादिसेसाa·nu·pā·di·se·sā अयंa·yaṃ नत्थिnat·thi सोपादिसेसाso·pā·di·se·sā अयंa·yaṃ अत्थि।at·thi

Parivattanāti kuto taṁ dukkhamessatīti yaṁ cetasikaṁ sukhaṁ anupādisesā ayaṁ natthi sopādisesā ayaṁ atthi.

(Pāli only)
807

पुनpu·na एवमाहंसुe·va·mā·haṃ·su तंtaṃ खणंkha·ṇaṃ तंtaṃ मुहुत्तंmu·hut·taṃ उभयमेवu·bha·ya·me·va अवेदयितंa·ve·da·yi·taṃ सोपादिसेसंso·pā·di·se·saṃ यञ्चyañ·ca अनुपादिसेसंa·nu·pā·di·se·saṃ यञ्चyañ·ca तंtaṃ खणंkha·ṇaṃ तंtaṃ मुहुत्तंmu·hut·taṃ अनुपादिसेसंa·nu·pā·di·se·saṃ यञ्चyañ·ca सोपादिसेसंso·pā·di·se·saṃ चca अवेदयितं।a·ve·da·yi·taṃ

Puna evamāhaṁsu taṁ khaṇaṁ taṁ muhuttaṁ ubhayameva avedayitaṁ sopādisesaṁ yañca anupādisesaṁ yañca taṁ khaṇaṁ taṁ muhuttaṁ anupādisesaṁ yañca sopādisesaṁ ca avedayitaṁ.

(Pāli only)
808

सुखमापन्नस्सsu·kha·mā·pan·nas·sa अनावत्तिकन्तिa·nā·vat·ti·kan·ti अयमेत्थa·ya·met·tha विसेसोvi·se·so परिवत्तना।pa·ri·vat·ta·nā

Sukhamāpannassa anāvattikanti ayamettha viseso parivattanā.

(Pāli only)
809

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo वेवचनो?ve·va·ca·no

Tattha katamo vevacano?

(Pāli only)
810

यस्सेवंyas·se·vaṃ भावितंbhā·vi·taṃ चित्तंcit·taṃ वाvā भावितंbhā·vi·taṃ सुभावितंsu·bhā·vi·taṃ अनुट्ठितंa·nuṭ·ṭhi·taṃ वत्थुकतंvat·thu·ka·taṃ सुसमारद्धं।su·sa·mā·rad·dhaṃ

Yassevaṁ bhāvitaṁ cittaṁ vā bhāvitaṁ subhāvitaṁ anuṭṭhitaṁ vatthukataṁ susamāraddhaṁ.

(Pāli only)
811

चित्तन्तिcit·tan·ti मनोma·no विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ मनिन्द्रियंma·nin·dri·yaṃ मनोविञ्ञाणधातु।ma·no·viñ·ñā·ṇa·dhā·tu

Cittanti mano viññāṇaṁ manindriyaṁ manoviññāṇadhātu.

(Pāli only)
812

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā पञ्ञत्ति?pañ·ñat·ti

Tattha katamā paññatti?

(Pāli only)
813

चित्तंcit·taṃ मनोma·no सङ्खाराsaṅ·khā·rā वूपसमपञ्ञत्तियाvū·pa·sa·ma·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Cittaṁ mano saṅkhārā vūpasamapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
814

समाधिsa·mā·dhi असेक्खपञ्ञत्तियाa·sek·kha·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तो।pañ·ñat·to

Samādhi asekkhapaññattiyā paññatto.

(Pāli only)
815

दुक्खंduk·khaṃ उच्छिन्नपञ्ञत्तियाuc·chin·na·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Dukkhaṁ ucchinnapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
816

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo ओतरणो?o·ta·ra·ṇo

Tattha katamo otaraṇo?

(Pāli only)
817

चित्तेcit·te निद्दिट्ठेnid·diṭ·ṭhe पञ्चक्खन्धाpañ·cak·khan·dhā निद्दिट्ठाnid·diṭ·ṭhā होन्ति,hon·ti अयंa·yaṃ खन्धेसुkhan·dhe·su ओतरणो,o·ta·ra·ṇo मनोविञ्ञाणधातुयाma·no·viñ·ñā·ṇa·dhā·tu·yā निद्दिट्ठायnid·diṭ·ṭhā·ya अट्ठारसaṭ·ṭhā·ra·sa धातुयोdhā·tu·yo निद्दिट्ठाnid·diṭ·ṭhā होन्ति,hon·ti अयंa·yaṃ धातूसुdhā·tū·su ओतरणो।o·ta·ra·ṇo

Citte niddiṭṭhe pañcakkhandhā niddiṭṭhā honti, ayaṁ khandhesu otaraṇo, manoviññāṇadhātuyā niddiṭṭhāya aṭṭhārasa dhātuyo niddiṭṭhā honti, ayaṁ dhātūsu otaraṇo.

(Pāli only)
818

मनायतनेma·nā·ya·ta·ne निद्दिट्ठेnid·diṭ·ṭhe सब्बानिsab·bā·ni आयतनानिā·ya·ta·nā·ni निद्दिट्ठानिnid·diṭ·ṭhā·ni होन्ति।hon·ti

Manāyatane niddiṭṭhe sabbāni āyatanāni niddiṭṭhāni honti.

(Pāli only)
819

तत्थtat·tha मनायतनंma·nā·ya·ta·naṃ नामरूपस्सnā·ma·rū·pas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Tattha manāyatanaṁ nāmarūpassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
820

नामरूपपच्चयाnā·ma·rū·pa·pac·ca·yā सळायतनं।sa·ḷā·ya·ta·naṃ

Nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṁ.

(Pāli only)
821

तथाta·thā पटिच्चसमुप्पादे।pa·ṭic·ca·sa·mup·pā·de

Tathā paṭiccasamuppāde.

(Pāli only)
822

अयंa·yaṃ ओतरणो।o·ta·ra·ṇo

Ayaṁ otaraṇo.

(Pāli only)
823

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनोso·dha·no सुद्धोयेवsud·dho·ye·va आरम्भो।ā·ram·bho

Tattha katamo sodhano suddhoyeva ārambho.

(Pāli only)
824

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo अधिट्ठानो?a·dhiṭ·ṭhā·no

Tattha katamo adhiṭṭhāno?

(Pāli only)
825

छळिन्द्रियंcha·ḷin·dri·yaṃ भावनाbhā·va·nā एकत्तायंe·kat·tā·yaṃ पञ्ञत्तिpañ·ñat·ti छट्ठितेनchaṭ·ṭhi·te·na कायोkā·yo एकत्तायe·kat·tā·ya पञ्ञत्तो।pañ·ñat·to

Chaḷindriyaṁ bhāvanā ekattāyaṁ paññatti chaṭṭhitena kāyo ekattāya paññatto.

(Pāli only)
826

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिक्खारो?pa·rik·khā·ro

Tattha katamo parikkhāro?

(Pāli only)
827

चित्तस्सcit·tas·sa पुब्बहेतुpub·ba·he·tu समुप्पादायsa·mup·pā·dā·ya मनसिकारोma·na·si·kā·ro चca तप्पोणताtap·po·ṇa·tā चca यंyaṃ असमाहितभूमियंa·sa·mā·hi·ta·bhū·mi·yaṃ चca विसेसधम्मानंvi·se·sa·dham·mā·naṃ अभावितत्ताa·bhā·vi·tat·tā चित्तसततंcit·ta·sa·ta·taṃ गच्छति,gac·cha·ti सचेsa·ce समाधिनोsa·mā·dhi·no सुखंsu·khaṃ हेतुhe·tu अविप्पटिसारोa·vip·pa·ṭi·sā·ro पच्चयो,pac·ca·yo अयंa·yaṃ हेतुhe·tu अयंa·yaṃ पच्चयोpac·ca·yo परिक्खारो।pa·rik·khā·ro

Cittassa pubbahetu samuppādāya manasikāro ca tappoṇatā ca yaṁ asamāhitabhūmiyaṁ ca visesadhammānaṁ abhāvitattā cittasatataṁ gacchati, sace samādhino sukhaṁ hetu avippaṭisāro paccayo, ayaṁ hetu ayaṁ paccayo parikkhāro.

(Pāli only)
828

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā समारोपना?sa·mā·ro·pa·nā

Tattha katamā samāropanā?

(Pāli only)
829

यस्सेवंyas·se·vaṃ भावितन्तिbhā·vi·tan·ti तस्सtas·sa धम्माdham·mā समारोपयितब्बा।sa·mā·ro·pa·yi·tab·bā

Yassevaṁ bhāvitanti tassa dhammā samāropayitabbā.

(Pāli only)
830

कायोkā·yo सीलंsī·laṃ पञ्ञाpañ·ñā भावितचित्तन्तिbhā·vi·ta·cit·tan·ti अनभिरतंa·na·bhi·ra·taṃ अनपणतंa·na·pa·ṇa·taṃ अनेकंa·ne·kaṃ अनुतंa·nu·taṃ अनापज्जासत्तंa·nā·paj·jā·sat·taṃ अयंa·yaṃ समञ्ञायतनाsa·mañ·ñā·ya·ta·nā नna तस्सtas·sa सेक्खस्सsek·khas·sa सम्मासमाधिsam·mā·sa·mā·dhi सब्बेsab·be असेक्खाa·sek·khā दसda·sa अरहन्तधम्माa·ra·han·ta·dham·mā निद्दिट्ठाnid·diṭ·ṭhā होन्ति।hon·ti

Kāyo sīlaṁ paññā bhāvitacittanti anabhirataṁ anapaṇataṁ anekaṁ anutaṁ anāpajjāsattaṁ ayaṁ samaññāyatanā na tassa sekkhassa sammāsamādhi sabbe asekkhā dasa arahantadhammā niddiṭṭhā honti.

(Pāli only)
831

असेक्खभागियानिa·sek·kha·bhā·gi·yā·ni सुत्तानि।sut·tā·ni

Asekkhabhāgiyāni suttāni.

(Pāli only)
832

यस्सyas·sa नून,nū·na भन्ते,bhan·te कायगतासतिkā·ya·ga·tā·sa·ti अभाविता,a·bhā·vi·tā अयंa·yaṃ सोso अञ्ञतरंañ·ña·ta·raṃ सब्रह्मचारिंsab·rah·ma·cā·riṃ आसज्जā·saj·ja समापज्जsa·mā·paj·ja अप्पटिनिस्सज्जap·pa·ṭi·nis·saj·ja जनपदचारिकंja·na·pa·da·cā·ri·kaṃ पक्कमेय्य,pak·ka·mey·ya सोso आयस्माā·yas·mā इमस्मिंi·mas·miṃ विप्पटिजानातिvip·pa·ṭi·jā·nā·ti द्वेdve पजानिpa·jā·ni पटिजानातिpa·ṭi·jā·nā·ti चित्तभावनायञ्चcit·ta·bhā·va·nā·yañ·ca दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā पहानं,pa·hā·naṃ कायभावनायञ्चkā·ya·bhā·va·nā·yañ·ca दिट्ठिप्पहानं,diṭ·ṭhip·pa·hā·naṃ कायभावनायञ्चkā·ya·bhā·va·nā·yañ·ca तण्हापहानं,taṇ·hā·pa·hā·naṃ यंyaṃ पठमंpa·ṭha·maṃ उपमंu·pa·maṃ करोति।ka·ro·ti

Yassa nūna, bhante, kāyagatāsati abhāvitā, ayaṁ so aññataraṁ sabrahmacāriṁ āsajja samāpajja appaṭinissajja janapadacārikaṁ pakkameyya, so āyasmā imasmiṁ vippaṭijānāti dve pajāni paṭijānāti cittabhāvanāyañca diṭṭhiyā pahānaṁ, kāyabhāvanāyañca diṭṭhippahānaṁ, kāyabhāvanāyañca taṇhāpahānaṁ, yaṁ paṭhamaṁ upamaṁ karoti.

(Pāli only)
833

असुचिनापिa·su·ci·nā·pi सुचिनापिsu·ci·nā·pi पथवीpa·tha·vī नेवne·va अट्टियतिaṭ·ṭi·ya·ti नna जिगुच्छतिji·guc·cha·ti नna पीतिपामोज्जंpī·ti·pā·moj·jaṃ पटिलभति,pa·ṭi·la·bha·ti एवमेवe·va·me·va हिhi पथवीसमेनpa·tha·vī·sa·me·na सोso चेतसाce·ta·sā अन्वयेनan·va·ye·na अप्पकेनap·pa·ke·na अवेरेनa·ve·re·na अब्यापज्जेनab·yā·paj·je·na विहरामीति।vi·ha·rā·mī·ti

Asucināpi sucināpi pathavī neva aṭṭiyati na jigucchati na pītipāmojjaṁ paṭilabhati, evameva hi pathavīsamena so cetasā anvayena appakena averena abyāpajjena viharāmīti.

(Pāli only)
834

इतिi·ti सोso आयस्माā·yas·mā किंkiṃ पटिजानाति,pa·ṭi·jā·nā·ti कायभावनायkā·ya·bhā·va·nā·ya सुखिन्द्रियपहानंsu·khin·dri·ya·pa·hā·naṃ पटिजानाति,pa·ṭi·jā·nā·ti चित्तभावनायcit·ta·bhā·va·nā·ya सोमनस्सिन्द्रियपहानंso·ma·nas·sin·dri·ya·pa·hā·naṃ पटिजानाति।pa·ṭi·jā·nā·ti

Iti so āyasmā kiṁ paṭijānāti, kāyabhāvanāya sukhindriyapahānaṁ paṭijānāti, cittabhāvanāya somanassindriyapahānaṁ paṭijānāti.

(Pāli only)
835

कायिकाkā·yi·kā वेदनाve·da·nā रागानुसयमनुगतानंrā·gā·nu·sa·ya·ma·nu·ga·tā·naṃ सुखिन्द्रियंsu·khin·dri·yaṃ पटिक्खिपति।pa·ṭik·khi·pa·ti

Kāyikā vedanā rāgānusayamanugatānaṁ sukhindriyaṁ paṭikkhipati.

(Pāli only)
836

नna हिhi वेदनाक्खन्धंve·da·nāk·khan·dhaṃ याyā चेतसिकाce·ta·si·kā सुखवेदनाsu·kha·ve·da·nā तत्थtat·tha अयंa·yaṃ पटिलाभपच्चयाpa·ṭi·lā·bha·pac·ca·yā उप्पज्जतिup·paj·ja·ti सुखंsu·khaṃ सोमनस्सं।so·ma·nas·saṃ

Na hi vedanākkhandhaṁ yā cetasikā sukhavedanā tattha ayaṁ paṭilābhapaccayā uppajjati sukhaṁ somanassaṁ.

(Pāli only)
837

सोतंso·taṃ पटिक्खिपति,pa·ṭik·khi·pa·ti नna हिhi मनोसम्फस्सजंma·no·sam·phas·sa·jaṃ वेदनं।ve·da·naṃ

Sotaṁ paṭikkhipati, na hi manosamphassajaṁ vedanaṁ.

(Pāli only)
838

तत्थtat·tha चतूसुca·tū·su महाभूतेसुma·hā·bhū·te·su रूपक्खन्धस्सrū·pak·khan·dhas·sa अनुसयपटिघपहानंa·nu·sa·ya·pa·ṭi·gha·pa·hā·naṃ भणति।bha·ṇa·ti

Tattha catūsu mahābhūtesu rūpakkhandhassa anusayapaṭighapahānaṁ bhaṇati.

(Pāli only)
839

कामेkā·me रूपञ्चrū·pañ·ca तञ्चtañ·ca असेक्खभूमियं।a·sek·kha·bhū·mi·yaṃ

Kāme rūpañca tañca asekkhabhūmiyaṁ.

(Pāli only)
840

कायेkā·ye कायानुपस्सनाkā·yā·nu·pas·sa·nā दिट्ठधम्मसुखविहारञ्च।diṭ·ṭha·dham·ma·su·kha·vi·hā·rañ·ca

Kāye kāyānupassanā diṭṭhadhammasukhavihārañca.

(Pāli only)
841

बलेनba·le·na चca उस्साहेनus·sā·he·na चca सब्बंsab·baṃ मनसिma·na·si कतत्तानंka·tat·tā·naṃ पहानंpa·hā·naṃ मेदंme·daṃ कतालिकायka·tā·li·kā·ya चca पुरिसेनpu·ri·se·na चca मण्डनकजातिकेनmaṇ·ḍa·na·ka·jā·ti·ke·na च,ca एतेहिe·te·hi इमस्सi·mas·sa मातापितुसम्भूतंmā·tā·pi·tu·sam·bhū·taṃ पच्चवेक्खणं,pac·ca·vek·kha·ṇaṃ सोso कायेनkā·ye·na चca कायानुपस्सनायkā·yā·nu·pas·sa·nā·ya चca चित्तेनcit·te·na चca चित्तानुपस्सनायcit·tā·nu·pas·sa·nā·ya चca द्वेdve धम्मेdham·me धारेति।dhā·re·ti

Balena ca ussāhena ca sabbaṁ manasi katattānaṁ pahānaṁ medaṁ katālikāya ca purisena ca maṇḍanakajātikena ca, etehi imassa mātāpitusambhūtaṁ paccavekkhaṇaṁ, so kāyena ca kāyānupassanāya ca cittena ca cittānupassanāya ca dve dhamme dhāreti.

(Pāli only)
842

कायकिलेसवत्थुंkā·ya·ki·le·sa·vat·thuṃ चित्तेनcit·te·na चca चित्तसन्निस्सयेcit·ta·san·nis·sa·ye चित्तेनcit·te·na सुभावितेनsu·bhā·vi·te·na सत्तन्नंsat·tan·naṃ चca समापत्तीनंsa·mā·pat·tī·naṃ विहरितुंvi·ha·ri·tuṃ पटिजानाति।pa·ṭi·jā·nā·ti

Kāyakilesavatthuṁ cittena ca cittasannissaye cittena subhāvitena sattannaṁ ca samāpattīnaṁ viharituṁ paṭijānāti.

(Pāli only)
843

गहपतिपुत्तोपमतायga·ha·pa·ti·put·to·pa·ma·tā·ya चca यथाya·thā गहपतिपुत्तस्सga·ha·pa·ti·put·tas·sa नानारङ्गानंnā·nā·raṅ·gā·naṃ वत्थकरण्डकोvat·tha·ka·raṇ·ḍa·ko पुण्णोpuṇ·ṇo भवेय्य,bha·vey·ya सोso यंyaṃ यदेवya·de·va वत्थयुगंvat·tha·yu·gaṃ पुब्बण्हसमयेpub·baṇ·ha·sa·ma·ye आकङ्खति,ā·kaṅ·kha·ti पुब्बण्हसमयेpub·baṇ·ha·sa·ma·ye निब्बापेति,nib·bā·pe·ti एवंe·vaṃ मज्झन्हिकसमये,maj·jhan·hi·ka·sa·ma·ye सायन्हसमये,sā·yan·ha·sa·ma·ye एवमेवe·va·me·va सोso आयस्माā·yas·mā चित्तस्सcit·tas·sa सुभावितत्ताsu·bhā·vi·tat·tā यथारूपेनya·thā·rū·pe·na विहारेनvi·hā·re·na आकङ्खतिā·kaṅ·kha·ti पुब्बण्हसमयंpub·baṇ·ha·sa·ma·yaṃ विहरितुं,vi·ha·ri·tuṃ तथारूपेनta·thā·rū·pe·na पुब्बण्हसमयंpub·baṇ·ha·sa·ma·yaṃ विहरति,vi·ha·ra·ti मज्झन्हिकसमये,maj·jhan·hi·ka·sa·ma·ye सायन्हसमये।sā·yan·ha·sa·ma·ye

Gahapatiputtopamatāya ca yathā gahapatiputtassa nānāraṅgānaṁ vatthakaraṇḍako puṇṇo bhaveyya, so yaṁ yadeva vatthayugaṁ pubbaṇhasamaye ākaṅkhati, pubbaṇhasamaye nibbāpeti, evaṁ majjhanhikasamaye, sāyanhasamaye, evameva so āyasmā cittassa subhāvitattā yathārūpena vihārena ākaṅkhati pubbaṇhasamayaṁ viharituṁ, tathārūpena pubbaṇhasamayaṁ viharati, majjhanhikasamaye, sāyanhasamaye.

(Pāli only)
844

तेनte·na वेसve·sa आयस्मताā·yas·ma·tā उपमायu·pa·mā·ya मेme आसितायā·si·tā·ya पथवीpa·tha·vī वाvā अनुत्तराa·nut·ta·rā इन्द्रियभावनाin·dri·ya·bhā·va·nā भावितचित्तेन।bhā·vi·ta·cit·te·na

Tena vesa āyasmatā upamāya me āsitāya pathavī vā anuttarā indriyabhāvanā bhāvitacittena.

(Pāli only)
845

तेनte·na सोso आयस्माā·yas·mā इदंi·daṃ अट्ठविधंaṭ·ṭha·vi·dhaṃ भावनंbhā·va·naṃ पटिजानातिpa·ṭi·jā·nā·ti चतूसुca·tū·su महाभूतेसु,ma·hā·bhū·te·su कायभावनंkā·ya·bhā·va·naṃ उपकचण्डालंu·pa·ka·caṇ·ḍā·laṃ पुरिसमेतकंpu·ri·sa·me·ta·kaṃ भवतलाकासुbha·va·ta·lā·kā·su चित्तभावनं,cit·ta·bhā·va·naṃ इमाहिi·mā·hi भावनाहिbhā·va·nā·hi तायtā·ya भावनायbhā·va·nā·ya चca समथाsa·ma·thā पारिपूरिमन्तेहि।pā·ri·pū·ri·man·te·hi

Tena so āyasmā idaṁ aṭṭhavidhaṁ bhāvanaṁ paṭijānāti catūsu mahābhūtesu, kāyabhāvanaṁ upakacaṇḍālaṁ purisametakaṁ bhavatalākāsu cittabhāvanaṁ, imāhi bhāvanāhi tāya bhāvanāya ca samathā pāripūrimantehi.

(Pāli only)
846

इमेहिi·me·hi चतूहिca·tū·hi पञ्ञापारिपूरिमन्तेहि।pañ·ñā·pā·ri·pū·ri·man·te·hi

Imehi catūhi paññāpāripūrimantehi.

(Pāli only)
847

कथंka·thaṃ उपकचण्डालंu·pa·ka·caṇ·ḍā·laṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति?vi·ha·ra·ti

Kathaṁ upakacaṇḍālaṁ paṭikūlesu dhammesu appaṭikūlasaññī viharati?

(Pāli only)
848

कायोkā·yo पकतियाpa·ka·ti·yā अप्पटिकूलंap·pa·ṭi·kū·laṃ कायेkā·ye उद्धुमातकसञ्ञाud·dhu·mā·ta·ka·sañ·ñā सङ्खित्तेनsaṅ·khit·te·na नवna·va सञ्ञाsañ·ñā इमेi·me पटिकूलाpa·ṭi·kū·lā धम्माdham·mā चेसोce·so आयस्माā·yas·mā पटिकूलतोpa·ṭi·kū·la·to अजिगुच्छितोa·ji·guc·chi·to कायगतासतियाkā·ya·ga·tā·sa·ti·yā भावनानुयोगमनुयुत्तोbhā·va·nā·nu·yo·ga·ma·nu·yut·to विहरति,vi·ha·ra·ti नna हिhi तस्सtas·sa जिगुच्छप्पहायji·guc·chap·pa·hā·ya चित्तंcit·taṃ पटिकूलति।pa·ṭi·kū·la·ti

Kāyo pakatiyā appaṭikūlaṁ kāye uddhumātakasaññā saṅkhittena nava saññā ime paṭikūlā dhammā ceso āyasmā paṭikūlato ajigucchito kāyagatāsatiyā bhāvanānuyogamanuyutto viharati, na hi tassa jigucchappahāya cittaṁ paṭikūlati.

(Pāli only)
849

कथंka·thaṃ अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su धम्मेसुdham·me·su पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरतीति?vi·ha·ra·tī·ti

Kathaṁ appaṭikūlesu dhammesu paṭikūlasaññī viharatīti?

(Pāli only)
850

कायोkā·yo सब्बलोकस्सsab·ba·lo·kas·sa अप्पटिकूलोap·pa·ṭi·kū·lo तंtaṃ सोso आयस्माā·yas·mā असुभसञ्ञायa·su·bha·sañ·ñā·ya विहरति।vi·ha·ra·ti

Kāyo sabbalokassa appaṭikūlo taṁ so āyasmā asubhasaññāya viharati.

(Pāli only)
851

एवंe·vaṃ अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su धम्मेसुdham·me·su पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Evaṁ appaṭikūlesu dhammesu paṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
852

कथंka·thaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरतीतिvi·ha·ra·tī·ti अपिa·pi सब्बोयंsab·bo·yaṃ लोकस्सlo·kas·sa यमिदंya·mi·daṃ मुण्डोmuṇ·ḍo पत्तपाणीpat·ta·pā·ṇī कुलेसुku·le·su पिण्डायpiṇ·ḍā·ya विचरति,vi·ca·ra·ti तेनte·na चca सोso आयस्माā·yas·mā सुवण्णदुब्बण्णेनsu·vaṇ·ṇa·dub·baṇ·ṇe·na अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī चित्तेनcit·te·na चca कायेनkā·ye·na निब्बिदासहगतेनnib·bi·dā·sa·ha·ga·te·na अप्पटिकूलसञ्ञी,ap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī एवंe·vaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Kathaṁ paṭikūlesu ca appaṭikūlesu ca appaṭikūlasaññī viharatīti api sabboyaṁ lokassa yamidaṁ muṇḍo pattapāṇī kulesu piṇḍāya vicarati, tena ca so āyasmā suvaṇṇadubbaṇṇena appaṭikūlasaññī cittena ca kāyena nibbidāsahagatena appaṭikūlasaññī, evaṁ paṭikūlesu appaṭikūlesu ca dhammesu appaṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
853

कथंka·thaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति?vi·ha·ra·ti

Kathaṁ paṭikūlesu ca dhammesu appaṭikūlasaññī viharati?

(Pāli only)
854

पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su सुभसञ्ञिनोsu·bha·sañ·ñi·no इत्थिरूपेit·thi·rū·pe पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca जिगुच्छिनोji·guc·chi·no विनीलकविपुब्बकेvi·nī·la·ka·vi·pub·ba·ke तत्थtat·tha सोso आयस्माā·yas·mā पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Paṭikūlesu ca dhammesu subhasaññino itthirūpe paṭikūlesu ca jigucchino vinīlakavipubbake tattha so āyasmā paṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
855

कथंka·thaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su धम्मेसुdham·me·su तदुभयंta·du·bha·yaṃ अभिनिवज्जयित्वाa·bhi·ni·vaj·ja·yit·vā उपेक्खकोu·pek·kha·ko विहरतिvi·ha·ra·ti सतोsa·to चca सम्पजानोsam·pa·jā·no च?ca

Kathaṁ paṭikūlesu dhammesu tadubhayaṁ abhinivajjayitvā upekkhako viharati sato ca sampajāno ca?

(Pāli only)
856

अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su सुभसञ्ञिनोsu·bha·sañ·ñi·no इत्थिरूपेit·thi·rū·pe पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca जिगुच्छिनोji·guc·chi·no विनीलकविपुब्बकेvi·nī·la·ka·vi·pub·ba·ke तदुभयंta·du·bha·yaṃ अभिनिवज्जयित्वाa·bhi·ni·vaj·ja·yit·vā “नेतंne·taṃ मम,ma·ma नेसोहमस्मि,ne·so·ha·mas·mi नेसोne·so मेme अत्ता”तिat·tā विहरति।vi·ha·ra·ti

Appaṭikūlesu ca dhammesu subhasaññino itthirūpe paṭikūlesu ca jigucchino vinīlakavipubbake tadubhayaṁ abhinivajjayitvā “netaṁ mama, nesohamasmi, neso me attā”ti viharati.

(Pāli only)
857

एवंe·vaṃ तदुभयंta·du·bha·yaṃ अभिनिवज्जयित्वाa·bhi·ni·vaj·ja·yit·vā उपेक्खकोu·pek·kha·ko विहरतिvi·ha·ra·ti सतोsa·to सम्पजानो।sam·pa·jā·no

Evaṁ tadubhayaṁ abhinivajjayitvā upekkhako viharati sato sampajāno.

(Pāli only)
858

अपरोa·pa·ro परियायो।pa·ri·yā·yo

Aparo pariyāyo.

(Pāli only)
859

तेधातुकोte·dhā·tu·ko लोकसन्निवासोlo·ka·san·ni·vā·so सब्बबालपुथुज्जनानंsab·ba·bā·la·pu·thuj·ja·nā·naṃ अप्पटिकूलसञ्ञा।ap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñā

Tedhātuko lokasannivāso sabbabālaputhujjanānaṁ appaṭikūlasaññā.

(Pāli only)
860

तत्थtat·tha चca आयस्माā·yas·mā सारिपुत्तोsā·ri·put·to अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Tattha ca āyasmā sāriputto appaṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
861

एवंe·vaṃ अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su धम्मेसुdham·me·su पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Evaṁ appaṭikūlesu dhammesu paṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
862

कथंka·thaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति?vi·ha·ra·ti

Kathaṁ paṭikūlesu dhammesu appaṭikūlasaññī viharati?

(Pāli only)
863

पटिकूलसञ्ञिनोpa·ṭi·kū·la·sañ·ñi·no सब्बसेक्खाsab·ba·sek·khā इधi·dha काkā तेधातुकेte·dhā·tu·ke सब्बलोके।sab·ba·lo·ke

Paṭikūlasaññino sabbasekkhā idha kā tedhātuke sabbaloke.

(Pāli only)
864

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo भूमिप्पत्तोbhū·mip·pat·to समाधिफलेsa·mā·dhi·pha·le सच्छिकतोsac·chi·ka·to अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति?vi·ha·ra·ti

Tattha katamo bhūmippatto samādhiphale sacchikato appaṭikūlasaññī viharati?

(Pāli only)
865

किङ्कारणं?kiṅ·kā·ra·ṇaṃ

Kiṅkāraṇaṁ?

(Pāli only)
866

नna हिhi तंtaṃ अत्थिat·thi यस्सyas·sa लोकस्सlo·kas·sa पहानायpa·hā·nā·ya पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī उप्पादेय्य।up·pā·dey·ya

Na hi taṁ atthi yassa lokassa pahānāya paṭikūlasaññī uppādeyya.

(Pāli only)
867

कथंka·thaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति?vi·ha·ra·ti

Kathaṁ paṭikūlesu ca appaṭikūlesu ca dhammesu paṭikūlasaññī viharati?

(Pāli only)
868

तेधातुकेte·dhā·tu·ke लोकसन्निवासेlo·ka·san·ni·vā·se यावyā·va कामलोकभूमताkā·ma·lo·ka·bhū·ma·tā हिhi रागानंrā·gā·naṃ वीतरागानंvī·ta·rā·gā·naṃ पटिकूलसमताpa·ṭi·kū·la·sa·ma·tā रूपारूपधातुंrū·pā·rū·pa·dhā·tuṃ अप्पटिकूलसमता।ap·pa·ṭi·kū·la·sa·ma·tā

Tedhātuke lokasannivāse yāva kāmalokabhūmatā hi rāgānaṁ vītarāgānaṁ paṭikūlasamatā rūpārūpadhātuṁ appaṭikūlasamatā.

(Pāli only)
869

तत्थtat·tha चca आयस्माā·yas·mā सारिपुत्तोsā·ri·put·to पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Tattha ca āyasmā sāriputto paṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
870

एवंe·vaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Evaṁ paṭikūlesu ca appaṭikūlesu ca dhammesu paṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
871

कथंka·thaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति?vi·ha·ra·ti

Kathaṁ paṭikūlesu ca appaṭikūlesu ca dhammesu appaṭikūlasaññī viharati?

(Pāli only)
872

यंyaṃ किञ्चिkiñ·ci परतोpa·ra·to दुरुत्तानंdu·rut·tā·naṃ दुरागतानंdu·rā·ga·tā·naṃ वचनपथानंva·ca·na·pa·thā·naṃ तंtaṃ वचनंva·ca·naṃ अप्पटिकूलंap·pa·ṭi·kū·laṃ यावताyā·va·tā वाचसोvā·ca·so अप्पतिरूपाap·pa·ti·rū·pā तथाta·thā जनस्सja·nas·sa अप्पटिकूलसञ्ञा।ap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñā

Yaṁ kiñci parato duruttānaṁ durāgatānaṁ vacanapathānaṁ taṁ vacanaṁ appaṭikūlaṁ yāvatā vācaso appatirūpā tathā janassa appaṭikūlasaññā.

(Pāli only)
873

तत्थtat·tha आयस्माā·yas·mā सारिपुत्तोsā·ri·put·to अभिञ्ञायa·bhiñ·ñā·ya सच्छिकतोsac·chi·ka·to अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति,vi·ha·ra·ti एवंe·vaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Tattha āyasmā sāriputto abhiññāya sacchikato appaṭikūlasaññī viharati, evaṁ paṭikūlesu ca appaṭikūlesu ca dhammesu appaṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
874

कथंka·thaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su तदुभयंta·du·bha·yaṃ अभिनिवज्जयित्वाa·bhi·ni·vaj·ja·yit·vā उपेक्खकोu·pek·kha·ko चca विहरतिvi·ha·ra·ti सतोsa·to चca सम्पजानो?sam·pa·jā·no

Kathaṁ paṭikūlesu ca appaṭikūlesu ca dhammesu tadubhayaṁ abhinivajjayitvā upekkhako ca viharati sato ca sampajāno?

(Pāli only)
875

यञ्चyañ·ca नेसंne·saṃ समनुपस्सतिsa·ma·nu·pas·sa·ti येye धम्माdham·mā दुच्चरिता,duc·ca·ri·tā तेte धम्माdham·mā अप्पटिकूला।ap·pa·ṭi·kū·lā

Yañca nesaṁ samanupassati ye dhammā duccaritā, te dhammā appaṭikūlā.

(Pāli only)
876

तत्थtat·tha आयस्माā·yas·mā सारिपुत्तोsā·ri·put·to इतिi·ti पटिसञ्चिक्खतिpa·ṭi·sañ·cik·kha·ti येye धम्माdham·mā दुच्चरिता,duc·ca·ri·tā तेte धम्माdham·mā अनिट्ठविपाका।a·niṭ·ṭha·vi·pā·kā

Tattha āyasmā sāriputto iti paṭisañcikkhati ye dhammā duccaritā, te dhammā aniṭṭhavipākā.

(Pāli only)
877

येye धम्माdham·mā सुचरिता,su·ca·ri·tā तेte आचयगामिनो।ā·ca·ya·gā·mi·no

Ye dhammā sucaritā, te ācayagāmino.

(Pāli only)
878

सोso चca सुचरितंsu·ca·ri·taṃ आचयगामिनिंā·ca·ya·gā·mi·niṃ करित्वाka·rit·vā दुच्चरितंduc·ca·ri·taṃ अनिट्ठविपाकंa·niṭ·ṭha·vi·pā·kaṃ करित्वाka·rit·vā तदुभयंta·du·bha·yaṃ अभिनिवज्जयित्वाa·bhi·ni·vaj·ja·yit·vā उपेक्खकोu·pek·kha·ko विहरति।vi·ha·ra·ti

So ca sucaritaṁ ācayagāminiṁ karitvā duccaritaṁ aniṭṭhavipākaṁ karitvā tadubhayaṁ abhinivajjayitvā upekkhako viharati.

(Pāli only)
879

अथa·tha पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Atha paṭikūlesu ca dhammesu appaṭikūlesu ca paṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
880

तण्हाtaṇ·hā पटिकूलधम्माpa·ṭi·kū·la·dham·mā किङ्कारणं?kiṅ·kā·ra·ṇaṃ

Taṇhā paṭikūladhammā kiṅkāraṇaṁ?

(Pāli only)
881

तण्हावसेनtaṇ·hā·va·se·na हिhi सत्ताsat·tā द्वीहिdvī·hi धम्मेहिdham·me·hi सत्ता,sat·tā कबळीकारेka·ba·ḷī·kā·re आहारेā·hā·re रसतण्हायra·sa·taṇ·hā·ya सत्ता,sat·tā फस्सेphas·se सुखसञ्ञायsu·kha·sañ·ñā·ya सत्ता।sat·tā

Taṇhāvasena hi sattā dvīhi dhammehi sattā, kabaḷīkāre āhāre rasataṇhāya sattā, phasse sukhasaññāya sattā.

(Pāli only)
882

तत्थायस्माtat·thā·yas·mā सारिपुत्तोsā·ri·put·to कबळीकारेka·ba·ḷī·kā·re चca आहारेā·hā·re पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति,vi·ha·ra·ti फस्सेphas·se चca दुक्खसञ्ञीduk·kha·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Tatthāyasmā sāriputto kabaḷīkāre ca āhāre paṭikūlasaññī viharati, phasse ca dukkhasaññī viharati.

(Pāli only)
883

एवंe·vaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca पटिकूलसञ्ञीpa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Evaṁ paṭikūlesu ca appaṭikūlesu ca paṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
884

कथंka·thaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति?vi·ha·ra·ti

Kathaṁ paṭikūlesu ca dhammesu appaṭikūlesu ca dhammesu appaṭikūlasaññī viharati?

(Pāli only)
885

तण्हाक्खयंtaṇ·hāk·kha·yaṃ अनुत्तरंa·nut·ta·raṃ निब्बानंnib·bā·naṃ तथाta·thā बालपुथुज्जनानंbā·la·pu·thuj·ja·nā·naṃ पटिकूलसञ्ञाpa·ṭi·kū·la·sañ·ñā पहतसञ्ञाpa·ha·ta·sañ·ñā च।ca

Taṇhākkhayaṁ anuttaraṁ nibbānaṁ tathā bālaputhujjanānaṁ paṭikūlasaññā pahatasaññā ca.

(Pāli only)
886

तत्थायस्मतोtat·thā·yas·ma·to सारिपुत्तस्सsā·ri·put·tas·sa अप्पटिकूलसञ्ञाap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñā अब्यापादसञ्ञाab·yā·pā·da·sañ·ñā चca सामंsā·maṃ पञ्ञायpañ·ñā·ya पस्सित्वाpas·sit·vā एवंe·vaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Tatthāyasmato sāriputtassa appaṭikūlasaññā abyāpādasaññā ca sāmaṁ paññāya passitvā evaṁ paṭikūlesu ca dhammesu appaṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
887

कथंka·thaṃ पटिकूलेसुpa·ṭi·kū·le·su चca अप्पटिकूलेसुap·pa·ṭi·kū·le·su चca धम्मेसुdham·me·su अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति?vi·ha·ra·ti

Kathaṁ paṭikūlesu ca appaṭikūlesu ca dhammesu appaṭikūlasaññī viharati?

(Pāli only)
888

ततियेta·ti·ye चca निब्बानेnib·bā·ne पटिकूलसञ्ञिनोpa·ṭi·kū·la·sañ·ñi·no यसेनya·se·na चca कित्तिनिkit·ti·ni चca अप्पटिकूलसञ्ञिनो।ap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñi·no

Tatiye ca nibbāne paṭikūlasaññino yasena ca kittini ca appaṭikūlasaññino.

(Pāli only)
889

तत्थायस्माtat·thā·yas·mā सारिपुत्तोsā·ri·put·to अस्सादञ्चas·sā·dañ·ca आदीनवञ्चā·dī·na·vañ·ca निस्सरणञ्चnis·sa·ra·ṇañ·ca यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ सम्मापञ्ञायsam·mā·pañ·ñā·ya पटिजानन्तोpa·ṭi·jā·nan·to पटिकूलञ्चpa·ṭi·kū·lañ·ca अप्पटिकूलञ्चap·pa·ṭi·kū·lañ·ca धम्मंdham·maṃ तदुभयंta·du·bha·yaṃ अभिनिवज्जयित्वाa·bhi·ni·vaj·ja·yit·vā अप्पटिकूलसञ्ञीap·pa·ṭi·kū·la·sañ·ñī विहरति।vi·ha·ra·ti

Tatthāyasmā sāriputto assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṁ sammāpaññāya paṭijānanto paṭikūlañca appaṭikūlañca dhammaṁ tadubhayaṁ abhinivajjayitvā appaṭikūlasaññī viharati.

(Pāli only)
890

कथंka·thaṃ पटिकूलंpa·ṭi·kū·laṃ अप्पटिकूलञ्चap·pa·ṭi·kū·lañ·ca धम्मंdham·maṃ तदुभयंta·du·bha·yaṃ अभिनिवज्जयित्वाa·bhi·ni·vaj·ja·yit·vā उपेक्खकोu·pek·kha·ko विहरति?vi·ha·ra·ti

Kathaṁ paṭikūlaṁ appaṭikūlañca dhammaṁ tadubhayaṁ abhinivajjayitvā upekkhako viharati?

(Pāli only)
891

सतोsa·to चca सम्पजानोsam·pa·jā·no च,ca यञ्चyañ·ca समनुपस्सतिsa·ma·nu·pas·sa·ti अनुनयोa·nu·na·yo अप्पटिकूलोap·pa·ṭi·kū·lo धम्मोdham·mo पटिघोpa·ṭi·gho चca पटिकूलोpa·ṭi·kū·lo धम्मो,dham·mo तत्थायस्माtat·thā·yas·mā सारिपुत्तोsā·ri·put·to अनुनयस्सa·nu·na·yas·sa पटिघप्पहीनत्ताpa·ṭi·ghap·pa·hī·nat·tā उपेक्खकोu·pek·kha·ko विहरतिvi·ha·ra·ti सतोsa·to सम्पजानोsam·pa·jā·no च।ca

Sato ca sampajāno ca, yañca samanupassati anunayo appaṭikūlo dhammo paṭigho ca paṭikūlo dhammo, tatthāyasmā sāriputto anunayassa paṭighappahīnattā upekkhako viharati sato sampajāno ca.

(Pāli only)
892

यञ्चस्सyañ·cas·sa समनुपस्सतिsa·ma·nu·pas·sa·ti अयंa·yaṃ पञ्चविधाpañ·ca·vi·dhā अनुत्तराa·nut·ta·rā इन्द्रियभावना।in·dri·ya·bhā·va·nā

Yañcassa samanupassati ayaṁ pañcavidhā anuttarā indriyabhāvanā.

(Pāli only)
893

अयंa·yaṃ सुत्तनिद्देसो।sut·ta·nid·de·so

Ayaṁ suttaniddeso.

(Pāli only)
894

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo देसनाहारो?de·sa·nā·hā·ro

Tattha katamo desanāhāro?

(Pāli only)
895

इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te किंkiṃ देसितब्बं?de·si·tab·baṃ

Imamhi sutte kiṁ desitabbaṁ?

(Pāli only)
896

तत्थtat·tha वुच्चते,vuc·ca·te इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te दिट्ठधम्मसुखविहारोdiṭ·ṭha·dham·ma·su·kha·vi·hā·ro देसितो,de·si·to तथाta·thā विमुत्तंvi·mut·taṃ चित्तंcit·taṃ पच्चवेक्खणाpac·ca·vek·kha·ṇā चca अधिपञ्ञाधम्मंa·dhi·pañ·ñā·dham·maṃ देसितं।de·si·taṃ

Tattha vuccate, imamhi sutte diṭṭhadhammasukhavihāro desito, tathā vimuttaṁ cittaṁ paccavekkhaṇā ca adhipaññādhammaṁ desitaṁ.

(Pāli only)
897

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयो?vi·ca·yo

Tattha katamo vicayo?

(Pāli only)
898

येye कायेkā·ye कायानुपस्सिनोkā·yā·nu·pas·si·no विहरन्ति,vi·ha·ran·ti तेसंte·saṃ चित्तंcit·taṃ अनुनयप्पटिघेनa·nu·na·yap·pa·ṭi·ghe·na नna विहरतिvi·ha·ra·ti अनुनयप्पटिघेनa·nu·na·yap·pa·ṭi·ghe·na चाभिरममानस्सcā·bhi·ra·ma·mā·nas·sa चित्तंcit·taṃ समग्गतंsa·mag·ga·taṃ भविस्सतीतिbha·vis·sa·tī·ti भावनायbhā·va·nā·ya बलमेतं,ba·la·me·taṃ अयंa·yaṃ विचयोvi·ca·yo हारो।hā·ro

Ye kāye kāyānupassino viharanti, tesaṁ cittaṁ anunayappaṭighena na viharati anunayappaṭighena cābhiramamānassa cittaṁ samaggataṁ bhavissatīti bhāvanāya balametaṁ, ayaṁ vicayo hāro.

(Pāli only)
899

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo युत्तिहारो?yut·ti·hā·ro

Tattha katamo yuttihāro?

(Pāli only)
900

कायभावनायkā·ya·bhā·va·nā·ya चca चित्तभावनायcit·ta·bhā·va·nā·ya चca नna किञ्चिkiñ·ci सब्रह्मचारीsab·rah·ma·cā·rī अतिमञ्ञिस्सतीति।a·ti·mañ·ñis·sa·tī·ti

Kāyabhāvanāya ca cittabhāvanāya ca na kiñci sabrahmacārī atimaññissatīti.

(Pāli only)
901

अत्थिat·thi एसाe·sā युत्ति,yut·ti अयंa·yaṃ युत्तिहारो।yut·ti·hā·ro

Atthi esā yutti, ayaṁ yuttihāro.

(Pāli only)
902

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पदट्ठानोpa·daṭ·ṭhā·no हारो?hā·ro

Tattha katamo padaṭṭhāno hāro?

(Pāli only)
903

कायभावनायkā·ya·bhā·va·nā·ya पठमस्सpa·ṭha·mas·sa सतिsa·ti उपट्ठानस्सu·paṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Kāyabhāvanāya paṭhamassa sati upaṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
904

याyā पथवीसमचित्तता,pa·tha·vī·sa·ma·cit·ta·tā साsā अनिच्चानुपस्सनायa·nic·cā·nu·pas·sa·nā·ya पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Yā pathavīsamacittatā, sā aniccānupassanāya padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
905

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणो?lak·kha·ṇo

Tattha katamo lakkhaṇo?

(Pāli only)
906

यंyaṃ पथवीसमेनpa·tha·vī·sa·me·na चेतसाce·ta·sā विहरतिvi·ha·ra·ti अत्तानुपस्सीat·tā·nu·pas·sī पथवीसमेनpa·tha·vī·sa·me·na गिहीgi·hī विहरति।vi·ha·ra·ti

Yaṁ pathavīsamena cetasā viharati attānupassī pathavīsamena gihī viharati.

(Pāli only)
907

कोko अत्थोat·tho पथवीसमेनाति?pa·tha·vī·sa·me·nā·ti

Ko attho pathavīsamenāti?

(Pāli only)
908

यथाya·thā येye चca सेलोपमतायse·lo·pa·ma·tā·ya अकम्मयुत्ताa·kam·ma·yut·tā एवमेवe·va·me·va पथवीसमोpa·tha·vī·sa·mo अयंa·yaṃ हिरियताय।hi·ri·ya·tā·ya

Yathā ye ca selopamatāya akammayuttā evameva pathavīsamo ayaṁ hiriyatāya.

(Pāli only)
909

अयंa·yaṃ लक्खणो।lak·kha·ṇo

Ayaṁ lakkhaṇo.

(Pāli only)
910

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो?hā·ro

Tattha katamo catubyūho hāro?

(Pāli only)
911

इमम्हिi·mam·hi ब्याकरणेbyā·ka·ra·ṇe कोko तस्सtas·sa आयस्मतोā·yas·ma·to अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Imamhi byākaraṇe ko tassa āyasmato adhippāyo?

(Pāli only)
912

येye केचिke·ci अरहन्ताa·ra·han·tā इन्द्रियभावनंin·dri·ya·bhā·va·naṃ आकङ्खियन्ति,ā·kaṅ·khi·yan·ti तेte पथवीसमतंpa·tha·vī·sa·ma·taṃ उप्पादयिस्सन्तीति।up·pā·da·yis·san·tī·ti

Ye keci arahantā indriyabhāvanaṁ ākaṅkhiyanti, te pathavīsamataṁ uppādayissantīti.

(Pāli only)
913

अयंa·yaṃ अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ayaṁ adhippāyo.

(Pāli only)
914

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo आवट्टोति?ā·vaṭ·ṭo·ti

Tattha katamo āvaṭṭoti?

(Pāli only)
915

नत्थिnat·thi आवट्टस्सā·vaṭ·ṭas·sa भूमि।bhū·mi

Natthi āvaṭṭassa bhūmi.

(Pāli only)
916

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विभत्ति?vi·bhat·ti

Tattha katamo vibhatti?

(Pāli only)
917

योyo कायानुपस्सीkā·yā·nu·pas·sī विहरति,vi·ha·ra·ti सोso पथवीसमचित्ततंpa·tha·vī·sa·ma·cit·ta·taṃ पटिलभिस्सतीतिpa·ṭi·la·bhis·sa·tī·ti नna एकंसेन।e·kaṃ·se·na

Yo kāyānupassī viharati, so pathavīsamacittataṁ paṭilabhissatīti na ekaṁsena.

(Pāli only)
918

किङ्कारणं?kiṅ·kā·ra·ṇaṃ

Kiṅkāraṇaṁ?

(Pāli only)
919

येye खण्डकादिछिन्नकादिनो,khaṇ·ḍa·kā·di·chin·na·kā·di·no नna तेte पथवीसमचित्ततंpa·tha·vī·sa·ma·cit·ta·taṃ पटिलभन्ति।pa·ṭi·la·bhan·ti

Ye khaṇḍakādichinnakādino, na te pathavīsamacittataṁ paṭilabhanti.

(Pāli only)
920

सब्बाsab·bā कायगतासतिkā·ya·ga·tā·sa·ti सेक्खभावनायsek·kha·bhā·va·nā·ya निब्बानंnib·bā·naṃ फलं,pha·laṃ अयंa·yaṃ विभत्ति।vi·bhat·ti

Sabbā kāyagatāsati sekkhabhāvanāya nibbānaṁ phalaṁ, ayaṁ vibhatti.

(Pāli only)
921

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिवत्तनोpa·ri·vat·ta·no हारो?hā·ro

Tattha katamo parivattano hāro?

(Pāli only)
922

येye कायानुपस्सिनोkā·yā·nu·pas·si·no विहरिस्सन्ति,vi·ha·ris·san·ti तेसंयेवte·saṃ·ye·va कायपच्चयाkā·ya·pac·ca·yā उप्पज्जेय्यup·paj·jey·ya आसवाā·sa·vā विघातपरिळाहा,vi·ghā·ta·pa·ri·ḷā·hā अयंa·yaṃ परिवत्तनोpa·ri·vat·ta·no हारो।hā·ro

Ye kāyānupassino viharissanti, tesaṁyeva kāyapaccayā uppajjeyya āsavā vighātapariḷāhā, ayaṁ parivattano hāro.

(Pāli only)
923

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo ओतरणो?o·ta·ra·ṇo

Tattha katamo otaraṇo?

(Pāli only)
924

पञ्चक्खन्धाpañ·cak·khan·dhā अवितिण्णाa·vi·tiṇ·ṇā बावीसतिन्द्रियानि,bā·vī·sa·tin·dri·yā·ni तथाta·thā यंyaṃ मनिन्द्रियं,ma·nin·dri·yaṃ तंtaṃ मनोधातुma·no·dhā·tu मनायतनञ्च।ma·nā·ya·ta·nañ·ca

Pañcakkhandhā avitiṇṇā bāvīsatindriyāni, tathā yaṁ manindriyaṁ, taṁ manodhātu manāyatanañca.

(Pāli only)
925

यंyaṃ समाधिन्द्रियं,sa·mā·dhin·dri·yaṃ तंtaṃ धम्मधातुdham·ma·dhā·tu धम्मायतनञ्च।dham·mā·ya·ta·nañ·ca

Yaṁ samādhindriyaṁ, taṁ dhammadhātu dhammāyatanañca.

(Pāli only)
926

अयंa·yaṃ ओतरणोo·ta·ra·ṇo हारो।hā·ro

Ayaṁ otaraṇo hāro.

(Pāli only)
927

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनोso·dha·no हारो?hā·ro

Tattha katamo sodhano hāro?

(Pāli only)
928

येye चca मनसाma·na·sā चत्तारोcat·tā·ro भावेतब्बा,bhā·ve·tab·bā तेte सब्बेsab·be भाविताbhā·vi·tā यंyaṃ तंtaṃ मनेनma·ne·na पहीनेpa·hī·ne पत्तब्बतंpat·tab·ba·taṃ सब्बत्थsab·bat·tha एतस्सe·tas·sa चca अत्थायat·thā·ya आरम्भो,ā·ram·bho सोso अत्थोat·tho सुद्धो।sud·dho

Ye ca manasā cattāro bhāvetabbā, te sabbe bhāvitā yaṁ taṁ manena pahīne pattabbataṁ sabbattha etassa ca atthāya ārambho, so attho suddho.

(Pāli only)
929

अयंa·yaṃ सोधनोso·dha·no हारो।hā·ro

Ayaṁ sodhano hāro.

(Pāli only)
930

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo अधिट्ठानो?a·dhiṭ·ṭhā·no

Tattha katamo adhiṭṭhāno?

(Pāli only)
931

अयंa·yaṃ समाधिsa·mā·dhi एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्तो,pañ·ñat·to छcha कायाkā·yā एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Ayaṁ samādhi ekattatāya paññatto, cha kāyā ekattatāya paññattā.

(Pāli only)
932

पञ्चिन्द्रियानिpañ·cin·dri·yā·ni रूपीनिrū·pī·ni रूपकायो।rū·pa·kā·yo

Pañcindriyāni rūpīni rūpakāyo.

(Pāli only)
933

छcha वेदनाकायाve·da·nā·kā·yā वेदनाकायो।ve·da·nā·kā·yo

Cha vedanākāyā vedanākāyo.

(Pāli only)
934

छcha सञ्ञाकायाsañ·ñā·kā·yā सञ्ञाकायो।sañ·ñā·kā·yo

Cha saññākāyā saññākāyo.

(Pāli only)
935

छcha चेतनाकायाce·ta·nā·kā·yā चेतनाकायो।ce·ta·nā·kā·yo

Cha cetanākāyā cetanākāyo.

(Pāli only)
936

छcha विञ्ञाणकायाviñ·ñā·ṇa·kā·yā विञ्ञाणकायो।viñ·ñā·ṇa·kā·yo

Cha viññāṇakāyā viññāṇakāyo.

(Pāli only)
937

सब्बेपिsab·be·pi एतेe·te धम्माdham·mā धम्मकायोतियेवdham·ma·kā·yo·ti·ye·va सङ्खंsaṅ·khaṃ गच्छन्ति।gac·chan·ti

Sabbepi ete dhammā dhammakāyotiyeva saṅkhaṁ gacchanti.

(Pāli only)
938

अयंa·yaṃ अधिट्ठानो।a·dhiṭ·ṭhā·no

Ayaṁ adhiṭṭhāno.

(Pāli only)
939

परिक्खारोतिpa·rik·khā·ro·ti समापत्तिकोसल्लञ्चsa·mā·pat·ti·ko·sal·lañ·ca वीथिकोसल्लञ्चvī·thi·ko·sal·lañ·ca हेतु।he·tu

Parikkhāroti samāpattikosallañca vīthikosallañca hetu.

(Pāli only)
940

यञ्चyañ·ca गोचरकोसल्लंgo·ca·ra·ko·sal·laṃ यञ्चyañ·ca कल्लंkal·laṃ तंtaṃ कोसल्लंko·sal·laṃ पच्चयो।pac·ca·yo

Yañca gocarakosallaṁ yañca kallaṁ taṁ kosallaṁ paccayo.

(Pāli only)
941

वोदानकोसल्लंvo·dā·na·ko·sal·laṃ हेतु,he·tu कल्लंkal·laṃ पच्चयो।pac·ca·yo

Vodānakosallaṁ hetu, kallaṁ paccayo.

(Pāli only)
942

सुखंsu·khaṃ हेतु,he·tu अब्यापज्जंab·yā·paj·jaṃ पच्चयो।pac·ca·yo

Sukhaṁ hetu, abyāpajjaṁ paccayo.

(Pāli only)
943

अयंa·yaṃ परिक्खारो।pa·rik·khā·ro

Ayaṁ parikkhāro.

(Pāli only)
944

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo समारोपनोति?sa·mā·ro·pa·no·ti

Tattha katamo samāropanoti?

(Pāli only)
945

यथाya·thā पथवीpa·tha·vī सुचिम्पिsu·cim·pi निक्खीपन्तेnik·khī·pan·te असुचिम्पिa·su·cim·pi निक्खित्तेnik·khit·te तादिसेयेवtā·di·se·ye·va एवंe·vaṃ कायोkā·yo मनापिकेहिपिma·nā·pi·ke·hi·pi फस्सेहिphas·se·hi अमनापिकेहिपिa·ma·nā·pi·ke·hi·pi फस्सेहिphas·se·hi तादिसोयेवtā·di·so·ye·va पटिघसम्फस्सेनpa·ṭi·gha·sam·phas·se·na वाvā सुखायsu·khā·ya वेदनायve·da·nā·ya तादिसंtā·di·saṃ योyo चित्तं।cit·taṃ

Yathā pathavī sucimpi nikkhīpante asucimpi nikkhitte tādiseyeva evaṁ kāyo manāpikehipi phassehi amanāpikehipi phassehi tādisoyeva paṭighasamphassena vā sukhāya vedanāya tādisaṁ yo cittaṁ.

(Pāli only)
946

इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ विभत्तंvi·bhat·taṃ सओपम्मंsa·o·pam·maṃ उग्घटितञ्ञुस्सug·gha·ṭi·tañ·ñus·sa पुग्गलस्सpug·ga·las·sa विभागेन।vi·bhā·ge·na

Idaṁ suttaṁ vibhattaṁ saopammaṁ ugghaṭitaññussa puggalassa vibhāgena.

(Pāli only)
947

तत्थtat·tha समारोपनायsa·mā·ro·pa·nā·ya अवकासोa·va·kā·so नत्थि।nat·thi

Tattha samāropanāya avakāso natthi.

(Pāli only)
948

तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ सुत्तंsut·taṃ सङ्किलेसभागियं?saṅ·ki·le·sa·bhā·gi·yaṃ

Tattha katamaṁ suttaṁ saṅkilesabhāgiyaṁ?

(Pāli only)
949

यतोya·to चca कुसलेहिku·sa·le·hi धम्मेहिdham·me·hi नna विरोधति,vi·ro·dha·ti नna वड्ढति,vaḍ·ḍha·ti इमंi·maṃ आदीनवंā·dī·na·vaṃ भगवाbha·ga·vā देसेति,de·se·ti तस्माtas·mā छन्नंchan·naṃ विवरेय्य,vi·va·rey·ya विवटंvi·va·ṭaṃ नातिवस्सति,nā·ti·vas·sa·ti ततोta·to आदीनवतोā·dī·na·va·to विवरेय्यातिvi·va·rey·yā·ti तंtaṃ तीहिtī·hi धम्मेहिdham·me·hi नाभिधंसितातिnā·bhi·dhaṃ·si·tā·ti असुभसञ्ञायa·su·bha·sañ·ñā·ya रागेनrā·ge·na नाभिधंसियति।nā·bhi·dhaṃ·si·ya·ti

Yato ca kusalehi dhammehi na virodhati, na vaḍḍhati, imaṁ ādīnavaṁ bhagavā deseti, tasmā channaṁ vivareyya, vivaṭaṁ nātivassati, tato ādīnavato vivareyyāti taṁ tīhi dhammehi nābhidhaṁsitāti asubhasaññāya rāgena nābhidhaṁsiyati.

(Pāli only)
950

मेत्तायmet·tā·ya दोसेनdo·se·na नाभिधंसियति।nā·bhi·dhaṃ·si·ya·ti

Mettāya dosena nābhidhaṁsiyati.

(Pāli only)
951

विपस्सनायvi·pas·sa·nā·ya मोहेनmo·he·na नाभिधंसियति।nā·bhi·dhaṃ·si·ya·ti

Vipassanāya mohena nābhidhaṁsiyati.

(Pāli only)
952

एवञ्चस्सe·vañ·cas·sa योyo योyo धम्मोdham·mo पटिपक्खोpa·ṭi·pak·kho तम्हिtam·hi तम्हिtam·hi धम्मेdham·me परिपूरिस्सति।pa·ri·pū·ris·sa·ti

Evañcassa yo yo dhammo paṭipakkho tamhi tamhi dhamme paripūrissati.

(Pāli only)
953

योyo तस्सtas·sa धम्मस्सdham·mas·sa अकुसलोa·ku·sa·lo धम्मोdham·mo पटिपक्खो,pa·ṭi·pak·kho तेनte·na नाधिवासियति।nā·dhi·vā·si·ya·ti

Yo tassa dhammassa akusalo dhammo paṭipakkho, tena nādhivāsiyati.

(Pāli only)
954

अपरोa·pa·ro परियायो।pa·ri·yā·yo

Aparo pariyāyo.

(Pāli only)
955

येye इमेi·me धम्माdham·mā अत्तनाat·ta·nā नna सक्कोतिsak·ko·ti वुट्ठानं,vuṭ·ṭhā·naṃ तेte एतेe·te धम्माdham·mā देसिता।de·si·tā

Ye ime dhammā attanā na sakkoti vuṭṭhānaṁ, te ete dhammā desitā.

(Pāli only)
956

छन्नमतिवस्सतीतिchan·na·ma·ti·vas·sa·tī·ti तेहिte·hi वितक्कंvi·tak·kaṃ येनye·na चca सक्काsak·kā पुनpu·na देसितंde·si·taṃ चित्तंcit·taṃ विभावेतुंvi·bhā·ve·tuṃ परियोदापेतुंpa·ri·yo·dā·pe·tuṃ विवेकनिन्नस्सvi·ve·ka·nin·nas·sa विवेकपोणस्सvi·ve·ka·po·ṇas·sa विवेकपब्भारस्सvi·ve·ka·pab·bhā·ras·sa वुद्धिंvud·dhiṃ विरूळ्हिंvi·rū·ḷhiṃ वेपुल्लतंve·pul·la·taṃ आपज्जतिā·paj·ja·ti कुसलेसुku·sa·le·su धम्मेसु,dham·me·su सेय्यथापिsey·ya·thā·pi नामnā·ma उप्पलंup·pa·laṃ वाvā कुमुदंku·mu·daṃ वाvā पदुमंpa·du·maṃ वाvā उदकेu·da·ke सुक्कपक्खेsuk·ka·pak·khe चन्दोcan·do यावरत्तिyā·va·rat·ti यावदिवसोyā·va·di·va·so आगच्छति,ā·gac·cha·ti तस्सtas·sa वुद्धियेवvud·dhi·ye·va पाटिकङ्खितब्बा,pā·ṭi·kaṅ·khi·tab·bā नna परिहानि,pa·ri·hā·ni एवंविधंe·vaṃ·vi·dhaṃ तंtaṃ चित्तंcit·taṃ नाभिधंसियति।nā·bhi·dhaṃ·si·ya·ti

Channamativassatīti tehi vitakkaṁ yena ca sakkā puna desitaṁ cittaṁ vibhāvetuṁ pariyodāpetuṁ vivekaninnassa vivekapoṇassa vivekapabbhārassa vuddhiṁ virūḷhiṁ vepullataṁ āpajjati kusalesu dhammesu, seyyathāpi nāma uppalaṁ vā kumudaṁ vā padumaṁ vā udake sukkapakkhe cando yāvaratti yāvadivaso āgacchati, tassa vuddhiyeva pāṭikaṅkhitabbā, na parihāni, evaṁvidhaṁ taṁ cittaṁ nābhidhaṁsiyati.

(Pāli only)
957

अपरोपेत्थa·pa·ro·pet·tha योyo अकूटोa·kū·ṭo असठोa·sa·ṭho अमायावीa·mā·yā·vī उजुu·ju पुरिसोpu·ri·so यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ अत्तानंat·tā·naṃ आविकरोति।ā·vi·ka·ro·ti

Aparopettha yo akūṭo asaṭho amāyāvī uju puriso yathābhūtaṁ attānaṁ āvikaroti.

(Pāli only)
958

तत्थtat·tha योyo छादेतिchā·de·ti तस्सtas·sa अकुसलाa·ku·sa·lā धम्माdham·mā चित्तंcit·taṃ अनुधावन्ति।a·nu·dhā·van·ti

Tattha yo chādeti tassa akusalā dhammā cittaṁ anudhāvanti.

(Pāli only)
959

छन्नमतिवस्सतीतिchan·na·ma·ti·vas·sa·tī·ti योyo पनpa·na होतिho·ti असठोa·sa·ṭho अकूटोa·kū·ṭo अमायावीa·mā·yā·vī उजुu·ju पुरिसोpu·ri·so यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ अत्तानंat·tā·naṃ आविकरोति।ā·vi·ka·ro·ti

Channamativassatīti yo pana hoti asaṭho akūṭo amāyāvī uju puriso yathābhūtaṁ attānaṁ āvikaroti.

(Pāli only)
960

तस्सtas·sa चित्तंcit·taṃ अकुसलेहिa·ku·sa·le·hi धम्मेहिdham·me·hi नna विद्धंसियति,vid·dhaṃ·si·ya·ti अयंa·yaṃ सुत्तत्थो।sut·tat·tho

Tassa cittaṁ akusalehi dhammehi na viddhaṁsiyati, ayaṁ suttattho.

(Pāli only)
961

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā देसना?de·sa·nā

Tattha katamā desanā?

(Pāli only)
962

इधi·dha देसिताde·si·tā दसda·sa अकुसलकम्मपथाa·ku·sa·la·kam·ma·pa·thā अधिवस्सनतायa·dhi·vas·sa·na·tā·ya दसda·sa कुसलकम्मपथाku·sa·la·kam·ma·pa·thā अनधिवस्सनतायa·na·dhi·vas·sa·na·tā·ya अकुसलेहिa·ku·sa·le·hi नna विसुज्झति।vi·suj·jha·ti

Idha desitā dasa akusalakammapathā adhivassanatāya dasa kusalakammapathā anadhivassanatāya akusalehi na visujjhati.

(Pāli only)
963

यथाya·thā वुत्तंvut·taṃ भगवताbha·ga·va·tā “चित्तसङ्किलेसा,cit·ta·saṅ·ki·le·sā भिक्खवे,bhik·kha·ve सत्ताsat·tā सङ्किलिस्सन्ती”ति।saṅ·ki·lis·san·tī

Yathā vuttaṁ bhagavatā “cittasaṅkilesā, bhikkhave, sattā saṅkilissantī”ti.

(Pāli only)
964

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयो?vi·ca·yo

Tattha katamo vicayo?

(Pāli only)
965

यस्सेवंyas·se·vaṃ चित्तंcit·taṃ अधिवासियति,a·dhi·vā·si·ya·ti तस्सtas·sa बुज्झितस्सbuj·jhi·tas·sa यंyaṃ भवेय्यbha·vey·ya कूटेय्य,kū·ṭey·ya तंtaṃ आनन्तरियेनपिā·nan·ta·ri·ye·na·pi सत्थरिsat·tha·ri वाvā गुणानुकम्पनताय,gu·ṇā·nu·kam·pa·na·tā·ya अयंa·yaṃ विचयो।vi·ca·yo

Yassevaṁ cittaṁ adhivāsiyati, tassa bujjhitassa yaṁ bhaveyya kūṭeyya, taṁ ānantariyenapi satthari vā guṇānukampanatāya, ayaṁ vicayo.

(Pāli only)
966

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā युत्तीति?yut·tī·ti

Tattha katamā yuttīti?

(Pāli only)
967

एवंe·vaṃ अनधिवसियन्तंa·na·dhi·va·si·yan·taṃ चित्तंcit·taṃ वुट्ठाति।vuṭ·ṭhā·ti

Evaṁ anadhivasiyantaṁ cittaṁ vuṭṭhāti.

(Pāli only)
968

वुट्ठितंvuṭ·ṭhi·taṃ पतिट्ठहतिpa·tiṭ·ṭha·ha·ti कुसलेसुku·sa·le·su धम्मेसूतिdham·me·sū·ti अत्थिat·thi एसाe·sā युत्ति।yut·ti

Vuṭṭhitaṁ patiṭṭhahati kusalesu dhammesūti atthi esā yutti.

(Pāli only)
969

पदट्ठानन्तिpa·daṭ·ṭhā·nan·ti छन्नमतिवस्सतीतिchan·na·ma·ti·vas·sa·tī·ti छन्नंchan·naṃ असंवरानंa·saṃ·va·rā·naṃ पदट्ठानं,pa·daṭ·ṭhā·naṃ विवटंvi·va·ṭaṃ नातिवस्सतीतिnā·ti·vas·sa·tī·ti अछन्नंa·chan·naṃ संवरणानं।saṃ·va·ra·ṇā·naṃ

Padaṭṭhānanti channamativassatīti channaṁ asaṁvarānaṁ padaṭṭhānaṁ, vivaṭaṁ nātivassatīti achannaṁ saṁvaraṇānaṁ.

(Pāli only)
970

तस्माtas·mā छन्नंchan·naṃ विवरेय्यvi·va·rey·ya विवटंvi·va·ṭaṃ नातिवस्सतीतिnā·ti·vas·sa·tī·ti देसनायde·sa·nā·ya पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Tasmā channaṁ vivareyya vivaṭaṁ nātivassatīti desanāya padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
971

लक्खणोतिlak·kha·ṇo·ti छन्नमतिवस्सतीतिchan·na·ma·ti·vas·sa·tī·ti येye केचिke·ci विचित्तेनvi·cit·te·na छन्नेनchan·ne·na एकलक्खणाe·ka·lak·kha·ṇā धम्माdham·mā सब्बेsab·be तेte अविद्धंसियन्ति।a·vid·dhaṃ·si·yan·ti

Lakkhaṇoti channamativassatīti ye keci vicittena channena ekalakkhaṇā dhammā sabbe te aviddhaṁsiyanti.

(Pāli only)
972

तस्माtas·mā छन्नंchan·naṃ विवरेय्य।vi·va·rey·ya

Tasmā channaṁ vivareyya.

(Pāli only)
973

विवटंvi·va·ṭaṃ नातिवस्सतीतिnā·ti·vas·sa·tī·ti येye केचिke·ci तेनte·na अच्छन्नेनac·chan·ne·na एकलक्खणाe·ka·lak·kha·ṇā धम्माdham·mā सब्बेsab·be तेte नातिवस्सन्तीतिnā·ti·vas·san·tī·ti लक्खणोlak·kha·ṇo हारो।hā·ro

Vivaṭaṁ nātivassatīti ye keci tena acchannena ekalakkhaṇā dhammā sabbe te nātivassantīti lakkhaṇo hāro.

(Pāli only)
974

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो?hā·ro

Tattha katamo catubyūho hāro?

(Pāli only)
975

इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Imamhi sutte bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
976

येसंye·saṃ केसञ्चिke·sañ·ci चित्तंcit·taṃ अकुसलाa·ku·sa·lā धम्माdham·mā अधिपटिदेसिताa·dhi·pa·ṭi·de·si·tā तेte यथाधम्मंya·thā·dham·maṃ पटिकरिस्सन्तीतिpa·ṭi·ka·ris·san·tī·ti अयंa·yaṃ तत्थtat·tha भगवतोbha·ga·va·to अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Yesaṁ kesañci cittaṁ akusalā dhammā adhipaṭidesitā te yathādhammaṁ paṭikarissantīti ayaṁ tattha bhagavato adhippāyo.

(Pāli only)
977

अयंa·yaṃ चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो।hā·ro

Ayaṁ catubyūho hāro.

(Pāli only)
978

आवट्टोतिā·vaṭ·ṭo·ti यंyaṃ छन्नंchan·naṃ तंtaṃ दुविधंdu·vi·dhaṃ कम्पमानंkam·pa·mā·naṃ समुच्छितब्बो।sa·muc·chi·tab·bo

Āvaṭṭoti yaṁ channaṁ taṁ duvidhaṁ kampamānaṁ samucchitabbo.

(Pāli only)
979

आनन्तरियसमाधीनं।ā·nan·ta·ri·ya·sa·mā·dhī·naṃ

Ānantariyasamādhīnaṁ.

(Pāli only)
980

तत्थtat·tha पस्सद्धियञ्चpas·sad·dhi·yañ·ca मानोmā·no आसवेā·sa·ve वड्ढेति,vaḍ·ḍhe·ti अस्सद्धियेनas·sad·dhi·ye·na चca पमादंpa·mā·daṃ गच्छति,gac·cha·ti पमादेनpa·mā·de·na ओनमति,o·na·ma·ti उन्नळभावंun·na·ḷa·bhā·vaṃ गच्छति।gac·cha·ti

Tattha passaddhiyañca māno āsave vaḍḍheti, assaddhiyena ca pamādaṁ gacchati, pamādena onamati, unnaḷabhāvaṁ gacchati.

(Pāli only)
981

वुत्तञ्चेतंvut·tañ·ce·taṃ भगवताbha·ga·va·tā “उन्नळानंun·na·ḷā·naṃ पमत्तानंpa·mat·tā·naṃ तेसंte·saṃ वड्ढन्तिvaḍ·ḍhan·ti आसवा”तिā·sa·vā चत्तारिcat·tā·ri तानिtā·ni उपादानानि,u·pā·dā·nā·ni यानिyā·ni चत्तारिcat·tā·ri उपादानानि,u·pā·dā·nā·ni तेte पञ्चुपादानक्खन्धाpañ·cu·pā·dā·nak·khan·dhā भवन्ति।bha·van·ti

Vuttañcetaṁ bhagavatā “unnaḷānaṁ pamattānaṁ tesaṁ vaḍḍhanti āsavā”ti cattāri tāni upādānāni, yāni cattāri upādānāni, te pañcupādānakkhandhā bhavanti.

(Pāli only)
982

इमानिi·mā·ni सच्चानिsac·cā·ni दुक्खञ्चduk·khañ·ca समुदयोsa·mu·da·yo च।ca

Imāni saccāni dukkhañca samudayo ca.

(Pāli only)
983

तस्माtas·mā छन्नंchan·naṃ विवरेय्यातिvi·va·rey·yā·ti येनye·na हेतुना,he·tu·nā तेte आसवाā·sa·vā वड्ढन्ति।vaḍ·ḍhan·ti

Tasmā channaṁ vivareyyāti yena hetunā, te āsavā vaḍḍhanti.

(Pāli only)
984

तेसंte·saṃ पहीनत्ताpa·hī·nat·tā आसवाā·sa·vā पहीयन्ते।pa·hī·yan·te

Tesaṁ pahīnattā āsavā pahīyante.

(Pāli only)
985

तत्थtat·tha अप्पमादेनap·pa·mā·de·na अस्सद्धियंas·sad·dhi·yaṃ पहीयतिpa·hī·ya·ti उद्धच्चकुक्कुच्चप्पहानेनud·dhac·ca·kuk·kuc·cap·pa·hā·ne·na ओळारिकताo·ḷā·ri·ka·tā तस्सtas·sa द्वेdve धम्माdham·mā नna समथोsa·ma·tho चca भावनाbhā·va·nā चca पारिपूरिंpā·ri·pū·riṃ गच्छन्ति।gac·chan·ti

Tattha appamādena assaddhiyaṁ pahīyati uddhaccakukkuccappahānena oḷārikatā tassa dve dhammā na samatho ca bhāvanā ca pāripūriṁ gacchanti.

(Pāli only)
986

योyo तेसंte·saṃ आसवानंā·sa·vā·naṃ खयो,kha·yo अयंa·yaṃ निरोधो।ni·ro·dho

Yo tesaṁ āsavānaṁ khayo, ayaṁ nirodho.

(Pāli only)
987

इमानिi·mā·ni चत्तारिcat·tā·ri सच्चानि,sac·cā·ni अयंa·yaṃ आवट्टो।ā·vaṭ·ṭo

Imāni cattāri saccāni, ayaṁ āvaṭṭo.

(Pāli only)
988

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विभत्तिvi·bhat·ti हारो?hā·ro

Tattha katamo vibhatti hāro?

(Pāli only)
989

छन्नमतिवस्सतीतिchan·na·ma·ti·vas·sa·tī·ti नna एकंसो।e·kaṃ·so

Channamativassatīti na ekaṁso.

(Pāli only)
990

किङ्कारणं?kiṅ·kā·ra·ṇaṃ

Kiṅkāraṇaṁ?

(Pāli only)
991

यस्सyas·sa अस्साas·sā निवत्तनाni·vat·ta·nā यथापिya·thā·pi सेक्खानं।sek·khā·naṃ

Yassa assā nivattanā yathāpi sekkhānaṁ.

(Pāli only)
992

यथावुत्तंya·thā·vut·taṃ भगवता—bha·ga·va·tā

Yathāvuttaṁ bhagavatā—

(Pāli only)
993

“किञ्चापिkiñ·cā·pi सेक्खोsek·kho पकरेय्यpa·ka·rey·ya पापं,pā·paṃ

“Kiñcāpi sekkho pakareyya pāpaṁ,

(Pāli only)
994

कायेनkā·ye·na वाचायvā·cā·ya उदu·da चेतसाce·ta·sā वा;vā

Kāyena vācāya uda cetasā vā;

(Pāli only)
995

अभब्बोa·bhab·bo हिhi तस्सtas·sa परिगुहनाय,pa·ri·gu·ha·nā·ya

Abhabbo hi tassa pariguhanāya,

(Pāli only)
996

अभब्बताa·bhab·ba·tā दिट्ठपदस्सdiṭ·ṭha·pa·das·sa होती”ति।ho·tī

Abhabbatā diṭṭhapadassa hotī”ti.

(Pāli only)
997

किञ्चापिkiñ·cā·pi तेसंte·saṃ निवारणंni·vā·ra·ṇaṃ चित्तंcit·taṃ होति।ho·ti

Kiñcāpi tesaṁ nivāraṇaṁ cittaṁ hoti.

(Pāli only)
998

अपिa·pi तुtu अप्पच्चयाap·pac·ca·yā समायेsa·mā·ye चca तेte निद्दिसितब्बा,nid·di·si·tab·bā अयंa·yaṃ विभत्तिहारो।vi·bhat·ti·hā·ro

Api tu appaccayā samāye ca te niddisitabbā, ayaṁ vibhattihāro.

(Pāli only)
999

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिवत्तनोpa·ri·vat·ta·no हारो।hā·ro

Tattha katamo parivattano hāro.

(Pāli only)
1000

छन्नमतिवस्सतीतिchan·na·ma·ti·vas·sa·tī·ti यस्सyas·sa येye धम्माdham·mā सब्बंsab·baṃ अनविवटंa·na·vi·va·ṭaṃ अतिवस्सियति,a·ti·vas·si·ya·ti विवटंvi·va·ṭaṃ नातिवस्सति,nā·ti·vas·sa·ti अवगुणन्तंa·va·gu·ṇan·taṃ नातिवस्सति।nā·ti·vas·sa·ti

Channamativassatīti yassa ye dhammā sabbaṁ anavivaṭaṁ ativassiyati, vivaṭaṁ nātivassati, avaguṇantaṁ nātivassati.

(Pāli only)
1001

अयंa·yaṃ परिवत्तनोpa·ri·vat·ta·no हारो।hā·ro

Ayaṁ parivattano hāro.

(Pāli only)
1002

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo वेवचनोve·va·ca·no हारो।hā·ro

Tattha katamo vevacano hāro.

(Pāli only)
1003

छन्नन्तिchan·nan·ti आवुतंā·vu·taṃ निवुतंni·vu·taṃ पिहितंpi·hi·taṃ पटिकुज्जितंpa·ṭi·kuj·ji·taṃ सञ्छन्नंsañ·chan·naṃ परोधं,pa·ro·dhaṃ विवटंvi·va·ṭaṃ नातिवस्सतीतिnā·ti·vas·sa·tī·ti यस्सyas·sa तेte धम्माdham·mā पब्बज्जिताpab·baj·ji·tā विनोदंvi·no·daṃ नाधिवस्सिताnā·dhi·vas·si·tā वन्तिकताति,van·ti·ka·tā·ti अयंa·yaṃ वेवचनोve·va·ca·no हारो।hā·ro

Channanti āvutaṁ nivutaṁ pihitaṁ paṭikujjitaṁ sañchannaṁ parodhaṁ, vivaṭaṁ nātivassatīti yassa te dhammā pabbajjitā vinodaṁ nādhivassitā vantikatāti, ayaṁ vevacano hāro.

(Pāli only)
1004

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पञ्ञत्तिpañ·ñat·ti हारो।hā·ro

Tattha katamo paññatti hāro.

(Pāli only)
1005

छन्नमतिवस्सतीतिchan·na·ma·ti·vas·sa·tī·ti किलेसभागियपञ्ञत्तंki·le·sa·bhā·gi·ya·pañ·ñat·taṃ विवटंvi·va·ṭaṃ नातिवस्सतीतिnā·ti·vas·sa·tī·ti सधम्मकिच्चंsa·dham·ma·kic·caṃ यंyaṃ पटिपदाpa·ṭi·pa·dā पञ्ञत्तियाpañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं,pañ·ñat·taṃ तस्माtas·mā हिhi छन्नंchan·naṃ विवरेय्यातिvi·va·rey·yā·ti अनुसासनपञ्ञत्तियाa·nu·sā·sa·na·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं,pañ·ñat·taṃ विवटंvi·va·ṭaṃ नातिवस्सतीतिnā·ti·vas·sa·tī·ti निद्धानपञ्ञत्तियाnid·dhā·na·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं,pañ·ñat·taṃ अयंa·yaṃ पञ्ञत्तिpañ·ñat·ti हारो।hā·ro

Channamativassatīti kilesabhāgiyapaññattaṁ vivaṭaṁ nātivassatīti sadhammakiccaṁ yaṁ paṭipadā paññattiyā paññattaṁ, tasmā hi channaṁ vivareyyāti anusāsanapaññattiyā paññattaṁ, vivaṭaṁ nātivassatīti niddhānapaññattiyā paññattaṁ, ayaṁ paññatti hāro.

(Pāli only)
1006

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo ओतरणोo·ta·ra·ṇo हारो?hā·ro

Tattha katamo otaraṇo hāro?

(Pāli only)
1007

छन्नमतिवस्सतीतिchan·na·ma·ti·vas·sa·tī·ti तयोta·yo किलेसाki·le·sā रागोrā·go दोसोdo·so मोहो,mo·ho तेte खन्धेसुkhan·dhe·su सङ्खारक्खन्धोsaṅ·khā·rak·khan·dho …पे…pe

Channamativassatīti tayo kilesā rāgo doso moho, te khandhesu saṅkhārakkhandho …pe…

(Pāli only)
1008

तेte पुराpu·rā यथाya·thā निद्दिट्ठंnid·diṭ·ṭhaṃ खन्धधातुआयतनेसु,khan·dha·dhā·tu·ā·ya·ta·ne·su अयंa·yaṃ ओतरणोo·ta·ra·ṇo हारो।hā·ro

te purā yathā niddiṭṭhaṁ khandhadhātuāyatanesu, ayaṁ otaraṇo hāro.

(Pāli only)
1009

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनोso·dha·no हारो?hā·ro

Tattha katamo sodhano hāro?

(Pāli only)
1010

येनारम्भेनye·nā·ram·bhe·na इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ भासतिbhā·sa·ti सोso आरम्भोā·ram·bho नियुत्तो।ni·yut·to

Yenārambhena idaṁ suttaṁ bhāsati so ārambho niyutto.

(Pāli only)
1011

अधिट्ठानोतिa·dhiṭ·ṭhā·no·ti छन्नमतिवस्सतीतिchan·na·ma·ti·vas·sa·tī·ti एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Adhiṭṭhānoti channamativassatīti ekattatāya paññattaṁ.

(Pāli only)
1012

किङ्कारणं?kiṅ·kā·ra·ṇaṃ

Kiṅkāraṇaṁ?

(Pāli only)
1013

इदंi·daṃ हिhi अतिवस्सतीतिa·ti·vas·sa·tī·ti इमस्सi·mas·sa चca अतिवस्सतिa·ti·vas·sa·ti एवञ्चe·vañ·ca अतिवस्सतीतिa·ti·vas·sa·tī·ti अयंa·yaṃ वेमत्ततायve·mat·ta·tā·ya याyā सुणसाधारणेहिsu·ṇa·sā·dhā·ra·ṇe·hi लक्खणेहिlak·kha·ṇe·hi पञ्ञापियति,pañ·ñā·pi·ya·ti साsā एकत्तपञ्ञत्ति।e·kat·ta·pañ·ñat·ti

Idaṁ hi ativassatīti imassa ca ativassati evañca ativassatīti ayaṁ vemattatāya yā suṇasādhāraṇehi lakkhaṇehi paññāpiyati, sā ekattapaññatti.

(Pāli only)
1014

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिक्खारो?pa·rik·khā·ro

Tattha katamo parikkhāro?

(Pāli only)
1015

यञ्चyañ·ca तंtaṃ अतिवस्सियन्ति,a·ti·vas·si·yan·ti तस्सtas·sa द्वेdve हेतूhe·tū द्वेdve पच्चयाpac·ca·yā अकुसलपसुतेवa·ku·sa·la·pa·su·te·va वाचकत्ताभिरतिvā·ca·kat·tā·bhi·ra·ti च।ca

Yañca taṁ ativassiyanti, tassa dve hetū dve paccayā akusalapasuteva vācakattābhirati ca.

(Pāli only)
1016

इमेi·me द्वेdve अयोनिसोमनसिकारोa·yo·ni·so·ma·na·si·kā·ro चca कुसलाku·sa·lā धम्माdham·mā वोपसग्गाvo·pa·sag·gā च,ca इमेi·me द्वेdve पच्चया।pac·ca·yā

Ime dve ayonisomanasikāro ca kusalā dhammā vopasaggā ca, ime dve paccayā.

(Pāli only)
1017

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo समारोपनो?sa·mā·ro·pa·no

Tattha katamo samāropano?

(Pāli only)
1018

छन्नमतिवस्सतीतिchan·na·ma·ti·vas·sa·tī·ti वेमतिve·ma·ti पस्सतीतिpas·sa·tī·ti छन्नंchan·naṃ यंyaṃ परिग्गहितुंpa·rig·ga·hi·tuṃ यंyaṃ अदेसितुंa·de·si·tuṃ अप्पस्सुतंap·pas·su·taṃ यंyaṃ कथङ्कथाka·thaṅ·ka·thā विभूतेनvi·bhū·te·na अकुसलमूलेनa·ku·sa·la·mū·le·na यंyaṃ तण्हायtaṇ·hā·ya चca तेte वड्ढतिvaḍ·ḍha·ti दोसातिdo·sā·ti सन्नित्वाsan·nit·vā तेte अप्पसक्खयेनap·pa·sak·kha·ye·na सङ्खारा।saṅ·khā·rā

Channamativassatīti vemati passatīti channaṁ yaṁ pariggahituṁ yaṁ adesituṁ appassutaṁ yaṁ kathaṅkathā vibhūtena akusalamūlena yaṁ taṇhāya ca te vaḍḍhati dosāti sannitvā te appasakkhayena saṅkhārā.

(Pāli only)
1019

सङ्खारपच्चयाsaṅ·khā·ra·pac·ca·yā विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ यावyā·va जरामरणं,ja·rā·ma·ra·ṇaṃ अयंa·yaṃ समारोपनो।sa·mā·ro·pa·no

Saṅkhārapaccayā viññāṇaṁ yāva jarāmaraṇaṁ, ayaṁ samāropano.

(Pāli only)
1020

यंyaṃ पुनpu·na तथाta·thā देसना,de·sa·nā तस्सेवtas·se·va अकुसलाa·ku·sa·lā धम्माdham·mā वुद्धिंvud·dhiṃ विरूळ्हिंvi·rū·ḷhiṃ वेपुल्लतमापज्जतिve·pul·la·ta·mā·paj·ja·ti तस्सtas·sa सङ्खाराsaṅ·khā·rā निरोधा,ni·ro·dhā अयंa·yaṃ समारोपनो।sa·mā·ro·pa·no

Yaṁ puna tathā desanā, tasseva akusalā dhammā vuddhiṁ virūḷhiṁ vepullatamāpajjati tassa saṅkhārā nirodhā, ayaṁ samāropano.

(Pāli only)
1021

चत्तारोcat·tā·ro पुग्गलाpug·ga·lā तमोta·mo तमपरायनोतिta·ma·pa·rā·ya·no·ti …पे…pe

Cattāro puggalā tamo tamaparāyanoti …pe…

(Pāli only)
1022

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo वुच्चतेvuc·ca·te तमोta·mo नाम?nā·ma

tattha katamo vuccate tamo nāma?

(Pāli only)
1023

योyo तमोta·mo अन्धकारो,an·dha·kā·ro यथाya·thā वुत्तंvut·taṃ भगवताbha·ga·va·tā “यथाya·thā अन्धकारेan·dha·kā·re तस्मिंtas·miṃ भयानकेbha·yā·na·ke सकम्पिधातुपुरिसोsa·kam·pi·dhā·tu·pu·ri·so नna पस्सति,pas·sa·ti एवमेवe·va·me·va अञ्ञाणतोañ·ñā·ṇa·to तमोपनन्धकारोta·mo·pa·nan·dha·kā·ro पापकसकम्मसविपाकंpā·pa·ka·sa·kam·ma·sa·vi·pā·kaṃ नna सद्धोsad·dho होति”।ho·ti

Yo tamo andhakāro, yathā vuttaṁ bhagavatā “yathā andhakāre tasmiṁ bhayānake sakampidhātupuriso na passati, evameva aññāṇato tamopanandhakāro pāpakasakammasavipākaṁ na saddho hoti”.

(Pāli only)
1024

इतिi·ti एवंe·vaṃ लक्खणताlak·kha·ṇa·tā अञ्ञाणंañ·ñā·ṇaṃ तमोta·mo अविज्जाa·vij·jā मोहो,mo·ho येनye·na सत्ताsat·tā यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नप्पजानन्ति,nap·pa·jā·nan·ti इतिi·ti वुच्चतिvuc·ca·ti तमोति।ta·mo·ti

Iti evaṁ lakkhaṇatā aññāṇaṁ tamo avijjā moho, yena sattā yathābhūtaṁ nappajānanti, iti vuccati tamoti.

(Pāli only)
1025

सोso तिण्णंtiṇ·ṇaṃ चक्खूनंcak·khū·naṃ तमोta·mo मंसचक्खुनोmaṃ·sa·cak·khu·no दिब्बचक्खुनोdib·ba·cak·khu·no पञ्ञाचक्खुनो,pañ·ñā·cak·khu·no इमेसंi·me·saṃ चक्खूनंcak·khū·naṃ इधi·dha तमोta·mo निद्दिसियतिnid·di·si·ya·ti अञ्ञाणन्ति।añ·ñā·ṇan·ti

So tiṇṇaṁ cakkhūnaṁ tamo maṁsacakkhuno dibbacakkhuno paññācakkhuno, imesaṁ cakkhūnaṁ idha tamo niddisiyati aññāṇanti.

(Pāli only)
1026

तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ अञ्ञाणंañ·ñā·ṇaṃ अदस्सनं?a·das·sa·naṃ

Tattha katamaṁ aññāṇaṁ adassanaṁ?

(Pāli only)
1027

अथa·tha निस्सयेnis·sa·ye यंyaṃ पुब्बन्तेpub·ban·te अञ्ञाणंañ·ñā·ṇaṃ अपरन्तेa·pa·ran·te अञ्ञाणंañ·ñā·ṇaṃ पुब्बन्तापरन्तेpub·ban·tā·pa·ran·te अञ्ञाणंañ·ñā·ṇaṃ हेतुम्हिhe·tum·hi अञ्ञाणंañ·ñā·ṇaṃ पच्चयम्हिpac·ca·yam·hi अञ्ञाणंañ·ñā·ṇaṃ तस्सtas·sa अञ्ञाणिनोañ·ñā·ṇi·no समाधिभूतस्सsa·mā·dhi·bhū·tas·sa एसोe·so निस्सन्दो।nis·san·do

Atha nissaye yaṁ pubbante aññāṇaṁ aparante aññāṇaṁ pubbantāparante aññāṇaṁ hetumhi aññāṇaṁ paccayamhi aññāṇaṁ tassa aññāṇino samādhibhūtassa eso nissando.

(Pāli only)
1028

यंyaṃ नna जानातिjā·nā·ti इदंi·daṃ सेवितब्बंse·vi·tab·baṃ इदंi·daṃ नna मनसिकातब्बन्ति।ma·na·si·kā·tab·ban·ti

Yaṁ na jānāti idaṁ sevitabbaṁ idaṁ na manasikātabbanti.

(Pāli only)
1029

सोso तेनte·na तमेनta·me·na निद्दिसियतिnid·di·si·ya·ti तमोपिta·mo·pi यथाya·thā वुच्चति।vuc·ca·ti

So tena tamena niddisiyati tamopi yathā vuccati.

(Pāli only)
1030

मूळ्होतिmū·ḷho·ti एवंe·vaṃ चेतना।ce·ta·nā

Mūḷhoti evaṁ cetanā.

(Pāli only)
1031

तेनte·na तमेनta·me·na सोso पुग्गलोpug·ga·lo वुच्चति।vuc·ca·ti

Tena tamena so puggalo vuccati.

(Pāli only)
1032

तमोतिta·mo·ti सोso तेनte·na तमेनta·me·na असमूहतेनa·sa·mū·ha·te·na असमुच्छिन्नेनa·sa·muc·chin·ne·na तप्परमोtap·pa·ra·mo भवतिbha·va·ti तप्परायनो,tap·pa·rā·ya·no अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo तमोta·mo तमपरायनोति।ta·ma·pa·rā·ya·no·ti

Tamoti so tena tamena asamūhatena asamucchinnena tapparamo bhavati tapparāyano, ayaṁ vuccati puggalo tamo tamaparāyanoti.

(Pāli only)
1033

परायनोयेवpa·rā·ya·no·ye·va धम्मोdham·mo मनसिकातब्बोma·na·si·kā·tab·bo सोso तमोta·mo दहतिda·ha·ti अञ्ञचित्तंañ·ña·cit·taṃ उपट्ठपेति।u·paṭ·ṭha·pe·ti

Parāyanoyeva dhammo manasikātabbo so tamo dahati aññacittaṁ upaṭṭhapeti.

(Pāli only)
1034

तेte चस्सcas·sa धम्माdham·mā निज्झानक्खमन्ति।nij·jhā·nak·kha·man·ti

Te cassa dhammā nijjhānakkhamanti.

(Pāli only)
1035

सोso सुतमयायsu·ta·ma·yā·ya पञ्ञायpañ·ñā·ya समनुपस्सति।sa·ma·nu·pas·sa·ti

So sutamayāya paññāya samanupassati.

(Pāli only)
1036

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo तमोta·mo जोतिपरायनो?jo·ti·pa·rā·ya·no

Tattha katamo tamo jotiparāyano?

(Pāli only)
1037

सोso तेनte·na पञ्ञावसेनpañ·ñā·va·se·na इरियतिi·ri·ya·ti एवंe·vaṃ तस्सेवtas·se·va इरियन्तस्सi·ri·yan·tas·sa परायनोpa·rā·ya·no भवति।bha·va·ti

So tena paññāvasena iriyati evaṁ tasseva iriyantassa parāyano bhavati.

(Pāli only)
1038

अयंa·yaṃ वुच्चतेvuc·ca·te पुग्गलोpug·ga·lo तमोta·mo जोतिपरायनो।jo·ti·pa·rā·ya·no

Ayaṁ vuccate puggalo tamo jotiparāyano.

(Pāli only)
1039

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पुग्गलोpug·ga·lo जोतिjo·ti जोतिपरायनो?jo·ti·pa·rā·ya·no

Tattha katamo puggalo joti jotiparāyano?

(Pāli only)
1040

तत्थtat·tha वुच्चतिvuc·ca·ti जोतिjo·ti नामnā·ma यंyaṃ तस्सtas·sa चेce तमस्सta·mas·sa पटिपक्खेनpa·ṭi·pak·khe·na येye चca धम्मेdham·me अन्तमसोan·ta·ma·so ञाणालोको,ñā·ṇā·lo·ko सोso सुणधम्मोsu·ṇa·dham·mo पुग्गलोpug·ga·lo तमोta·mo जोतिपरायनो,jo·ti·pa·rā·ya·no तत्थtat·tha वुच्चते,vuc·ca·te योयंyo·yaṃ पुग्गलोpug·ga·lo तमोta·mo जोतिपरायनो,jo·ti·pa·rā·ya·no सोso यदिya·di तथारूपंta·thā·rū·paṃ कल्याणमित्तंkal·yā·ṇa·mit·taṃ पटिलभति,pa·ṭi·la·bha·ti योyo नंnaṃ अकुसलतोa·ku·sa·la·to चca निवारेतिni·vā·re·ti भावितकुसलतावbhā·vi·ta·ku·sa·la·tā·va भावीbhā·vī नियोजेतीति।ni·yo·je·tī·ti

Tattha vuccati joti nāma yaṁ tassa ce tamassa paṭipakkhena ye ca dhamme antamaso ñāṇāloko, so suṇadhammo puggalo tamo jotiparāyano, tattha vuccate, yoyaṁ puggalo tamo jotiparāyano, so yadi tathārūpaṁ kalyāṇamittaṁ paṭilabhati, yo naṁ akusalato ca nivāreti bhāvitakusalatāva bhāvī niyojetīti.

(Pāli only)
1041

एवञ्चe·vañ·ca सद्धम्मंsad·dham·maṃ देसेति।de·se·ti

Evañca saddhammaṁ deseti.

(Pāli only)
1042

इमेi·me धम्माdham·mā कुसला,ku·sa·lā इमेi·me धम्माdham·mā अकुसला।a·ku·sa·lā

Ime dhammā kusalā, ime dhammā akusalā.

(Pāli only)
1043

इमेi·me धम्माdham·mā सावज्जा,sā·vaj·jā इमेi·me धम्माdham·mā अनवज्जा।a·na·vaj·jā

Ime dhammā sāvajjā, ime dhammā anavajjā.

(Pāli only)
1044

इमेi·me धम्माdham·mā सेवितब्बा,se·vi·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna सेवितब्बा।se·vi·tab·bā

Ime dhammā sevitabbā, ime dhammā na sevitabbā.

(Pāli only)
1045

इमेi·me धम्माdham·mā भजितब्बा,bha·ji·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna भजितब्बा।bha·ji·tab·bā

Ime dhammā bhajitabbā, ime dhammā na bhajitabbā.

(Pāli only)
1046

इमेi·me धम्माdham·mā उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहातब्बा,vi·hā·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहातब्बा।vi·hā·tab·bā

Ime dhammā upasampajja vihātabbā, ime dhammā na upasampajja vihātabbā.

(Pāli only)
1047

इमेi·me धम्माdham·mā मनसिकातब्बा,ma·na·si·kā·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna मनसिकातब्बाति।ma·na·si·kā·tab·bā·ti

Ime dhammā manasikātabbā, ime dhammā na manasikātabbāti.

(Pāli only)
1048

पच्चतेpac·ca·te सञ्ञायsañ·ñā·ya यथाya·thā सञ्ञायतिsañ·ñā·ya·ti सतिन्द्रियानि,sa·tin·dri·yā·ni सोso एवंe·vaṃ पजानाति।pa·jā·nā·ti

Paccate saññāya yathā saññāyati satindriyāni, so evaṁ pajānāti.

(Pāli only)
1049

इमेi·me धम्माdham·mā कुसला,ku·sa·lā इमेi·me धम्माdham·mā अकुसला।a·ku·sa·lā

Ime dhammā kusalā, ime dhammā akusalā.

(Pāli only)
1050

इमेi·me धम्माdham·mā सावज्जा,sā·vaj·jā इमेi·me धम्माdham·mā अनवज्जा।a·na·vaj·jā

Ime dhammā sāvajjā, ime dhammā anavajjā.

(Pāli only)
1051

इमेi·me धम्माdham·mā सेवितब्बा,se·vi·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna सेवितब्बा।se·vi·tab·bā

Ime dhammā sevitabbā, ime dhammā na sevitabbā.

(Pāli only)
1052

इमेi·me धम्माdham·mā भावेतब्बा,bhā·ve·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna भावेतब्बा।bhā·ve·tab·bā

Ime dhammā bhāvetabbā, ime dhammā na bhāvetabbā.

(Pāli only)
1053

इमेi·me धम्माdham·mā उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहातब्बा,vi·hā·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहातब्बा।vi·hā·tab·bā

Ime dhammā upasampajja vihātabbā, ime dhammā na upasampajja vihātabbā.

(Pāli only)
1054

इमेi·me धम्माdham·mā मनसिकातब्बा,ma·na·si·kā·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna मनसिकातब्बाति।ma·na·si·kā·tab·bā·ti

Ime dhammā manasikātabbā, ime dhammā na manasikātabbāti.

(Pāli only)
1055

सोso तेte धम्मेdham·me सुसुय्यति,su·suy·ya·ti सोतंso·taṃ ओदहति,o·da·ha·ti अञ्ञंañ·ñaṃ चित्तंcit·taṃ उपट्ठपेति,u·paṭ·ṭha·pe·ti तेte चस्सcas·sa धम्माdham·mā निज्झानक्खमन्ति,nij·jhā·nak·kha·man·ti सोso सुतमयायsu·ta·ma·yā·ya पञ्ञायpañ·ñā·ya समन्नागतोsa·man·nā·ga·to सोso तेनte·na पच्चयवसेनpac·ca·ya·va·se·na इरियतिi·ri·ya·ti एवंe·vaṃ तस्सेवtas·se·va इरियन्तिi·ri·yan·ti तप्परमोtap·pa·ra·mo भवतिbha·va·ti तप्परायनो।tap·pa·rā·ya·no

So te dhamme susuyyati, sotaṁ odahati, aññaṁ cittaṁ upaṭṭhapeti, te cassa dhammā nijjhānakkhamanti, so sutamayāya paññāya samannāgato so tena paccayavasena iriyati evaṁ tasseva iriyanti tapparamo bhavati tapparāyano.

(Pāli only)
1056

अयंa·yaṃ वुच्चतेvuc·ca·te पुग्गलोpug·ga·lo तमोta·mo तमपरायनो।ta·ma·pa·rā·ya·no

Ayaṁ vuccate puggalo tamo tamaparāyano.

(Pāli only)
1057

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पुग्गलोpug·ga·lo जोतिjo·ti तमपरायनो?ta·ma·pa·rā·ya·no

Tattha katamo puggalo joti tamaparāyano?

(Pāli only)
1058

जोतिjo·ti नामnā·ma याyā तस्सेवtas·se·va तमस्सta·mas·sa पटिपक्खेनpa·ṭi·pak·khe·na येye धम्माdham·mā अन्तमसोan·ta·ma·so ञाणालोको,ñā·ṇā·lo·ko सोso पुनpu·na धम्मो।dham·mo

Joti nāma yā tasseva tamassa paṭipakkhena ye dhammā antamaso ñāṇāloko, so puna dhammo.

(Pāli only)
1059

कतमाka·ta·mā उच्चते?uc·ca·te

Katamā uccate?

(Pāli only)
1060

पञ्ञायतोpañ·ñā·ya·to पण्डितोतिpaṇ·ḍi·to·ti वुच्चते,vuc·ca·te सोso एवंe·vaṃ पजानाति।pa·jā·nā·ti

Paññāyato paṇḍitoti vuccate, so evaṁ pajānāti.

(Pāli only)
1061

इमेi·me धम्माdham·mā कुसला,ku·sa·lā इमेi·me धम्माdham·mā अकुसला।a·ku·sa·lā

Ime dhammā kusalā, ime dhammā akusalā.

(Pāli only)
1062

इमेi·me धम्माdham·mā सावज्जा,sā·vaj·jā इमेi·me धम्माdham·mā अनवज्जा।a·na·vaj·jā

Ime dhammā sāvajjā, ime dhammā anavajjā.

(Pāli only)
1063

इमेi·me धम्माdham·mā सेवितब्बा,se·vi·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna सेवितब्बा।se·vi·tab·bā

Ime dhammā sevitabbā, ime dhammā na sevitabbā.

(Pāli only)
1064

इमेi·me धम्माdham·mā भावितब्बा,bhā·vi·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna भावितब्बा।bhā·vi·tab·bā

Ime dhammā bhāvitabbā, ime dhammā na bhāvitabbā.

(Pāli only)
1065

इमेi·me धम्माdham·mā उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहातब्बा,vi·hā·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहातब्बा।vi·hā·tab·bā

Ime dhammā upasampajja vihātabbā, ime dhammā na upasampajja vihātabbā.

(Pāli only)
1066

इमेi·me धम्माdham·mā मनसिकातब्बा,ma·na·si·kā·tab·bā इमेi·me धम्माdham·mā नna मनसिकातब्बा।ma·na·si·kā·tab·bā

Ime dhammā manasikātabbā, ime dhammā na manasikātabbā.

(Pāli only)
1067

इधi·dha पनpa·na पापमित्तसंसेवनोpā·pa·mit·ta·saṃ·se·va·no पापमित्तवसानुगोpā·pa·mit·ta·va·sā·nu·go अकुसलेa·ku·sa·le धम्मेdham·me अभिवड्ढेति,a·bhi·vaḍ·ḍhe·ti कुसलेku·sa·le धम्मेdham·me पजहति।pa·ja·ha·ti

Idha pana pāpamittasaṁsevano pāpamittavasānugo akusale dhamme abhivaḍḍheti, kusale dhamme pajahati.

(Pāli only)
1068

सोso तेनte·na पमादेनpa·mā·de·na पच्चयसञ्ञाpac·ca·ya·sañ·ñā अमनसिकत्वाa·ma·na·si·kat·vā अस्सतिअसम्पजञ्ञंas·sa·ti·a·sam·pa·jañ·ñaṃ आसेवति।ā·se·va·ti

So tena pamādena paccayasaññā amanasikatvā assatiasampajaññaṁ āsevati.

(Pāli only)
1069

तयाta·yā योyo पटिपक्खोpa·ṭi·pak·kho तमो,ta·mo सोso पवड्ढेति।pa·vaḍ·ḍhe·ti

Tayā yo paṭipakkho tamo, so pavaḍḍheti.

(Pāli only)
1070

सोso तमाभिभूतोta·mā·bhi·bhū·to परायनोpa·rā·ya·no तमपरमोta·ma·pa·ra·mo चेवce·va भवति।bha·va·ti

So tamābhibhūto parāyano tamaparamo ceva bhavati.

(Pāli only)
1071

अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पुग्गलोpug·ga·lo जोतिjo·ti तमपरायनो।ta·ma·pa·rā·ya·no

Ayaṁ vuccati puggalo joti tamaparāyano.

(Pāli only)
1072

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पुग्गलोpug·ga·lo जोतिjo·ti जोतिपरायनो?jo·ti·pa·rā·ya·no

Tattha katamo puggalo joti jotiparāyano?

(Pāli only)
1073

तत्थtat·tha वुच्चतेvuc·ca·te सोयंso·yaṃ पुग्गलोpug·ga·lo कल्याणमित्तस्सkal·yā·ṇa·mit·tas·sa सन्निस्सितोsan·nis·si·to भवतिbha·va·ti सक्काsak·kā संयोगीsaṃ·yo·gī कुसलंku·sa·laṃ गवेसी,ga·ve·sī सोso कल्याणमित्तेkal·yā·ṇa·mit·te उपसङ्कमित्वाu·pa·saṅ·ka·mit·vā परिपुच्छति,pa·ri·puc·cha·ti परिपञ्हयति—pa·ri·pañ·ha·ya·ti

Tattha vuccate soyaṁ puggalo kalyāṇamittassa sannissito bhavati sakkā saṁyogī kusalaṁ gavesī, so kalyāṇamitte upasaṅkamitvā paripucchati, paripañhayati—

(Pāli only)
1074

किंkiṃ कुसलं,ku·sa·laṃ किंkiṃ अकुसलं?a·ku·sa·laṃ

kiṁ kusalaṁ, kiṁ akusalaṁ?

(Pāli only)
1075

किंkiṃ सावज्जं,sā·vaj·jaṃ किंkiṃ अनवज्जं?a·na·vaj·jaṃ

Kiṁ sāvajjaṁ, kiṁ anavajjaṁ?

(Pāli only)
1076

किंkiṃ सेवितब्बं,se·vi·tab·baṃ किंkiṃ नna सेवितब्बं?se·vi·tab·baṃ

Kiṁ sevitabbaṁ, kiṁ na sevitabbaṁ?

(Pāli only)
1077

किंkiṃ भावितब्बं,bhā·vi·tab·baṃ किंkiṃ नna भावितब्बं?bhā·vi·tab·baṃ

Kiṁ bhāvitabbaṁ, kiṁ na bhāvitabbaṁ?

(Pāli only)
1078

किंkiṃ उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहातब्बं,vi·hā·tab·baṃ किंkiṃ नna उपसम्पज्जu·pa·sam·paj·ja विहातब्बं?vi·hā·tab·baṃ

Kiṁ upasampajja vihātabbaṁ, kiṁ na upasampajja vihātabbaṁ?

(Pāli only)
1079

किंkiṃ मनसिकातब्बं,ma·na·si·kā·tab·baṃ किंkiṃ नna मनसिकातब्बं?ma·na·si·kā·tab·baṃ

Kiṁ manasikātabbaṁ, kiṁ na manasikātabbaṁ?

(Pāli only)
1080

कथंka·thaṃ सङ्किलेसोsaṅ·ki·le·so होति,ho·ti कथंka·thaṃ वोदानंvo·dā·naṃ होति?ho·ti

Kathaṁ saṅkileso hoti, kathaṁ vodānaṁ hoti?

(Pāli only)
1081

कथंka·thaṃ पवत्तिpa·vat·ti होति,ho·ti कथंka·thaṃ निवत्तिni·vat·ti होति?ho·ti

Kathaṁ pavatti hoti, kathaṁ nivatti hoti?

(Pāli only)
1082

कथंka·thaṃ बन्धोban·dho होति,ho·ti कथंka·thaṃ मोक्खोmok·kho होति?ho·ti

Kathaṁ bandho hoti, kathaṁ mokkho hoti?

(Pāli only)
1083

कथंka·thaṃ सक्कायसमुदयोsak·kā·ya·sa·mu·da·yo होति,ho·ti कथंka·thaṃ सक्कायनिरोधोsak·kā·ya·ni·ro·dho होति?ho·ti

Kathaṁ sakkāyasamudayo hoti, kathaṁ sakkāyanirodho hoti?

(Pāli only)
1084

सोso एत्थet·tha देसितंde·si·taṃ यथाya·thā उपट्ठितंu·paṭ·ṭhi·taṃ तथाta·thā सम्पटिपज्जन्तोsam·pa·ṭi·paj·jan·to सोso एवंe·vaṃ पजानाति।pa·jā·nā·ti

So ettha desitaṁ yathā upaṭṭhitaṁ tathā sampaṭipajjanto so evaṁ pajānāti.

(Pāli only)
1085

इमेi·me धम्माdham·mā कुसला,ku·sa·lā इमेi·me धम्माdham·mā अकुसला।a·ku·sa·lā

Ime dhammā kusalā, ime dhammā akusalā.

(Pāli only)
1086

एवंe·vaṃ …पे…pe

Evaṁ …pe…

(Pāli only)
1087

यावyā·va कथंka·thaṃ सक्कायसमुदयोsak·kā·ya·sa·mu·da·yo होति,ho·ti कथंka·thaṃ सक्कायनिरोधोsak·kā·ya·ni·ro·dho होतीतिho·tī·ti वित्थारेनvit·thā·re·na कातब्बं।kā·tab·baṃ

yāva kathaṁ sakkāyasamudayo hoti, kathaṁ sakkāyanirodho hotīti vitthārena kātabbaṁ.

(Pāli only)
1088

सोso तेte धम्मेdham·me अधिपाटिकङ्खातिa·dhi·pā·ṭi·kaṅ·khā·ti एवंe·vaṃ लक्खणंlak·kha·ṇaṃ ञाणंñā·ṇaṃ विज्जाvij·jā आलोकंā·lo·kaṃ वड्ढेति।vaḍ·ḍhe·ti

So te dhamme adhipāṭikaṅkhāti evaṁ lakkhaṇaṁ ñāṇaṁ vijjā ālokaṁ vaḍḍheti.

(Pāli only)
1089

सोso पुग्गलोpug·ga·lo तप्परमोtap·pa·ra·mo भवतिbha·va·ti तप्परायनो,tap·pa·rā·ya·no अयंa·yaṃ वुच्चतेvuc·ca·te पुग्गलोpug·ga·lo जोतिjo·ti जोतिपरायनो।jo·ti·pa·rā·ya·no

So puggalo tapparamo bhavati tapparāyano, ayaṁ vuccate puggalo joti jotiparāyano.

(Pāli only)
1090

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पुग्गलोpug·ga·lo तमोta·mo तमपरायनो?ta·ma·pa·rā·ya·no

Tattha katamo puggalo tamo tamaparāyano?

(Pāli only)
1091

योyo अकुसलंa·ku·sa·laṃ धम्मंdham·maṃ दीपेति।dī·pe·ti

Yo akusalaṁ dhammaṁ dīpeti.

(Pāli only)
1092

तंtaṃ भावनायbhā·va·nā·ya हीनासुhī·nā·su गतीसुga·tī·su उपपत्तिंu·pa·pat·tiṃ दस्सेति,das·se·ti तप्परमोtap·pa·ra·mo भवतिbha·va·ti तप्परायनो।tap·pa·rā·ya·no

Taṁ bhāvanāya hīnāsu gatīsu upapattiṁ dasseti, tapparamo bhavati tapparāyano.

(Pāli only)
1093

अयंa·yaṃ वुच्चतेvuc·ca·te पुग्गलोpug·ga·lo तमोta·mo तमपरायनो।ta·ma·pa·rā·ya·no

Ayaṁ vuccate puggalo tamo tamaparāyano.

(Pāli only)
1094

तत्थtat·tha योyo पुग्गलोpug·ga·lo तमोta·mo जोतिपरायनो?jo·ti·pa·rā·ya·no

Tattha yo puggalo tamo jotiparāyano?

(Pāli only)
1095

सोso तमेनta·me·na अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa कम्मस्सkam·mas·sa विपाकंvi·pā·kaṃ दस्सेति।das·se·ti

So tamena akusalassa kammassa vipākaṁ dasseti.

(Pāli only)
1096

तमेतिta·me·ti यंyaṃ चक्खुcak·khu कल्याणमित्तस्सkal·yā·ṇa·mit·tas·sa येनye·na अकुसलेa·ku·sa·le धम्मेdham·me पजहति,pa·ja·ha·ti कुसलेku·sa·le धम्मेdham·me अभिवड्ढति।a·bhi·vaḍ·ḍha·ti

Tameti yaṁ cakkhu kalyāṇamittassa yena akusale dhamme pajahati, kusale dhamme abhivaḍḍhati.

(Pāli only)
1097

तत्थtat·tha योyo चca पणीतासुpa·ṇī·tā·su गतीसुga·tī·su उपपत्तिंu·pa·pat·tiṃ दस्सेति,das·se·ti तप्परमोtap·pa·ra·mo तेनte·na वुच्चतेvuc·ca·te तमोta·mo जोतिपरायनो।jo·ti·pa·rā·ya·no

Tattha yo ca paṇītāsu gatīsu upapattiṁ dasseti, tapparamo tena vuccate tamo jotiparāyano.

(Pāli only)
1098

तत्थtat·tha योyo पुग्गलोpug·ga·lo जोतिjo·ti तमपरायनो?ta·ma·pa·rā·ya·no

Tattha yo puggalo joti tamaparāyano?

(Pāli only)
1099

कुसलस्सku·sa·las·sa कम्मविपाकंkam·ma·vi·pā·kaṃ दस्सेति।das·se·ti

Kusalassa kammavipākaṁ dasseti.

(Pāli only)
1100

यंyaṃ चक्खुcak·khu पापमित्तसंसग्गेनpā·pa·mit·ta·saṃ·sag·ge·na पापमित्तुपसेवेनpā·pa·mit·tu·pa·se·ve·na पापमित्तवसानुगोpā·pa·mit·ta·va·sā·nu·go अकुसलंa·ku·sa·laṃ धम्मंdham·maṃ अभिवड्ढति,a·bhi·vaḍ·ḍha·ti तंtaṃ भावनायbhā·va·nā·ya हीनासुhī·nā·su गतीसुga·tī·su उपपत्तिंu·pa·pat·tiṃ दस्सेति।das·se·ti

Yaṁ cakkhu pāpamittasaṁsaggena pāpamittupasevena pāpamittavasānugo akusalaṁ dhammaṁ abhivaḍḍhati, taṁ bhāvanāya hīnāsu gatīsu upapattiṁ dasseti.

(Pāli only)
1101

तप्परमोtap·pa·ra·mo तेनte·na वुच्चतेvuc·ca·te जोतिjo·ti तमपरायनो।ta·ma·pa·rā·ya·no

Tapparamo tena vuccate joti tamaparāyano.

(Pāli only)
1102

तत्थtat·tha योyo पुग्गलोpug·ga·lo जोतिjo·ti जोतिपरायनोjo·ti·pa·rā·ya·no सोso जोतिताjo·ti·tā पभाताpa·bhā·tā यावyā·va पणीतासुpa·ṇī·tā·su गतीसुga·tī·su उपपत्तिंu·pa·pat·tiṃ दस्सेति।das·se·ti

Tattha yo puggalo joti jotiparāyano so jotitā pabhātā yāva paṇītāsu gatīsu upapattiṁ dasseti.

(Pāli only)
1103

तप्परमोtap·pa·ra·mo तेनाहte·nā·ha जोतिjo·ti जोतिपरायनो।jo·ti·pa·rā·ya·no

Tapparamo tenāha joti jotiparāyano.

(Pāli only)
1104

जोतितमपरायनेनjo·ti·ta·ma·pa·rā·ya·ne·na दसda·sa अकुसलानंa·ku·sa·lā·naṃ कम्मानंkam·mā·naṃ उदयंu·da·yaṃ दस्सेति।das·se·ti

Jotitamaparāyanena dasa akusalānaṁ kammānaṁ udayaṁ dasseti.

(Pāli only)
1105

तमेनta·me·na पुग्गलेनpug·ga·le·na अकुसलानंa·ku·sa·lā·naṃ कम्मानंkam·mā·naṃ विपाकंvi·pā·kaṃ दस्सेति।das·se·ti

Tamena puggalena akusalānaṁ kammānaṁ vipākaṁ dasseti.

(Pāli only)
1106

नna अकुसलानंa·ku·sa·lā·naṃ धम्मानंdham·mā·naṃ विपाकंvi·pā·kaṃ दस्सेति।das·se·ti

Na akusalānaṁ dhammānaṁ vipākaṁ dasseti.

(Pāli only)
1107

तमेनta·me·na अट्ठaṭ·ṭha मिच्छत्तानिmic·chat·tā·ni दस्सेति।das·se·ti

Tamena aṭṭha micchattāni dasseti.

(Pāli only)
1108

जोतिनाjo·ti·nā अट्ठaṭ·ṭha सम्मत्तानिsam·mat·tā·ni दस्सेति।das·se·ti

Jotinā aṭṭha sammattāni dasseti.

(Pāli only)
1109

जोतिनाjo·ti·nā तमपरायनेनta·ma·pa·rā·ya·ne·na दसda·sa अकुसलकम्मपथेa·ku·sa·la·kam·ma·pa·the दस्सेति।das·se·ti

Jotinā tamaparāyanena dasa akusalakammapathe dasseti.

(Pāli only)
1110

जोतिनाjo·ti·nā पणीतत्तंpa·ṇī·tat·taṃ दस्सेति।das·se·ti

Jotinā paṇītattaṁ dasseti.

(Pāli only)
1111

तमेनta·me·na जोतिपरायनेनjo·ti·pa·rā·ya·ne·na अतपनीयंa·ta·pa·nī·yaṃ धम्मंdham·maṃ दस्सेति।das·se·ti

Tamena jotiparāyanena atapanīyaṁ dhammaṁ dasseti.

(Pāli only)
1112

जोतिनाjo·ti·nā तमपरायनेनta·ma·pa·rā·ya·ne·na तपनीयंta·pa·nī·yaṃ धम्मंdham·maṃ दस्सेति।das·se·ti

Jotinā tamaparāyanena tapanīyaṁ dhammaṁ dasseti.

(Pāli only)
1113

अयंa·yaṃ सुत्तत्थो।sut·tat·tho

Ayaṁ suttattho.

(Pāli only)
1114

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo देसनाde·sa·nā हारो?hā·ro

Tattha katamo desanā hāro?

(Pāli only)
1115

इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te किंkiṃ देसितं?de·si·taṃ

Imamhi sutte kiṁ desitaṁ?

(Pāli only)
1116

तत्थtat·tha वुच्चतेvuc·ca·te इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te कुसलाकुसलाku·sa·lā·ku·sa·lā धम्माdham·mā देसिता।de·si·tā

Tattha vuccate imamhi sutte kusalākusalā dhammā desitā.

(Pāli only)
1117

कुसलाकुसलानञ्चku·sa·lā·ku·sa·lā·nañ·ca धम्मानंdham·mā·naṃ विपाकोvi·pā·ko देसितो।de·si·to

Kusalākusalānañca dhammānaṁ vipāko desito.

(Pāli only)
1118

हीनप्पणीतानञ्चhī·nap·pa·ṇī·tā·nañ·ca सत्तानंsat·tā·naṃ गतिga·ti नानाकारणंnā·nā·kā·ra·ṇaṃ देसितं।de·si·taṃ

Hīnappaṇītānañca sattānaṁ gati nānākāraṇaṁ desitaṁ.

(Pāli only)
1119

अयंa·yaṃ देसनाde·sa·nā हारो।hā·ro

Ayaṁ desanā hāro.

(Pāli only)
1120

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयोvi·ca·yo हारो?hā·ro

Tattha katamo vicayo hāro?

(Pāli only)
1121

अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa कम्मस्सkam·mas·sa योyo विपाकंvi·pā·kaṃ पच्चनुभोति।pac·ca·nu·bho·ti

Akusalassa kammassa yo vipākaṁ paccanubhoti.

(Pāli only)
1122

तत्थtat·tha ठितोṭhi·to अकुसलेa·ku·sa·le धम्मेdham·me उप्पादियतिup·pā·di·ya·ti विचयन्तंvi·ca·yan·taṃ युज्जति।yuj·ja·ti

Tattha ṭhito akusale dhamme uppādiyati vicayantaṁ yujjati.

(Pāli only)
1123

कुसलस्सku·sa·las·sa कम्मस्सkam·mas·sa योyo विपाकंvi·pā·kaṃ पच्चनुभोति।pac·ca·nu·bho·ti

Kusalassa kammassa yo vipākaṁ paccanubhoti.

(Pāli only)
1124

तत्थtat·tha ठितोṭhi·to कुसलेku·sa·le धम्मेdham·me उप्पादियतिup·pā·di·ya·ti विचयन्तंvi·ca·yan·taṃ युज्जति।yuj·ja·ti

Tattha ṭhito kusale dhamme uppādiyati vicayantaṁ yujjati.

(Pāli only)
1125

अयंa·yaṃ विचयोvi·ca·yo युत्तिyut·ti च।ca

Ayaṁ vicayo yutti ca.

(Pāli only)
1126

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पदट्ठानोpa·daṭ·ṭhā·no हारो?hā·ro

Tattha katamo padaṭṭhāno hāro?

(Pāli only)
1127

योyo पुग्गलोpug·ga·lo जोति,jo·ti सोso पच्चवेक्खणायpac·ca·vek·kha·ṇā·ya पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Yo puggalo joti, so paccavekkhaṇāya padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1128

योyo पुग्गलोpug·ga·lo तमो,ta·mo सोso तमादिन्नंta·mā·din·naṃ वानुपस्सनायvā·nu·pas·sa·nā·ya पदट्ठानन्तिpa·daṭ·ṭhā·nan·ti दस्सेति।das·se·ti

Yo puggalo tamo, so tamādinnaṁ vānupassanāya padaṭṭhānanti dasseti.

(Pāli only)
1129

तमेनta·me·na जोतिपरायनेनjo·ti·pa·rā·ya·ne·na अप्पमादस्सap·pa·mā·das·sa पदट्ठानंpa·daṭ·ṭhā·naṃ दस्सेति,das·se·ti तमोta·mo अविज्जायa·vij·jā·ya चca दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā चca पदट्ठानंpa·daṭ·ṭhā·naṃ दस्सेति।das·se·ti

Tamena jotiparāyanena appamādassa padaṭṭhānaṁ dasseti, tamo avijjāya ca diṭṭhiyā ca padaṭṭhānaṁ dasseti.

(Pāli only)
1130

जोतिनाjo·ti·nā तमपरायनेनta·ma·pa·rā·ya·ne·na पमादस्सpa·mā·das·sa चca दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā चca पदट्ठानंpa·daṭ·ṭhā·naṃ दस्सेति।das·se·ti

Jotinā tamaparāyanena pamādassa ca diṭṭhiyā ca padaṭṭhānaṁ dasseti.

(Pāli only)
1131

अयंa·yaṃ पदट्ठानो।pa·daṭ·ṭhā·no

Ayaṁ padaṭṭhāno.

(Pāli only)
1132

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणोlak·kha·ṇo हारो?hā·ro

Tattha katamo lakkhaṇo hāro?

(Pāli only)
1133

तमेनta·me·na तमपरायनेनta·ma·pa·rā·ya·ne·na तमोतिta·mo·ti अविज्जायa·vij·jā·ya निद्दिट्ठायnid·diṭ·ṭhā·ya सब्बकिलेसधम्माsab·ba·ki·le·sa·dham·mā निद्दिट्ठाnid·diṭ·ṭhā होन्ति।hon·ti

Tamena tamaparāyanena tamoti avijjāya niddiṭṭhāya sabbakilesadhammā niddiṭṭhā honti.

(Pāli only)
1134

तमेनta·me·na जोतिपरायनेनjo·ti·pa·rā·ya·ne·na जोतिविज्जायjo·ti·vij·jā·ya निद्दिट्ठायnid·diṭ·ṭhā·ya सब्बेsab·be बोधिपक्खियधम्माbo·dhi·pak·khi·ya·dham·mā निद्दिट्ठाnid·diṭ·ṭhā होन्ति।hon·ti

Tamena jotiparāyanena jotivijjāya niddiṭṭhāya sabbe bodhipakkhiyadhammā niddiṭṭhā honti.

(Pāli only)
1135

जोतितमपरायनेनjo·ti·ta·ma·pa·rā·ya·ne·na पमादोpa·mā·do निद्दिट्ठोnid·diṭ·ṭho होति।ho·ti

Jotitamaparāyanena pamādo niddiṭṭho hoti.

(Pāli only)
1136

तमेनta·me·na जोतिपरायनेनjo·ti·pa·rā·ya·ne·na अप्पमादोap·pa·mā·do निद्दिट्ठोnid·diṭ·ṭho होति।ho·ti

Tamena jotiparāyanena appamādo niddiṭṭho hoti.

(Pāli only)
1137

अयंa·yaṃ लक्खणोlak·kha·ṇo हारो।hā·ro

Ayaṁ lakkhaṇo hāro.

(Pāli only)
1138

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो?hā·ro

Tattha katamo catubyūho hāro?

(Pāli only)
1139

इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Imamhi sutte bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
1140

येye सत्ताsat·tā नीचकुलिनो,nī·ca·ku·li·no नna तेte इमंi·maṃ सुत्वाsut·vā कुसलेku·sa·le धम्मेdham·me समादायsa·mā·dā·ya वत्तिस्सन्ति।vat·tis·san·ti

Ye sattā nīcakulino, na te imaṁ sutvā kusale dhamme samādāya vattissanti.

(Pāli only)
1141

येye सत्ताsat·tā उच्चकुलिनो,uc·ca·ku·li·no तेte इमंi·maṃ धम्मदेसनंdham·ma·de·sa·naṃ सुत्वाsut·vā भिय्योसोbhiy·yo·so मत्तायmat·tā·ya कुसलेku·sa·le धम्मेdham·me समादायsa·mā·dā·ya वत्तिस्सन्तीति।vat·tis·san·tī·ti

Ye sattā uccakulino, te imaṁ dhammadesanaṁ sutvā bhiyyoso mattāya kusale dhamme samādāya vattissantīti.

(Pāli only)
1142

अयंa·yaṃ चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो।hā·ro

Ayaṁ catubyūho hāro.

(Pāli only)
1143

भूमियंbhū·mi·yaṃ उपदेसो।u·pa·de·so

Bhūmiyaṁ upadeso.

(Pāli only)
1144

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo आवट्टोā·vaṭ·ṭo हारो?hā·ro

Tattha katamo āvaṭṭo hāro?

(Pāli only)
1145

याyā अविज्जातोa·vij·jā·to पभूतिpa·bhū·ti तण्हा,taṇ·hā अयंa·yaṃ समुदयो।sa·mu·da·yo

Yā avijjāto pabhūti taṇhā, ayaṁ samudayo.

(Pāli only)
1146

योyo तमोta·mo तमपरायनो,ta·ma·pa·rā·ya·no इदंi·daṃ दुक्खं।duk·khaṃ

Yo tamo tamaparāyano, idaṁ dukkhaṁ.

(Pāli only)
1147

इमानिi·mā·ni द्वेdve सच्चानिsac·cā·ni दुक्खञ्चduk·khañ·ca समुदयोsa·mu·da·yo चca जोतिjo·ti येनye·na सुत्तेनsut·te·na धम्मेनdham·me·na पञ्ञापियति,pañ·ñā·pi·ya·ti सोso धम्मोdham·mo पञ्ञिन्द्रियस्सpañ·ñin·dri·yas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Imāni dve saccāni dukkhañca samudayo ca joti yena suttena dhammena paññāpiyati, so dhammo paññindriyassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1148

तेनte·na अमोहेनa·mo·he·na तीणिtī·ṇi कुसलमूलानिku·sa·la·mū·lā·ni पारिपूरिंpā·ri·pū·riṃ गच्छन्तिgac·chan·ti सग्गस्सsag·gas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Tena amohena tīṇi kusalamūlāni pāripūriṁ gacchanti saggassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1149

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā विभत्ति?vi·bhat·ti

Tattha katamā vibhatti?

(Pāli only)
1150

तमोta·mo तमपरायनोतिta·ma·pa·rā·ya·no·ti नna एकंसेन।e·kaṃ·se·na

Tamo tamaparāyanoti na ekaṁsena.

(Pāli only)
1151

किङ्कारणं?kiṅ·kā·ra·ṇaṃ

Kiṅkāraṇaṁ?

(Pāli only)
1152

अत्थिat·thi तमोta·mo चca भवोbha·vo अपरापरियवेदनीयेनa·pa·rā·pa·ri·ya·ve·da·nī·ye·na चca कुसलेनku·sa·le·na जोतिनाjo·ti·nā पुग्गलेनpug·ga·le·na सहोपत्तिभावे।sa·ho·pat·ti·bhā·ve

Atthi tamo ca bhavo aparāpariyavedanīyena ca kusalena jotinā puggalena sahopattibhāve.

(Pāli only)
1153

अत्थिat·thi जोतिjo·ti चca भवोbha·vo अपरापरियवेदनीयेनa·pa·rā·pa·ri·ya·ve·da·nī·ye·na चca अकुसलेनa·ku·sa·le·na तमेनta·me·na पुग्गलेनpug·ga·le·na सहोपत्तिभावेsa·ho·pat·ti·bhā·ve परिवत्तनाpa·ri·vat·ta·nā तमेसुta·me·su पटिपक्खोतिpa·ṭi·pak·kho·ti जोतिनाjo·ti·nā तमपरायनो।ta·ma·pa·rā·ya·no

Atthi joti ca bhavo aparāpariyavedanīyena ca akusalena tamena puggalena sahopattibhāve parivattanā tamesu paṭipakkhoti jotinā tamaparāyano.

(Pāli only)
1154

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo वेवचनो?ve·va·ca·no

Tattha katamo vevacano?

(Pāli only)
1155

योyo तमो,ta·mo सोso एवंe·vaṃ अत्तब्यापादायat·tab·yā·pā·dā·ya पटिपन्नो,pa·ṭi·pan·no सोso अस्सद्धायas·sad·dhā·ya बालोbā·lo अकुसलोa·ku·sa·lo अब्यत्तोab·yat·to अनादीनवदस्सी।a·nā·dī·na·va·das·sī

Yo tamo, so evaṁ attabyāpādāya paṭipanno, so assaddhāya bālo akusalo abyatto anādīnavadassī.

(Pāli only)
1156

योyo जोति,jo·ti सोso अत्तहितायat·ta·hi·tā·ya पटिपन्नोpa·ṭi·pan·no पण्डितोpaṇ·ḍi·to कुसलोku·sa·lo ब्यत्तोbyat·to आदीनवदस्सी।ā·dī·na·va·das·sī

Yo joti, so attahitāya paṭipanno paṇḍito kusalo byatto ādīnavadassī.

(Pāli only)
1157

अयंa·yaṃ वेवचनो।ve·va·ca·no

Ayaṁ vevacano.

(Pāli only)
1158

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā पञ्ञत्ति?pañ·ñat·ti

Tattha katamā paññatti?

(Pāli only)
1159

सोso पुग्गलोpug·ga·lo विपाकपञ्ञत्तियाvi·pā·ka·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञापियति,pañ·ñā·pi·ya·ti अकुसलेa·ku·sa·le परियादिन्नताpa·ri·yā·din·na·tā पञ्ञापियति।pañ·ñā·pi·ya·ti

So puggalo vipākapaññattiyā paññāpiyati, akusale pariyādinnatā paññāpiyati.

(Pāli only)
1160

जोतिकुसलधम्मुपपत्तिपञ्ञत्तियाjo·ti·ku·sa·la·dham·mu·pa·pat·ti·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञापियतिpañ·ñā·pi·ya·ti कुसलधम्मविपाकपञ्ञत्तियाku·sa·la·dham·ma·vi·pā·ka·pañ·ñat·ti·yā चाति।cā·ti

Jotikusaladhammupapattipaññattiyā paññāpiyati kusaladhammavipākapaññattiyā cāti.

(Pāli only)
1161

ओतरणोतिo·ta·ra·ṇo·ti येye अविज्जापच्चयाa·vij·jā·pac·ca·yā सङ्खाराsaṅ·khā·rā यञ्चyañ·ca जरामरणंja·rā·ma·ra·ṇaṃ याyā चca अविज्जा,a·vij·jā तंtaṃ पदट्ठानं,pa·daṭ·ṭhā·naṃ निद्देसेनnid·de·se·na विज्जुप्पादोvij·jup·pā·do अविज्जानिरोधोa·vij·jā·ni·ro·dho योyo यावyā·va जरामरणनिरोधो,ja·rā·ma·ra·ṇa·ni·ro·dho इमेi·me द्वेdve धम्माdham·mā सङ्खारक्खन्धपरियापन्ना।saṅ·khā·rak·khan·dha·pa·ri·yā·pan·nā

Otaraṇoti ye avijjāpaccayā saṅkhārā yañca jarāmaraṇaṁ yā ca avijjā, taṁ padaṭṭhānaṁ, niddesena vijjuppādo avijjānirodho yo yāva jarāmaraṇanirodho, ime dve dhammā saṅkhārakkhandhapariyāpannā.

(Pāli only)
1162

धम्मधातुdham·ma·dhā·tu धम्मायतनञ्चdham·mā·ya·ta·nañ·ca पदट्ठानंpa·daṭ·ṭhā·naṃ निद्देसेनnid·de·se·na धातूसु।dhā·tū·su

Dhammadhātu dhammāyatanañca padaṭṭhānaṁ niddesena dhātūsu.

(Pāli only)
1163

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनो?so·dha·no

Tattha katamo sodhano?

(Pāli only)
1164

इमस्सi·mas·sa सुत्तस्सsut·tas·sa देसितस्सde·si·tas·sa आरम्भो।ā·ram·bho

Imassa suttassa desitassa ārambho.

(Pāli only)
1165

अधिट्ठानोतिa·dhiṭ·ṭhā·no·ti तमोतिta·mo·ti भगवाbha·ga·vā ब्रवीति,bra·vī·ti नna एकंe·kaṃ पुग्गलंpug·ga·laṃ देसेति।de·se·ti

Adhiṭṭhānoti tamoti bhagavā bravīti, na ekaṁ puggalaṁ deseti.

(Pāli only)
1166

यावताyā·va·tā सत्तानंsat·tā·naṃ गति,ga·ti तत्थtat·tha येye दुच्चरितधम्मेनduc·ca·ri·ta·dham·me·na उपपन्ना,u·pa·pan·nā तेte बहुलाधिवचनेनba·hu·lā·dhi·va·ca·ne·na तमोta·mo निद्दिसति।nid·di·sa·ti

Yāvatā sattānaṁ gati, tattha ye duccaritadhammena upapannā, te bahulādhivacanena tamo niddisati.

(Pāli only)
1167

याyā जोतिjo·ti सब्बसत्तेसुsab·ba·sat·te·su कुसलधम्मोपपत्तिku·sa·la·dham·mo·pa·pat·ti सब्बंsab·baṃ तंtaṃ जोतीतिjo·tī·ti अभिलपतिa·bhi·la·pa·ti अयमेकताa·ya·me·ka·tā पच्चयोpac·ca·yo योनिसोमनसिकारपञ्ञत्तिyo·ni·so·ma·na·si·kā·ra·pañ·ñat·ti चतुन्नंca·tun·naṃ महाभूतानंma·hā·bhū·tā·naṃ पुग्गलानं।pug·ga·lā·naṃ

Yā joti sabbasattesu kusaladhammopapatti sabbaṁ taṁ jotīti abhilapati ayamekatā paccayo yonisomanasikārapaññatti catunnaṁ mahābhūtānaṁ puggalānaṁ.

(Pāli only)
1168

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिक्खारो?pa·rik·khā·ro

Tattha katamo parikkhāro?

(Pāli only)
1169

अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa पापमित्तताpā·pa·mit·ta·tā पच्चयो,pac·ca·yo अयोनिसोa·yo·ni·so मनसिकारोma·na·si·kā·ro हेतु।he·tu

Akusalassa pāpamittatā paccayo, ayoniso manasikāro hetu.

(Pāli only)
1170

कुसलस्सku·sa·las·sa कल्याणमित्तताkal·yā·ṇa·mit·ta·tā पच्चयो,pac·ca·yo योनिसोyo·ni·so मनसिकारोma·na·si·kā·ro हेतु।he·tu

Kusalassa kalyāṇamittatā paccayo, yoniso manasikāro hetu.

(Pāli only)
1171

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā समारोपनाति?sa·mā·ro·pa·nā·ti

Tattha katamā samāropanāti?

(Pāli only)
1172

इधेकच्चोi·dhe·kac·co नीचेnī·ce कुलेku·le पच्चाजातोpac·cā·jā·to होतीतिho·tī·ti नीचेnī·ce कुलेku·le पच्चाजातोpac·cā·jā·to रूपेसुrū·pe·su सद्देसुsad·de·su गन्धेसुgan·dhe·su रसेसुra·se·su फस्सेसु,phas·se·su सोso उपपन्नोu·pa·pan·no सब्बम्हिsab·bam·hi मानुस्सकेmā·nus·sa·ke उपभोगपरिभोगे।u·pa·bho·ga·pa·ri·bho·ge

Idhekacco nīce kule paccājāto hotīti nīce kule paccājāto rūpesu saddesu gandhesu rasesu phassesu, so upapanno sabbamhi mānussake upabhogaparibhoge.

(Pāli only)
1173

जोतिjo·ti पणीतेसुpa·ṇī·te·su कुसलेसुku·sa·le·su उपपन्नोu·pa·pan·no सब्बम्हिsab·bam·hi मानुस्सकेmā·nus·sa·ke उपभोगपरिभोगेu·pa·bho·ga·pa·ri·bho·ge उपपन्नोति।u·pa·pan·no·ti

Joti paṇītesu kusalesu upapanno sabbamhi mānussake upabhogaparibhoge upapannoti.

(Pāli only)
1174

तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ सङ्किलेसभागियंsaṅ·ki·le·sa·bhā·gi·yaṃ निब्बेधभागियंnib·be·dha·bhā·gi·yaṃ चca सुत्तं?sut·taṃ

Tattha katamaṁ saṅkilesabhāgiyaṁ nibbedhabhāgiyaṁ ca suttaṁ?

(Pāli only)
1175

नna तंtaṃ दळ्हंda·ḷhaṃ बन्धनमाहुban·dha·na·mā·hu धीरातिdhī·rā·ti गाथा।gā·thā

Na taṁ daḷhaṁ bandhanamāhu dhīrāti gāthā.

(Pāli only)
1176

केनke·na कारणेनkā·ra·ṇe·na तंtaṃ बन्धनंban·dha·naṃ दळ्हं?da·ḷhaṃ

Kena kāraṇena taṁ bandhanaṁ daḷhaṁ?

(Pāli only)
1177

चतूहिca·tū·hi कारणेहिkā·ra·ṇe·hi इस्सरियेनis·sa·ri·ye·na सक्काsak·kā मोचेतुंmo·ce·tuṃ धनेनdha·ne·na वाvā अञ्ञेनañ·ñe·na वाvā याचनायyā·ca·nā·ya वाvā परायनेनpa·rā·ya·ne·na वा।vā

Catūhi kāraṇehi issariyena sakkā mocetuṁ dhanena vā aññena vā yācanāya vā parāyanena vā.

(Pāli only)
1178

येसुye·su चca अयंa·yaṃ रागोrā·go मणिकुण्डलेसुma·ṇi·kuṇ·ḍa·le·su पुत्तेसुput·te·su दारेसुdā·re·su चca याyā अपेक्खा,a·pek·khā इदमस्सi·da·mas·sa चेतसिकबन्धनं।ce·ta·si·ka·ban·dha·naṃ

Yesu ca ayaṁ rāgo maṇikuṇḍalesu puttesu dāresu ca yā apekkhā, idamassa cetasikabandhanaṁ.

(Pāli only)
1179

तंtaṃ नna सक्काsak·kā इस्सरियेनis·sa·ri·ye·na वाvā धनेनdha·ne·na वाvā अञ्ञेनañ·ñe·na वाvā याचनायyā·ca·nā·ya वाvā परायनेनpa·rā·ya·ne·na वाvā मोचेतुं।mo·ce·tuṃ

Taṁ na sakkā issariyena vā dhanena vā aññena vā yācanāya vā parāyanena vā mocetuṁ.

(Pāli only)
1180

नna चca तत्थtat·tha कोचिko·ci अत्थिat·thi पाटिभोगो।pā·ṭi·bho·go

Na ca tattha koci atthi pāṭibhogo.

(Pāli only)
1181

इमिनाi·mi·nā बन्धनतोban·dha·na·to मोचयित्थातिmo·ca·yit·thā·ti देवोde·vo वाvā मनुस्सोma·nus·so वाvā तदिदंta·di·daṃ बन्धनंban·dha·naṃ रागानुसयेनrā·gā·nu·sa·ye·na चca छसुcha·su बाहिरेसुbā·hi·re·su चca आयतनेसुā·ya·ta·ne·su बन्धति।ban·dha·ti

Iminā bandhanato mocayitthāti devo vā manusso vā tadidaṁ bandhanaṁ rāgānusayena ca chasu bāhiresu ca āyatanesu bandhati.

(Pāli only)
1182

रूपेसुrū·pe·su रूपतण्हाrū·pa·taṇ·hā बन्धति,ban·dha·ti यावyā·va धम्मेसुdham·me·su धम्मतण्हा।dham·ma·taṇ·hā

Rūpesu rūpataṇhā bandhati, yāva dhammesu dhammataṇhā.

(Pāli only)
1183

योyo इधi·dha लोकेlo·ke बन्धोban·dho परलोकस्मिंpa·ra·lo·kas·miṃ बन्धोban·dho नीयति।nī·ya·ti

Yo idha loke bandho paralokasmiṁ bandho nīyati.

(Pāli only)
1184

सोso बन्धोban·dho जायति,jā·ya·ti बन्धोban·dho मीयति।mī·ya·ti

So bandho jāyati, bandho mīyati.

(Pāli only)
1185

बन्धोban·dho अस्माas·mā लोकाlo·kā परंpa·raṃ लोकंlo·kaṃ गच्छति।gac·cha·ti

Bandho asmā lokā paraṁ lokaṁ gacchati.

(Pāli only)
1186

नna सक्काsak·kā मोचेतुंmo·ce·tuṃ अञ्ञत्रañ·ñat·ra अरियमग्गेनa·ri·ya·mag·ge·na इमञ्चi·mañ·ca बन्धनं।ban·dha·naṃ

Na sakkā mocetuṁ aññatra ariyamaggena imañca bandhanaṁ.

(Pāli only)
1187

मरणभावञ्चma·ra·ṇa·bhā·vañ·ca उपपत्तिभावञ्चu·pa·pat·ti·bhā·vañ·ca भयतोbha·ya·to विदित्वाvi·dit·vā छन्दरागंchan·da·rā·gaṃ पजहति।pa·ja·ha·ti

Maraṇabhāvañca upapattibhāvañca bhayato viditvā chandarāgaṁ pajahati.

(Pāli only)
1188

सोso इमंi·maṃ छन्दरागंchan·da·rā·gaṃ पजहित्वाpa·ja·hit·vā अतिक्कमति।a·tik·ka·ma·ti

So imaṁ chandarāgaṁ pajahitvā atikkamati.

(Pāli only)
1189

अयञ्चa·yañ·ca लोकोlo·ko इतोi·to परंpa·raṃ दुतियो।du·ti·yo

Ayañca loko ito paraṁ dutiyo.

(Pāli only)
1190

तत्थtat·tha यंyaṃ बन्धनासङ्खारानंban·dha·nā·saṅ·khā·rā·naṃ पहानंpa·hā·naṃ इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti उभयेसुu·bha·ye·su ठानेसुṭhā·ne·su वीरियं,vī·ri·yaṃ गन्धपरिवातोgan·dha·pa·ri·vā·to सुमुनिsu·mu·ni नोपलिम्पति।no·pa·lim·pa·ti

Tattha yaṁ bandhanāsaṅkhārānaṁ pahānaṁ idaṁ vuccati ubhayesu ṭhānesu vīriyaṁ, gandhaparivāto sumuni nopalimpati.

(Pāli only)
1191

तथेवta·the·va परिग्गहेसुpa·rig·ga·he·su पुत्तेसुput·te·su दारेसुdā·re·su चca अवूळ्होa·vū·ḷho सल्लोतिsal·lo·ti तस्सेवtas·se·va तण्हायtaṇ·hā·ya पहानंpa·hā·naṃ दस्सेति।das·se·ti

Tatheva pariggahesu puttesu dāresu ca avūḷho salloti tasseva taṇhāya pahānaṁ dasseti.

(Pāli only)
1192

अयंa·yaṃ तण्हामूलस्सtaṇ·hā·mū·las·sa पहानाpa·hā·nā वरेva·re अप्पमत्तोतिap·pa·mat·to·ti कामोkā·mo पमादवत्ततिpa·mā·da·vat·ta·ti पहानायpa·hā·nā·ya नेक्खम्माभिरतोnek·kham·mā·bhi·ra·to अप्पमादविहारीap·pa·mā·da·vi·hā·rī भवति।bha·va·ti

Ayaṁ taṇhāmūlassa pahānā vare appamattoti kāmo pamādavattati pahānāya nekkhammābhirato appamādavihārī bhavati.

(Pāli only)
1193

तस्सtas·sa आसयंā·sa·yaṃ पहानायpa·hā·nā·ya नेवne·va इमंi·maṃ लोकंlo·kaṃ आसीसतिā·sī·sa·ti नna परलोकं।pa·ra·lo·kaṃ

Tassa āsayaṁ pahānāya neva imaṁ lokaṁ āsīsati na paralokaṁ.

(Pāli only)
1194

नna इधलोकंi·dha·lo·kaṃ निस्सितं,nis·si·taṃ पियरूपंpi·ya·rū·paṃ सातरूपंsā·ta·rū·paṃ आकङ्खति।ā·kaṅ·kha·ti

Na idhalokaṁ nissitaṁ, piyarūpaṁ sātarūpaṁ ākaṅkhati.

(Pāli only)
1195

नापिnā·pi परलोकंpa·ra·lo·kaṃ निस्सितंnis·si·taṃ पियरूपंpi·ya·rū·paṃ सातरूपंsā·ta·rū·paṃ आकङ्खति,ā·kaṅ·kha·ti तेनte·na वुच्चतेvuc·ca·te “नासीसतेnā·sī·sa·te लोकमिमंlo·ka·mi·maṃ परंpa·raṃ लोकञ्चा”ति।lo·kañ·cā

Nāpi paralokaṁ nissitaṁ piyarūpaṁ sātarūpaṁ ākaṅkhati, tena vuccate “nāsīsate lokamimaṁ paraṁ lokañcā”ti.

(Pāli only)
1196

यंyaṃ तस्सtas·sa पहानंpa·hā·naṃ तंtaṃ छेदनंche·da·naṃ अट्ठकवग्गियेसुaṭ·ṭha·ka·vag·gi·ye·su मुनिmu·ni निद्दिट्ठो।nid·diṭ·ṭho

Yaṁ tassa pahānaṁ taṁ chedanaṁ aṭṭhakavaggiyesu muni niddiṭṭho.

(Pāli only)
1197

सोso इधi·dha विरोधोvi·ro·dho अट्ठकवग्गियेसुaṭ·ṭha·ka·vag·gi·ye·su नासीसनंnā·sī·sa·naṃ इधi·dha अनाथा।a·nā·thā

So idha virodho aṭṭhakavaggiyesu nāsīsanaṁ idha anāthā.

(Pāli only)
1198

तथायंta·thā·yaṃ तण्हायtaṇ·hā·ya तस्सtas·sa परिग्गहस्सpa·rig·ga·has·sa वत्थुकामस्सvat·thu·kā·mas·sa एकगाथायe·ka·gā·thā·ya एतेe·te सब्बेsab·be कामाkā·mā दस्सिता।das·si·tā

Tathāyaṁ taṇhāya tassa pariggahassa vatthukāmassa ekagāthāya ete sabbe kāmā dassitā.

(Pāli only)
1199

तेनte·na भगवाbha·ga·vā देसेतिde·se·ti “एतम्पिe·tam·pi छेत्वानchet·vā·na परिब्बजन्तिpa·rib·ba·jan·ti अनपेक्खिनोa·na·pek·khi·no सब्बकामेsab·ba·kā·me पहाया”ति।pa·hā·yā

Tena bhagavā deseti “etampi chetvāna paribbajanti anapekkhino sabbakāme pahāyā”ti.

(Pāli only)
1200

इमिस्साi·mis·sā गाथायgā·thā·ya द्विधाdvi·dhā निद्देसोnid·de·so संसन्दननिद्देसोsaṃ·san·da·na·nid·de·so चca समयनिद्देसोsa·ma·ya·nid·de·so च,ca यथाya·thā अयंa·yaṃ गाथाgā·thā सङ्किलेसभागियञ्चsaṅ·ki·le·sa·bhā·gi·yañ·ca निब्बेधभागियञ्च,nib·be·dha·bhā·gi·yañ·ca एवंe·vaṃ तायtā·ya गाथायgā·thā·ya सङ्किलेसभागियञ्चsaṅ·ki·le·sa·bhā·gi·yañ·ca निब्बेधभागियञ्चnib·be·dha·bhā·gi·yañ·ca विसज्जना।vi·saj·ja·nā

Imissā gāthāya dvidhā niddeso saṁsandananiddeso ca samayaniddeso ca, yathā ayaṁ gāthā saṅkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca, evaṁ tāya gāthāya saṅkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca visajjanā.

(Pāli only)
1201

एवंe·vaṃ गाथाgā·thā सब्बगाथासुsab·ba·gā·thā·su ब्याकरणेसुbyā·ka·ra·ṇe·su वाvā निद्दिट्ठंnid·diṭ·ṭhaṃ सुत्तं।sut·taṃ

Evaṁ gāthā sabbagāthāsu byākaraṇesu vā niddiṭṭhaṁ suttaṁ.

(Pāli only)
1202

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā देसना?de·sa·nā

Tattha katamā desanā?

(Pāli only)
1203

इमंi·maṃ सुत्तंsut·taṃ केनाधिप्पायेनke·nā·dhip·pā·ye·na देसितं।de·si·taṃ

Imaṁ suttaṁ kenādhippāyena desitaṁ.

(Pāli only)
1204

येye रागचरिताrā·ga·ca·ri·tā सत्ता,sat·tā तेte कामेkā·me पजहिस्सन्तीतिpa·ja·his·san·tī·ti अयंa·yaṃ तत्थtat·tha भगवतोbha·ga·va·to अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ye rāgacaritā sattā, te kāme pajahissantīti ayaṁ tattha bhagavato adhippāyo.

(Pāli only)
1205

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयो?vi·ca·yo

Tattha katamo vicayo?

(Pāli only)
1206

यस्सyas·sa दसवत्थुकाda·sa·vat·thu·kā किलेसाki·le·sā उत्तिण्णाut·tiṇ·ṇā वन्ताvan·tā विदिता।vi·di·tā

Yassa dasavatthukā kilesā uttiṇṇā vantā viditā.

(Pāli only)
1207

कतमेka·ta·me दसविधाति,da·sa·vi·dhā·ti किलेसकामाki·le·sa·kā·mā चca ओरम्भागियउद्धम्भागियाo·ram·bhā·gi·ya·ud·dham·bhā·gi·yā चca संयोजनाsaṃ·yo·ja·nā दसवत्थुकानिda·sa·vat·thu·kā·ni आयतनानि,ā·ya·ta·nā·ni अयंa·yaṃ विचयो।vi·ca·yo

Katame dasavidhāti, kilesakāmā ca orambhāgiyauddhambhāgiyā ca saṁyojanā dasavatthukāni āyatanāni, ayaṁ vicayo.

(Pāli only)
1208

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā युत्ति?yut·ti

Tattha katamā yutti?

(Pāli only)
1209

येye सारत्ताsā·rat·tā तेte गाळ्हबन्धनेनgā·ḷha·ban·dha·ne·na बन्धन्तिban·dhan·ti अत्थिat·thi एसाe·sā युत्ति।yut·ti

Ye sārattā te gāḷhabandhanena bandhanti atthi esā yutti.

(Pāli only)
1210

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पदट्ठानो?pa·daṭ·ṭhā·no

Tattha katamo padaṭṭhāno?

(Pāli only)
1211

सारत्तोsā·rat·to मणिकुण्डलेसुma·ṇi·kuṇ·ḍa·le·su ममङ्कारस्सma·maṅ·kā·ras·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Sāratto maṇikuṇḍalesu mamaṅkārassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1212

अपेक्खातिa·pek·khā·ti अतीतवत्थुस्सa·tī·ta·vat·thus·sa सरागस्सsa·rā·gas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Apekkhāti atītavatthussa sarāgassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1213

एतम्पिe·tam·pi छेत्वातिchet·vā·ti भावनायbhā·va·nā·ya पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Etampi chetvāti bhāvanāya padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1214

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणो?lak·kha·ṇo

Tattha katamo lakkhaṇo?

(Pāli only)
1215

सारत्तचित्तोsā·rat·ta·cit·to मणिकुण्डलेसुma·ṇi·kuṇ·ḍa·le·su योyo अहङ्कारेa·haṅ·kā·re विसत्तोvi·sat·to ममङ्कारेma·maṅ·kā·re विसत्तो,vi·sat·to योyo पुत्तदारेput·ta·dā·re सारत्तो।sā·rat·to

Sārattacitto maṇikuṇḍalesu yo ahaṅkāre visatto mamaṅkāre visatto, yo puttadāre sāratto.

(Pāli only)
1216

खेत्तवत्थुस्मिंkhet·ta·vat·thus·miṃ सारत्तो।sā·rat·to

Khettavatthusmiṁ sāratto.

(Pāli only)
1217

अयंa·yaṃ लक्खणोlak·kha·ṇo हारो।hā·ro

Ayaṁ lakkhaṇo hāro.

(Pāli only)
1218

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहोca·tub·yū·ho हारो?hā·ro

Tattha katamo catubyūho hāro?

(Pāli only)
1219

इधi·dha सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Idha sutte bhagavato ko adhippāyo.

(Pāli only)
1220

येye निब्बानेनnib·bā·ne·na छन्दिकाchan·di·kā भविस्सन्ति,bha·vis·san·ti तेte पुत्तदारेput·ta·dā·re तण्हंtaṇ·haṃ पजहिस्सन्ति।pa·ja·his·san·ti

Ye nibbānena chandikā bhavissanti, te puttadāre taṇhaṁ pajahissanti.

(Pāli only)
1221

अयंa·yaṃ तत्थtat·tha भगवतोbha·ga·va·to अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ayaṁ tattha bhagavato adhippāyo.

(Pāli only)
1222

इमानिi·mā·ni चत्तारिcat·tā·ri सच्चानि।sac·cā·ni

Imāni cattāri saccāni.

(Pāli only)
1223

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo आवट्टो?ā·vaṭ·ṭo

Tattha katamo āvaṭṭo?

(Pāli only)
1224

याyā पुत्तदारेput·ta·dā·re तण्हा,taṇ·hā अयंa·yaṃ समुदयो।sa·mu·da·yo

Yā puttadāre taṇhā, ayaṁ samudayo.

(Pāli only)
1225

येye उपादिन्नक्खन्धा,u·pā·din·nak·khan·dhā तेte येye चca बाहिरेसुbā·hi·re·su रूपेसुrū·pe·su रूपपरिग्गहो,rū·pa·pa·rig·ga·ho इदंi·daṃ दुक्खं,duk·khaṃ यंyaṃ तत्थtat·tha छेदनीयं,che·da·nī·yaṃ अयंa·yaṃ निरोधो।ni·ro·dho

Ye upādinnakkhandhā, te ye ca bāhiresu rūpesu rūpapariggaho, idaṁ dukkhaṁ, yaṁ tattha chedanīyaṁ, ayaṁ nirodho.

(Pāli only)
1226

येनye·na भिज्जति,bhij·ja·ti अयंa·yaṃ मग्गो।mag·go

Yena bhijjati, ayaṁ maggo.

(Pāli only)
1227

विभत्तीतिvi·bhat·tī·ti नत्थिnat·thi विभत्तियाvi·bhat·ti·yā भूमि।bhū·mi

Vibhattīti natthi vibhattiyā bhūmi.

(Pāli only)
1228

परिवत्तनोतिpa·ri·vat·ta·no·ti पटिपक्खोpa·ṭi·pak·kho निद्दिट्ठो।nid·diṭ·ṭho

Parivattanoti paṭipakkho niddiṭṭho.

(Pāli only)
1229

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo वेवचनो?ve·va·ca·no

Tattha katamo vevacano?

(Pāli only)
1230

निद्दिट्ठोnid·diṭ·ṭho वेवचनो।ve·va·ca·no

Niddiṭṭho vevacano.

(Pāli only)
1231

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo ओतरणो?o·ta·ra·ṇo

Tattha katamo otaraṇo?

(Pāli only)
1232

अत्थिat·thi तण्हाtaṇ·hā एकोe·ko सत्तोsat·to ओतिण्णोo·tiṇ·ṇo तप्पच्चयाtap·pac·ca·yā विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ यावyā·va जरामरणं।ja·rā·ma·ra·ṇaṃ

Atthi taṇhā eko satto otiṇṇo tappaccayā viññāṇaṁ yāva jarāmaraṇaṁ.

(Pāli only)
1233

याyā तत्थtat·tha वेदना,ve·da·nā अयंa·yaṃ अविज्जाa·vij·jā विज्जुप्पादाvij·jup·pā·dā अविज्जानिरोधोa·vij·jā·ni·ro·dho यावyā·va जरामरणनिरोधो।ja·rā·ma·ra·ṇa·ni·ro·dho

Yā tattha vedanā, ayaṁ avijjā vijjuppādā avijjānirodho yāva jarāmaraṇanirodho.

(Pāli only)
1234

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनो?so·dha·no

Tattha katamo sodhano?

(Pāli only)
1235

सुद्धोsud·dho गाथायgā·thā·ya आरम्भो।ā·ram·bho

Suddho gāthāya ārambho.

(Pāli only)
1236

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo अधिट्ठानो?a·dhiṭ·ṭhā·no

Tattha katamo adhiṭṭhāno?

(Pāli only)
1237

नna तंtaṃ दळ्हंda·ḷhaṃ बन्धनमाहुban·dha·na·mā·hu धीरातिdhī·rā·ti एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता,pañ·ñat·tā नna वेमत्तताय।ve·mat·ta·tā·ya

Na taṁ daḷhaṁ bandhanamāhu dhīrāti ekattatāya paññattā, na vemattatāya.

(Pāli only)
1238

चत्तारोcat·tā·ro रागाrā·gā कामरागोkā·ma·rā·go रूपरागोrū·pa·rā·go भवरागोbha·va·rā·go दिट्ठिरागोdiṭ·ṭhi·rā·go चातिcā·ti एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Cattāro rāgā kāmarāgo rūparāgo bhavarāgo diṭṭhirāgo cāti ekattatāya paññattā.

(Pāli only)
1239

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिक्खारो?pa·rik·khā·ro

Tattha katamo parikkhāro?

(Pāli only)
1240

येसंye·saṃ रागोrā·go मणिकुण्डलेसुma·ṇi·kuṇ·ḍa·le·su तस्सtas·sa सुभसञ्ञाsu·bha·sañ·ñā हेतु,he·tu अनुब्यञ्जनसोa·nub·yañ·ja·na·so चca निमित्तग्गाहिताni·mit·tag·gā·hi·tā पच्चयो।pac·ca·yo

Yesaṁ rāgo maṇikuṇḍalesu tassa subhasaññā hetu, anubyañjanaso ca nimittaggāhitā paccayo.

(Pāli only)
1241

यायyā·ya तेte छिन्नानिchin·nā·ni तस्सtas·sa असुभसञ्ञाa·su·bha·sañ·ñā हेतु,he·tu निमित्तग्गहणअनुब्यञ्जनग्गहणविनोदनंni·mit·tag·ga·ha·ṇa·a·nub·yañ·ja·nag·ga·ha·ṇa·vi·no·da·naṃ पच्चयो।pac·ca·yo

Yāya te chinnāni tassa asubhasaññā hetu, nimittaggahaṇaanubyañjanaggahaṇavinodanaṁ paccayo.

(Pāli only)
1242

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo समारोपनो?sa·mā·ro·pa·no

Tattha katamo samāropano?

(Pāli only)
1243

सारत्तोsā·rat·to मणिकुण्डलेसुma·ṇi·kuṇ·ḍa·le·su सम्मूळ्हविधोsam·mū·ḷha·vi·dho दुट्ठातिपिduṭ·ṭhā·ti·pi एतम्पिe·tam·pi छेत्वानchet·vā·na परिब्बजन्तीतिpa·rib·ba·jan·tī·ti तंtaṃ परिञ्ञातत्थंpa·riñ·ñā·tat·thaṃ परिवज्जितत्थंpa·ri·vaj·ji·tat·thaṃ पजहिता,pa·ja·hi·tā अयंa·yaṃ समारोपनो।sa·mā·ro·pa·no

Sāratto maṇikuṇḍalesu sammūḷhavidho duṭṭhātipi etampi chetvāna paribbajantīti taṁ pariññātatthaṁ parivajjitatthaṁ pajahitā, ayaṁ samāropano.

(Pāli only)
1244

यंyaṃ चेतसिकंce·ta·si·kaṃ यंyaṃ पकप्पितंpa·kap·pi·taṃ वित्थारेनvit·thā·re·na पच्चयो,pac·ca·yo यंyaṃ वाvā चेतसिकंce·ta·si·kaṃ कायिकंkā·yi·kaṃ चेतसिकंce·ta·si·kaṃ कम्मं।kam·maṃ

Yaṁ cetasikaṁ yaṁ pakappitaṁ vitthārena paccayo, yaṁ vā cetasikaṁ kāyikaṁ cetasikaṁ kammaṁ.

(Pāli only)
1245

किङ्कारणा?kiṅ·kā·ra·ṇā

Kiṅkāraṇā?

(Pāli only)
1246

चेतसिकाce·ta·si·kā हिhi चेतनाce·ta·nā मनोकम्मातिma·no·kam·mā·ti वुच्चते,vuc·ca·te साsā चेतनाकम्मं,ce·ta·nā·kam·maṃ यंyaṃ चेतसिकंce·ta·si·kaṃ इमंi·maṃ कायिकञ्चkā·yi·kañ·ca वाचसिकञ्चvā·ca·si·kañ·ca इमानिi·mā·ni तीणिtī·ṇi कम्मानिkam·mā·ni निद्दिट्ठानि।nid·diṭ·ṭhā·ni

Cetasikā hi cetanā manokammāti vuccate, sā cetanākammaṁ, yaṁ cetasikaṁ imaṁ kāyikañca vācasikañca imāni tīṇi kammāni niddiṭṭhāni.

(Pāli only)
1247

कायकम्मंkā·ya·kam·maṃ वचीकम्मञ्चva·cī·kam·mañ·ca तानिtā·ni कुसलानिku·sa·lā·ni पियंpi·yaṃ कायेनkā·ye·na चca वाचायvā·cā·ya चca आरभतिā·ra·bha·ti परामसति,pa·rā·ma·sa·ti अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti सीलब्बतपरामासो।sī·lab·ba·ta·pa·rā·mā·so

Kāyakammaṁ vacīkammañca tāni kusalāni piyaṁ kāyena ca vācāya ca ārabhati parāmasati, ayaṁ vuccati sīlabbataparāmāso.

(Pāli only)
1248

सङ्कप्पनाsaṅ·kap·pa·nā तेte तिविधाti·vi·dhā सङ्खाराsaṅ·khā·rā पुञ्ञमयाpuñ·ña·ma·yā अपुञ्ञमयाa·puñ·ña·ma·yā आनेञ्जमया,ā·neñ·ja·ma·yā तप्पच्चयाtap·pac·ca·yā विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ तेte आरम्मणमेतंā·ram·ma·ṇa·me·taṃ होतिho·ti विञ्ञाणस्सviñ·ñā·ṇas·sa ठितिया।ṭhi·ti·yā

Saṅkappanā te tividhā saṅkhārā puññamayā apuññamayā āneñjamayā, tappaccayā viññāṇaṁ te ārammaṇametaṁ hoti viññāṇassa ṭhitiyā.

(Pāli only)
1249

याyā सुभसञ्ञाsu·bha·sañ·ñā सुखसञ्ञाsu·kha·sañ·ñā अत्तसञ्ञाat·ta·sañ·ñā च।ca

Yā subhasaññā sukhasaññā attasaññā ca.

(Pāli only)
1250

इदंi·daṃ चेतसिकं।ce·ta·si·kaṃ

Idaṁ cetasikaṁ.

(Pāli only)
1251

यंyaṃ रूपूपगंrū·pū·pa·gaṃ विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ तिट्ठतिtiṭ·ṭha·ti रूपारम्मणंrū·pā·ram·ma·ṇaṃ रूपपतिट्ठितंrū·pa·pa·tiṭ·ṭhi·taṃ नन्दूपसेचनंnan·dū·pa·se·ca·naṃ वुद्धिंvud·dhiṃ विरूळ्हिंvi·rū·ḷhiṃ वेपुल्लतंve·pul·la·taṃ गच्छति,gac·cha·ti अयंa·yaṃ सङ्कप्पना,saṅ·kap·pa·nā इतिi·ti यंyaṃ विञ्ञाणट्ठितीसुviñ·ñā·ṇaṭ·ṭhi·tī·su ठितंṭhi·taṃ पठमाभिनिब्बत्तिआरम्मणवसेनpa·ṭha·mā·bhi·nib·bat·ti·ā·ram·ma·ṇa·va·se·na उपादानं,u·pā·dā·naṃ इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti चेतसिकन्ति।ce·ta·si·kan·ti

Yaṁ rūpūpagaṁ viññāṇaṁ tiṭṭhati rūpārammaṇaṁ rūpapatiṭṭhitaṁ nandūpasecanaṁ vuddhiṁ virūḷhiṁ vepullataṁ gacchati, ayaṁ saṅkappanā, iti yaṁ viññāṇaṭṭhitīsu ṭhitaṁ paṭhamābhinibbattiārammaṇavasena upādānaṁ, idaṁ vuccati cetasikanti.

(Pāli only)
1252

तत्थtat·tha ठितस्सṭhi·tas·sa अरूपस्सa·rū·pas·sa याyā निकन्तिni·kan·ti अज्झोसानं,aj·jho·sā·naṃ इदम्पिi·dam·pi सकम्पितंsa·kam·pi·taṃ मनापिकेसुma·nā·pi·ke·su रूपेसुrū·pe·su पियरूपसातरूपेसुpi·ya·rū·pa·sā·ta·rū·pe·su आभोगो,ā·bho·go इदंi·daṃ चेतसिकं।ce·ta·si·kaṃ

Tattha ṭhitassa arūpassa yā nikanti ajjhosānaṁ, idampi sakampitaṁ manāpikesu rūpesu piyarūpasātarūpesu ābhogo, idaṁ cetasikaṁ.

(Pāli only)
1253

यंyaṃ चेतेतिce·te·ti सत्तेसुsat·te·su मनापिकेसुma·nā·pi·ke·su अभिज्झाकायगन्थोa·bhij·jhā·kā·ya·gan·tho पटिघानुसयेसुpa·ṭi·ghā·nu·sa·ye·su ब्यापादकायगन्थोbyā·pā·da·kā·ya·gan·tho सब्बेsab·be चत्तारोcat·tā·ro गन्था,gan·thā अयंa·yaṃ पञ्चसुpañ·ca·su कामगुणेसुkā·ma·gu·ṇe·su पठमाभिनिपातोpa·ṭha·mā·bhi·ni·pā·to चित्तस्सcit·tas·sa याyā चेतनाce·ta·nā यस्सyas·sa तत्थtat·tha अस्सादानुपस्सिस्सas·sā·dā·nu·pas·sis·sa अनेकाa·ne·kā पापकाpā·pa·kā अकुसलाa·ku·sa·lā धम्माdham·mā चित्तंcit·taṃ अरूपवतियोa·rū·pa·va·ti·yo होन्ति।hon·ti

Yaṁ ceteti sattesu manāpikesu abhijjhākāyagantho paṭighānusayesu byāpādakāyagantho sabbe cattāro ganthā, ayaṁ pañcasu kāmaguṇesu paṭhamābhinipāto cittassa yā cetanā yassa tattha assādānupassissa anekā pāpakā akusalā dhammā cittaṁ arūpavatiyo honti.

(Pāli only)
1254

पुग्गलोpug·ga·lo रागानुबन्धिभूतोrā·gā·nu·ban·dhi·bhū·to तेहिte·hi किलेसकामेहिki·le·sa·kā·me·hi यथाya·thā कामकरणीयो,kā·ma·ka·ra·ṇī·yo अयंa·yaṃ वुच्चतेvuc·ca·te कामेसुkā·me·su पकप्पना।pa·kap·pa·nā

Puggalo rāgānubandhibhūto tehi kilesakāmehi yathā kāmakaraṇīyo, ayaṁ vuccate kāmesu pakappanā.

(Pāli only)
1255

एवंe·vaṃ सब्बेsab·be चत्तारोcat·tā·ro ओघा।o·ghā

Evaṁ sabbe cattāro oghā.

(Pāli only)
1256

यंyaṃ तेहिte·hi कामेहिkā·me·hi संयुत्तोsaṃ·yut·to विहरतिvi·ha·ra·ti भावितोbhā·vi·to अज्झोसन्नो,aj·jho·san·no अयंa·yaṃ चेतना।ce·ta·nā

Yaṁ tehi kāmehi saṁyutto viharati bhāvito ajjhosanno, ayaṁ cetanā.

(Pāli only)
1257

यस्सyas·sa तथायंta·thā·yaṃ अवीतरागस्सa·vī·ta·rā·gas·sa अधिगतपेमस्सa·dhi·ga·ta·pe·mas·sa तस्सtas·sa विपरिणामञ्ञथाभावाvi·pa·ri·ṇā·mañ·ña·thā·bhā·vā उप्पज्जन्तिup·paj·jan·ti सोकपरिदेवदुक्खदोमनस्सुपायासाso·ka·pa·ri·de·va·duk·kha·do·ma·nas·su·pā·yā·sā दुक्खानुपरिवत्तितंduk·khā·nu·pa·ri·vat·ti·taṃ विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ होतिho·ti सरितस्सsa·ri·tas·sa वयधम्मसमुप्पादोva·ya·dham·ma·sa·mup·pā·do चित्तंcit·taṃ परियादियति,pa·ri·yā·di·ya·ti इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पकप्पितन्ति।pa·kap·pi·tan·ti

Yassa tathāyaṁ avītarāgassa adhigatapemassa tassa vipariṇāmaññathābhāvā uppajjanti sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā dukkhānuparivattitaṁ viññāṇaṁ hoti saritassa vayadhammasamuppādo cittaṁ pariyādiyati, idaṁ vuccati pakappitanti.

(Pāli only)
1258

एकमेकस्सe·ka·me·kas·sa चेतेतिce·te·ti चca पकप्पेतिpa·kap·pe·ti चca विञ्ञाणस्सviñ·ñā·ṇas·sa ठितिṭhi·ti याyā होति,ho·ti साsā चca ठितिṭhi·ti द्विधाdvi·dhā आरम्मणट्ठितिā·ram·ma·ṇaṭ·ṭhi·ti चca आहारट्ठितिā·hā·raṭ·ṭhi·ti च।ca

Ekamekassa ceteti ca pakappeti ca viññāṇassa ṭhiti yā hoti, sā ca ṭhiti dvidhā ārammaṇaṭṭhiti ca āhāraṭṭhiti ca.

(Pāli only)
1259

तत्थtat·tha याyā आरम्मणट्ठिति,ā·ram·ma·ṇaṭ·ṭhi·ti अयंa·yaṃ नामरूपस्सnā·ma·rū·pas·sa पच्चयो।pac·ca·yo

Tattha yā ārammaṇaṭṭhiti, ayaṁ nāmarūpassa paccayo.

(Pāli only)
1260

याyā आहारट्ठितिā·hā·raṭ·ṭhi·ti याyā पुनब्भवाभिनिब्बत्तिकाpu·nab·bha·vā·bhi·nib·bat·ti·kā ठितिṭhi·ti याyā चca पोनोभविकाpo·no·bha·vi·kā ठिति,ṭhi·ti अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti आरम्मणं।ā·ram·ma·ṇaṃ

Yā āhāraṭṭhiti yā punabbhavābhinibbattikā ṭhiti yā ca ponobhavikā ṭhiti, ayaṁ vuccati ārammaṇaṁ.

(Pāli only)
1261

तंtaṃ होतिho·ti विञ्ञाणस्सviñ·ñā·ṇas·sa ठितियाṭhi·ti·yā तस्सtas·sa विञ्ञाणपच्चयाviñ·ñā·ṇa·pac·ca·yā नामरूपंnā·ma·rū·paṃ यावyā·va जरामरणञ्चja·rā·ma·ra·ṇañ·ca चेतेति,ce·te·ti अथa·tha चca पुनpu·na पत्थयतेpat·tha·ya·te यतोya·to नna पोनोभविकाpo·no·bha·vi·kā अनागतवत्थुम्हि,a·nā·ga·ta·vat·thum·hi अयंa·yaṃ पटिपक्खोpa·ṭi·pak·kho निद्दिट्ठो।nid·diṭ·ṭho

Taṁ hoti viññāṇassa ṭhitiyā tassa viññāṇapaccayā nāmarūpaṁ yāva jarāmaraṇañca ceteti, atha ca puna patthayate yato na ponobhavikā anāgatavatthumhi, ayaṁ paṭipakkho niddiṭṭho.

(Pāli only)
1262

नna चेतेतिce·te·ti नna पत्थयतिpat·tha·ya·ti अथa·tha चca दूसेतीतिdū·se·tī·ti दुविधोdu·vi·dho निद्देसो।nid·de·so

Na ceteti na patthayati atha ca dūsetīti duvidho niddeso.

(Pāli only)
1263

अस्सas·sa पुब्बेpub·be होतिho·ti तंtaṃ चेतसिकंce·ta·si·kaṃ तंtaṃ पकप्पितंpa·kap·pi·taṃ असमूहतंa·sa·mū·ha·taṃ तप्पच्चया,tap·pac·ca·yā अयंa·yaṃ विञ्ञाणस्सviñ·ñā·ṇas·sa ठितिṭhi·ti होति।ho·ti

Assa pubbe hoti taṁ cetasikaṁ taṁ pakappitaṁ asamūhataṁ tappaccayā, ayaṁ viññāṇassa ṭhiti hoti.

(Pāli only)
1264

अथa·tha वाvā तस्सtas·sa अनुसयाa·nu·sa·yā आविभवन्तिā·vi·bha·van·ti तप्पच्चयाtap·pac·ca·yā तस्सtas·sa पुनब्भवोpu·nab·bha·vo निब्बत्तति।nib·bat·ta·ti

Atha vā tassa anusayā āvibhavanti tappaccayā tassa punabbhavo nibbattati.

(Pāli only)
1265

अथa·tha वाvā नंnaṃ सङ्कियतेsaṅ·ki·ya·te अप्पेतुap·pe·tu आगारेā·gā·re वा,vā सुखुमाsu·khu·mā वाvā सन्तिsan·ti वाvā नna सङ्कियतेsaṅ·ki·ya·te कामेkā·me तंtaṃ एवंe·vaṃ निच्चेसुपिnic·ce·su·pi आगारेसुā·gā·re·su जातोjā·to होति।ho·ti

Atha vā naṁ saṅkiyate appetu āgāre vā, sukhumā vā santi vā na saṅkiyate kāme taṁ evaṁ niccesupi āgāresu jāto hoti.

(Pāli only)
1266

तंtaṃ नयतिna·ya·ti यंyaṃ नोno कप्पेतुंkap·pe·tuṃ एवंe·vaṃ सङ्खाराsaṅ·khā·rā चेतिताce·ti·tā पकप्पिताpa·kap·pi·tā चca आरम्मणभूताā·ram·ma·ṇa·bhū·tā होन्ति,hon·ti याyā चca चेतनाce·ta·nā याyā चca पकप्पनाpa·kap·pa·nā यञ्चyañ·ca वत्थुvat·thu निब्बत्तं,nib·bat·taṃ उभोपिu·bho·pi एतेe·te आरम्मणंā·ram·ma·ṇaṃ विञ्ञाणस्सviñ·ñā·ṇas·sa तथाta·thā चेतनायce·ta·nā·ya चca सङ्कप्पनायsaṅ·kap·pa·nā·ya चca पत्थनायpat·tha·nā·ya चca भूताbhū·tā सत्ताsat·tā चेतेतिce·te·ti चca सङ्कप्पेतिsaṅ·kap·pe·ti च।ca

Taṁ nayati yaṁ no kappetuṁ evaṁ saṅkhārā cetitā pakappitā ca ārammaṇabhūtā honti, yā ca cetanā yā ca pakappanā yañca vatthu nibbattaṁ, ubhopi ete ārammaṇaṁ viññāṇassa tathā cetanāya ca saṅkappanāya ca patthanāya ca bhūtā sattā ceteti ca saṅkappeti ca.

(Pāli only)
1267

यंyaṃ गवेसनाga·ve·sa·nā नna चca चेतेतिce·te·ti नna चca सङ्कप्पेति।saṅ·kap·pe·ti

Yaṁ gavesanā na ca ceteti na ca saṅkappeti.

(Pāli only)
1268

कतमेka·ta·me चca सत्ताsat·tā भूता?bhū·tā

Katame ca sattā bhūtā?

(Pāli only)
1269

येye चca तनुजातअण्डजापिta·nu·jā·ta·aṇ·ḍa·jā·pi अण्डकाaṇ·ḍa·kā अनुभिन्नाa·nu·bhin·nā संसेदजाsaṃ·se·da·jā नna चca सम्भिन्नाsam·bhin·nā इमेi·me भूता।bhū·tā

Ye ca tanujātaaṇḍajāpi aṇḍakā anubhinnā saṁsedajā na ca sambhinnā ime bhūtā.

(Pāli only)
1270

कतमेka·ta·me सम्भवेसिनोsam·bha·ve·si·no गब्भगताgab·bha·ga·tā अण्डगताaṇ·ḍa·ga·tā संसरन्तोsaṃ·sa·ran·to इमेi·me नna चेतेतिce·te·ti नna पत्थेतिpat·the·ti नna चca सङ्कप्पेति।saṅ·kap·pe·ti

Katame sambhavesino gabbhagatā aṇḍagatā saṁsaranto ime na ceteti na pattheti na ca saṅkappeti.

(Pāli only)
1271

अनुसयेa·nu·sa·ye नna चca पुनब्भवोpu·nab·bha·vo निब्बत्तीति?nib·bat·tī·ti

Anusaye na ca punabbhavo nibbattīti?

(Pāli only)
1272

येye भूताbhū·tā सत्ताsat·tā येye सम्भवेसिनो,sam·bha·ve·si·no तेte थावरा।thā·va·rā

Ye bhūtā sattā ye sambhavesino, te thāvarā.

(Pāli only)
1273

येye वाvā सतोsa·to चेतेन्तिce·ten·ti पत्थेन्तिpat·then·ti चca येye थावरा।thā·va·rā

Ye vā sato cetenti patthenti ca ye thāvarā.

(Pāli only)
1274

तेte नna चca चेतेन्ति,ce·ten·ti नna चca पत्थेन्ति,pat·then·ti नna चca सङ्कप्पेन्ति,saṅ·kap·pen·ti अनुसयेनa·nu·sa·ye·na चca संसरन्ति।saṃ·sa·ran·ti

Te na ca cetenti, na ca patthenti, na ca saṅkappenti, anusayena ca saṁsaranti.

(Pāli only)
1275

अपरोa·pa·ro परियायो।pa·ri·yā·yo

Aparo pariyāyo.

(Pāli only)
1276

येye अरियपुग्गलाa·ri·ya·pug·ga·lā सेक्खा,sek·khā तत्थtat·tha तेte नna चca चेतेन्ति,ce·ten·ti नna चca सङ्कप्पेन्ति,saṅ·kap·pen·ti अनुसयेनa·nu·sa·ye·na पुनpu·na उप्पज्जन्ति।up·paj·jan·ti

Ye ariyapuggalā sekkhā, tattha te na ca cetenti, na ca saṅkappenti, anusayena puna uppajjanti.

(Pāli only)
1277

अपरोa·pa·ro परियायो।pa·ri·yā·yo

Aparo pariyāyo.

(Pāli only)
1278

सुखुमाsu·khu·mā पाणाpā·ṇā भूमिगताbhū·mi·ga·tā उदकगताu·da·ka·ga·tā चक्खुनोcak·khu·no आपाथंā·pā·thaṃ नागच्छन्ति,nā·gac·chan·ti तेte नna चca चेतेन्ति,ce·ten·ti नna चca सङ्कप्पेन्ति,saṅ·kap·pen·ti अनुसयेनa·nu·sa·ye·na चca संसरन्ति।saṃ·sa·ran·ti

Sukhumā pāṇā bhūmigatā udakagatā cakkhuno āpāthaṁ nāgacchanti, te na ca cetenti, na ca saṅkappenti, anusayena ca saṁsaranti.

(Pāli only)
1279

अपरोa·pa·ro परियायो।pa·ri·yā·yo

Aparo pariyāyo.

(Pāli only)
1280

बाहिकाbā·hi·kā सब्बेsab·be भिक्खूbhik·khū अभिमानिका,a·bhi·mā·ni·kā तेte नna चca चेतेन्ति,ce·ten·ti नna चca पत्थयन्ति,pat·tha·yan·ti अनुसयेनa·nu·sa·ye·na चca संसरन्ति,saṃ·sa·ran·ti नna चca चेतेन्ति,ce·ten·ti नna चca सङ्कप्पेन्ति,saṅ·kap·pen·ti नna चca अनुसेन्ति।a·nu·sen·ti

Bāhikā sabbe bhikkhū abhimānikā, te na ca cetenti, na ca patthayanti, anusayena ca saṁsaranti, na ca cetenti, na ca saṅkappenti, na ca anusenti.

(Pāli only)
1281

आरम्मणम्पेतंā·ram·ma·ṇam·pe·taṃ नna होतिho·ti विञ्ञाणस्सviñ·ñā·ṇas·sa ठितिया।ṭhi·ti·yā

Ārammaṇampetaṁ na hoti viññāṇassa ṭhitiyā.

(Pāli only)
1282

नna चca चेतेतीतिce·te·tī·ti परियुट्ठानसमुग्घातंpa·ri·yuṭ·ṭhā·na·sa·mug·ghā·taṃ दस्सेति।das·se·ti

Na ca cetetīti pariyuṭṭhānasamugghātaṁ dasseti.

(Pāli only)
1283

नna चca अनुसेतीतिa·nu·se·tī·ti अनुसयसमुग्घातंa·nu·sa·ya·sa·mug·ghā·taṃ दस्सेति।das·se·ti

Na ca anusetīti anusayasamugghātaṁ dasseti.

(Pāli only)
1284

नna चca चेतेतीतिce·te·tī·ti ओळारिकानंo·ḷā·ri·kā·naṃ किलेसानंki·le·sā·naṃ पहानंpa·hā·naṃ दस्सेति।das·se·ti

Na ca cetetīti oḷārikānaṁ kilesānaṁ pahānaṁ dasseti.

(Pāli only)
1285

नna चca अनुसेतीतिa·nu·se·tī·ti सुखुमानंsu·khu·mā·naṃ किलेसानंki·le·sā·naṃ पहानंpa·hā·naṃ दस्सेति।das·se·ti

Na ca anusetīti sukhumānaṁ kilesānaṁ pahānaṁ dasseti.

(Pāli only)
1286

नna चca चेतेतीतिce·te·tī·ti येनye·na भूमिbhū·mi चca नna चca पत्थयन्तीतिpat·tha·yan·tī·ti सकदागामीsa·ka·dā·gā·mī अनागामी,a·nā·gā·mī नna चca अनुसेतीतिa·nu·se·tī·ti अरहं,a·ra·haṃ नna चca चेतेतीतिce·te·tī·ti सीलक्खन्धस्सsī·lak·khan·dhas·sa पटिपक्खेनpa·ṭi·pak·khe·na पहानंpa·hā·naṃ दस्सेति,das·se·ti नna चca पत्थयतीतिpat·tha·ya·tī·ti समाधिक्खन्धस्सsa·mā·dhik·khan·dhas·sa पटिपक्खेनpa·ṭi·pak·khe·na पहानंpa·hā·naṃ दस्सेति,das·se·ti नna चca अनुसयतीतिa·nu·sa·ya·tī·ti पञ्ञाक्खन्धस्सpañ·ñāk·khan·dhas·sa पटिपक्खेनpa·ṭi·pak·khe·na पहानंpa·hā·naṃ दस्सेति,das·se·ti नna चca चेतेतीतिce·te·tī·ti अपुञ्ञमयानंa·puñ·ña·ma·yā·naṃ सङ्खारानंsaṅ·khā·rā·naṃ पहानंpa·hā·naṃ दस्सेति,das·se·ti नna चca पत्थयतीतिpat·tha·ya·tī·ti पुञ्ञमयानंpuñ·ña·ma·yā·naṃ सङ्खारानंsaṅ·khā·rā·naṃ पहानंpa·hā·naṃ दस्सेति,das·se·ti नna चca अनुसेतीतिa·nu·se·tī·ti आनेञ्जमयानंā·neñ·ja·ma·yā·naṃ सङ्खारानंsaṅ·khā·rā·naṃ पहानंpa·hā·naṃ दस्सेति,das·se·ti नna चca चेतेतीतिce·te·tī·ti अनञ्ञातञ्ञस्सामीतिन्द्रियं,a·nañ·ñā·tañ·ñas·sā·mī·tin·dri·yaṃ नna चca पत्थयतीतिpat·tha·ya·tī·ti अञ्ञिन्द्रियं,añ·ñin·dri·yaṃ नna चca अनुसयतीतिa·nu·sa·ya·tī·ti अञ्ञाताविनोañ·ñā·tā·vi·no इन्द्रियं।in·dri·yaṃ

Na ca cetetīti yena bhūmi ca na ca patthayantīti sakadāgāmī anāgāmī, na ca anusetīti arahaṁ, na ca cetetīti sīlakkhandhassa paṭipakkhena pahānaṁ dasseti, na ca patthayatīti samādhikkhandhassa paṭipakkhena pahānaṁ dasseti, na ca anusayatīti paññākkhandhassa paṭipakkhena pahānaṁ dasseti, na ca cetetīti apuññamayānaṁ saṅkhārānaṁ pahānaṁ dasseti, na ca patthayatīti puññamayānaṁ saṅkhārānaṁ pahānaṁ dasseti, na ca anusetīti āneñjamayānaṁ saṅkhārānaṁ pahānaṁ dasseti, na ca cetetīti anaññātaññassāmītindriyaṁ, na ca patthayatīti aññindriyaṁ, na ca anusayatīti aññātāvino indriyaṁ.

(Pāli only)
1287

नna चca चेतेतीतिce·te·tī·ti मुदुकाmu·du·kā इन्द्रियभावना,in·dri·ya·bhā·va·nā नna चca पत्थयतीतिpat·tha·ya·tī·ti मज्झइन्द्रियभावना,maj·jha·in·dri·ya·bhā·va·nā नna चca अनुसेतीतिa·nu·se·tī·ti अधिमत्ताa·dhi·mat·tā इन्द्रियभावना।in·dri·ya·bhā·va·nā

Na ca cetetīti mudukā indriyabhāvanā, na ca patthayatīti majjhaindriyabhāvanā, na ca anusetīti adhimattā indriyabhāvanā.

(Pāli only)
1288

अयंa·yaṃ सुत्तत्थो।sut·tat·tho

Ayaṁ suttattho.

(Pāli only)
1289

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā देसना?de·sa·nā

Tattha katamā desanā?

(Pāli only)
1290

इधi·dha सुत्तेsut·te चत्तारिcat·tā·ri सच्चानिsac·cā·ni देसितानि।de·si·tā·ni

Idha sutte cattāri saccāni desitāni.

(Pāli only)
1291

यञ्चyañ·ca चेतयितंce·ta·yi·taṃ यञ्चyañ·ca पकप्पितंpa·kap·pi·taṃ अत्थिat·thi एतंe·taṃ आरम्मणंā·ram·ma·ṇaṃ चित्तंcit·taṃ पतिट्ठतिpa·tiṭ·ṭha·ti विचिनतिvi·ci·na·ti युज्जति।yuj·ja·ti

Yañca cetayitaṁ yañca pakappitaṁ atthi etaṁ ārammaṇaṁ cittaṁ patiṭṭhati vicinati yujjati.

(Pāli only)
1292

नna चca चेतेतीतिce·te·tī·ti नna चca पत्थयतीतिpat·tha·ya·tī·ti अत्थिat·thi एवंe·vaṃ आरम्मणंā·ram·ma·ṇaṃ अनुसयेa·nu·sa·ye विञ्ञाणमितिviñ·ñā·ṇa·mi·ti विचिनियतिvi·ci·ni·ya·ti युज्जतिyuj·ja·ti नna चca चेतेतिce·te·ti नna चca पत्थयति।pat·tha·ya·ti

Na ca cetetīti na ca patthayatīti atthi evaṁ ārammaṇaṁ anusaye viññāṇamiti viciniyati yujjati na ca ceteti na ca patthayati.

(Pāli only)
1293

अनुसयप्पहानाa·nu·sa·yap·pa·hā·nā विञ्ञाणट्ठितिंviñ·ñā·ṇaṭ·ṭhi·tiṃ नna गवेसन्ति,ga·ve·san·ti विचियन्तंvi·ci·yan·taṃ युज्जति।yuj·ja·ti

Anusayappahānā viññāṇaṭṭhitiṁ na gavesanti, viciyantaṁ yujjati.

(Pāli only)
1294

अयंa·yaṃ युत्तिविचयो।yut·ti·vi·ca·yo

Ayaṁ yuttivicayo.

(Pāli only)
1295

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo पदट्ठानो?pa·daṭ·ṭhā·no

Tattha katamo padaṭṭhāno?

(Pāli only)
1296

चेतनाce·ta·nā परियुट्ठानंpa·ri·yuṭ·ṭhā·naṃ चेतनापरियुट्ठानस्सce·ta·nā·pa·ri·yuṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Cetanā pariyuṭṭhānaṁ cetanāpariyuṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1297

सङ्कप्पनंsaṅ·kap·pa·naṃ उपादानस्सu·pā·dā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Saṅkappanaṁ upādānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1298

अनुसयोa·nu·sa·yo परियुट्ठानस्सpa·ri·yuṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Anusayo pariyuṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1299

तेसंte·saṃ छन्दरागविनासायchan·da·rā·ga·vi·nā·sā·ya भावनाbhā·va·nā भवरागस्सbha·va·rā·gas·sa पहानं।pa·hā·naṃ

Tesaṁ chandarāgavināsāya bhāvanā bhavarāgassa pahānaṁ.

(Pāli only)
1300

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणो?lak·kha·ṇo

Tattha katamo lakkhaṇo?

(Pāli only)
1301

यंyaṃ चेतसिकन्तिce·ta·si·kan·ti वेदयितंve·da·yi·taṃ पकप्पितंpa·kap·pi·taṃ उग्गहितंug·ga·hi·taṃ विञ्ञातंviñ·ñā·taṃ तब्बिञ्ञाणंtab·biñ·ñā·ṇaṃ आरम्मणम्पिā·ram·ma·ṇam·pi पच्चयोपि।pac·ca·yo·pi

Yaṁ cetasikanti vedayitaṁ pakappitaṁ uggahitaṁ viññātaṁ tabbiññāṇaṁ ārammaṇampi paccayopi.

(Pāli only)
1302

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहो?ca·tub·yū·ho

Tattha katamo catubyūho?

(Pāli only)
1303

इधi·dha सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Idha sutte bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
1304

येye पुनब्भवंpu·nab·bha·vaṃ नna इच्छन्ति,ic·chan·ti तेte नna चेतयिस्सन्तिce·ta·yis·san·ti नna चca पत्थयिस्सन्तीति,pat·tha·yis·san·tī·ti अयंa·yaṃ अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ye punabbhavaṁ na icchanti, te na cetayissanti na ca patthayissantīti, ayaṁ adhippāyo.

(Pāli only)
1305

आवट्टोतिā·vaṭ·ṭo·ti याyā चca चेतनाce·ta·nā पत्थनाpat·tha·nā चca अनुसयोa·nu·sa·yo चca विञ्ञाणट्ठितिपहानाviñ·ñā·ṇaṭ·ṭhi·ti·pa·hā·nā च,ca इमानिi·mā·ni द्वेdve सच्चानि।sac·cā·ni

Āvaṭṭoti yā ca cetanā patthanā ca anusayo ca viññāṇaṭṭhitipahānā ca, imāni dve saccāni.

(Pāli only)
1306

विभत्तीतिvi·bhat·tī·ti नत्थिnat·thi विभत्तियाvi·bhat·ti·yā भूमि।bhū·mi

Vibhattīti natthi vibhattiyā bhūmi.

(Pāli only)
1307

परिवत्तनाpa·ri·vat·ta·nā पनpa·na पटिपक्खंpa·ṭi·pak·khaṃ सुत्तं।sut·taṃ

Parivattanā pana paṭipakkhaṁ suttaṁ.

(Pāli only)
1308

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo वेवचनो?ve·va·ca·no

Tattha katamo vevacano?

(Pāli only)
1309

चेतनाce·ta·nā रूपसञ्चेतनाrū·pa·sañ·ce·ta·nā यावyā·va धम्मसञ्चेतना।dham·ma·sañ·ce·ta·nā

Cetanā rūpasañcetanā yāva dhammasañcetanā.

(Pāli only)
1310

योyo अनुसयो,a·nu·sa·yo तेte सत्तsat·ta अनुसया।a·nu·sa·yā

Yo anusayo, te satta anusayā.

(Pāli only)
1311

पञ्ञत्तीतिpañ·ñat·tī·ti चेतनापरियुट्ठानंce·ta·nā·pa·ri·yuṭ·ṭhā·naṃ पञ्ञत्तियाpañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Paññattīti cetanāpariyuṭṭhānaṁ paññattiyā paññattā.

(Pāli only)
1312

सङ्कप्पनंsaṅ·kap·pa·naṃ उपादानपञ्ञत्तियाu·pā·dā·na·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Saṅkappanaṁ upādānapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
1313

अनुसयोa·nu·sa·yo हेतुपञ्ञत्तियाhe·tu·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तो।pañ·ñat·to

Anusayo hetupaññattiyā paññatto.

(Pāli only)
1314

विञ्ञाणट्ठितिviñ·ñā·ṇaṭ·ṭhi·ti उपपत्तिहेतुपञ्ञत्तियाu·pa·pat·ti·he·tu·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Viññāṇaṭṭhiti upapattihetupaññattiyā paññattā.

(Pāli only)
1315

चेतनाce·ta·nā सङ्कप्पनाsaṅ·kap·pa·nā अनुसयोa·nu·sa·yo समुच्छेदोsa·muc·che·do छन्दरागविनयपञ्ञत्तियाchan·da·rā·ga·vi·na·ya·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तो।pañ·ñat·to

Cetanā saṅkappanā anusayo samucchedo chandarāgavinayapaññattiyā paññatto.

(Pāli only)
1316

पठमेpa·ṭha·me केचिke·ci द्वीहिdvī·hi परिवत्तकेहिpa·ri·vat·ta·ke·hi पटिच्चसमुप्पादोpa·ṭic·ca·sa·mup·pā·do इदप्पच्चयतायi·dap·pac·ca·ya·tā·ya मज्झपञ्ञत्ति।maj·jha·pañ·ñat·ti

Paṭhame keci dvīhi parivattakehi paṭiccasamuppādo idappaccayatāya majjhapaññatti.

(Pāli only)
1317

ओतरणोतिo·ta·ra·ṇo·ti द्वीहिdvī·hi परिवत्तकेहिpa·ri·vat·ta·ke·hi दुक्खञ्चduk·khañ·ca समुदयोsa·mu·da·yo चca मज्झिमकेहिmaj·jhi·ma·ke·hi मग्गोmag·go चca निरोधोni·ro·dho च।ca

Otaraṇoti dvīhi parivattakehi dukkhañca samudayo ca majjhimakehi maggo ca nirodho ca.

(Pāli only)
1318

सोधनोतिso·dha·no·ti सुत्तेsut·te सुत्तस्सsut·tas·sa आरम्भो।ā·ram·bho

Sodhanoti sutte suttassa ārambho.

(Pāli only)
1319

अधिट्ठानोतिa·dhiṭ·ṭhā·no·ti यञ्चेतयितंyañ·ce·ta·yi·taṃ सब्बंsab·baṃ अधिट्ठानेनa·dhiṭ·ṭhā·ne·na एकत्तायe·kat·tā·ya पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Adhiṭṭhānoti yañcetayitaṁ sabbaṁ adhiṭṭhānena ekattāya paññattaṁ.

(Pāli only)
1320

सङ्कप्पितन्तिsaṅ·kap·pi·tan·ti उपादानेकत्तायu·pā·dā·ne·kat·tā·ya पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Saṅkappitanti upādānekattāya paññattaṁ.

(Pāli only)
1321

विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ एकत्तायe·kat·tā·ya पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Viññāṇaṁ ekattāya paññattaṁ.

(Pāli only)
1322

परिक्खारोतिpa·rik·khā·ro·ti सुभञ्चsu·bhañ·ca आरम्मणंā·ram·ma·ṇaṃ अयोनिसोa·yo·ni·so मनसिकारोma·na·si·kā·ro चेतनाce·ta·nā हेतुपच्चयतायhe·tu·pac·ca·ya·tā·ya पच्चयो।pac·ca·yo

Parikkhāroti subhañca ārammaṇaṁ ayoniso manasikāro cetanā hetupaccayatāya paccayo.

(Pāli only)
1323

विञ्ञाणस्सviñ·ñā·ṇas·sa पतिट्ठानोpa·tiṭ·ṭhā·no धम्मोdham·mo आरम्मणपच्चयतायā·ram·ma·ṇa·pac·ca·ya·tā·ya पच्चयो।pac·ca·yo

Viññāṇassa patiṭṭhāno dhammo ārammaṇapaccayatāya paccayo.

(Pāli only)
1324

तस्सtas·sa मनसिकारोma·na·si·kā·ro हेतुपच्चयतायhe·tu·pac·ca·ya·tā·ya पच्चयो।pac·ca·yo

Tassa manasikāro hetupaccayatāya paccayo.

(Pāli only)
1325

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo समारोपनो?sa·mā·ro·pa·no

Tattha katamo samāropano?

(Pāli only)
1326

इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ सञ्ञितंsañ·ñi·taṃ तत्थtat·tha चेतेतिce·te·ti विसज्जनाvi·saj·ja·nā इतिi·ti निद्दिसितब्बा।nid·di·si·tab·bā

Idaṁ suttaṁ saññitaṁ tattha ceteti visajjanā iti niddisitabbā.

(Pāli only)
1327

तस्सtas·sa दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā विञ्ञाणपच्चयाviñ·ñā·ṇa·pac·ca·yā नामरूपंnā·ma·rū·paṃ यावyā·va जरामरणं,ja·rā·ma·ra·ṇaṃ अयंa·yaṃ समारोपनो।sa·mā·ro·pa·no

Tassa diṭṭhiyā viññāṇapaccayā nāmarūpaṁ yāva jarāmaraṇaṁ, ayaṁ samāropano.

(Pāli only)
1328

आरम्मणमेतंā·ram·ma·ṇa·me·taṃ नna होतिho·ti विञ्ञाणस्सviñ·ñā·ṇas·sa ठितिया,ṭhi·ti·yā विञ्ञाणनिरोधाviñ·ñā·ṇa·ni·ro·dhā नामरूपनिरोधो,nā·ma·rū·pa·ni·ro·dho नामरूपनिरोधाnā·ma·rū·pa·ni·ro·dhā यावyā·va जरामरणनिरोधो।ja·rā·ma·ra·ṇa·ni·ro·dho

Ārammaṇametaṁ na hoti viññāṇassa ṭhitiyā, viññāṇanirodhā nāmarūpanirodho, nāmarūpanirodhā yāva jarāmaraṇanirodho.

(Pāli only)
1329

तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ सङ्किलेसभागियञ्चsaṅ·ki·le·sa·bhā·gi·yañ·ca निब्बेधभागियञ्चnib·be·dha·bhā·gi·yañ·ca असेक्खभागियञ्चa·sek·kha·bhā·gi·yañ·ca सुत्तं?sut·taṃ

Tattha katamaṁ saṅkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttaṁ?

(Pāli only)
1330

अयंa·yaṃ लोकोlo·ko सन्तापजातोsan·tā·pa·jā·to यावyā·va येye हिhi केचिke·ci समणाsa·ma·ṇā वाvā ब्राह्मणाbrāh·ma·ṇā वाvā भवेनbha·ve·na भवस्सbha·vas·sa विप्पमोक्खमाहंसु।vip·pa·mok·kha·mā·haṃ·su

Ayaṁ loko santāpajāto yāva ye hi keci samaṇā vā brāhmaṇā vā bhavena bhavassa vippamokkhamāhaṁsu.

(Pāli only)
1331

सङ्किलेसभागियंsaṅ·ki·le·sa·bhā·gi·yaṃ उपधिंu·pa·dhiṃ हिhi पटिच्चpa·ṭic·ca दुक्खमिदंduk·kha·mi·daṃ सम्भोति,sam·bho·ti याyā ताtā पनpa·na तण्हाtaṇ·hā पहीयन्ति,pa·hī·yan·ti भवंbha·vaṃ नाभिनन्दतीतिnā·bhi·nan·da·tī·ti निब्बेधस्सnib·be·dhas·sa निब्बुतस्सnib·bu·tas·sa भिक्खुनोbhik·khu·no अनुपादायa·nu·pā·dā·ya पुनब्भवोpu·nab·bha·vo नna होति।ho·ti

Saṅkilesabhāgiyaṁ upadhiṁ hi paṭicca dukkhamidaṁ sambhoti, yā tā pana taṇhā pahīyanti, bhavaṁ nābhinandatīti nibbedhassa nibbutassa bhikkhuno anupādāya punabbhavo na hoti.

(Pāli only)
1332

उपच्चगाu·pac·ca·gā सब्बभवानिsab·ba·bha·vā·ni तादीतिtā·dī·ti असेक्खभागियं।a·sek·kha·bhā·gi·yaṃ

Upaccagā sabbabhavāni tādīti asekkhabhāgiyaṁ.

(Pāli only)
1333

तत्थtat·tha सन्तापजातोतिsan·tā·pa·jā·to·ti रागजोrā·ga·jo सन्तापोsan·tā·po दोसजोdo·sa·jo मोहजोति।mo·ha·jo·ti

Tattha santāpajātoti rāgajo santāpo dosajo mohajoti.

(Pāli only)
1334

तेसंte·saṃ सत्तानंsat·tā·naṃ ठानंṭhā·naṃ दस्सेति।das·se·ti

Tesaṁ sattānaṁ ṭhānaṁ dasseti.

(Pāli only)
1335

लोकोlo·ko सन्तापजातोतिsan·tā·pa·jā·to·ti फस्सोphas·so तिविधोti·vi·dho सुखवेदनीयोsu·kha·ve·da·nī·yo दुक्खवेदनीयोduk·kha·ve·da·nī·yo अदुक्खमसुखवेदनीयो।a·duk·kha·ma·su·kha·ve·da·nī·yo

Loko santāpajātoti phasso tividho sukhavedanīyo dukkhavedanīyo adukkhamasukhavedanīyo.

(Pāli only)
1336

तत्थtat·tha सुखवेदनीयोsu·kha·ve·da·nī·yo फस्सोphas·so रागसन्तापो,rā·ga·san·tā·po दुक्खवेदनीयोduk·kha·ve·da·nī·yo दोससन्तापो,do·sa·san·tā·po अदुक्खमसुखवेदनीयोa·duk·kha·ma·su·kha·ve·da·nī·yo मोहसन्तापो।mo·ha·san·tā·po

Tattha sukhavedanīyo phasso rāgasantāpo, dukkhavedanīyo dosasantāpo, adukkhamasukhavedanīyo mohasantāpo.

(Pāli only)
1337

यथाya·thā चca भगवाbha·ga·vā आहā·ha पठमकस्सpa·ṭha·ma·kas·sa वलाहकस्सva·lā·ha·kas·sa गोमग्गेgo·mag·ge येहिye·hi गहपतिपुत्तga·ha·pa·ti·put·ta रागजेहिrā·ga·je·hi दोसजेहिdo·sa·je·hi मोहजेहिmo·ha·je·hi सन्तापेहिsan·tā·pe·hi दुक्खंduk·khaṃ सुपति,su·pa·ti तेte ममma·ma सन्तापाsan·tā·pā नna सन्ति।san·ti

Yathā ca bhagavā āha paṭhamakassa valāhakassa gomagge yehi gahapatiputta rāgajehi dosajehi mohajehi santāpehi dukkhaṁ supati, te mama santāpā na santi.

(Pāli only)
1338

रोगंro·gaṃ वदतिva·da·ti अत्ततोतिat·ta·to·ti तेहिte·hi सन्तापेहिsan·tā·pe·hi सन्तापितोsan·tā·pi·to तिविधंti·vi·dhaṃ विपल्लासंvi·pal·lā·saṃ पटिलभतिpa·ṭi·la·bha·ti सञ्ञाविपल्लासंsañ·ñā·vi·pal·lā·saṃ चित्तविपल्लासंcit·ta·vi·pal·lā·saṃ दिट्ठिविपल्लासं।diṭ·ṭhi·vi·pal·lā·saṃ

Rogaṁ vadati attatoti tehi santāpehi santāpito tividhaṁ vipallāsaṁ paṭilabhati saññāvipallāsaṁ cittavipallāsaṁ diṭṭhivipallāsaṁ.

(Pāli only)
1339

तत्थtat·tha असुभेa·su·bhe सुभन्तिsu·bhan·ti सञ्ञाविपल्लासो।sañ·ñā·vi·pal·lā·so

Tattha asubhe subhanti saññāvipallāso.

(Pāli only)
1340

दुक्खेduk·khe सुखन्तिsu·khan·ti चित्तविपल्लासो।cit·ta·vi·pal·lā·so

Dukkhe sukhanti cittavipallāso.

(Pāli only)
1341

अनिच्चेa·nic·ce निच्चन्तिnic·can·ti अनत्तनिa·nat·ta·ni अत्तातिat·tā·ti दिट्ठिविपल्लासो।diṭ·ṭhi·vi·pal·lā·so

Anicce niccanti anattani attāti diṭṭhivipallāso.

(Pāli only)
1342

यथाya·thā चित्तस्सcit·tas·sa विपल्लासोvi·pal·lā·so सञ्ञादिट्ठितेsañ·ñā·diṭ·ṭhi·te तिविधाti·vi·dhā वितक्का—vi·tak·kā

Yathā cittassa vipallāso saññādiṭṭhite tividhā vitakkā—

(Pāli only)
1343

चित्तवितक्कोcit·ta·vi·tak·ko विपल्लासोvi·pal·lā·so सञ्ञावितक्कोsañ·ñā·vi·tak·ko विपल्लासोvi·pal·lā·so दिट्ठिवितक्कोdiṭ·ṭhi·vi·tak·ko विपल्लासोपि।vi·pal·lā·so·pi

cittavitakko vipallāso saññāvitakko vipallāso diṭṭhivitakko vipallāsopi.

(Pāli only)
1344

तत्थtat·tha अविज्जाa·vij·jā विपल्लासोvi·pal·lā·so गोचराgo·ca·rā गतिपतेय्यभूमि,ga·ti·pa·tey·ya·bhū·mi यथाya·thā हिhi तंtaṃ सञ्जानातिsañ·jā·nā·ti यथाya·thā विजानातिvi·jā·nā·ti यथाya·thā सञ्जानातिsañ·jā·nā·ti चca विजानातिvi·jā·nā·ti च।ca

Tattha avijjā vipallāso gocarā gatipateyyabhūmi, yathā hi taṁ sañjānāti yathā vijānāti yathā sañjānāti ca vijānāti ca.

(Pāli only)
1345

यथाya·thā खन्तिkhan·ti चेतेतिce·te·ti इमेi·me चत्तारोcat·tā·ro विपल्लासाvi·pal·lā·sā सत्ताsat·tā येहिye·hi चतुब्बिधंca·tub·bi·dhaṃ अत्तभाववत्थुंat·ta·bhā·va·vat·thuṃ रोगभूतंro·ga·bhū·taṃ गण्डभूतंgaṇ·ḍa·bhū·taṃ “अत्ता”तिat·tā वदन्ति।va·dan·ti

Yathā khanti ceteti ime cattāro vipallāsā sattā yehi catubbidhaṁ attabhāvavatthuṁ rogabhūtaṁ gaṇḍabhūtaṁ “attā”ti vadanti.

(Pāli only)
1346

रोगंro·gaṃ वदतिva·da·ti अत्ततोतिat·ta·to·ti अयंa·yaṃ आवट्टो।ā·vaṭ·ṭo

Rogaṁ vadati attatoti ayaṁ āvaṭṭo.

(Pāli only)
1347

येनye·na येनye·na हिhi मञ्ञतिmañ·ña·ti ततोta·to तंtaṃ होतिho·ti अञ्ञथातिañ·ña·thā·ti सुभन्तिsu·bhan·ti मञ्ञतिmañ·ña·ti नna तथाta·thā होति।ho·ti

Yena yena hi maññati tato taṁ hoti aññathāti subhanti maññati na tathā hoti.

(Pāli only)
1348

एवंe·vaṃ सुखन्तिsu·khan·ti निच्चंnic·caṃ अत्तातिat·tā·ti सोso अञ्ञथाañ·ña·thā भवमेवbha·va·me·va सन्तंsan·taṃ अनागतंa·nā·ga·taṃ भवंbha·vaṃ पत्थयति,pat·tha·ya·ti तेनte·na वुच्चतिvuc·ca·ti “भवरागो”ति।bha·va·rā·go

Evaṁ sukhanti niccaṁ attāti so aññathā bhavameva santaṁ anāgataṁ bhavaṁ patthayati, tena vuccati “bhavarāgo”ti.

(Pāli only)
1349

भवमेवाभिनन्दति,bha·va·me·vā·bhi·nan·da·ti यंyaṃ अभिनन्दति,a·bhi·nan·da·ti तंtaṃ दुक्खन्तिduk·khan·ti पञ्चक्खन्धेpañ·cak·khan·dhe निद्दिसियति।nid·di·si·ya·ti

Bhavamevābhinandati, yaṁ abhinandati, taṁ dukkhanti pañcakkhandhe niddisiyati.

(Pāli only)
1350

यञ्चyañ·ca तप्पच्चयाtap·pac·ca·yā सोकपरिदेवदुक्खंso·ka·pa·ri·de·va·duk·khaṃ तस्सtas·sa हिhi भावेस्सति।bhā·ves·sa·ti

Yañca tappaccayā sokaparidevadukkhaṁ tassa hi bhāvessati.

(Pāli only)
1351

एत्तावताet·tā·va·tā सङ्किलेसोsaṅ·ki·le·so होति।ho·ti

Ettāvatā saṅkileso hoti.

(Pāli only)
1352

पहानत्थंpa·hā·nat·thaṃ खोkho पनpa·na ब्रह्मचरियंbrah·ma·ca·ri·yaṃ वुस्सति।vus·sa·ti

Pahānatthaṁ kho pana brahmacariyaṁ vussati.

(Pāli only)
1353

तिण्णंtiṇ·ṇaṃ सन्तापानंsan·tā·pā·naṃ छन्दरागविनयोchan·da·rā·ga·vi·na·yo होति।ho·ti

Tiṇṇaṁ santāpānaṁ chandarāgavinayo hoti.

(Pāli only)
1354

उपधिंu·pa·dhiṃ हिhi पटिच्चpa·ṭic·ca दुक्खमिदंduk·kha·mi·daṃ भवतीतिbha·va·tī·ti येye भवमेवाभिनन्दन्तिbha·va·me·vā·bhi·nan·dan·ti यस्सyas·sa भावेस्सति,bhā·ves·sa·ti तंtaṃ दुक्खंduk·khaṃ तस्सtas·sa दुक्खस्सduk·khas·sa पहानमाह।pa·hā·na·mā·ha

Upadhiṁ hi paṭicca dukkhamidaṁ bhavatīti ye bhavamevābhinandanti yassa bhāvessati, taṁ dukkhaṁ tassa dukkhassa pahānamāha.

(Pāli only)
1355

सब्बसोsab·ba·so उपादानञ्चu·pā·dā·nañ·ca यंyaṃ नत्थिnat·thi दुक्खस्सduk·khas·sa सम्भवोतिsam·bha·vo·ti चत्तारोcat·tā·ro विपल्लासाvi·pal·lā·sā यथाya·thā निद्दिट्ठउपादानमाह।nid·diṭ·ṭha·u·pā·dā·na·mā·ha

Sabbaso upādānañca yaṁ natthi dukkhassa sambhavoti cattāro vipallāsā yathā niddiṭṭhaupādānamāha.

(Pāli only)
1356

तस्सtas·sa पठमोpa·ṭha·mo विपल्लासोvi·pal·lā·so कामुपादानं,kā·mu·pā·dā·naṃ दुतियंdu·ti·yaṃ दिट्ठुपादानं,diṭ·ṭhu·pā·dā·naṃ ततियंta·ti·yaṃ सीलब्बतुपादानं,sī·lab·ba·tu·pā·dā·naṃ चतुत्थंca·tut·thaṃ अत्तवादुपादानं,at·ta·vā·du·pā·dā·naṃ तेसंte·saṃ योyo खयोkha·yo नत्थिnat·thi दुक्खस्सduk·khas·sa सम्भवोsam·bha·vo उपधिu·pa·dhi निदानंni·dā·naṃ दुक्खनिरोधमाह।duk·kha·ni·ro·dha·mā·ha

Tassa paṭhamo vipallāso kāmupādānaṁ, dutiyaṁ diṭṭhupādānaṁ, tatiyaṁ sīlabbatupādānaṁ, catutthaṁ attavādupādānaṁ, tesaṁ yo khayo natthi dukkhassa sambhavo upadhi nidānaṁ dukkhanirodhamāha.

(Pāli only)
1357

एवमेतंe·va·me·taṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ सम्मप्पञ्ञायsam·map·pañ·ñā·ya पस्सतोpas·sa·to विभवतण्हाvi·bha·va·taṇ·hā नna होति।ho·ti

Evametaṁ yathābhūtaṁ sammappaññāya passato vibhavataṇhā na hoti.

(Pāli only)
1358

विभवंvi·bha·vaṃ नाभिनन्दतीतिnā·bhi·nan·da·tī·ti दस्सनभूमिंdas·sa·na·bhū·miṃ मन्तेतिman·te·ti सब्बसोsab·ba·so तण्हक्खयंtaṇ·hak·kha·yaṃ निब्बानन्तिnib·bā·nan·ti द्वेdve विमुत्तियोvi·mut·ti·yo कथेतिka·the·ti रागविरागञ्चrā·ga·vi·rā·gañ·ca अविज्जाविरागञ्च।a·vij·jā·vi·rā·gañ·ca

Vibhavaṁ nābhinandatīti dassanabhūmiṁ manteti sabbaso taṇhakkhayaṁ nibbānanti dve vimuttiyo katheti rāgavirāgañca avijjāvirāgañca.

(Pāli only)
1359

तस्सtas·sa भिक्खुनोतिbhik·khu·no·ti अनुपादिसेसनिब्बानधातुंa·nu·pā·di·se·sa·nib·bā·na·dhā·tuṃ मन्तेति।man·te·ti

Tassa bhikkhunoti anupādisesanibbānadhātuṁ manteti.

(Pāli only)
1360

अयंa·yaṃ सुत्तस्सsut·tas·sa अत्थनिद्देसो।at·tha·nid·de·so

Ayaṁ suttassa atthaniddeso.

(Pāli only)
1361

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयो?vi·ca·yo

Tattha katamo vicayo?

(Pāli only)
1362

यस्सyas·sa यत्थyat·tha परिळाहेतिpa·ri·ḷā·he·ti तस्सtas·sa परिडय्हन्तस्सpa·ri·ḍay·han·tas·sa सोso यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ नत्थिnat·thi निब्बिन्दतिnib·bin·da·ti च,ca अयंa·yaṃ विचयोvi·ca·yo चca युत्तिyut·ti च।ca

Yassa yattha pariḷāheti tassa pariḍayhantassa so yathābhūtaṁ natthi nibbindati ca, ayaṁ vicayo ca yutti ca.

(Pāli only)
1363

पदट्ठानोpa·daṭ·ṭhā·no रागजोrā·ga·jo परिळाहोpa·ri·ḷā·ho सुखिन्द्रियस्सsu·khin·dri·yas·sa दोमनस्सिन्द्रियस्सdo·ma·nas·sin·dri·yas·sa चca पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Padaṭṭhāno rāgajo pariḷāho sukhindriyassa domanassindriyassa ca padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1364

दोसजोdo·sa·jo परिळाहोpa·ri·ḷā·ho सुखिन्द्रियस्सsu·khin·dri·yas·sa दोमनस्सिन्द्रियस्सdo·ma·nas·sin·dri·yas·sa चca पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Dosajo pariḷāho sukhindriyassa domanassindriyassa ca padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1365

मोहजोmo·ha·jo परिळाहोpa·ri·ḷā·ho उपेक्खिन्द्रियस्सu·pek·khin·dri·yas·sa दोमनस्सिन्द्रियस्सdo·ma·nas·sin·dri·yas·sa चca पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Mohajo pariḷāho upekkhindriyassa domanassindriyassa ca padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1366

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणोlak·kha·ṇo हारो?hā·ro

Tattha katamo lakkhaṇo hāro?

(Pāli only)
1367

फस्सपरेतोphas·sa·pa·re·to वेदनापरेतोve·da·nā·pa·re·to सञ्ञापरेतोपिsañ·ñā·pa·re·to·pi सङ्खारपरेतोपिsaṅ·khā·ra·pa·re·to·pi येनye·na येनye·na मञ्ञतिmañ·ña·ti यदिya·di सुभनिमित्तेनsu·bha·ni·mit·te·na यदिya·di सुखनिमित्तेनsu·kha·ni·mit·te·na यदिya·di निच्चनिमित्तेनnic·ca·ni·mit·te·na यदिya·di अत्तनिमित्तेनat·ta·ni·mit·te·na असुभेa·su·bhe सुभन्तिsu·bhan·ti मञ्ञति,mañ·ña·ti एवंe·vaṃ सब्बंsab·baṃ रागजेrā·ga·je परिळाहेpa·ri·ḷā·he वुत्तेvut·te चत्तारोcat·tā·ro परिळाहाpa·ri·ḷā·hā वुत्ताvut·tā भवन्ति।bha·van·ti

Phassapareto vedanāpareto saññāparetopi saṅkhāraparetopi yena yena maññati yadi subhanimittena yadi sukhanimittena yadi niccanimittena yadi attanimittena asubhe subhanti maññati, evaṁ sabbaṁ rāgaje pariḷāhe vutte cattāro pariḷāhā vuttā bhavanti.

(Pāli only)
1368

रागजोrā·ga·jo दोसजोdo·sa·jo मोहजोmo·ha·jo दिट्ठिजोdiṭ·ṭhi·jo चca रागंrā·gaṃ वदामीतिva·dā·mī·ti अत्ततोat·ta·to वदति।va·da·ti

Rāgajo dosajo mohajo diṭṭhijo ca rāgaṁ vadāmīti attato vadati.

(Pāli only)
1369

सब्बानिsab·bā·ni पन्नरसpan·na·ra·sa पदानिpa·dā·ni अनिच्चंa·nic·caṃ दुक्खन्ति।duk·khan·ti

Sabbāni pannarasa padāni aniccaṁ dukkhanti.

(Pāli only)
1370

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहो?ca·tub·yū·ho

Tattha katamo catubyūho?

(Pāli only)
1371

इधi·dha सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Idha sutte bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
1372

येye परिळाहेनpa·ri·ḷā·he·na नna अच्छन्तिac·chan·ti तेte भवंbha·vaṃ नाभिनन्दन्ति।nā·bhi·nan·dan·ti

Ye pariḷāhena na acchanti te bhavaṁ nābhinandanti.

(Pāli only)
1373

येye भवंbha·vaṃ नाभिनन्दन्ति,nā·bhi·nan·dan·ti तेte परिनिब्बायिस्सन्ति।pa·ri·nib·bā·yis·san·ti

Ye bhavaṁ nābhinandanti, te parinibbāyissanti.

(Pāli only)
1374

अयंa·yaṃ अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ayaṁ adhippāyo.

(Pāli only)
1375

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo आवट्टो?ā·vaṭ·ṭo

Tattha katamo āvaṭṭo?

(Pāli only)
1376

सङ्किलेसभागियेनsaṅ·ki·le·sa·bhā·gi·ye·na दुक्खञ्चduk·khañ·ca समुदयञ्चsa·mu·da·yañ·ca निद्दिसति।nid·di·sa·ti

Saṅkilesabhāgiyena dukkhañca samudayañca niddisati.

(Pāli only)
1377

निब्बेधभागियेनnib·be·dha·bhā·gi·ye·na मग्गञ्चmag·gañ·ca निरोधञ्च।ni·ro·dhañ·ca

Nibbedhabhāgiyena maggañca nirodhañca.

(Pāli only)
1378

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā विभत्ति?vi·bhat·ti

Tattha katamā vibhatti?

(Pāli only)
1379

सन्तापजातोsan·tā·pa·jā·to रोगजातोro·ga·jā·to रोगंro·gaṃ वदतिva·da·ti अत्ततोat·ta·to तंtaṃ नna एकंसेनe·kaṃ·se·na होतिho·ti अमनसिकाराa·ma·na·si·kā·rā सन्तापजातोsan·tā·pa·jā·to खोkho नna चca रोगंro·gaṃ अत्ततोat·ta·to वदति।va·da·ti

Santāpajāto rogajāto rogaṁ vadati attato taṁ na ekaṁsena hoti amanasikārā santāpajāto kho na ca rogaṁ attato vadati.

(Pāli only)
1380

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिवत्तनो?pa·ri·vat·ta·no

Tattha katamo parivattano?

(Pāli only)
1381

पक्खपटिपक्खनिदस्सनत्थंpak·kha·pa·ṭi·pak·kha·ni·das·sa·nat·thaṃ भूमिbhū·mi परिवत्तनाय।pa·ri·vat·ta·nā·ya

Pakkhapaṭipakkhanidassanatthaṁ bhūmi parivattanāya.

(Pāli only)
1382

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo वेवचनोve·va·ca·no हारो?hā·ro

Tattha katamo vevacano hāro?

(Pāli only)
1383

रोगञ्चro·gañ·ca अत्ततोat·ta·to वदतिva·da·ti सल्लंsal·laṃ अत्ततोat·ta·to वदति।va·da·ti

Rogañca attato vadati sallaṁ attato vadati.

(Pāli only)
1384

पन्नरसpan·na·ra·sa पदानिpa·dā·ni सब्बानिsab·bā·ni वत्तब्बानि।vat·tab·bā·ni

Pannarasa padāni sabbāni vattabbāni.

(Pāli only)
1385

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā पञ्ञत्ति?pañ·ñat·ti

Tattha katamā paññatti?

(Pāli only)
1386

सन्तापजातोतिsan·tā·pa·jā·to·ti दोमनस्सपदट्ठानं।do·ma·nas·sa·pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Santāpajātoti domanassapadaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1387

सब्बेsab·be वचनपञ्ञत्तियाva·ca·na·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञपेति।pañ·ña·pe·ti

Sabbe vacanapaññattiyā paññapeti.

(Pāli only)
1388

रोगंro·gaṃ वदतिva·da·ti अत्ततोat·ta·to विपल्लासोvi·pal·lā·so सङ्किलेसपञ्ञत्तियाsaṅ·ki·le·sa·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञपेति।pañ·ña·pe·ti

Rogaṁ vadati attato vipallāso saṅkilesapaññattiyā paññapeti.

(Pāli only)
1389

यंyaṃ नाभिनन्दति,nā·bhi·nan·da·ti तंtaṃ दुक्खन्तिduk·khan·ti विपल्लासनिक्खेपपञ्ञत्तियाvi·pal·lā·sa·nik·khe·pa·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Yaṁ nābhinandati, taṁ dukkhanti vipallāsanikkhepapaññattiyā paññattā.

(Pāli only)
1390

तेte अकतसत्ताa·ka·ta·sat·tā लोकाlo·kā मज्झेनmaj·jhe·na वेमत्ततायve·mat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Te akatasattā lokā majjhena vemattatāya paññattā.

(Pāli only)
1391

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo ओतरणो?o·ta·ra·ṇo

Tattha katamo otaraṇo?

(Pāli only)
1392

सन्तापजातोतिsan·tā·pa·jā·to·ti तीणिtī·ṇi अकुसलमूलानि,a·ku·sa·la·mū·lā·ni तेte सङ्खाराsaṅ·khā·rā सङ्खारक्खन्धपरियापन्ना,saṅ·khā·rak·khan·dha·pa·ri·yā·pan·nā धातूसुdhā·tū·su धम्मधातु,dham·ma·dhā·tu आयतनेसुā·ya·ta·ne·su धम्मायतनं।dham·mā·ya·ta·naṃ

Santāpajātoti tīṇi akusalamūlāni, te saṅkhārā saṅkhārakkhandhapariyāpannā, dhātūsu dhammadhātu, āyatanesu dhammāyatanaṁ.

(Pāli only)
1393

इन्द्रियेसुin·dri·ye·su इत्थिन्द्रियंit·thin·dri·yaṃ पुरिसिन्द्रियञ्चpu·ri·sin·dri·yañ·ca पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Indriyesu itthindriyaṁ purisindriyañca padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1394

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo सोधनो?so·dha·no

Tattha katamo sodhano?

(Pāli only)
1395

सुद्धोsud·dho सुत्तस्सsut·tas·sa आरम्भो।ā·ram·bho

Suddho suttassa ārambho.

(Pāli only)
1396

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo अधिट्ठानोa·dhiṭ·ṭhā·no हारो?hā·ro

Tattha katamo adhiṭṭhāno hāro?

(Pāli only)
1397

परिळाहोतिpa·ri·ḷā·ho·ti येye सत्ताsat·tā लोकाlo·kā एकत्तपञ्ञत्तियाe·kat·ta·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता,pañ·ñat·tā तेte अकतसत्ताa·ka·ta·sat·tā लोकाlo·kā मज्झेनmaj·jhe·na वेमत्ततायve·mat·ta·tā·ya पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Pariḷāhoti ye sattā lokā ekattapaññattiyā paññattā, te akatasattā lokā majjhena vemattatāya paññattā.

(Pāli only)
1398

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिक्खारो?pa·rik·khā·ro

Tattha katamo parikkhāro?

(Pāli only)
1399

सन्तापजातोतिsan·tā·pa·jā·to·ti अयोनिसोa·yo·ni·so मनसिकारोma·na·si·kā·ro हेतु,he·tu विपल्लासञ्चvi·pal·lā·sañ·ca पच्चयो।pac·ca·yo

Santāpajātoti ayoniso manasikāro hetu, vipallāsañca paccayo.

(Pāli only)
1400

तत्थtat·tha द्वीहिdvī·hi धम्मेहिdham·me·hi अत्ताat·tā अभिनिविट्ठाa·bhi·ni·viṭ·ṭhā चित्तञ्चcit·tañ·ca चेतसिकञ्चce·ta·si·kañ·ca धम्मेdham·me उभयानिu·bha·yā·ni तस्सtas·sa विपरीतेनvi·pa·rī·te·na परामसतो।pa·rā·ma·sa·to

Tattha dvīhi dhammehi attā abhiniviṭṭhā cittañca cetasikañca dhamme ubhayāni tassa viparītena parāmasato.

(Pāli only)
1401

अपरोa·pa·ro परियायो,pa·ri·yā·yo चेतसिकेहिce·ta·si·ke·hi धम्मेहिdham·me·hi अत्तसञ्ञाat·ta·sañ·ñā अनत्तसञ्ञाa·nat·ta·sañ·ñā समुग्घातेति।sa·mug·ghā·te·ti

Aparo pariyāyo, cetasikehi dhammehi attasaññā anattasaññā samugghāteti.

(Pāli only)
1402

अपरोa·pa·ro परियायो।pa·ri·yā·yo

Aparo pariyāyo.

(Pāli only)
1403

अनिच्चसञ्ञाa·nic·ca·sañ·ñā चेतसिकेसुce·ta·si·ke·su धम्मेसु,dham·me·su नna तुtu अत्तसञ्ञा।at·ta·sañ·ñā

Aniccasaññā cetasikesu dhammesu, na tu attasaññā.

(Pāli only)
1404

इदंi·daṃ वुच्चतिvuc·ca·ti चित्तन्तिcit·tan·ti वाvā मनोतिma·no·ti वाvā विञ्ञाणन्तिviñ·ñā·ṇan·ti वाvā इदंi·daṃ दीघरत्तंdī·gha·rat·taṃ अब्भुग्गतंab·bhug·ga·taṃ एतंe·taṃ मम,ma·ma एसोहमस्मि,e·so·ha·mas·mi एसोe·so मेme अत्ताति।at·tā·ti

Idaṁ vuccati cittanti vā manoti vā viññāṇanti vā idaṁ dīgharattaṁ abbhuggataṁ etaṁ mama, esohamasmi, eso me attāti.

(Pāli only)
1405

तत्थtat·tha चेतसिकाce·ta·si·kā धम्मानुपस्सनाdham·mā·nu·pas·sa·nā एसापिe·sā·pi धम्मसञ्ञा।dham·ma·sañ·ñā

Tattha cetasikā dhammānupassanā esāpi dhammasaññā.

(Pāli only)
1406

तस्सtas·sa कोko हेतु,he·tu कोko पच्चयो?pac·ca·yo

Tassa ko hetu, ko paccayo?

(Pāli only)
1407

अहङ्कारोa·haṅ·kā·ro हेतु,he·tu ममङ्कारोma·maṅ·kā·ro पच्चयो।pac·ca·yo

Ahaṅkāro hetu, mamaṅkāro paccayo.

(Pāli only)
1408

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo समारोपनो?sa·mā·ro·pa·no

Tattha katamo samāropano?

(Pāli only)
1409

अयंa·yaṃ लोकोlo·ko सन्तापजातोतिsan·tā·pa·jā·to·ti अकुसलंa·ku·sa·laṃ मन्तेतिman·te·ti विञ्ञाणंviñ·ñā·ṇaṃ नामरूपस्सnā·ma·rū·pas·sa पच्चयोpac·ca·yo यावyā·va जरामरणन्ति,ja·rā·ma·ra·ṇan·ti अयंa·yaṃ समारोपनो।sa·mā·ro·pa·no

Ayaṁ loko santāpajātoti akusalaṁ manteti viññāṇaṁ nāmarūpassa paccayo yāva jarāmaraṇanti, ayaṁ samāropano.

(Pāli only)
1410

एवमेतंe·va·me·taṃ यथाभूतं,ya·thā·bhū·taṃ सम्मप्पञ्ञायsam·map·pañ·ñā·ya पस्सतिpas·sa·ti अकुसलमूलानंa·ku·sa·la·mū·lā·naṃ पहानं।pa·hā·naṃ

Evametaṁ yathābhūtaṁ, sammappaññāya passati akusalamūlānaṁ pahānaṁ.

(Pāli only)
1411

तत्थtat·tha अविज्जानिरोधोa·vij·jā·ni·ro·dho अविज्जानिरोधाa·vij·jā·ni·ro·dhā यावyā·va जरामरणनिरोधो,ja·rā·ma·ra·ṇa·ni·ro·dho अयंa·yaṃ समारोपनो।sa·mā·ro·pa·no

Tattha avijjānirodho avijjānirodhā yāva jarāmaraṇanirodho, ayaṁ samāropano.

(Pāli only)
1412

चत्तारोcat·tā·ro पुग्गला—pug·ga·lā

Cattāro puggalā—

(Pāli only)
1413

अनुसोतगामीa·nu·so·ta·gā·mī पटिसोतगामीpa·ṭi·so·ta·gā·mī ठितत्तो,ṭhi·tat·to तिण्णोtiṇ·ṇo पारङ्गतोpā·raṅ·ga·to थलेtha·le तिट्ठतिtiṭ·ṭha·ti ब्राह्मणोति।brāh·ma·ṇo·ti

anusotagāmī paṭisotagāmī ṭhitatto, tiṇṇo pāraṅgato thale tiṭṭhati brāhmaṇoti.

(Pāli only)
1414

तत्थtat·tha योyo अनुसोतगामीa·nu·so·ta·gā·mī अयंa·yaṃ कामेkā·me सेवति।se·va·ti

Tattha yo anusotagāmī ayaṁ kāme sevati.

(Pāli only)
1415

पापञ्चpā·pañ·ca कम्मंkam·maṃ करोतिka·ro·ti यावyā·va कामेkā·me पटिसेवति।pa·ṭi·se·va·ti

Pāpañca kammaṁ karoti yāva kāme paṭisevati.

(Pāli only)
1416

इदंi·daṃ लोभोlo·bho अकुसलमूलं,a·ku·sa·la·mū·laṃ सोयेवso·ye·va तण्हा,taṇ·hā सोso तेहिte·hi कामेहिkā·me·hi वुय्हतिvuy·ha·ti अनुसोतगामीतिa·nu·so·ta·gā·mī·ti वुच्चति।vuc·ca·ti

Idaṁ lobho akusalamūlaṁ, soyeva taṇhā, so tehi kāmehi vuyhati anusotagāmīti vuccati.

(Pāli only)
1417

योyo पुग्गलोpug·ga·lo ताहिtā·hi गमितोga·mi·to तप्पच्चयाtap·pac·ca·yā तस्सtas·sa हेतुhe·tu अकुसलकम्मंa·ku·sa·la·kam·maṃ करोतिka·ro·ti कायेनkā·ye·na चca वाचायvā·cā·ya च,ca अयंa·yaṃ वुच्चतिvuc·ca·ti पापकम्मंpā·pa·kam·maṃ करोतीति।ka·ro·tī·ti

Yo puggalo tāhi gamito tappaccayā tassa hetu akusalakammaṁ karoti kāyena ca vācāya ca, ayaṁ vuccati pāpakammaṁ karotīti.

(Pāli only)
1418

तस्सtas·sa तीणिtī·ṇi सोतानिso·tā·ni सक्कायदिट्ठिsak·kā·ya·diṭ·ṭhi विचिकिच्छाvi·ci·kic·chā सीलब्बतपरामासो।sī·lab·ba·ta·pa·rā·mā·so

Tassa tīṇi sotāni sakkāyadiṭṭhi vicikicchā sīlabbataparāmāso.

(Pāli only)
1419

इमेहिi·me·hi तीहिtī·hi सोतेहिso·te·hi तिविधधातुयंti·vi·dha·dhā·tu·yaṃ उप्पज्जतिup·paj·ja·ti कामधातुयंkā·ma·dhā·tu·yaṃ रूपधातुयंrū·pa·dhā·tu·yaṃ अरूपधातुयं।a·rū·pa·dhā·tu·yaṃ

Imehi tīhi sotehi tividhadhātuyaṁ uppajjati kāmadhātuyaṁ rūpadhātuyaṁ arūpadhātuyaṁ.

(Pāli only)
1420

तेनte·na पटिपक्खेनpa·ṭi·pak·khe·na योyo कामेkā·me नna पटिसेवति।pa·ṭi·se·va·ti

Tena paṭipakkhena yo kāme na paṭisevati.

(Pāli only)
1421

योyo सीलवतंsī·la·va·taṃ नna परामसति।pa·rā·ma·sa·ti

Yo sīlavataṁ na parāmasati.

(Pāli only)
1422

योyo सक्कायदिट्ठीनंsak·kā·ya·diṭ·ṭhī·naṃ पहानायpa·hā·nā·ya कामेसुkā·me·su यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ आदीनवंā·dī·na·vaṃ पस्सति।pas·sa·ti

Yo sakkāyadiṭṭhīnaṁ pahānāya kāmesu yathābhūtaṁ ādīnavaṁ passati.

(Pāli only)
1423

येनye·na चca तेte धम्मेdham·me पटिसेवति।pa·ṭi·se·va·ti

Yena ca te dhamme paṭisevati.

(Pāli only)
1424

यञ्चyañ·ca तप्पच्चयाtap·pac·ca·yā तिट्ठतिtiṭ·ṭha·ti ब्राह्मणोतिbrāh·ma·ṇo·ti अरहंa·ra·haṃ किर।ki·ra

Yañca tappaccayā tiṭṭhati brāhmaṇoti arahaṁ kira.

(Pāli only)
1425

तत्थtat·tha अरहंa·ra·haṃ तस्सtas·sa पारङ्गतोpā·raṅ·ga·to होति,ho·ti पारङ्गतस्सpā·raṅ·ga·tas·sa थलेtha·le तिट्ठतिtiṭ·ṭha·ti सोपादिसेसाso·pā·di·se·sā निब्बानधातु।nib·bā·na·dhā·tu

Tattha arahaṁ tassa pāraṅgato hoti, pāraṅgatassa thale tiṭṭhati sopādisesā nibbānadhātu.

(Pāli only)
1426

अनुसोतगामिनीतिa·nu·so·ta·gā·mi·nī·ti दस्सनप्पहातब्बानंdas·sa·nap·pa·hā·tab·bā·naṃ संयोजनानंsaṃ·yo·ja·nā·naṃ अप्पहानमाह।ap·pa·hā·na·mā·ha

Anusotagāminīti dassanappahātabbānaṁ saṁyojanānaṁ appahānamāha.

(Pāli only)
1427

पटिसोतगामिनीतिpa·ṭi·so·ta·gā·mi·nī·ti फलेpha·le दिट्ठेकट्ठानञ्चdiṭ·ṭhe·kaṭ·ṭhā·nañ·ca किलेसानंki·le·sā·naṃ पहानमाह,pa·hā·na·mā·ha ठितत्तेनṭhi·tat·te·na पञ्चन्नंpañ·can·naṃ ओरम्भागियानंo·ram·bhā·gi·yā·naṃ संयोजनानंsaṃ·yo·ja·nā·naṃ पहानमाह।pa·hā·na·mā·ha

Paṭisotagāminīti phale diṭṭhekaṭṭhānañca kilesānaṁ pahānamāha, ṭhitattena pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ pahānamāha.

(Pāli only)
1428

तत्थtat·tha अनुसोतगामिनाa·nu·so·ta·gā·mi·nā मग्गरूपिमाह।mag·ga·rū·pi·mā·ha

Tattha anusotagāminā maggarūpimāha.

(Pāli only)
1429

पटिसोतगामिनाpa·ṭi·so·ta·gā·mi·nā ठितत्तेनṭhi·tat·te·na चca मग्गमितिमाह।mag·ga·mi·ti·mā·ha

Paṭisotagāminā ṭhitattena ca maggamitimāha.

(Pāli only)
1430

पारङ्गतेनpā·raṅ·ga·te·na सावकाsā·va·kā असेक्खाa·sek·khā चca सम्मासम्बुद्धाsam·mā·sam·bud·dhā चca वुत्ता।vut·tā

Pāraṅgatena sāvakā asekkhā ca sammāsambuddhā ca vuttā.

(Pāli only)
1431

अनुसोतगामिनाa·nu·so·ta·gā·mi·nā सक्कायसमुदयगामिनिंsak·kā·ya·sa·mu·da·ya·gā·mi·niṃ पटिपदमाह।pa·ṭi·pa·da·mā·ha

Anusotagāminā sakkāyasamudayagāminiṁ paṭipadamāha.

(Pāli only)
1432

पटिसोतगामिनाpa·ṭi·so·ta·gā·mi·nā ठितत्तेनṭhi·tat·te·na सक्कायनिरोधगामिनिंsak·kā·ya·ni·ro·dha·gā·mi·niṃ पटिपदमाह।pa·ṭi·pa·da·mā·ha

Paṭisotagāminā ṭhitattena sakkāyanirodhagāminiṁ paṭipadamāha.

(Pāli only)
1433

पारङ्गतेनpā·raṅ·ga·te·na दसda·sa असेक्खाa·sek·khā अरहन्ताa·ra·han·tā धम्माdham·mā वुत्ता।vut·tā

Pāraṅgatena dasa asekkhā arahantā dhammā vuttā.

(Pāli only)
1434

अयंa·yaṃ सुत्तत्थो।sut·tat·tho

Ayaṁ suttattho.

(Pāli only)
1435

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā देसना?de·sa·nā

Tattha katamā desanā?

(Pāli only)
1436

इमस्मिंi·mas·miṃ हिhi सुत्तेsut·te चत्तारिcat·tā·ri अरियसच्चानिa·ri·ya·sac·cā·ni देसितानि।de·si·tā·ni

Imasmiṁ hi sutte cattāri ariyasaccāni desitāni.

(Pāli only)
1437

तेधातुकलोकसमतिक्कमनञ्च।te·dhā·tu·ka·lo·ka·sa·ma·tik·ka·ma·nañ·ca

Tedhātukalokasamatikkamanañca.

(Pāli only)
1438

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विचयोvi·ca·yo हारो?hā·ro

Tattha katamo vicayo hāro?

(Pāli only)
1439

योyo कामेkā·me पटिसेवतिpa·ṭi·se·va·ti पापंpā·paṃ करेय्यातिka·rey·yā·ti योyo चca कामेkā·me नna पटिसेवतिpa·ṭi·se·va·ti सोso पापकम्मंpā·pa·kam·maṃ नna करेय्यातिka·rey·yā·ti योyo चca इमेहिi·me·hi द्वीहिdvī·hi भूमीहिbhū·mī·hi उत्तिण्णोut·tiṇ·ṇo पारङ्गतोतिpā·raṅ·ga·to·ti याyā वीमंसाvī·maṃ·sā अयंa·yaṃ विचयो।vi·ca·yo

Yo kāme paṭisevati pāpaṁ kareyyāti yo ca kāme na paṭisevati so pāpakammaṁ na kareyyāti yo ca imehi dvīhi bhūmīhi uttiṇṇo pāraṅgatoti yā vīmaṁsā ayaṁ vicayo.

(Pāli only)
1440

युत्तीतिyut·tī·ti युज्जतिyuj·ja·ti सुत्तेसु,sut·te·su नायुज्जतीतिnā·yuj·ja·tī·ti याyā वीमंसाय,vī·maṃ·sā·ya अयंa·yaṃ युत्ति।yut·ti

Yuttīti yujjati suttesu, nāyujjatīti yā vīmaṁsāya, ayaṁ yutti.

(Pāli only)
1441

पदट्ठानोतिpa·daṭ·ṭhā·no·ti अनुसोतगामिनाa·nu·so·ta·gā·mi·nā सत्तन्नंsat·tan·naṃ संयोजनानंsaṃ·yo·ja·nā·naṃ पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Padaṭṭhānoti anusotagāminā sattannaṁ saṁyojanānaṁ padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1442

अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa किरियाki·ri·yā अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa मूलानंmū·lā·naṃ पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Akusalassa kiriyā akusalassa mūlānaṁ padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1443

पटिसोतगामिनाpa·ṭi·so·ta·gā·mi·nā यथाभूतदस्सनस्सya·thā·bhū·ta·das·sa·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Paṭisotagāminā yathābhūtadassanassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1444

ठितत्तेनṭhi·tat·te·na असंहारियायa·saṃ·hā·ri·yā·ya पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Ṭhitattena asaṁhāriyāya padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1445

पारङ्गतोतिpā·raṅ·ga·to·ti कदाचिka·dā·ci भूमियाbhū·mi·yā पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Pāraṅgatoti kadāci bhūmiyā padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1446

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणोlak·kha·ṇo हारो?hā·ro

Tattha katamo lakkhaṇo hāro?

(Pāli only)
1447

योyo अनुसोतंa·nu·so·taṃ गच्छतिgac·cha·ti तण्हावसेन।taṇ·hā·va·se·na

Yo anusotaṁ gacchati taṇhāvasena.

(Pāli only)
1448

सब्बेसम्पिsab·be·sam·pi किलेसानंki·le·sā·naṃ वसेनva·se·na गच्छति।gac·cha·ti

Sabbesampi kilesānaṁ vasena gacchati.

(Pāli only)
1449

योyo पटिसोतंpa·ṭi·so·taṃ वायमति।vā·ya·ma·ti

Yo paṭisotaṁ vāyamati.

(Pāli only)
1450

तण्हायtaṇ·hā·ya सब्बेसम्पिsab·be·sam·pi सोso किलेसानंki·le·sā·naṃ वायमतिvā·ya·ma·ti पटिसोतं।pa·ṭi·so·taṃ

Taṇhāya sabbesampi so kilesānaṁ vāyamati paṭisotaṁ.

(Pāli only)
1451

योyo अत्तनाat·ta·nā ठितोṭhi·to कायेनपिkā·ye·na·pi सोso ठितोṭhi·to वाचाचित्तेनपिvā·cā·cit·te·na·pi सोso ठितो।ṭhi·to

Yo attanā ṭhito kāyenapi so ṭhito vācācittenapi so ṭhito.

(Pāli only)
1452

अयंa·yaṃ लक्खणोlak·kha·ṇo हारो।hā·ro

Ayaṁ lakkhaṇo hāro.

(Pāli only)
1453

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo चतुब्यूहो?ca·tub·yū·ho

Tattha katamo catubyūho?

(Pāli only)
1454

इधi·dha सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Idha sutte bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
1455

येye अनुसोतगामिनियाa·nu·so·ta·gā·mi·ni·yā पटिपदायpa·ṭi·pa·dā·ya नाभिरमिस्सन्ति,nā·bhi·ra·mis·san·ti तेte पटिसोतंpa·ṭi·so·taṃ वायमिस्सन्तीतिvā·ya·mis·san·tī·ti यावyā·va कदाचिka·dā·ci भूमियं,bhū·mi·yaṃ अयंa·yaṃ अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ye anusotagāminiyā paṭipadāya nābhiramissanti, te paṭisotaṁ vāyamissantīti yāva kadāci bhūmiyaṁ, ayaṁ adhippāyo.

(Pāli only)
1456

आवट्टोतिā·vaṭ·ṭo·ti इधi·dha सुत्तेsut·te चत्तारिcat·tā·ri सुत्तानिsut·tā·ni देसितानि।de·si·tā·ni

Āvaṭṭoti idha sutte cattāri suttāni desitāni.

(Pāli only)
1457

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo विभत्तिvi·bhat·ti हारो?hā·ro

Tattha katamo vibhatti hāro?

(Pāli only)
1458

योyo कामेkā·me पटिसेवतिpa·ṭi·se·va·ti पापञ्चpā·pañ·ca कम्मंkam·maṃ करोति।ka·ro·ti

Yo kāme paṭisevati pāpañca kammaṁ karoti.

(Pāli only)
1459

सोso अनुसोतगामीतिa·nu·so·ta·gā·mī·ti नna एकंसेनe·kaṃ·se·na सोतापन्नोपिso·tā·pan·no·pi कामेkā·me पटिसेवति।pa·ṭi·se·va·ti

So anusotagāmīti na ekaṁsena sotāpannopi kāme paṭisevati.

(Pāli only)
1460

तंtaṃ भागियञ्चbhā·gi·yañ·ca पापकम्मंpā·pa·kam·maṃ करोति।ka·ro·ti

Taṁ bhāgiyañca pāpakammaṁ karoti.

(Pāli only)
1461

किञ्चापिkiñ·cā·pi सेक्खोपिsek·kho·pi करेय्यka·rey·ya पापंpā·paṃ यथाya·thā सुत्तेsut·te निद्दिट्ठोnid·diṭ·ṭho नna चca सोso अनुसोतगामी,a·nu·so·ta·gā·mī इदंi·daṃ विभज्जब्याकरणीयं।vi·bhaj·jab·yā·ka·ra·ṇī·yaṃ

Kiñcāpi sekkhopi kareyya pāpaṁ yathā sutte niddiṭṭho na ca so anusotagāmī, idaṁ vibhajjabyākaraṇīyaṁ.

(Pāli only)
1462

नna चca कामेkā·me पटिसेवतिpa·ṭi·se·va·ti नna चca पापकम्मंpā·pa·kam·maṃ करोतिka·ro·ti पटिसोतगामीpa·ṭi·so·ta·gā·mī नna चca एकंसेनe·kaṃ·se·na सब्बेsab·be बाहिरकोbā·hi·ra·ko कामेसुkā·me·su वीतरागोvī·ta·rā·go नna चca कामेkā·me पटिसेवति,pa·ṭi·se·va·ti तेनte·na चca पापकम्मंpā·pa·kam·maṃ करोतिka·ro·ti अनुसोतगामीa·nu·so·ta·gā·mī पटिसोतगामी,pa·ṭi·so·ta·gā·mī अयंa·yaṃ विभत्ति।vi·bhat·ti

Na ca kāme paṭisevati na ca pāpakammaṁ karoti paṭisotagāmī na ca ekaṁsena sabbe bāhirako kāmesu vītarāgo na ca kāme paṭisevati, tena ca pāpakammaṁ karoti anusotagāmī paṭisotagāmī, ayaṁ vibhatti.

(Pāli only)
1463

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo परिवत्तनोpa·ri·vat·ta·no हारो?hā·ro

Tattha katamo parivattano hāro?

(Pāli only)
1464

निद्दिट्ठोnid·diṭ·ṭho पटिपक्खो।pa·ṭi·pak·kho

Niddiṭṭho paṭipakkho.

(Pāli only)
1465

वेवचनोतिve·va·ca·no·ti कामेसुkā·me·su वत्थुकामापिvat·thu·kā·mā·pi किलेसकामापिki·le·sa·kā·mā·pi रूपसद्दगन्धरसफस्सपुत्तदारदासकम्मकरपोरिसञ्चrū·pa·sad·da·gan·dha·ra·sa·phas·sa·put·ta·dā·ra·dā·sa·kam·ma·ka·ra·po·ri·sañ·ca परिग्गहा।pa·rig·ga·hā

Vevacanoti kāmesu vatthukāmāpi kilesakāmāpi rūpasaddagandharasaphassaputtadāradāsakammakaraporisañca pariggahā.

(Pāli only)
1466

पञ्ञत्तीतिpañ·ñat·tī·ti सब्बेsab·be पुथुज्जनाpu·thuj·ja·nā एकत्तायe·kat·tā·ya पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Paññattīti sabbe puthujjanā ekattāya paññattā.

(Pāli only)
1467

अनुसोतगामीतिa·nu·so·ta·gā·mī·ti किलेससमुदाचारपञ्ञत्तियाki·le·sa·sa·mu·dā·cā·ra·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Anusotagāmīti kilesasamudācārapaññattiyā paññattā.

(Pāli only)
1468

येye पनpa·na सेक्खाsek·khā पुग्गला,pug·ga·lā तेte निब्बानपञ्ञत्तियाnib·bā·na·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Ye pana sekkhā puggalā, te nibbānapaññattiyā paññattā.

(Pāli only)
1469

येye पनpa·na अनागामी,a·nā·gā·mī तेte असंहारियa·saṃ·hā·ri·ya पञ्ञत्तियाpañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता,pañ·ñat·tā अयंa·yaṃ पञ्ञत्ति।pañ·ñat·ti

Ye pana anāgāmī, te asaṁhāriya paññattiyā paññattā, ayaṁ paññatti.

(Pāli only)
1470

ओतरणोतिo·ta·ra·ṇo·ti योyo अनुसोतगामी,a·nu·so·ta·gā·mī सोso दुक्खं।duk·khaṃ

Otaraṇoti yo anusotagāmī, so dukkhaṁ.

(Pāli only)
1471

येye तस्सtas·sa धम्मा,dham·mā तेte दुक्खस्सduk·khas·sa समुदयो।sa·mu·da·yo

Ye tassa dhammā, te dukkhassa samudayo.

(Pāli only)
1472

यंyaṃ रूपं,rū·paṃ अयंa·yaṃ रूपक्खन्धो,rū·pak·khan·dho एवंe·vaṃ पञ्चपिpañ·ca·pi खन्धाkhan·dhā पटिच्चसमुप्पादो,pa·ṭic·ca·sa·mup·pā·do तेte किलेसाki·le·sā सङ्खारक्खन्धपरियापन्नाsaṅ·khā·rak·khan·dha·pa·ri·yā·pan·nā धम्मायतनंdham·mā·ya·ta·naṃ धम्मधातुdham·ma·dhā·tu इन्द्रियेसुin·dri·ye·su चca पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Yaṁ rūpaṁ, ayaṁ rūpakkhandho, evaṁ pañcapi khandhā paṭiccasamuppādo, te kilesā saṅkhārakkhandhapariyāpannā dhammāyatanaṁ dhammadhātu indriyesu ca paññattā.

(Pāli only)
1473

सोधनोतिso·dha·no·ti येनारम्भेनye·nā·ram·bhe·na इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ देसितं,de·si·taṃ सोso आरम्भोā·ram·bho सब्बोsab·bo सुद्धो।sud·dho

Sodhanoti yenārambhena idaṁ suttaṁ desitaṁ, so ārambho sabbo suddho.

(Pāli only)
1474

अधिट्ठानोतिa·dhiṭ·ṭhā·no·ti पटिसोतगामिनाpa·ṭi·so·ta·gā·mi·nā सब्बेsab·be सोतापन्नाso·tā·pan·nā एकत्तेनe·kat·te·na वाvā निद्दिट्ठाnid·diṭ·ṭhā रागानुसयपटिसोतगामिनोrā·gā·nu·sa·ya·pa·ṭi·so·ta·gā·mi·no सेक्खावsek·khā·va मग्गोmag·go चca सेक्खोsek·kho चca पुग्गलोpug·ga·lo ठितत्तोति।ṭhi·tat·to·ti

Adhiṭṭhānoti paṭisotagāminā sabbe sotāpannā ekattena vā niddiṭṭhā rāgānusayapaṭisotagāmino sekkhāva maggo ca sekkho ca puggalo ṭhitattoti.

(Pāli only)
1475

वीतरागोvī·ta·rā·go एकत्तायe·kat·tā·ya पञ्ञत्तो।pañ·ñat·to

Vītarāgo ekattāya paññatto.

(Pāli only)
1476

पारङ्गतोतिpā·raṅ·ga·to·ti सब्बेsab·be अरहन्तोa·ra·han·to सब्बेsab·be पच्चेकबुद्धाpac·ce·ka·bud·dhā सम्मासम्बुद्धाsam·mā·sam·bud·dhā चca एकत्तायe·kat·tā·ya पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Pāraṅgatoti sabbe arahanto sabbe paccekabuddhā sammāsambuddhā ca ekattāya paññattā.

(Pāli only)
1477

परिक्खारोतिpa·rik·khā·ro·ti अनुसोतगामिनोa·nu·so·ta·gā·mi·no पापमित्तपच्चयोpā·pa·mit·ta·pac·ca·yo कामपरियुट्ठानंkā·ma·pa·ri·yuṭ·ṭhā·naṃ हेतु।he·tu

Parikkhāroti anusotagāmino pāpamittapaccayo kāmapariyuṭṭhānaṁ hetu.

(Pāli only)
1478

पटिसोतगामिनोpa·ṭi·so·ta·gā·mi·no द्वेdve हेतूhe·tū द्वेdve पच्चयाpac·ca·yā चca यावyā·va सम्मादिट्ठियाsam·mā·diṭ·ṭhi·yā उप्पादायदिट्ठि,up·pā·dā·ya·diṭ·ṭhi तस्सtas·sa पटिलद्धमग्गोpa·ṭi·lad·dha·mag·go हेतुhe·tu आरम्भोā·ram·bho पच्चयोpac·ca·yo कायिकोkā·yi·ko चेतसिकस्सce·ta·si·kas·sa कोट्ठासोkoṭ·ṭhā·so च।ca

Paṭisotagāmino dve hetū dve paccayā ca yāva sammādiṭṭhiyā uppādāyadiṭṭhi, tassa paṭiladdhamaggo hetu ārambho paccayo kāyiko cetasikassa koṭṭhāso ca.

(Pāli only)
1479

समारोपनोतिsa·mā·ro·pa·no·ti विभत्तिvi·bhat·ti इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ नत्थिnat·thi समारोपनायsa·mā·ro·pa·nā·ya भूमि।bhū·mi

Samāropanoti vibhatti idaṁ suttaṁ natthi samāropanāya bhūmi.

(Pāli only)
1480

पञ्चानिसंसाpañ·cā·ni·saṃ·sā सोतानुगतानंso·tā·nu·ga·tā·naṃ धम्मानंdham·mā·naṃ यावyā·va दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धानंsup·pa·ṭi·vid·dhā·naṃ सुत्तंsut·taṃ वित्थारेनvit·thā·re·na कातब्बं।kā·tab·baṃ

Pañcānisaṁsā sotānugatānaṁ dhammānaṁ yāva diṭṭhiyā suppaṭividdhānaṁ suttaṁ vitthārena kātabbaṁ.

(Pāli only)
1481

युञ्जतोyuñ·ja·to घटेन्तस्सgha·ṭen·tas·sa वायमतोvā·ya·ma·to गिलानोgi·lā·no मरणकालेma·ra·ṇa·kā·le देवभूतोde·va·bhū·to पच्चेकबोधिंpac·ce·ka·bo·dhiṃ पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Yuñjato ghaṭentassa vāyamato gilāno maraṇakāle devabhūto paccekabodhiṁ pāpuṇāti.

(Pāli only)
1482

सोतानुगतातिso·tā·nu·ga·tā·ti सद्धम्मस्सवनेनsad·dham·mas·sa·va·ne·na कतंka·taṃ होति।ho·ti

Sotānugatāti saddhammassavanena kataṁ hoti.

(Pāli only)
1483

नna चca अधिपञ्ञाधम्मविपस्सनायa·dhi·pañ·ñā·dham·ma·vi·pas·sa·nā·ya तस्सtas·sa चित्तंcit·taṃ तसितंta·si·taṃ होति,ho·ti नna चca अनिब्बिद्धत्तं,a·nib·bid·dhat·taṃ इदंi·daṃ चca सुत्तंsut·taṃ पञ्चन्नंpañ·can·naṃ पुग्गलानंpug·ga·lā·naṃ देसितं,de·si·taṃ सद्धानुसारिनोsad·dhā·nu·sā·ri·no मुदिन्द्रियस्सmu·din·dri·yas·sa तिक्खिन्द्रियस्सtik·khin·dri·yas·sa चca धम्मानुसारिनोdham·mā·nu·sā·ri·no तिक्खिन्द्रियस्सtik·khin·dri·yas·sa मुदिन्द्रियस्सmu·din·dri·yas·sa च।ca

Na ca adhipaññādhammavipassanāya tassa cittaṁ tasitaṁ hoti, na ca anibbiddhattaṁ, idaṁ ca suttaṁ pañcannaṁ puggalānaṁ desitaṁ, saddhānusārino mudindriyassa tikkhindriyassa ca dhammānusārino tikkhindriyassa mudindriyassa ca.

(Pāli only)
1484

योyo पनpa·na मोहचरितोmo·ha·ca·ri·to पुग्गलोpug·ga·lo नna सक्कोतिsak·ko·ti युञ्जितुंyuñ·ji·tuṃ घटितुंgha·ṭi·tuṃ वायमितुंvā·ya·mi·tuṃ यथाभूतंya·thā·bhū·taṃ यथासमाधिकाya·thā·sa·mā·dhi·kā विमुत्तिvi·mut·ti तंtaṃ खणंkha·ṇaṃ तंtaṃ लयंla·yaṃ तंtaṃ मुहुत्तंmu·hut·taṃ फलंpha·laṃ दस्सेति।das·se·ti

Yo pana mohacarito puggalo na sakkoti yuñjituṁ ghaṭituṁ vāyamituṁ yathābhūtaṁ yathāsamādhikā vimutti taṁ khaṇaṁ taṁ layaṁ taṁ muhuttaṁ phalaṁ dasseti.

(Pāli only)
1485

साधुsā·dhu परिहायतिpa·ri·hā·ya·ti परोpa·ro तंtaṃ दुय्हति,duy·ha·ti नोno तुtu सुखअविपाकिनीsu·kha·a·vi·pā·ki·nī भवति।bha·va·ti

Sādhu parihāyati paro taṁ duyhati, no tu sukhaavipākinī bhavati.

(Pāli only)
1486

तस्सtas·sa दिट्ठेयेवdiṭ·ṭhe·ye·va चca धम्मेdham·me उपपज्जअपरापरियवेदनीयं।u·pa·paj·ja·a·pa·rā·pa·ri·ya·ve·da·nī·yaṃ

Tassa diṭṭheyeva ca dhamme upapajjaaparāpariyavedanīyaṁ.

(Pāli only)
1487

तत्थtat·tha योyo पुग्गलोpug·ga·lo धम्मानुसारीdham·mā·nu·sā·rī तस्सtas·sa यदिya·di सोतानुगताso·tā·nu·ga·tā धम्माdham·mā होन्तिhon·ti सोso युञ्जन्तोyuñ·jan·to पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Tattha yo puggalo dhammānusārī tassa yadi sotānugatā dhammā honti so yuñjanto pāpuṇāti.

(Pāli only)
1488

योyo धम्मानुसारीdham·mā·nu·sā·rī मुदिन्द्रियो,mu·din·dri·yo सोso गिलानोgi·lā·no पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Yo dhammānusārī mudindriyo, so gilāno pāpuṇāti.

(Pāli only)
1489

योyo सद्धानुसारीsad·dhā·nu·sā·rī तिक्खिन्द्रियो,tik·khin·dri·yo सोso मरणकालसमयेma·ra·ṇa·kā·la·sa·ma·ye पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Yo saddhānusārī tikkhindriyo, so maraṇakālasamaye pāpuṇāti.

(Pāli only)
1490

योyo मुदिन्द्रियो,mu·din·dri·yo सोso देवभूतोde·va·bhū·to पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Yo mudindriyo, so devabhūto pāpuṇāti.

(Pāli only)
1491

यदाya·dā देवभूतोde·va·bhū·to नna पापुणाति,pā·pu·ṇā·ti नna सोso तेनेवte·ne·va धम्मरागेनdham·ma·rā·ge·na तायtā·ya धम्मनन्दियाdham·ma·nan·di·yā पच्चेकबोधिंpac·ce·ka·bo·dhiṃ पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Yadā devabhūto na pāpuṇāti, na so teneva dhammarāgena tāya dhammanandiyā paccekabodhiṁ pāpuṇāti.

(Pāli only)
1492

योyo सोतानुगतेसुso·tā·nu·ga·te·su युञ्जतिyuñ·ja·ti घटेतिgha·ṭe·ti वायमति,vā·ya·ma·ti सोso पुब्बापन्नेनpub·bā·pan·ne·na विसेसंvi·se·saṃ सञ्जानाति,sañ·jā·nā·ti सञ्जानन्तोsañ·jā·nan·to पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Yo sotānugatesu yuñjati ghaṭeti vāyamati, so pubbāpannena visesaṁ sañjānāti, sañjānanto pāpuṇāti.

(Pāli only)
1493

सचेsa·ce पनpa·na गिलानस्सgi·lā·nas·sa मनसिकारोma·na·si·kā·ro होति,ho·ti तत्थtat·tha युञ्जन्तोyuñ·jan·to पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Sace pana gilānassa manasikāro hoti, tattha yuñjanto pāpuṇāti.

(Pāli only)
1494

सचेsa·ce पनस्सpa·nas·sa मरणकालेma·ra·ṇa·kā·le संविग्गोsaṃ·vig·go होति,ho·ti तत्थtat·tha युञ्जन्तोyuñ·jan·to पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Sace panassa maraṇakāle saṁviggo hoti, tattha yuñjanto pāpuṇāti.

(Pāli only)
1495

सचेsa·ce पनpa·na नna कत्थचिkat·tha·ci संवेगोsaṃ·ve·go होति,ho·ti तस्सtas·sa देवभूतस्सde·va·bhū·tas·sa सुखिनोsu·khi·no धम्मभूताdham·ma·bhū·tā पादाpā·dā एवंe·vaṃ अविलपति।a·vi·la·pa·ti

Sace pana na katthaci saṁvego hoti, tassa devabhūtassa sukhino dhammabhūtā pādā evaṁ avilapati.

(Pāli only)
1496

सोso एवंe·vaṃ जानातिjā·nā·ti “अयंa·yaṃ सोso धम्मविनयोdham·ma·vi·na·yo यत्थyat·tha मयंma·yaṃ पुब्बेpub·be मनुस्सभूताma·nus·sa·bhū·tā ब्रह्मचरियंbrah·ma·ca·ri·yaṃ चरिम्हा”ति।ca·rim·hā

So evaṁ jānāti “ayaṁ so dhammavinayo yattha mayaṁ pubbe manussabhūtā brahmacariyaṁ carimhā”ti.

(Pāli only)
1497

अथa·tha देवभूतोde·va·bhū·to पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Atha devabhūto pāpuṇāti.

(Pāli only)
1498

दिब्बेसुdib·be·su वाvā पञ्चसुpañ·ca·su कामगुणेसुkā·ma·gu·ṇe·su अज्झोसितोaj·jho·si·to होतिho·ti पमादविहारी,pa·mā·da·vi·hā·rī सोso तेनte·na कुसलमूलेनku·sa·la·mū·le·na पच्चेकबोधिंpac·ce·ka·bo·dhiṃ पापुणाति।pā·pu·ṇā·ti

Dibbesu vā pañcasu kāmaguṇesu ajjhosito hoti pamādavihārī, so tena kusalamūlena paccekabodhiṁ pāpuṇāti.

(Pāli only)
1499

याyā परतोघोसेनpa·ra·to·gho·se·na वचसाva·ca·sā सुपरिचिता,su·pa·ri·ci·tā अयंa·yaṃ सुतमयीsu·ta·ma·yī पञ्ञा।pañ·ñā

Yā paratoghosena vacasā suparicitā, ayaṁ sutamayī paññā.

(Pāli only)
1500

येye पनpa·na धम्माdham·mā होन्तिhon·ti मनसाma·na·sā अनुपेक्खिता,a·nu·pek·khi·tā अयंa·yaṃ चिन्तामयीcin·tā·ma·yī पञ्ञा।pañ·ñā

Ye pana dhammā honti manasā anupekkhitā, ayaṁ cintāmayī paññā.

(Pāli only)
1501

यंyaṃ दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धा,sup·pa·ṭi·vid·dhā अयंa·yaṃ भावनामयीbhā·va·nā·ma·yī पञ्ञा।pañ·ñā

Yaṁ diṭṭhiyā suppaṭividdhā, ayaṁ bhāvanāmayī paññā.

(Pāli only)
1502

यंyaṃ सोतानुगताso·tā·nu·ga·tā वचसाva·ca·sā परिचिताpa·ri·ci·tā होन्ति,hon·ti सोso चca दिट्ठेयेवdiṭ·ṭhe·ye·va धम्मेdham·me परिनिब्बायी,pa·ri·nib·bā·yī अयंa·yaṃ अरहंa·ra·haṃ पुग्गलो।pug·ga·lo

Yaṁ sotānugatā vacasā paricitā honti, so ca diṭṭheyeva dhamme parinibbāyī, ayaṁ arahaṁ puggalo.

(Pāli only)
1503

योyo उपपज्जतिu·pa·paj·ja·ti देवभूतोde·va·bhū·to पापुणाति,pā·pu·ṇā·ti तत्थtat·tha चca परिनिब्बायति,pa·ri·nib·bā·ya·ti अयंa·yaṃ अनागामी।a·nā·gā·mī

Yo upapajjati devabhūto pāpuṇāti, tattha ca parinibbāyati, ayaṁ anāgāmī.

(Pāli only)
1504

योyo तेनte·na कुसलमूलेनku·sa·la·mū·le·na पच्चेकबोधिंpac·ce·ka·bo·dhiṃ पापुणाति,pā·pu·ṇā·ti अयंa·yaṃ पुब्बयोगसम्भारसम्भूतोpub·ba·yo·ga·sam·bhā·ra·sam·bhū·to पुग्गलो।pug·ga·lo

Yo tena kusalamūlena paccekabodhiṁ pāpuṇāti, ayaṁ pubbayogasambhārasambhūto puggalo.

(Pāli only)
1505

सोतानुगताso·tā·nu·ga·tā धम्मातिdham·mā·ti पठमंpa·ṭha·maṃ विमुत्तायतनं,vi·mut·tā·ya·ta·naṃ वचसाva·ca·sā परिचितातिpa·ri·ci·tā·ti दुतियंdu·ti·yaṃ ततियञ्चta·ti·yañ·ca विमुत्तायतनं,vi·mut·tā·ya·ta·naṃ मनसाma·na·sā अनुपेक्खितातिa·nu·pek·khi·tā·ti चतुत्थंca·tut·thaṃ विमुत्तायतनंvi·mut·tā·ya·ta·naṃ दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धातिsup·pa·ṭi·vid·dhā·ti पञ्चमंpañ·ca·maṃ विमुत्तायतनं।vi·mut·tā·ya·ta·naṃ

Sotānugatā dhammāti paṭhamaṁ vimuttāyatanaṁ, vacasā paricitāti dutiyaṁ tatiyañca vimuttāyatanaṁ, manasā anupekkhitāti catutthaṁ vimuttāyatanaṁ diṭṭhiyā suppaṭividdhāti pañcamaṁ vimuttāyatanaṁ.

(Pāli only)
1506

सोतानुगतायso·tā·nu·ga·tā·ya विमुत्तियाvi·mut·ti·yā वचसाva·ca·sā याyā वाचाvā·cā सुप्पटिविद्धाsup·pa·ṭi·vid·dhā अनुपुब्बधम्मस्सa·nu·pub·ba·dham·mas·sa सोतेनso·te·na सुत्वाsut·vā सीलक्खन्धेsī·lak·khan·dhe परिपूरेति,pa·ri·pū·re·ti मनसाma·na·sā अनुपेक्खिताa·nu·pek·khi·tā समाधिक्खन्धंsa·mā·dhik·khan·dhaṃ परिपूरेति,pa·ri·pū·re·ti दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धाsup·pa·ṭi·vid·dhā पञ्ञाक्खन्धंpañ·ñāk·khan·dhaṃ परिपूरेति।pa·ri·pū·re·ti

Sotānugatāya vimuttiyā vacasā yā vācā suppaṭividdhā anupubbadhammassa sotena sutvā sīlakkhandhe paripūreti, manasā anupekkhitā samādhikkhandhaṁ paripūreti, diṭṭhiyā suppaṭividdhā paññākkhandhaṁ paripūreti.

(Pāli only)
1507

सोतानुगताso·tā·nu·ga·tā धम्माdham·mā बहुस्सुताba·hus·su·tā होन्तीतिhon·tī·ti वित्थारेनvit·thā·re·na कातब्बं।kā·tab·baṃ

Sotānugatā dhammā bahussutā hontīti vitthārena kātabbaṁ.

(Pāli only)
1508

इदंi·daṃ पठमंpa·ṭha·maṃ सद्धापदानंsad·dhā·pa·dā·naṃ मनसाma·na·sā अनुपेक्खितातिa·nu·pek·khi·tā·ti पटिसल्लानबहुलोpa·ṭi·sal·lā·na·ba·hu·lo विहरति,vi·ha·ra·ti वित्थारेनvit·thā·re·na कातब्बं।kā·tab·baṃ

Idaṁ paṭhamaṁ saddhāpadānaṁ manasā anupekkhitāti paṭisallānabahulo viharati, vitthārena kātabbaṁ.

(Pāli only)
1509

इदंi·daṃ दुतियंdu·ti·yaṃ सद्धापदानंsad·dhā·pa·dā·naṃ दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धातिsup·pa·ṭi·vid·dhā·ti अनासवाa·nā·sa·vā चेतोविमुत्तियाce·to·vi·mut·ti·yā नापरंnā·pa·raṃ इत्थत्तायातिit·that·tā·yā·ti पजानातीति।pa·jā·nā·tī·ti

Idaṁ dutiyaṁ saddhāpadānaṁ diṭṭhiyā suppaṭividdhāti anāsavā cetovimuttiyā nāparaṁ itthattāyāti pajānātīti.

(Pāli only)
1510

इदंi·daṃ ततियंta·ti·yaṃ सद्धापदानं।sad·dhā·pa·dā·naṃ

Idaṁ tatiyaṁ saddhāpadānaṁ.

(Pāli only)
1511

सोतानुगताso·tā·nu·ga·tā धम्मातिdham·mā·ti सेक्खंsek·khaṃ सत्थाsat·thā दस्सेति।das·se·ti

Sotānugatā dhammāti sekkhaṁ satthā dasseti.

(Pāli only)
1512

मनसाma·na·sā अनुपेक्खितातिa·nu·pek·khi·tā·ti अरहत्तंa·ra·hat·taṃ सत्थाsat·thā दस्सेति।das·se·ti

Manasā anupekkhitāti arahattaṁ satthā dasseti.

(Pāli only)
1513

दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धातिsup·pa·ṭi·vid·dhā·ti तथागतंta·thā·ga·taṃ अरहन्तंa·ra·han·taṃ सम्मासम्बुद्धंsam·mā·sam·bud·dhaṃ सत्थाsat·thā दस्सेति।das·se·ti

Diṭṭhiyā suppaṭividdhāti tathāgataṁ arahantaṁ sammāsambuddhaṁ satthā dasseti.

(Pāli only)
1514

सोतानुगताso·tā·nu·ga·tā धम्मातिdham·mā·ti कामानंkā·mā·naṃ निस्सरणंnis·sa·ra·ṇaṃ दस्सेति।das·se·ti

Sotānugatā dhammāti kāmānaṁ nissaraṇaṁ dasseti.

(Pāli only)
1515

मनसाma·na·sā अनुपेक्खितातिa·nu·pek·khi·tā·ti रूपधातुयाrū·pa·dhā·tu·yā निस्सरणंnis·sa·ra·ṇaṃ दस्सेति।das·se·ti

Manasā anupekkhitāti rūpadhātuyā nissaraṇaṁ dasseti.

(Pāli only)
1516

दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धातिsup·pa·ṭi·vid·dhā·ti तेधातुकानंte·dhā·tu·kā·naṃ निस्सरणंnis·sa·ra·ṇaṃ दस्सेति।das·se·ti

Diṭṭhiyā suppaṭividdhāti tedhātukānaṁ nissaraṇaṁ dasseti.

(Pāli only)
1517

अयंa·yaṃ सुत्तत्थो।sut·tat·tho

Ayaṁ suttattho.

(Pāli only)
1518

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo देसनाहारो?de·sa·nā·hā·ro

Tattha katamo desanāhāro?

(Pāli only)
1519

इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te तयोta·yo एसनाe·sa·nā देसिताde·si·tā सोतानुगतेहिso·tā·nu·ga·te·hi धम्मेहिdham·me·hi वचसाva·ca·sā परिचितेहिpa·ri·ci·te·hi कामेसनायkā·me·sa·nā·ya समथमग्गो।sa·ma·tha·mag·go

Imamhi sutte tayo esanā desitā sotānugatehi dhammehi vacasā paricitehi kāmesanāya samathamaggo.

(Pāli only)
1520

दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धेहिsup·pa·ṭi·vid·dhe·hi ब्रह्मचरियेसनायbrah·ma·ca·ri·ye·sa·nā·ya समथमग्गो।sa·ma·tha·mag·go

Diṭṭhiyā suppaṭividdhehi brahmacariyesanāya samathamaggo.

(Pāli only)
1521

विचयोतिvi·ca·yo·ti यथाya·thā सुत्तंsut·taṃ मनसिकरोन्तोma·na·si·ka·ron·to विचिनन्तोvi·ci·nan·to सुतमयिपञ्ञंsu·ta·ma·yi·pañ·ñaṃ पटिलभति।pa·ṭi·la·bha·ti

Vicayoti yathā suttaṁ manasikaronto vicinanto sutamayipaññaṁ paṭilabhati.

(Pāli only)
1522

यथाya·thā चca सोso मनसिकरोतीतिma·na·si·ka·ro·tī·ti यथाya·thā सुतधम्माsu·ta·dham·mā तदाta·dā चिन्तामयिपञ्ञंcin·tā·ma·yi·pañ·ñaṃ पटिलभति।pa·ṭi·la·bha·ti

Yathā ca so manasikarotīti yathā sutadhammā tadā cintāmayipaññaṁ paṭilabhati.

(Pāli only)
1523

यथाya·thā दिट्ठेवdiṭ·ṭhe·va धम्मेdham·me मनसिकरोतिma·na·si·ka·ro·ti तदाta·dā भावनामयिपञ्ञंbhā·va·nā·ma·yi·pañ·ñaṃ पटिलभति।pa·ṭi·la·bha·ti

Yathā diṭṭheva dhamme manasikaroti tadā bhāvanāmayipaññaṁ paṭilabhati.

(Pāli only)
1524

अयंa·yaṃ विचयो।vi·ca·yo

Ayaṁ vicayo.

(Pāli only)
1525

सुतेनsu·te·na सुतमयिपञ्ञंsu·ta·ma·yi·pañ·ñaṃ पटिलभति।pa·ṭi·la·bha·ti

Sutena sutamayipaññaṁ paṭilabhati.

(Pāli only)
1526

चिन्तायcin·tā·ya चिन्तामयिपञ्ञंcin·tā·ma·yi·pañ·ñaṃ भावनायbhā·va·nā·ya भावनामयिपञ्ञंbhā·va·nā·ma·yi·pañ·ñaṃ पटिलभति।pa·ṭi·la·bha·ti

Cintāya cintāmayipaññaṁ bhāvanāya bhāvanāmayipaññaṁ paṭilabhati.

(Pāli only)
1527

अत्थिat·thi एसाe·sā युत्ति।yut·ti

Atthi esā yutti.

(Pāli only)
1528

पदट्ठानोतिpa·daṭ·ṭhā·no·ti सोतानुगताso·tā·nu·ga·tā धम्मातिdham·mā·ti धम्मस्सवनस्सdham·mas·sa·va·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Padaṭṭhānoti sotānugatā dhammāti dhammassavanassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1529

वचसाva·ca·sā परिचितातिpa·ri·ci·tā·ti युञ्जनायyuñ·ja·nā·ya पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Vacasā paricitāti yuñjanāya padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1530

मनसाma·na·sā अनुपेक्खितातिa·nu·pek·khi·tā·ti धम्मानुधम्मायdham·mā·nu·dham·mā·ya विपस्सनायvi·pas·sa·nā·ya पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Manasā anupekkhitāti dhammānudhammāya vipassanāya padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1531

दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā अनुपेक्खितातिa·nu·pek·khi·tā·ti पञ्ञायपिpañ·ñā·ya·pi अनुपेक्खिताa·nu·pek·khi·tā दिट्ठियापिdiṭ·ṭhi·yā·pi अनुपेक्खिता।a·nu·pek·khi·tā

Diṭṭhiyā anupekkhitāti paññāyapi anupekkhitā diṭṭhiyāpi anupekkhitā.

(Pāli only)
1532

चतुब्यूहोतिca·tub·yū·ho·ti इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Catubyūhoti imamhi sutte bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
1533

येye इमाहिi·mā·hi द्वीहिdvī·hi पञ्ञाहिpañ·ñā·hi समन्नागताsa·man·nā·ga·tā तेहिte·hi …।

Ye imāhi dvīhi paññāhi samannāgatā tehi ….

(Pāli only)
1534

सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti मग्गफलंmag·ga·pha·laṃ अनुपादिसेसञ्चa·nu·pā·di·se·sañ·ca निब्बानधातुंnib·bā·na·dhā·tuṃ मन्तेति,man·te·ti दानेनdā·ne·na ओळारिकानंo·ḷā·ri·kā·naṃ किलेसानंki·le·sā·naṃ पहानंpa·hā·naṃ मन्तेति।man·te·ti

Sa nibbutoti maggaphalaṁ anupādisesañca nibbānadhātuṁ manteti, dānena oḷārikānaṁ kilesānaṁ pahānaṁ manteti.

(Pāli only)
1535

सीलेनsī·le·na मज्झिमानं,maj·jhi·mā·naṃ पञ्ञायpañ·ñā·ya सुखुमकिलेसानंsu·khu·ma·ki·le·sā·naṃ मन्तेति,man·te·ti रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti कताka·tā चca भूमि।bhū·mi

Sīlena majjhimānaṁ, paññāya sukhumakilesānaṁ manteti, rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti katā ca bhūmi.

(Pāli only)
1536

“ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढति,pa·vaḍ·ḍha·ti

“Dadato puññaṁ pavaḍḍhati,

(Pāli only)
1537

संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयति”।cī·ya·ti

Saṁyamato veraṁ na cīyati”.

(Pāli only)
1538

कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकन्तिpā·pa·kan·ti मग्गोmag·go वुत्तो।vut·to

Kusalo ca jahāti pāpakanti maggo vutto.

(Pāli only)
1539

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti मग्गफलमाह।mag·ga·pha·la·mā·ha

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti maggaphalamāha.

(Pāli only)
1540

ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढति,pa·vaḍ·ḍha·ti संयमतोतिsaṃ·ya·ma·to·ti तीहिtī·hi पदेहिpa·de·hi लोकिकंlo·ki·kaṃ कुसलमूलंku·sa·la·mū·laṃ वुत्तं।vut·taṃ

Dadato puññaṁ pavaḍḍhati, saṁyamatoti tīhi padehi lokikaṁ kusalamūlaṁ vuttaṁ.

(Pāli only)
1541

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti लोकुत्तरंlo·kut·ta·raṃ कुसलमूलंku·sa·la·mū·laṃ वुत्तं।vut·taṃ

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti lokuttaraṁ kusalamūlaṁ vuttaṁ.

(Pāli only)
1542

ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढति,pa·vaḍ·ḍha·ti संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीतिcī·ya·tī·ti पुथुज्जनभूमिंpu·thuj·ja·na·bhū·miṃ मन्तेति।man·te·ti

Dadato puññaṁ pavaḍḍhati, saṁyamato veraṁ na cīyatīti puthujjanabhūmiṁ manteti.

(Pāli only)
1543

कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकन्तिpā·pa·kan·ti सेक्खभूमिंsek·kha·bhū·miṃ मन्तेति।man·te·ti

Kusalo ca jahāti pāpakanti sekkhabhūmiṁ manteti.

(Pāli only)
1544

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti असेक्खभूमिa·sek·kha·bhū·mi वुत्ता।vut·tā

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti asekkhabhūmi vuttā.

(Pāli only)
1545

ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढति,pa·vaḍ·ḍha·ti संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीतिcī·ya·tī·ti मग्गनियाmag·ga·ni·yā पटिपदाpa·ṭi·pa·dā वुत्ता।vut·tā

Dadato puññaṁ pavaḍḍhati, saṁyamato veraṁ na cīyatīti magganiyā paṭipadā vuttā.

(Pāli only)
1546

कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकन्तिpā·pa·kan·ti सेक्खविमुत्ति।sek·kha·vi·mut·ti

Kusalo ca jahāti pāpakanti sekkhavimutti.

(Pāli only)
1547

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti असेक्खविमुत्ति।a·sek·kha·vi·mut·ti

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti asekkhavimutti.

(Pāli only)
1548

ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढति,pa·vaḍ·ḍha·ti संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीतिcī·ya·tī·ti दानकथंdā·na·ka·thaṃ सीलकथंsī·la·ka·thaṃ मग्गकथंmag·ga·ka·thaṃ लोकिकानंlo·ki·kā·naṃ धम्मानंdham·mā·naṃ देसनमाह।de·sa·na·mā·ha

Dadato puññaṁ pavaḍḍhati, saṁyamato veraṁ na cīyatīti dānakathaṁ sīlakathaṁ maggakathaṁ lokikānaṁ dhammānaṁ desanamāha.

(Pāli only)
1549

कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकन्तिpā·pa·kan·ti लोकेlo·ke आदीनवानुपस्सना।ā·dī·na·vā·nu·pas·sa·nā

Kusalo ca jahāti pāpakanti loke ādīnavānupassanā.

(Pāli only)
1550

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti सामुक्कंसिकायsā·muk·kaṃ·si·kā·ya धम्मदेसनायपिdham·ma·de·sa·nā·ya·pi पटिविद्धा।pa·ṭi·vid·dhā

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti sāmukkaṁsikāya dhammadesanāyapi paṭividdhā.

(Pāli only)
1551

ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतीतिpa·vaḍ·ḍha·tī·ti पाणानंpā·ṇā·naṃ अभयदानेनa·bha·ya·dā·ne·na पाणातिपाताpā·ṇā·ti·pā·tā वेरमणिसत्तानंve·ra·ma·ṇi·sat·tā·naṃ अभयंa·bha·yaṃ देति।de·ti

Dadato puññaṁ pavaḍḍhatīti pāṇānaṁ abhayadānena pāṇātipātā veramaṇisattānaṁ abhayaṁ deti.

(Pāli only)
1552

एवंe·vaṃ सब्बानिsab·bā·ni सिक्खापदानिsik·khā·pa·dā·ni कातब्बानि।kā·tab·bā·ni

Evaṁ sabbāni sikkhāpadāni kātabbāni.

(Pāli only)
1553

संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीतिcī·ya·tī·ti सीलेsī·le पतिट्ठायpa·tiṭ·ṭhā·ya चित्तंcit·taṃ संयमेति,saṃ·ya·me·ti तस्सtas·sa संयमतोsaṃ·ya·ma·to पारिपूरिंpā·ri·pū·riṃ गच्छति।gac·cha·ti

Saṁyamato veraṁ na cīyatīti sīle patiṭṭhāya cittaṁ saṁyameti, tassa saṁyamato pāripūriṁ gacchati.

(Pāli only)
1554

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti द्वेdve विमुत्तियो।vi·mut·ti·yo

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti dve vimuttiyo.

(Pāli only)
1555

अयंa·yaṃ सुत्तनिद्देसो।sut·ta·nid·de·so

Ayaṁ suttaniddeso.

(Pāli only)
1556

तत्थtat·tha कतमाka·ta·mā देसना?de·sa·nā

Tattha katamā desanā?

(Pāli only)
1557

इमम्हिi·mam·hi सुत्तेsut·te किंkiṃ देसितं?de·si·taṃ

Imamhi sutte kiṁ desitaṁ?

(Pāli only)
1558

द्वेdve सुगतियोsu·ga·ti·yo देवाde·vā चca मनुस्साma·nus·sā च,ca दिब्बाdib·bā चca पञ्चकामगुणा,pañ·ca·kā·ma·gu·ṇā मानुस्सकाmā·nus·sa·kā च।ca

Dve sugatiyo devā ca manussā ca, dibbā ca pañcakāmaguṇā, mānussakā ca.

(Pāli only)
1559

द्वीहिdvī·hi पदेहिpa·de·hi निद्देसो।nid·de·so

Dvīhi padehi niddeso.

(Pāli only)
1560

ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढति,pa·vaḍ·ḍha·ti संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयति,cī·ya·ti कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकन्तिpā·pa·kan·ti मग्गोmag·go वुत्तो।vut·to

Dadato puññaṁ pavaḍḍhati, saṁyamato veraṁ na cīyati, kusalo ca jahāti pāpakanti maggo vutto.

(Pāli only)
1561

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti द्वेdve निब्बानधातुयोnib·bā·na·dhā·tu·yo देसिताde·si·tā सोपादिसेसाso·pā·di·se·sā चca अनुपादिसेसाa·nu·pā·di·se·sā च।ca

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti dve nibbānadhātuyo desitā sopādisesā ca anupādisesā ca.

(Pāli only)
1562

अयंa·yaṃ देसना।de·sa·nā

Ayaṁ desanā.

(Pāli only)
1563

विचयोतिvi·ca·yo·ti ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतीतिpa·vaḍ·ḍha·tī·ti इमिनाi·mi·nā पठमेनpa·ṭha·me·na पदेनpa·de·na दानमयिकपुञ्ञकिरियवत्थुdā·na·ma·yi·ka·puñ·ña·ki·ri·ya·vat·thu वुत्तं।vut·taṃ

Vicayoti dadato puññaṁ pavaḍḍhatīti iminā paṭhamena padena dānamayikapuññakiriyavatthu vuttaṁ.

(Pāli only)
1564

तेनस्सte·nas·sa आनन्तरियानंā·nan·ta·ri·yā·naṃ कुसलानंku·sa·lā·naṃ धम्मानं।dham·mā·naṃ

Tenassa ānantariyānaṁ kusalānaṁ dhammānaṁ.

(Pāli only)
1565

दुतियेनdu·ti·ye·na पदेनpa·de·na … यन्ति,yan·ti निय्यानिकंniy·yā·ni·kaṃ सासनन्ति,sā·sa·nan·ti अयंa·yaṃ अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Dutiyena padena … yanti, niyyānikaṁ sāsananti, ayaṁ adhippāyo.

(Pāli only)
1566

अस्सवनेनas·sa·va·ne·na चca अमनसिकारेनa·ma·na·si·kā·re·na चca अप्पटिवेधेनap·pa·ṭi·ve·dhe·na चca सक्कायसमुदयगामिनीsak·kā·ya·sa·mu·da·ya·gā·mi·nī पटिपदाpa·ṭi·pa·dā वुत्ता।vut·tā

Assavanena ca amanasikārena ca appaṭivedhena ca sakkāyasamudayagāminī paṭipadā vuttā.

(Pāli only)
1567

सवनेनsa·va·ne·na चca मनसिकारेनma·na·si·kā·re·na चca पटिवेधेनpa·ṭi·ve·dhe·na चca सक्कायनिरोधगामिनीsak·kā·ya·ni·ro·dha·gā·mi·nī पटिपदाpa·ṭi·pa·dā वुत्ता।vut·tā

Savanena ca manasikārena ca paṭivedhena ca sakkāyanirodhagāminī paṭipadā vuttā.

(Pāli only)
1568

अयंa·yaṃ आवट्टो।ā·vaṭ·ṭo

Ayaṁ āvaṭṭo.

(Pāli only)
1569

विभत्तीतिvi·bhat·tī·ti एकंसब्याकरणीयो।e·kaṃ·sab·yā·ka·ra·ṇī·yo

Vibhattīti ekaṁsabyākaraṇīyo.

(Pāli only)
1570

नत्थिnat·thi तत्थtat·tha विभत्तियाvi·bhat·ti·yā भूमि।bhū·mi

Natthi tattha vibhattiyā bhūmi.

(Pāli only)
1571

परिवत्तनातिpa·ri·vat·ta·nā·ti येye पञ्चानिसंसा,pañ·cā·ni·saṃ·sā तेte पञ्चादिनाpañ·cā·di·nā पटिपक्खेनpa·ṭi·pak·khe·na तेनेवte·ne·va दिट्ठेवdiṭ·ṭhe·va धम्मेdham·me पापुणाति,pā·pu·ṇā·ti तंtaṃ उपपज्जमानाu·pa·paj·ja·mā·nā अपरोa·pa·ro परियायो।pa·ri·yā·yo

Parivattanāti ye pañcānisaṁsā, te pañcādinā paṭipakkhena teneva diṭṭheva dhamme pāpuṇāti, taṁ upapajjamānā aparo pariyāyo.

(Pāli only)
1572

वेवचनन्तिve·va·ca·nan·ti सोतानुगताso·tā·nu·ga·tā धम्मातिdham·mā·ti यंyaṃ सुत्तंsut·taṃ दिट्ठम्पिdiṭ·ṭham·pi पञ्ञिन्द्रियंpañ·ñin·dri·yaṃ विञ्ञत्तम्पिviñ·ñat·tam·pi दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धम्पिsup·pa·ṭi·vid·dham·pi विभावितम्पि।vi·bhā·vi·tam·pi

Vevacananti sotānugatā dhammāti yaṁ suttaṁ diṭṭhampi paññindriyaṁ viññattampi diṭṭhiyā suppaṭividdhampi vibhāvitampi.

(Pāli only)
1573

पञ्ञत्तीतिpañ·ñat·tī·ti सोतानुगताधम्मातिso·tā·nu·ga·tā·dham·mā·ti देसनाde·sa·nā अविज्जापञ्ञत्तियाa·vij·jā·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Paññattīti sotānugatādhammāti desanā avijjāpaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
1574

मनसिकारोma·na·si·kā·ro पामोज्जपञ्ञत्तियाpā·moj·ja·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तो,pañ·ñat·to दिट्ठधम्मापिdiṭ·ṭha·dham·mā·pi आनिसंसपञ्ञत्तियाā·ni·saṃ·sa·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Manasikāro pāmojjapaññattiyā paññatto, diṭṭhadhammāpi ānisaṁsapaññattiyā paññattā.

(Pāli only)
1575

ओतरणोतिo·ta·ra·ṇo·ti तिस्सोtis·so पञ्ञाpañ·ñā वचसाva·ca·sā परिचितेसुpa·ri·ci·te·su सुतमयीsu·ta·ma·yī पञ्ञाpañ·ñā मनसाma·na·sā अनुपेक्खितेसुa·nu·pek·khi·te·su चिन्तामयीcin·tā·ma·yī पञ्ञाpañ·ñā दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धासुsup·pa·ṭi·vid·dhā·su भावनामयीbhā·va·nā·ma·yī पञ्ञा।pañ·ñā

Otaraṇoti tisso paññā vacasā paricitesu sutamayī paññā manasā anupekkhitesu cintāmayī paññā diṭṭhiyā suppaṭividdhāsu bhāvanāmayī paññā.

(Pāli only)
1576

इमानिi·mā·ni अरियसच्चानिa·ri·ya·sac·cā·ni इन्द्रियानिin·dri·yā·ni विज्जुप्पादाvij·jup·pā·dā अविज्जानिरोधोa·vij·jā·ni·ro·dho पटिच्चसमुप्पादोpa·ṭic·ca·sa·mup·pā·do इन्द्रियेसुin·dri·ye·su तीणिtī·ṇi इन्द्रियानि,in·dri·yā·ni आयतनेसुā·ya·ta·ne·su धम्मायतनपरियापन्नाdham·mā·ya·ta·na·pa·ri·yā·pan·nā धातूसुdhā·tū·su धम्मधातुपरियापन्नाति।dham·ma·dhā·tu·pa·ri·yā·pan·nā·ti

Imāni ariyasaccāni indriyāni vijjuppādā avijjānirodho paṭiccasamuppādo indriyesu tīṇi indriyāni, āyatanesu dhammāyatanapariyāpannā dhātūsu dhammadhātupariyāpannāti.

(Pāli only)
1577

सोधनोतिso·dha·no·ti योyo आरम्भोā·ram·bho सुत्तस्सsut·tas·sa पवेसोpa·ve·so नियुत्तो।ni·yut·to

Sodhanoti yo ārambho suttassa paveso niyutto.

(Pāli only)
1578

अधिट्ठानोतिa·dhiṭ·ṭhā·no·ti पञ्चानिसंसातिpañ·cā·ni·saṃ·sā·ti वेमत्ततायve·mat·ta·tā·ya पञ्ञत्ताpañ·ñat·tā आनिसंसाā·ni·saṃ·sā सोताso·tā अनुगतातिa·nu·ga·tā·ti वेमत्ततायve·mat·ta·tā·ya अरियवोहारोa·ri·ya·vo·hā·ro पञ्ञत्तो,pañ·ñat·to धम्मेdham·me चca सवनन्तिsa·va·nan·ti एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Adhiṭṭhānoti pañcānisaṁsāti vemattatāya paññattā ānisaṁsā sotā anugatāti vemattatāya ariyavohāro paññatto, dhamme ca savananti ekattatāya paññattaṁ.

(Pāli only)
1579

परिक्खारोतिpa·rik·khā·ro·ti धम्मस्सवनस्सdham·mas·sa·va·nas·sa पयिरुपासनाpa·yi·ru·pā·sa·nā पच्चयो,pac·ca·yo सद्धाsad·dhā हेतु।he·tu

Parikkhāroti dhammassavanassa payirupāsanā paccayo, saddhā hetu.

(Pāli only)
1580

मनसाma·na·sā अनुपेक्खितातिa·nu·pek·khi·tā·ti अत्थप्पटिसंवेदिताat·thap·pa·ṭi·saṃ·ve·di·tā पच्चयो,pac·ca·yo धम्मप्पटिसंवेदिताdham·map·pa·ṭi·saṃ·ve·di·tā हेतु,he·tu दिट्ठियाdiṭ·ṭhi·yā सुप्पटिविद्धातिsup·pa·ṭi·vid·dhā·ti सद्धम्मस्सवनञ्चsad·dham·mas·sa·va·nañ·ca मनसिकारोma·na·si·kā·ro चca पच्चयो,pac·ca·yo सुतमयीsu·ta·ma·yī चिन्तामयीcin·tā·ma·yī पञ्ञाpañ·ñā हेतु।he·tu

Manasā anupekkhitāti atthappaṭisaṁveditā paccayo, dhammappaṭisaṁveditā hetu, diṭṭhiyā suppaṭividdhāti saddhammassavanañca manasikāro ca paccayo, sutamayī cintāmayī paññā hetu.

(Pāli only)
1581

समारोपनोतिsa·mā·ro·pa·no·ti विभत्तंvi·bhat·taṃ सुत्तंsut·taṃ अपरोa·pa·ro परियायोpa·ri·yā·yo निब्बत्तिnib·bat·ti बलेba·le नत्थि।nat·thi

Samāropanoti vibhattaṁ suttaṁ aparo pariyāyo nibbatti bale natthi.

(Pāli only)
1582

तत्थtat·tha समारोपनायsa·mā·ro·pa·nā·ya भूमि।bhū·mi

Tattha samāropanāya bhūmi.

(Pāli only)
1583

तत्थtat·tha कतमंka·ta·maṃ वासनाभागियञ्चvā·sa·nā·bhā·gi·yañ·ca निब्बेधभागियञ्चnib·be·dha·bhā·gi·yañ·ca सुत्तं?sut·taṃ

Tattha katamaṁ vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṁ?

(Pāli only)
1584

ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतीतिpa·vaḍ·ḍha·tī·ti गाथा।gā·thā

Dadato puññaṁ pavaḍḍhatīti gāthā.

(Pāli only)
1585

ददतोतिda·da·to·ti दानमयिकपुञ्ञकिरियवत्थुdā·na·ma·yi·ka·puñ·ña·ki·ri·ya·vat·thu वुत्तं।vut·taṃ

Dadatoti dānamayikapuññakiriyavatthu vuttaṁ.

(Pāli only)
1586

संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीतिcī·ya·tī·ti सीलमयिकपुञ्ञकिरियवत्थुsī·la·ma·yi·ka·puñ·ña·ki·ri·ya·vat·thu वुत्तं।vut·taṃ

Saṁyamato veraṁ na cīyatīti sīlamayikapuññakiriyavatthu vuttaṁ.

(Pāli only)
1587

कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकन्तिpā·pa·kan·ti लोभस्सlo·bhas·sa चca मोहस्सmo·has·sa चca ब्यापादस्सbyā·pā·das·sa चca पहानमाह।pa·hā·na·mā·ha

Kusalo ca jahāti pāpakanti lobhassa ca mohassa ca byāpādassa ca pahānamāha.

(Pāli only)
1588

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti लोभस्सlo·bhas·sa चca मोहस्सmo·has·sa चca ब्यापादस्सbyā·pā·das·sa चca छन्दरागविनयमाहाति।chan·da·rā·ga·vi·na·ya·mā·hā·ti

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti lobhassa ca mohassa ca byāpādassa ca chandarāgavinayamāhāti.

(Pāli only)
1589

ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतीतिpa·vaḍ·ḍha·tī·ti गाथाgā·thā अलोभोa·lo·bho कुसलमूलंku·sa·la·mū·laṃ भवति।bha·va·ti

Dadato puññaṁ pavaḍḍhatīti gāthā alobho kusalamūlaṁ bhavati.

(Pāli only)
1590

संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीतिcī·ya·tī·ti अदोसोa·do·so कुसलमूलंku·sa·la·mū·laṃ भवति।bha·va·ti

Saṁyamato veraṁ na cīyatīti adoso kusalamūlaṁ bhavati.

(Pāli only)
1591

संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीतिcī·ya·tī·ti अवेराa·ve·rā असपत्ताa·sa·pat·tā अब्यापादतायab·yā·pā·da·tā·ya सदा।sa·dā

Saṁyamato veraṁ na cīyatīti averā asapattā abyāpādatāya sadā.

(Pāli only)
1592

कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकन्तिpā·pa·kan·ti ञाणुप्पादाñā·ṇup·pā·dā अञ्ञाणनिरोधो।añ·ñā·ṇa·ni·ro·dho

Kusalo ca jahāti pāpakanti ñāṇuppādā aññāṇanirodho.

(Pāli only)
1593

चतुत्थपदेनca·tut·tha·pa·de·na रागदोसमोहक्खयेनrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·ye·na रागविरागाrā·ga·vi·rā·gā चेतोविमुत्तिमोहक्खयेनce·to·vi·mut·ti·mo·hak·kha·ye·na अविज्जाविरागाa·vij·jā·vi·rā·gā पञ्ञाविमुत्ति,pañ·ñā·vi·mut·ti अयंa·yaṃ विचयो।vi·ca·yo

Catutthapadena rāgadosamohakkhayena rāgavirāgā cetovimuttimohakkhayena avijjāvirāgā paññāvimutti, ayaṁ vicayo.

(Pāli only)
1594

युत्तीतिyut·tī·ti दानेdā·ne ठितोṭhi·to उभयंu·bha·yaṃ हिhi परिपूरेति।pa·ri·pū·re·ti

Yuttīti dāne ṭhito ubhayaṁ hi paripūreti.

(Pāli only)
1595

मच्छरियञ्चmac·cha·ri·yañ·ca पजहति।pa·ja·ha·ti

Macchariyañca pajahati.

(Pāli only)
1596

पुञ्ञञ्चpuñ·ñañ·ca पवड्ढति।pa·vaḍ·ḍha·ti

Puññañca pavaḍḍhati.

(Pāli only)
1597

अत्थिat·thi एसाe·sā युत्ति।yut·ti

Atthi esā yutti.

(Pāli only)
1598

पदट्ठानन्तिpa·daṭ·ṭhā·nan·ti ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतीतिpa·vaḍ·ḍha·tī·ti चागाधिट्ठानस्सcā·gā·dhiṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Padaṭṭhānanti dadato puññaṁ pavaḍḍhatīti cāgādhiṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1599

संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीतिcī·ya·tī·ti पञ्ञाधिट्ठानस्सpañ·ñā·dhiṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानंpa·daṭ·ṭhā·naṃ कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकन्तिpā·pa·kan·ti सच्चाधिट्ठानस्सsac·cā·dhiṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Saṁyamato veraṁ na cīyatīti paññādhiṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ kusalo ca jahāti pāpakanti saccādhiṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1600

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti उपसमाधिट्ठानस्सu·pa·sa·mā·dhiṭ·ṭhā·nas·sa पदट्ठानं।pa·daṭ·ṭhā·naṃ

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti upasamādhiṭṭhānassa padaṭṭhānaṁ.

(Pāli only)
1601

अयंa·yaṃ पदट्ठानो।pa·daṭ·ṭhā·no

Ayaṁ padaṭṭhāno.

(Pāli only)
1602

तत्थtat·tha कतमोka·ta·mo लक्खणो?lak·kha·ṇo

Tattha katamo lakkhaṇo?

(Pāli only)
1603

ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतिpa·vaḍ·ḍha·ti संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयति।cī·ya·ti

Dadato puññaṁ pavaḍḍhati saṁyamato veraṁ na cīyati.

(Pāli only)
1604

ददतोपिda·da·to·pi वेरंve·raṃ नna करियातिka·ri·yā·ti कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकंpā·pa·kaṃ रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोnib·bu·to रूपक्खयापिrū·pak·kha·yā·pi वेदनक्खयापि,ve·da·nak·kha·yā·pi येनye·na रूपेनrū·pe·na दिट्ठं,diṭ·ṭhaṃ तेनte·na तथागतोta·thā·ga·to पञ्ञपेन्तोpañ·ña·pen·to पञ्ञपेय्यpañ·ña·pey·ya रूपस्सrū·pas·sa खयाkha·yā विरागनिरोधातिvi·rā·ga·ni·ro·dhā·ti एवंe·vaṃ पञ्चक्खन्धा।pañ·cak·khan·dhā

Dadatopi veraṁ na kariyāti kusalo ca jahāti pāpakaṁ rāgadosamohakkhayā sa nibbuto rūpakkhayāpi vedanakkhayāpi, yena rūpena diṭṭhaṁ, tena tathāgato paññapento paññapeyya rūpassa khayā virāganirodhāti evaṁ pañcakkhandhā.

(Pāli only)
1605

चतुब्यूहोca·tub·yū·ho इधi·dha भगवतोbha·ga·va·to कोko अधिप्पायो?a·dhip·pā·yo

Catubyūho idha bhagavato ko adhippāyo?

(Pāli only)
1606

येye महाभोगानंma·hā·bho·gā·naṃ पत्थयिस्सन्ति?pat·tha·yis·san·ti

Ye mahābhogānaṁ patthayissanti?

(Pāli only)
1607

तेte दानंdā·naṃ दस्सन्तिdas·san·ti परिस्सयपहानाय,pa·ris·sa·ya·pa·hā·nā·ya येye अवेराभिछन्दका,a·ve·rā·bhi·chan·da·kā तेte पञ्चpañ·ca वेरानिve·rā·ni पजहिस्सन्ति,pa·ja·his·san·ti येye कुसलाभिछन्दका,ku·sa·lā·bhi·chan·da·kā तेte अट्ठङ्गिकंaṭ·ṭhaṅ·gi·kaṃ मग्गंmag·gaṃ भावेस्सन्तिbhā·ves·san·ti अट्ठन्नंaṭ·ṭhan·naṃ मिच्छत्तानंmic·chat·tā·naṃ पहानाय।pa·hā·nā·ya

Te dānaṁ dassanti parissayapahānāya, ye averābhichandakā, te pañca verāni pajahissanti, ye kusalābhichandakā, te aṭṭhaṅgikaṁ maggaṁ bhāvessanti aṭṭhannaṁ micchattānaṁ pahānāya.

(Pāli only)
1608

येye निब्बायितुकामा,nib·bā·yi·tu·kā·mā तेte रागदोसमोहंrā·ga·do·sa·mo·haṃ पजहिस्सन्तीतिpa·ja·his·san·tī·ti अयंa·yaṃ भगवतोbha·ga·va·to अधिप्पायो।a·dhip·pā·yo

Ye nibbāyitukāmā, te rāgadosamohaṁ pajahissantīti ayaṁ bhagavato adhippāyo.

(Pāli only)
1609

आवट्टोतिā·vaṭ·ṭo·ti यञ्चyañ·ca अददतोa·da·da·to मच्छरियंmac·cha·ri·yaṃ यञ्चyañ·ca असंयमतोa·saṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ यञ्चyañ·ca अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa पापस्सpā·pas·sa अप्पहानं,ap·pa·hā·naṃ अयंa·yaṃ दुक्खनिद्देसोduk·kha·nid·de·so नna समुदयो।sa·mu·da·yo

Āvaṭṭoti yañca adadato macchariyaṁ yañca asaṁyamato veraṁ yañca akusalassa pāpassa appahānaṁ, ayaṁ dukkhaniddeso na samudayo.

(Pāli only)
1610

अलोभेनa·lo·bhe·na चca अदोसेनa·do·se·na चca अमोहेनa·mo·he·na चca कुसलेनku·sa·le·na इमानिi·mā·ni तीणिtī·ṇi कुसलमूलानि।ku·sa·la·mū·lā·ni

Alobhena ca adosena ca amohena ca kusalena imāni tīṇi kusalamūlāni.

(Pāli only)
1611

तेसंte·saṃ पच्चयोpac·ca·yo अट्ठaṭ·ṭha सम्मत्तानि,sam·mat·tā·ni अयंa·yaṃ मग्गो।mag·go

Tesaṁ paccayo aṭṭha sammattāni, ayaṁ maggo.

(Pāli only)
1612

तेसंte·saṃ रागदोसमोहानंrā·ga·do·sa·mo·hā·naṃ खया,kha·yā अयंa·yaṃ निरोधो।ni·ro·dho

Tesaṁ rāgadosamohānaṁ khayā, ayaṁ nirodho.

(Pāli only)
1613

विभत्तीतिvi·bhat·tī·ti ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतीतिpa·vaḍ·ḍha·tī·ti नna एकंसेनe·kaṃ·se·na योyo राजदण्डभयेनrā·ja·daṇ·ḍa·bha·ye·na देति,de·ti योyo चca अकप्पियस्सa·kap·pi·yas·sa परिभोगेनpa·ri·bho·ge·na सीलवन्तेसुsī·la·van·te·su देति,de·ti नna तस्सtas·sa पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतीतिpa·vaḍ·ḍha·tī·ti सोso चेतंce·taṃ दानंdā·naṃ अकुसलेनa·ku·sa·le·na देति,de·ti दण्डदानंdaṇ·ḍa·dā·naṃ सत्थदानंsat·tha·dā·naṃ अपुञ्ञमयंa·puñ·ña·ma·yaṃ पवड्ढति,pa·vaḍ·ḍha·ti नna पुञ्ञं।puñ·ñaṃ

Vibhattīti dadato puññaṁ pavaḍḍhatīti na ekaṁsena yo rājadaṇḍabhayena deti, yo ca akappiyassa paribhogena sīlavantesu deti, na tassa puññaṁ pavaḍḍhatīti so cetaṁ dānaṁ akusalena deti, daṇḍadānaṁ satthadānaṁ apuññamayaṁ pavaḍḍhati, na puññaṁ.

(Pāli only)
1614

संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीतिcī·ya·tī·ti नna एकंसेनe·kaṃ·se·na किङ्कारणंkiṅ·kā·ra·ṇaṃ यञ्चyañ·ca योyo पदंpa·daṃ दिट्ठधम्मिकंdiṭ·ṭha·dham·mi·kaṃ पस्सतिpas·sa·ti यदिya·di ममma·ma राजानोrā·jā·no गहेत्वाga·het·vā हत्थंhat·thaṃ वाvā छिन्देय्यchin·dey·ya …पे…pe

Saṁyamato veraṁ na cīyatīti na ekaṁsena kiṅkāraṇaṁ yañca yo padaṁ diṭṭhadhammikaṁ passati yadi mama rājāno gahetvā hatthaṁ vā chindeyya …pe…

(Pāli only)
1615

नna तेनte·na संयमेनsaṃ·ya·me·na वेरंve·raṃ नna करोति।ka·ro·ti

na tena saṁyamena veraṁ na karoti.

(Pāli only)
1616

योyo तुtu एवंe·vaṃ समादियतिsa·mā·di·ya·ti पाणातिपातस्सpā·ṇā·ti·pā·tas·sa पापकोpā·pa·ko विपाकोति,vi·pā·ko·ti दिट्ठेdiṭ·ṭhe येवye·va धम्मेdham·me अभिसम्परायेa·bhi·sam·pa·rā·ye चca एवंe·vaṃ सब्बस्सsab·bas·sa अकुसलस्सa·ku·sa·las·sa हेतुतोhe·tu·to आरति।ā·ra·ti

Yo tu evaṁ samādiyati pāṇātipātassa pāpako vipākoti, diṭṭhe yeva dhamme abhisamparāye ca evaṁ sabbassa akusalassa hetuto ārati.

(Pāli only)
1617

इमिनाi·mi·nā संयमेनsaṃ·ya·me·na वेरंve·raṃ नna चीयति।cī·ya·ti

Iminā saṁyamena veraṁ na cīyati.

(Pāli only)
1618

परिवत्तनातिpa·ri·vat·ta·nā·ti ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतीतिpa·vaḍ·ḍha·tī·ti अददतोa·da·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ नna पवड्ढति।pa·vaḍ·ḍha·ti

Parivattanāti dadato puññaṁ pavaḍḍhatīti adadato puññaṁ na pavaḍḍhati.

(Pāli only)
1619

यंyaṃ दानमयं,dā·na·ma·yaṃ तंtaṃ संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयति,cī·ya·ti असंयमतोa·saṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ करीयति।ka·rī·ya·ti

Yaṁ dānamayaṁ, taṁ saṁyamato veraṁ na cīyati, asaṁyamato veraṁ karīyati.

(Pāli only)
1620

कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकंpā·pa·kaṃ अकुसलोa·ku·sa·lo नna जहाति।ja·hā·ti

Kusalo ca jahāti pāpakaṁ akusalo na jahāti.

(Pāli only)
1621

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सनिब्बुतोतिsa·nib·bu·to·ti दूतंdū·taṃ पेसेत्वाpe·set·vā पणीतंpa·ṇī·taṃ पेसेत्वापिpe·set·vā·pi नna पक्कोसामि,pak·ko·sā·mi सोso सयमेवsa·ya·me·va पनpa·na महाभिक्खुसङ्घपरिवारोma·hā·bhik·khu·saṅ·gha·pa·ri·vā·ro अम्हाकंam·hā·kaṃ वसनट्ठानंva·sa·naṭ·ṭhā·naṃ सम्पत्तोsam·pat·to अम्हेहिam·he·hi चca सन्थागारसालाsan·thā·gā·ra·sā·lā कारिता,kā·ri·tā एत्थet·tha मयंma·yaṃ दसबलंda·sa·ba·laṃ आनेत्वाā·net·vā मङ्गलंmaṅ·ga·laṃ भणापेमातिbha·ṇā·pe·mā·ti चिन्तेत्वाcin·tet·vā उपसङ्कमिंसु।u·pa·saṅ·ka·miṃ·su

Rāgadosamohakkhayā sanibbutoti dūtaṁ pesetvā paṇītaṁ pesetvāpi na pakkosāmi, so sayameva pana mahābhikkhusaṅghaparivāro amhākaṁ vasanaṭṭhānaṁ sampatto amhehi ca santhāgārasālā kāritā, ettha mayaṁ dasabalaṁ ānetvā maṅgalaṁ bhaṇāpemāti cintetvā upasaṅkamiṁsu.

(Pāli only)
1622

येनye·na सन्थागारंsan·thā·gā·raṃ तेनुपसङ्कमिंसूतिte·nu·pa·saṅ·ka·miṃ·sū·ti तंtaṃ दिवसंdi·va·saṃ किरki·ra सन्थागारेsan·thā·gā·re चित्तकम्मंcit·ta·kam·maṃ निट्ठापेत्वाniṭ·ṭhā·pet·vā अट्टकाaṭ·ṭa·kā मुत्तमत्ताmut·ta·mat·tā होन्ति।hon·ti

Yena santhāgāraṁ tenupasaṅkamiṁsūti taṁ divasaṁ kira santhāgāre cittakammaṁ niṭṭhāpetvā aṭṭakā muttamattā honti.

(Pāli only)
1623

बुद्धाbud·dhā नामnā·ma अरञ्ञज्झासयाa·rañ·ñaj·jhā·sa·yā अरञ्ञारामाa·rañ·ñā·rā·mā अन्तोगामेan·to·gā·me वसेय्युंva·sey·yuṃ वाvā नोno वातिvā·ti तस्माtas·mā भगवतोbha·ga·va·to मनंma·naṃ जानित्वावjā·nit·vā·va पटिजग्गिस्सामातिpa·ṭi·jag·gis·sā·mā·ti चिन्तेत्वाcin·tet·vā तेte भगवन्तंbha·ga·van·taṃ उपसङ्कमिंसु।u·pa·saṅ·ka·miṃ·su

Buddhā nāma araññajjhāsayā araññārāmā antogāme vaseyyuṁ vā no vāti tasmā bhagavato manaṁ jānitvāva paṭijaggissāmāti cintetvā te bhagavantaṁ upasaṅkamiṁsu.

(Pāli only)
1624

इदानिi·dā·ni पनpa·na मनंma·naṃ लभित्वाla·bhit·vā पटिजग्गितुकामाpa·ṭi·jag·gi·tu·kā·mā येनye·na सन्थागारं,san·thā·gā·raṃ तेनुपसङ्कमिंसु।te·nu·pa·saṅ·ka·miṃ·su

Idāni pana manaṁ labhitvā paṭijaggitukāmā yena santhāgāraṁ, tenupasaṅkamiṁsu.

(Pāli only)
1625

सब्बसन्थरिन्तिsab·ba·san·tha·rin·ti यथाya·thā सब्बंsab·baṃ सन्थतंsan·tha·taṃ होतिho·ti एवंe·vaṃ येनye·na भगवाbha·ga·vā तेनुपसङ्कमिंसूति।te·nu·pa·saṅ·ka·miṃ·sū·ti

Sabbasantharinti yathā sabbaṁ santhataṁ hoti evaṁ yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsūti.

(Pāli only)
1626

एत्थet·tha पनpa·na तेte मल्लराजानोmal·la·rā·jā·no सन्थागारंsan·thā·gā·raṃ पटिजग्गित्वाpa·ṭi·jag·git·vā नगरवीथियोपिna·ga·ra·vī·thi·yo·pi सम्मज्जापेत्वाsam·maj·jā·pet·vā धजेdha·je उस्सापेत्वाus·sā·pet·vā सुवण्णघटिकदलियोsu·vaṇ·ṇa·gha·ṭi·ka·da·li·yo चca ठपापेत्वाṭha·pā·pet·vā सकलनगरंsa·ka·la·na·ga·raṃ दीपमालाहिdī·pa·mā·lā·hi विप्पकिण्णतारकंvip·pa·kiṇ·ṇa·tā·ra·kaṃ वियvi·ya कत्वाkat·vā खीरपकेkhī·ra·pa·ke दारकेdā·ra·ke खीरंkhī·raṃ पायेथ,pā·ye·tha दहरेda·ha·re कुमारेku·mā·re लहुंla·huṃ लहुंla·huṃ भोजापेत्वाbho·jā·pet·vā सयापेथ,sa·yā·pe·tha उच्चासद्दंuc·cā·sad·daṃ माकरि,mā·ka·ri अज्जaj·ja एकरत्तिंe·ka·rat·tiṃ सत्थाsat·thā अन्तोगामेवan·to·gā·me·va वसिस्सति,va·sis·sa·ti बुद्धाbud·dhā नामnā·ma अप्पसद्दकामाap·pa·sad·da·kā·mā होन्तीतिhon·tī·ti भेरिंbhe·riṃ चरापेत्वाca·rā·pet·vā सयंsa·yaṃ दण्डकदीपिकाdaṇ·ḍa·ka·dī·pi·kā आदायā·dā·ya येनye·na भगवाbha·ga·vā तेनुपसङ्कमिंसु।te·nu·pa·saṅ·ka·miṃ·su

Ettha pana te mallarājāno santhāgāraṁ paṭijaggitvā nagaravīthiyopi sammajjāpetvā dhaje ussāpetvā suvaṇṇaghaṭikadaliyo ca ṭhapāpetvā sakalanagaraṁ dīpamālāhi vippakiṇṇatārakaṁ viya katvā khīrapake dārake khīraṁ pāyetha, dahare kumāre lahuṁ lahuṁ bhojāpetvā sayāpetha, uccāsaddaṁ mākari, ajja ekarattiṁ satthā antogāmeva vasissati, buddhā nāma appasaddakāmā hontīti bheriṁ carāpetvā sayaṁ daṇḍakadīpikā ādāya yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu.

(Pāli only)
1627

भगवन्तंयेवbha·ga·van·taṃ·ye·va पुरक्खत्वातिpu·rak·khat·vā·ti भगवन्तंbha·ga·van·taṃ पुरतोpu·ra·to कत्वा,kat·vā तत्थtat·tha भगवाbha·ga·vā भिक्खूनञ्चेवbhik·khū·nañ·ce·va उपासकानञ्चu·pā·sa·kā·nañ·ca मज्झेmaj·jhe निसिन्नोni·sin·no अतिवियa·ti·vi·ya विरोचति।vi·ro·ca·ti

Bhagavantaṁyeva purakkhatvāti bhagavantaṁ purato katvā, tattha bhagavā bhikkhūnañceva upāsakānañca majjhe nisinno ativiya virocati.

(Pāli only)
1628

समन्तपासादिकोsa·man·ta·pā·sā·di·ko सुवण्णवण्णोsu·vaṇ·ṇa·vaṇ·ṇo अभिरूपोa·bhi·rū·po दस्सनीयोdas·sa·nī·yo पुरत्थिमकायतोpu·rat·thi·ma·kā·ya·to सुवण्णवण्णाsu·vaṇ·ṇa·vaṇ·ṇā रस्मिras·mi उट्ठहित्वाuṭ·ṭha·hit·vā गगनतलेga·ga·na·ta·le असीतिहत्थंa·sī·ti·hat·thaṃ ठानंṭhā·naṃ गण्हाति।gaṇ·hā·ti

Samantapāsādiko suvaṇṇavaṇṇo abhirūpo dassanīyo puratthimakāyato suvaṇṇavaṇṇā rasmi uṭṭhahitvā gaganatale asītihatthaṁ ṭhānaṁ gaṇhāti.

(Pāli only)
1629

पच्छिमकायतोpac·chi·ma·kā·ya·to दक्खिणहत्थतोdak·khi·ṇa·hat·tha·to वामहत्थतोvā·ma·hat·tha·to सुवण्णवण्णाsu·vaṇ·ṇa·vaṇ·ṇā हेट्ठाheṭ·ṭhā पादतलेहिpā·da·ta·le·hi पवाळवण्णरस्मिpa·vā·ḷa·vaṇ·ṇa·ras·mi उट्ठहित्वाuṭ·ṭha·hit·vā घनपथवियंgha·na·pa·tha·vi·yaṃ असीतिहत्थंa·sī·ti·hat·thaṃ ठानंṭhā·naṃ गण्हाति,gaṇ·hā·ti एवंe·vaṃ समन्ताsa·man·tā असीतिहत्थमत्तंa·sī·ti·hat·tha·mat·taṃ ठानंṭhā·naṃ छब्बण्णबुद्धरस्मियोchab·baṇ·ṇa·bud·dha·ras·mi·yo विज्जोतमानाvij·jo·ta·mā·nā वितण्डमानाvi·taṇ·ḍa·mā·nā विधावन्ति,vi·dhā·van·ti सब्बेsab·be दिसाभागाdi·sā·bhā·gā सुवण्णचम्पकपुप्फेहिsu·vaṇ·ṇa·cam·pa·ka·pup·phe·hi विकिरियमानाvi·ki·ri·ya·mā·nā वियvi·ya सुवण्णघटतोsu·vaṇ·ṇa·gha·ṭa·to निक्खन्तसुवण्णरसधाराहिnik·khan·ta·su·vaṇ·ṇa·ra·sa·dhā·rā·hi सिञ्चमानाsiñ·ca·mā·nā वियvi·ya पसारितसुवण्णपटपरिक्खित्ताpa·sā·ri·ta·su·vaṇ·ṇa·pa·ṭa·pa·rik·khit·tā वियvi·ya वेरम्भवातसमुट्ठितकिंसुककिंसुकारकणिकारपुप्फचुण्णसमोकिण्णाve·ram·bha·vā·ta·sa·muṭ·ṭhi·ta·kiṃ·su·ka·kiṃ·su·kā·ra·ka·ṇi·kā·ra·pup·pha·cuṇ·ṇa·sa·mo·kiṇ·ṇā वियvi·ya विप्पकसन्तंvip·pa·ka·san·taṃ असीतिअनुब्यञ्जनब्यामप्पभाa·sī·ti·a·nub·yañ·ja·nab·yā·map·pa·bhā द्वत्तिंसवरलक्खणसमुज्जलंdvat·tiṃ·sa·va·ra·lak·kha·ṇa·sa·muj·ja·laṃ सरीरंsa·rī·raṃ समुग्गततारकंsa·mug·ga·ta·tā·ra·kaṃ वियvi·ya गगनतलंga·ga·na·ta·laṃ विकसितमिवvi·ka·si·ta·mi·va पदुमवनंpa·du·ma·va·naṃ सब्बफालिफुल्लोsab·ba·phā·li·phul·lo वियvi·ya योजनसतिकोyo·ja·na·sa·ti·ko पारिच्छत्तकोpā·ric·chat·ta·ko पटिपाटियाpa·ṭi·pā·ṭi·yā ठपितानंṭha·pi·tā·naṃ द्वत्तिंसचन्दानंdvat·tiṃ·sa·can·dā·naṃ द्वत्तिंससूरियानंdvat·tiṃ·sa·sū·ri·yā·naṃ द्वत्तिंसचक्कवत्तीनंdvat·tiṃ·sa·cak·ka·vat·tī·naṃ द्वत्तिंसदेवराजानंdvat·tiṃ·sa·de·va·rā·jā·naṃ द्वत्तिंसमहाब्रह्मानंdvat·tiṃ·sa·ma·hāb·rah·mā·naṃ निब्बुतोnib·bu·to असेक्खस्सa·sek·khas·sa नत्थिnat·thi निब्बुति।nib·bu·ti

Pacchimakāyato dakkhiṇahatthato vāmahatthato suvaṇṇavaṇṇā heṭṭhā pādatalehi pavāḷavaṇṇarasmi uṭṭhahitvā ghanapathaviyaṁ asītihatthaṁ ṭhānaṁ gaṇhāti, evaṁ samantā asītihatthamattaṁ ṭhānaṁ chabbaṇṇabuddharasmiyo vijjotamānā vitaṇḍamānā vidhāvanti, sabbe disābhāgā suvaṇṇacampakapupphehi vikiriyamānā viya suvaṇṇaghaṭato nikkhantasuvaṇṇarasadhārāhi siñcamānā viya pasāritasuvaṇṇapaṭaparikkhittā viya verambhavātasamuṭṭhitakiṁsukakiṁsukārakaṇikārapupphacuṇṇasamokiṇṇā viya vippakasantaṁ asītianubyañjanabyāmappabhā dvattiṁsavaralakkhaṇasamujjalaṁ sarīraṁ samuggatatārakaṁ viya gaganatalaṁ vikasitamiva padumavanaṁ sabbaphāliphullo viya yojanasatiko pāricchattako paṭipāṭiyā ṭhapitānaṁ dvattiṁsacandānaṁ dvattiṁsasūriyānaṁ dvattiṁsacakkavattīnaṁ dvattiṁsadevarājānaṁ dvattiṁsamahābrahmānaṁ nibbuto asekkhassa natthi nibbuti.

(Pāli only)
1630

वेवचनन्तिve·va·ca·nan·ti ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढति,pa·vaḍ·ḍha·ti अनुमोदतोपिa·nu·mo·da·to·pi पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढति।pa·vaḍ·ḍha·ti

Vevacananti dadato puññaṁ pavaḍḍhati, anumodatopi puññaṁ pavaḍḍhati.

(Pāli only)
1631

चित्तस्सcit·tas·sa समादहतोपिsa·mā·da·ha·to·pi वेय्यावच्चकिरियायपिvey·yā·vac·ca·ki·ri·yā·ya·pi पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतीति।pa·vaḍ·ḍha·tī·ti

Cittassa samādahatopi veyyāvaccakiriyāyapi puññaṁ pavaḍḍhatīti.

(Pāli only)
1632

पञ्ञत्तीतिpañ·ñat·tī·ti ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढति,pa·vaḍ·ḍha·ti अलोभस्सa·lo·bhas·sa पटिनिस्सयघातपञ्ञत्तियाpa·ṭi·nis·sa·ya·ghā·ta·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Paññattīti dadato puññaṁ pavaḍḍhati, alobhassa paṭinissayaghātapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
1633

संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीतिcī·ya·tī·ti अदोसस्सa·do·sas·sa पटिनिस्सयघातपञ्ञत्तियाpa·ṭi·nis·sa·ya·ghā·ta·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तंpañ·ñat·taṃ कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकन्तिpā·pa·kan·ti अमोहस्सa·mo·has·sa पटिनिस्सयघातपञ्ञत्तियाpa·ṭi·nis·sa·ya·ghā·ta·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Saṁyamato veraṁ na cīyatīti adosassa paṭinissayaghātapaññattiyā paññattaṁ kusalo ca jahāti pāpakanti amohassa paṭinissayaghātapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
1634

ओतरणोतिo·ta·ra·ṇo·ti पञ्चसुpañ·ca·su इन्द्रियेसुin·dri·ye·su ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढति,pa·vaḍ·ḍha·ti संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतिcī·ya·ti संयमेनsaṃ·ya·me·na सीलक्खन्धो।sī·lak·khan·dho

Otaraṇoti pañcasu indriyesu dadato puññaṁ pavaḍḍhati, saṁyamato veraṁ na cīyati saṁyamena sīlakkhandho.

(Pāli only)
1635

ओतिण्णोo·tiṇ·ṇo छसुcha·su इन्द्रियेसुin·dri·ye·su संवरो,saṃ·va·ro अयंa·yaṃ समाधिक्खन्धो,sa·mā·dhik·khan·dho यंyaṃ कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकं,pā·pa·kaṃ अयंa·yaṃ पञ्ञाक्खन्धो,pañ·ñāk·khan·dho रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti विमुत्तिक्खन्धो।vi·mut·tik·khan·dho

Otiṇṇo chasu indriyesu saṁvaro, ayaṁ samādhikkhandho, yaṁ kusalo ca jahāti pāpakaṁ, ayaṁ paññākkhandho, rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti vimuttikkhandho.

(Pāli only)
1636

धातूसुdhā·tū·su धम्मधातु,dham·ma·dhā·tu आयतनेसुā·ya·ta·ne·su मनायतनं।ma·nā·ya·ta·naṃ

Dhātūsu dhammadhātu, āyatanesu manāyatanaṁ.

(Pāli only)
1637

सोधनोतिso·dha·no·ti येनारम्भेनye·nā·ram·bhe·na इदंi·daṃ सुत्तंsut·taṃ देसितंde·si·taṃ सोso आरम्भोā·ram·bho सुद्धो।sud·dho

Sodhanoti yenārambhena idaṁ suttaṁ desitaṁ so ārambho suddho.

(Pāli only)
1638

अधिट्ठानोa·dhiṭ·ṭhā·no दानन्तिdā·nan·ti एकत्ततायe·kat·ta·tā·ya पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Adhiṭṭhāno dānanti ekattatāya paññattaṁ.

(Pāli only)
1639

चागोcā·go परिच्चागोpa·ric·cā·go धम्मदानंdham·ma·dā·naṃ आमिसदानं,ā·mi·sa·dā·naṃ अट्ठaṭ·ṭha दानानिdā·nā·ni वित्थारेनvit·thā·re·na कातब्बानि,kā·tab·bā·ni अयंa·yaṃ वेमत्तता।ve·mat·ta·tā

Cāgo pariccāgo dhammadānaṁ āmisadānaṁ, aṭṭha dānāni vitthārena kātabbāni, ayaṁ vemattatā.

(Pāli only)
1640

नna चca ददतोda·da·to एकत्तपञ्ञत्तियाe·kat·ta·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Na ca dadato ekattapaññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
1641

खन्तीkhan·tī अनवज्जन्तिa·na·vaj·jan·ti पञ्ञत्तियाpañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्तं।pañ·ñat·taṃ

Khantī anavajjanti paññattiyā paññattaṁ.

(Pāli only)
1642

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti रोधवीरियपञ्ञत्तियाro·dha·vī·ri·ya·pañ·ñat·ti·yā पञ्ञत्ता।pañ·ñat·tā

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti rodhavīriyapaññattiyā paññattā.

(Pāli only)
1643

परिक्खारोतिpa·rik·khā·ro·ti दानस्सdā·nas·sa पामोज्जंpā·moj·jaṃ पच्चयो,pac·ca·yo अलोभोa·lo·bho हेतु।he·tu

Parikkhāroti dānassa pāmojjaṁ paccayo, alobho hetu.

(Pāli only)
1644

संयमतोsaṃ·ya·ma·to योनिसोyo·ni·so मनसिकारोma·na·si·kā·ro हेतु,he·tu परिच्चागोpa·ric·cā·go पच्चयो।pac·ca·yo

Saṁyamato yoniso manasikāro hetu, pariccāgo paccayo.

(Pāli only)
1645

कुसलोku·sa·lo चca जहातिja·hā·ti पापकन्तिpā·pa·kan·ti यथाभूतदस्सनंya·thā·bhū·ta·das·sa·naṃ पच्चयो,pac·ca·yo ञाणप्पटिलाभोñā·ṇap·pa·ṭi·lā·bho हेतु।he·tu

Kusalo ca jahāti pāpakanti yathābhūtadassanaṁ paccayo, ñāṇappaṭilābho hetu.

(Pāli only)
1646

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti परतोpa·ra·to चca घोसोgho·so अज्झत्तञ्चaj·jhat·tañ·ca योनिसोyo·ni·so मनसिकारोma·na·si·kā·ro मग्गोmag·go चca हेतुhe·tu चca पच्चयोpac·ca·yo च।ca

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti parato ca ghoso ajjhattañca yoniso manasikāro maggo ca hetu ca paccayo ca.

(Pāli only)
1647

समारोपनोतिsa·mā·ro·pa·no·ti ददतोda·da·to पुञ्ञंpuñ·ñaṃ पवड्ढतीतिpa·vaḍ·ḍha·tī·ti गाथाgā·thā तस्सtas·sa सीलम्पिsī·lam·pi वड्ढति।vaḍ·ḍha·ti

Samāropanoti dadato puññaṁ pavaḍḍhatīti gāthā tassa sīlampi vaḍḍhati.

(Pāli only)
1648

संयमोपिsaṃ·ya·mo·pi वड्ढति।vaḍ·ḍha·ti

Saṁyamopi vaḍḍhati.

(Pāli only)
1649

संयमतोsaṃ·ya·ma·to वेरंve·raṃ नna चीयतीति।cī·ya·tī·ti

Saṁyamato veraṁ na cīyatīti.

(Pāli only)
1650

अञ्ञेपिañ·ñe·pi किलेसाki·le·sā नna चीयन्तिcī·yan·ti येपिस्सye·pis·sa तप्पच्चयाtap·pac·ca·yā उप्पज्जेय्युंup·paj·jey·yuṃ आसवाā·sa·vā विघाता,vi·ghā·tā तेपिस्सte·pis·sa नna उप्पज्जन्ति।up·paj·jan·ti

Aññepi kilesā na cīyanti yepissa tappaccayā uppajjeyyuṁ āsavā vighātā, tepissa na uppajjanti.

(Pāli only)
1651

रागदोसमोहक्खयाrā·ga·do·sa·mo·hak·kha·yā सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti रागदोसस्सापिrā·ga·do·sas·sā·pi खयाkha·yā रागानुसयस्सपिrā·gā·nu·sa·yas·sa·pi खयाkha·yā दोसस्सdo·sas·sa मोहस्सापिmo·has·sā·pi सsa निब्बुतोतिnib·bu·to·ti सोपादिसेसाso·pā·di·se·sā निब्बानधातुnib·bā·na·dhā·tu अनुपादिसेसापि।a·nu·pā·di·se·sā·pi

Rāgadosamohakkhayā sa nibbutoti rāgadosassāpi khayā rāgānusayassapi khayā dosassa mohassāpi sa nibbutoti sopādisesā nibbānadhātu anupādisesāpi.

(Pāli only)
1652

अयंa·yaṃ समारोपनो।sa·mā·ro·pa·no

Ayaṁ samāropano.

(Pāli only)
1653

थेरस्सthe·ras·sa महाकच्चायनस्सma·hā·kac·cā·ya·nas·sa पेटकोपदेसेpe·ṭa·ko·pa·de·se हारस्सhā·ras·sa सम्पातभूमिsam·pā·ta·bhū·mi समत्ता।sa·mat·tā

Therassa mahākaccāyanassa peṭakopadese hārassa sampātabhūmi samattā.

(Pāli only)

Sources. Sanskrit: Satyavedaḥ, the New Testament in Sanskrit (Calcutta Baptist Missionaries, 1851; J. Wenger’s revision of W. Carey’s version). Digital text © 2018 SanskritBible.in, via eBible.org, licensed CC BY-SA 4.0; changed here: arranged by verse and every word linked to the dictionary (links made automatically). Old Testament Sanskrit: the Old Testament in Sanskrit, Calcutta Baptist Mission Press, 1848–1852 (public domain), read by OCR from the Internet Archive scans of the Boston University School of Theology copy; unproofread, with machine clean-up only. Pāli Canon: Mahāsaṅgīti Tipiṭaka Buddhavasse 2500 (based on the Vipassana Research Institute’s Chaṭṭha Saṅgāyana edition), from SuttaCentral bilara-data, CC0; Devanagari and pronunciation made automatically from the Roman text. Pāli English: Bhikkhu Sujato (suttas) and Bhikkhu Brahmali (Vinaya), SuttaCentral, CC0. Pāli word meanings: the Pali Text Society’s Pali-English Dictionary (Rhys Davids & Stede), corrected reprint © The Pali Text Society, CC BY-NC 3.0, digital text from BuddhaDust; word matching automatic. English: King James Version (1769), public domain; words the translators added are in italics. Word meanings and pronunciations: Monier-Williams, Sanskrit–English Dictionary (1872), via this site’s Sanskrit dictionary (CC BY-SA 4.0); English↔Sanskrit word matches made automatically and may need checking.